{"id":125853,"date":"2020-02-01T15:07:14","date_gmt":"2020-02-01T12:07:14","guid":{"rendered":"http:\/\/arantv.az\/?p=125853"},"modified":"2020-02-01T15:07:14","modified_gmt":"2020-02-01T12:07:14","slug":"canli-genetik-silah-azadliga-buraxildi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=125853","title":{"rendered":"Canl\u0131 genetik silah \u201cazadl\u0131\u011fa burax\u0131ld\u0131\u201d"},"content":{"rendered":"<p>Kornell Universitetinin (Nyu-York, AB\u015e ) aliml\u0259ri k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 bitkil\u0259rinin ziyanvericil\u0259rin\u0259 qar\u015f\u0131 silah kimi n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulan genetik c\u0259h\u0259td\u0259n modifikasiya olunmu\u015f k\u0259l\u0259m g\u00fcv\u0259si \u201cPlutella xylostella\u201dn\u0131 \u00e7\u00f6l \u015f\u0259raitind\u0259 s\u0131naqdan ke\u00e7iribl\u0259r.<\/p>\n<p>Bu bar\u0259d\u0259 \u201c<a href=\"https:\/\/phys.org\/news\/2020-01-genetically-moth-herald-era-crop.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Phys.org<\/a>\u201d\u00a0 n\u0259\u015frind\u0259 yerl\u0259\u015fdirilmi\u015f press-relizd\u0259 deyilir.<\/p>\n<p>Reliz\u0259 \u0259sas\u0259n, t\u0259dqiqat\u00e7\u0131lar azadl\u0131\u011fa\u00a0 modifikasiya olunmu\u015f erk\u0259k g\u00fcv\u0259l\u0259r burax\u0131blar ki, onlar di\u015fi il\u0259 c\u00fctl\u0259\u015fdikd\u0259n sonra d\u00fcnyaya g\u0259l\u0259n yeni f\u0259rdl\u0259r\u0259 di\u015fi t\u0131rt\u0131llar\u0131n sa\u011f qalma\u011f\u0131na imkan verm\u0259y\u0259n geni \u00f6t\u00fcr\u00fcrl\u0259r.<\/p>\n<p>Genetik c\u0259h\u0259td\u0259n modifikasiya olunmu\u015f h\u0259\u015f\u0259ratlar\u0131n vaxta\u015f\u0131r\u0131 burax\u0131lmas\u0131 z\u0259r\u0259rvericil\u0259rin yaban\u0131 \u015f\u0259raitd\u0259 \u00e7oxalmas\u0131na t\u0259sir g\u00f6st\u0259rir. Gen populyasiyada t\u0259sbit edilir v\u0259 bir ne\u00e7\u0259 n\u0259sil sonra g\u00fcv\u0259nin tam yox\u00a0olma\u011f\u0131na g\u0259tirib \u00e7\u0131xar\u0131r.<\/p>\n<p>\u0130stixanalarda apar\u0131lan ilkin t\u0259dqiqatlar g\u00f6st\u0259rdi ki, h\u0259\u015f\u0259ratlar\u0131n \u00f6z\u00fcn\u00fcm\u0259hdudla\u015fd\u0131ran x\u0259ttinin burax\u0131lmas\u0131 z\u0259r\u0259rvericil\u0259rin populyasiyas\u0131n\u0131 effektiv \u015f\u0259kild\u0259 azald\u0131r v\u0259 insektisidl\u0259r\u0259 davaml\u0131l\u0131\u011f\u0131n yaranmas\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 al\u0131r.<\/p>\n<p>Bu texnologiya \u201cgen da\u015f\u0131ma\u201d (gene drive) adlan\u0131r v\u0259 insan t\u0259r\u0259find\u0259n d\u0259yi\u015fdirilmi\u015f genl\u0259ri heyvanlar v\u0259 ya bitkil\u0259r aras\u0131nda tez bir zamanda yayma\u011fa imkan verir. Aliml\u0259r bu \u00fcsuldan, h\u0259m\u00e7inin malyariya a\u011fcaqanadlar\u0131n\u0131n populyasiyas\u0131n\u0131 azaltmaq v\u0259 ya m\u0259hv etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn istifad\u0259 etm\u0259k ist\u0259yirl\u0259r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Kornell Universitetinin (Nyu-York, AB\u015e ) aliml\u0259ri k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 bitkil\u0259rinin ziyanvericil\u0259rin\u0259 qar\u015f\u0131 silah kimi n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulan genetik c\u0259h\u0259td\u0259n modifikasiya olunmu\u015f k\u0259l\u0259m g\u00fcv\u0259si \u201cPlutella xylostella\u201dn\u0131 \u00e7\u00f6l \u015f\u0259raitind\u0259 s\u0131naqdan ke\u00e7iribl\u0259r. Bu bar\u0259d\u0259 \u201cPhys.org\u201d\u00a0 n\u0259\u015frind\u0259 yerl\u0259\u015fdirilmi\u015f press-relizd\u0259 deyilir. Reliz\u0259 \u0259sas\u0259n, t\u0259dqiqat\u00e7\u0131lar azadl\u0131\u011fa\u00a0 modifikasiya olunmu\u015f erk\u0259k g\u00fcv\u0259l\u0259r