{"id":122479,"date":"2020-01-24T14:26:06","date_gmt":"2020-01-24T11:26:06","guid":{"rendered":"http:\/\/arantv.az\/?p=122479"},"modified":"2020-01-24T14:26:06","modified_gmt":"2020-01-24T11:26:06","slug":"b%c9%99d%c9%99nd%c9%99-n%c9%99-q%c9%99d%c9%99r-cox-xal-varsa-bir-o-q%c9%99d%c9%99r-d%c9%99-risk-var","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=122479","title":{"rendered":"B\u0259d\u0259nd\u0259 n\u0259 q\u0259d\u0259r \u00e7ox xal varsa, bir o q\u0259d\u0259r d\u0259 risk var"},"content":{"rendered":"<p>Vaxtil\u0259 insan\u0131n \u00fcz\u00fcnd\u0259ki xallar g\u00f6z\u0259llik r\u0259mzi hesab edilirdi.<\/p>\n<p>\u0130ndi is\u0259 \u0259ks\u0259r hallarda xallar\u0131n b\u0259nizi korlad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u0259r\u0259k, onlardan qurtulma\u011fa can at\u0131rlar. Lakin ist\u0259nil\u0259n xal\u0131 yand\u0131rmaq, k\u0259sib atmaq olmaz. He\u00e7 bir ara\u015fd\u0131rma aparmadan xal\u0131 k\u0259sdirm\u0259k b\u0259z\u0259n ciddi n\u0259tic\u0259l\u0259r do\u011fura bil\u0259r. Respublikan\u0131n ba\u015f dermatoveneroloqu, Az\u0259rbaycan Tibb Universitetinin (ATU) Dermatovenerologiya kafedras\u0131n\u0131n m\u00fcdiri, professor F\u0259rid Mahmudovla s\u00f6hb\u0259timiz bu haqdad\u0131r.<\/p>\n<p><strong>&#8211; \u00dczd\u0259ki, \u00fcmumiyy\u0259tl\u0259 b\u0259d\u0259nd\u0259ki arzuolunmuz xallar\u0131n k\u0259silm\u0259si hans\u0131sa problem yarada bil\u0259rmi?<\/strong><\/p>\n<div><\/div>\n<p>&#8211; Bu m\u0259s\u0259l\u0259y\u0259 q\u0259tiyy\u0259n birm\u0259nal\u0131 yana\u015fmaq olmaz. B\u0259z\u0259n h\u0259kiml\u0259r insan\u0131n ist\u0259yi il\u0259 xal\u0131 yand\u0131r\u0131rlar. Amma el\u0259 xallar var ki, yand\u0131r\u0131la bilm\u0259z. H\u0259kim ilk olaraq, bu xal\u0131n etiopatogenezini d\u0259qiql\u0259\u015fdirm\u0259lidir. Yaln\u0131z bundan sonra xal\u0131n yand\u0131r\u0131l\u0131b-yand\u0131r\u0131lmamas\u0131na dair q\u0259rar veril\u0259 bil\u0259r.<\/p>\n<p>B\u0259llidir ki, g\u00fcn\u00fcn alt\u0131nda b\u00fct\u00fcn xallar aktivl\u0259\u015fir. Buna g\u00f6r\u0259 b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyada dermatoskopiya apar\u0131l\u0131r, xal\u0131n damar qidalanmas\u0131, sinir qidalanmas\u0131 yoxlan\u0131l\u0131r. Xal\u0131n \u00fcmumi \u015f\u0259klini \u00e7\u0259kirl\u0259r. Bir il sonra t\u0259krar \u015f\u0259kil \u00e7\u0259kilir, xal\u0131n b\u00f6y\u00fcy\u00fcb-b\u00f6y\u00fcm\u0259diyi d\u0259qiql\u0259\u015fdirilir. \u018fg\u0259r xal b\u00f6y\u00fcy\u00fcrs\u0259 v\u0259 ya hans\u0131sa geyim elementi (m\u0259s\u0259l\u0259n, qad\u0131nlarda b\u00fcsthalterin ipi) xala s\u00fcrt\u00fcl\u00fcb onu q\u0131c\u0131qland\u0131r\u0131rsa, onda xal m\u00fctl\u0259q \u015fi\u015fir. Bu halda xal\u0131n n\u0259y\u0259s\u0259 \u00e7evril\u0259 bil\u0259c\u0259yin\u0259 dair \u015f\u00fcbh\u0259l\u0259r yarand\u0131\u011f\u0131ndan, bu tip xallar\u0131 g\u00f6t\u00fcr\u00fcrl\u0259r. T\u0259bii ki, k\u0259sil\u0259n h\u0259r bir xal\u0131n biopsiyaya g\u00f6nd\u0259rilm\u0259si m\u0259sl\u0259h\u0259tdir. Hans\u0131sa xo\u015fag\u0259lm\u0259z xal olarsa, onun \u0259traf\u0131 da s\u0259hmana sal\u0131nmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p><strong>&#8211; Ad\u0259t\u0259n ya\u015fl\u0131 insanlarda qoltuqalt\u0131nda, boyunda x\u0131rda \u0259tli xallar olur. B\u0259d\u0259nd\u0259 bu c\u00fcr xallar\u0131n qalmas\u0131 sa\u011flaml\u0131\u011fa hans\u0131sa t\u0259hl\u00fck\u0259 yarad\u0131rm\u0131?<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; Bu g\u00fcn \u0259sas xallar &#8220;virus papillomas\u0131&#8221; adland\u0131rd\u0131\u011f\u0131m\u0131z xallard\u0131r. Boyunda, qoltuqalt\u0131ndak\u0131 \u0259tli xallar ad\u0259t\u0259n t\u0259hl\u00fck\u0259li olmur. Onlar elektrokoaqulyasiya, yaxud maye azotla g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u0259 bil\u0259r. Amma el\u0259 xallar da var ki, onlar\u0131 yand\u0131randa daha da \u00e7oxal\u0131r. Ona g\u00f6r\u0259 z\u0259d\u0259l\u0259n\u0259n xal\u0131 \u00fcmumiyy\u0259tl\u0259 g\u00f6t\u00fcrm\u0259k laz\u0131md\u0131r. \u00dcmumiyy\u0259tl\u0259 is\u0259 xall\u0131 insanlara g\u00fcn alt\u0131nda uzun m\u00fcdd\u0259t g\u0259zm\u0259k m\u0259sl\u0259h\u0259t deyil.<\/p>\n<p>B\u0259d\u0259nd\u0259 n\u0259 q\u0259d\u0259r \u00e7ox xal olarsa, risk d\u0259 \u00e7oxal\u0131r. Bel\u0259 adamlar daim xallara n\u0259zar\u0259t etm\u0259lidirl\u0259r.<\/p>\n<p>N\u0259d\u0259ns\u0259, insanlar d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrl\u0259r ki, b\u0259d\u0259nd\u0259 art\u0131q olan n\u0259l\u0259rs\u0259 var. M\u0259s\u0259l\u0259n, amerikal\u0131lar u\u015faqlarda appendiksi k\u0259sib at\u0131rd\u0131lar. 20 ild\u0259n sonra statistika g\u00f6st\u0259rdi ki, bu u\u015faqlar dig\u0259rl\u0259rin\u0259 nisb\u0259t\u0259n 10-15 d\u0259f\u0259 \u00e7ox infeksion x\u0259st\u0259likl\u0259r\u0259 yoluxurlar. \u0130nsan orqanizmind\u0259 art\u0131q he\u00e7 n\u0259 yoxdur.<\/p>\n<p><strong>&#8211; \u00dczd\u0259 \u0259t xal\u0131 olan ki\u015fil\u0259rin \u00fcz\u00fcn\u00fc q\u0131rxmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn b\u0259rb\u0259rxanaya getm\u0259si n\u0259 d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 d\u00fczg\u00fcnd\u00fcr?<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; B\u0259zi b\u0259rb\u0259rxanalar infeksiya m\u0259nb\u0259yidir. El\u0259 b\u0259rb\u0259r var ki, ill\u0259rl\u0259 eyni qay\u00e7\u0131 v\u0259 aparatla i\u015fl\u0259yir. Bu cihazlar\u0131 dezinfeksiya etmirl\u0259r, spirtl\u0259 silib yola verirl\u0259r. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 bu g\u00fcn ki\u015fil\u0259r biz\u0259 follikulit, stafilokokk, qoltuqalt\u0131 hidradenit kimi \u015fikay\u0259tl\u0259rl\u0259 m\u00fcraci\u0259t edirl\u0259r. Ail\u0259d\u0259 d\u0259 b\u0259z\u0259n diqq\u0259t edilmir, bir \u00fclg\u00fccd\u0259n ail\u0259nin bir ne\u00e7\u0259 \u00fczv\u00fc istifad\u0259 edir.<\/p>\n<p><strong>&#8211; \u0130ndi solyariy\u0259 gedib d\u0259rini qaraltmaq da d\u0259bd\u0259dir. Bu prosedurun d\u0259riy\u0259 hans\u0131sa ziyan\u0131 varm\u0131?<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; Solyarid\u0259 d\u0259rini yand\u0131r\u0131b qurudurlar. Bu, \u0259n pis halda x\u0259r\u00e7\u0259ng\u0259 d\u0259 g\u0259tirib \u00e7\u0131xara bil\u0259r. Fikir verirsinizmi, h\u0259r tibb m\u00fc\u0259ssis\u0259sinin qar\u015f\u0131s\u0131nda \u00e7oxlu insanlar var. Niy\u0259 x\u0259st\u0259likl\u0259r bel\u0259 \u00e7ox yay\u0131l\u0131b? \u0130nsan \u00f6z\u00fcn\u00fc qorumal\u0131, m\u00fcalic\u0259 etm\u0259lidir. Normalda insan orqanizmind\u0259 immunitet m\u00f6vcud olur. Lakin m\u00fcxt\u0259lif ziyanl\u0131 prosedurlar bu immuniteti z\u0259fil\u0259dir, ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 x\u0259st\u0259likl\u0259ri m\u00fcalic\u0259 etm\u0259k, problemi h\u0259ll etm\u0259k m\u00fcmk\u00fcn olmur.<\/p>\n<p>M\u0259s\u0259l\u0259n, m\u00fcasir insanlar h\u0259r g\u00fcn \u00e7imirl\u0259r. Bu q\u0259d\u0259r \u00e7ox \u00e7imm\u0259k d\u00fczg\u00fcn deyil. \u00c7\u00fcnki d\u0259ri piy qat\u0131 burax\u0131r, sabun da d\u0259rini qurudur. Sonra da 40 ya\u015f\u0131nda qad\u0131n\u0131n d\u0259risi limon qab\u0131\u011f\u0131na ox\u015fay\u0131r. D\u0259rid\u0259 su olmal\u0131d\u0131r. M\u0259n \u0259halini \u00f6z b\u0259d\u0259nin\u0259, d\u0259risin\u0259 diqq\u0259tl\u0259 yana\u015fma\u011fa, anormal halla rastla\u015fd\u0131qda is\u0259 yaln\u0131z m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r\u0259 m\u00fcraci\u0259t etm\u0259y\u0259 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131ram.