burax\u0131blar ki, onlar di\u015fi il\u0259 c\u00fctl\u0259\u015fdikd\u0259n sonra d\u00fcnyaya g\u0259l\u0259n yeni f\u0259rdl\u0259r\u0259 di\u015fi t\u0131rt\u0131llar\u0131n sa\u011f qalma\u011f\u0131na imkan verm\u0259y\u0259n geni \u00f6t\u00fcr\u00fcrl\u0259r. Genetik c\u0259h\u0259td\u0259n modifikasiya olunmu\u015f h\u0259\u015f\u0259ratlar\u0131n vaxta\u015f\u0131r\u0131 burax\u0131lmas\u0131 z\u0259r\u0259rvericil\u0259rin yaban\u0131 \u015f\u0259raitd\u0259 \u00e7oxalmas\u0131na t\u0259sir g\u00f6st\u0259rir. Gen populyasiyada t\u0259sbit edilir v\u0259 bir ne\u00e7\u0259 n\u0259sil sonra g\u00fcv\u0259nin tam yox\u00a0olma\u011f\u0131na g\u0259tirib \u00e7\u0131xar\u0131r. \u0130stixanalarda apar\u0131lan&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":125854,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[24],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/Pupa-of-the-diamondback-moth-Plutella-xylostella-Linnaeus-Credits-Lyle-Buss.jpg",620,367,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/Pupa-of-the-diamondback-moth-Plutella-xylostella-Linnaeus-Credits-Lyle-Buss.jpg",620,367,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/Pupa-of-the-diamondback-moth-Plutella-xylostella-Linnaeus-Credits-Lyle-Buss.jpg",620,367,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/Pupa-of-the-diamondback-moth-Plutella-xylostella-Linnaeus-Credits-Lyle-Buss-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/Pupa-of-the-diamondback-moth-Plutella-xylostella-Linnaeus-Credits-Lyle-Buss-300x178.jpg",300,178,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/Pupa-of-the-diamondback-moth-Plutella-xylostella-Linnaeus-Credits-Lyle-Buss.jpg",620,367,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/Pupa-of-the-diamondback-moth-Plutella-xylostella-Linnaeus-Credits-Lyle-Buss.jpg",620,367,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/Pupa-of-the-diamondback-moth-Plutella-xylostella-Linnaeus-Credits-Lyle-Buss.jpg",620,367,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/Pupa-of-the-diamondback-moth-Plutella-xylostella-Linnaeus-Credits-Lyle-Buss-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/Pupa-of-the-diamondback-moth-Plutella-xylostella-Linnaeus-Credits-Lyle-Buss.jpg",620,367,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=24\" rel=\"category\">Maraql\u0131<\/a>","rttpg_excerpt":"Kornell Universitetinin (Nyu-York, AB\u015e ) aliml\u0259ri k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 bitkil\u0259rinin ziyanvericil\u0259rin\u0259 qar\u015f\u0131 silah kimi n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulan genetik c\u0259h\u0259td\u0259n modifikasiya olunmu\u015f k\u0259l\u0259m g\u00fcv\u0259si \u201cPlutella xylostella\u201dn\u0131 \u00e7\u00f6l \u015f\u0259raitind\u0259 s\u0131naqdan ke\u00e7iribl\u0259r. Bu bar\u0259d\u0259 \u201cPhys.org\u201d\u00a0 n\u0259\u015frind\u0259 yerl\u0259\u015fdirilmi\u015f press-relizd\u0259 deyilir. Reliz\u0259 \u0259sas\u0259n, t\u0259dqiqat\u00e7\u0131lar azadl\u0131\u011fa\u00a0 modifikasiya olunmu\u015f erk\u0259k g\u00fcv\u0259l\u0259r burax\u0131blar ki, onlar di\u015fi il\u0259 c\u00fctl\u0259\u015fdikd\u0259n sonra d\u00fcnyaya g\u0259l\u0259n yeni f\u0259rdl\u0259r\u0259 di\u015fi t\u0131rt\u0131llar\u0131n&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/125853"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=125853"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/125853\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/125854"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=125853"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=125853"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=125853"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}