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Vaxtil\u0259 insan\u0131n \u00fcz\u00fcnd\u0259ki xallar g\u00f6z\u0259llik r\u0259mzi hesab edilirdi. \u0130ndi is\u0259 \u0259ks\u0259r hallarda xallar\u0131n b\u0259nizi korlad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u0259r\u0259k, onlardan qurtulma\u011fa can at\u0131rlar. Lakin ist\u0259nil\u0259n xal\u0131 yand\u0131rmaq, k\u0259sib atmaq olmaz. He\u00e7 bir ara\u015fd\u0131rma aparmadan xal\u0131 k\u0259sdirm\u0259k b\u0259z\u0259n ciddi n\u0259tic\u0259l\u0259r do\u011fura bil\u0259r. Respublikan\u0131n ba\u015f dermatoveneroloqu, Az\u0259rbaycan Tibb Universitetinin (ATU) Dermatovenerologiya kafedras\u0131n\u0131n m\u00fcdiri, professor F\u0259rid Mahmudovla s\u00f6hb\u0259timiz bu haqdad\u0131r. &#8211; \u00dczd\u0259ki, \u00fcmumiyy\u0259tl\u0259 b\u0259d\u0259nd\u0259ki arzuolunmuz xallar\u0131n k\u0259silm\u0259si hans\u0131sa problem yarada bil\u0259rmi? &#8211; Bu m\u0259s\u0259l\u0259y\u0259 q\u0259tiyy\u0259n birm\u0259nal\u0131 yana\u015fmaq olmaz. B\u0259z\u0259n h\u0259kiml\u0259r insan\u0131n ist\u0259yi il\u0259 xal\u0131 yand\u0131r\u0131rlar. Amma el\u0259 xallar var ki, yand\u0131r\u0131la bilm\u0259z. H\u0259kim ilk olaraq, bu&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":122480,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/xallar_tehluk.jpg",640,435,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/xallar_tehluk.jpg",640,435,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/xallar_tehluk.jpg",640,435,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/xallar_tehluk-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/xallar_tehluk-300x204.jpg",300,204,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/xallar_tehluk.jpg",640,435,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/xallar_tehluk.jpg",640,435,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/xallar_tehluk.jpg",640,435,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/xallar_tehluk-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/01\/xallar_tehluk.jpg",640,435,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"Vaxtil\u0259 insan\u0131n \u00fcz\u00fcnd\u0259ki xallar g\u00f6z\u0259llik r\u0259mzi hesab edilirdi. \u0130ndi is\u0259 \u0259ks\u0259r hallarda xallar\u0131n b\u0259nizi korlad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u0259r\u0259k, onlardan qurtulma\u011fa can at\u0131rlar. Lakin ist\u0259nil\u0259n xal\u0131 yand\u0131rmaq, k\u0259sib atmaq olmaz. He\u00e7 bir ara\u015fd\u0131rma aparmadan xal\u0131 k\u0259sdirm\u0259k b\u0259z\u0259n ciddi n\u0259tic\u0259l\u0259r do\u011fura bil\u0259r. Respublikan\u0131n ba\u015f dermatoveneroloqu, Az\u0259rbaycan Tibb Universitetinin (ATU) Dermatovenerologiya kafedras\u0131n\u0131n m\u00fcdiri, professor F\u0259rid Mahmudovla s\u00f6hb\u0259timiz bu haqdad\u0131r. &#8211;&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/122479"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=122479"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/122479\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/122480"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=122479"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=122479"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=122479"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}