{"id":135423,"date":"2020-02-27T13:30:20","date_gmt":"2020-02-27T10:30:20","guid":{"rendered":"http:\/\/arantv.az\/?p=135423"},"modified":"2020-02-27T13:30:20","modified_gmt":"2020-02-27T10:30:20","slug":"aqta-%c9%99haliy%c9%99-koronavirusla-bagli-muraci%c9%99t-etdi-ehtiyatli-olun","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=135423","title":{"rendered":"AQTA \u0259haliy\u0259 koronavirusla ba\u011fl\u0131 M\u00dcRAC\u0130\u018fT ETD\u0130 &#8211; Ehtiyatl\u0131 olun!"},"content":{"rendered":"<p>\u00dcmumd\u00fcnya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n (\u00dcST) m\u0259lumatlar\u0131na \u0259sas\u0259n, son zamanlar \u00c7in Xalq Respublikas\u0131n\u0131n \u0259razisind\u0259 meydana g\u0259l\u0259n COVID-19 virusu d\u00fcnyan\u0131n bir s\u0131ra \u00f6lk\u0259l\u0259rin\u0259 yay\u0131lmaqdad\u0131r.<\/p>\n<p><strong>ARANTV.AZ<\/strong>\u00a0 x\u0259b\u0259r verir ki, AQTA-dan yoluxucu x\u0259st\u0259likl\u0259rd\u0259n qorunmaq v\u0259 onlar\u0131n yay\u0131lmas\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn z\u0259ruri t\u00f6vsiy\u0259l\u0259r edib.<\/p>\n<p>H\u0259min t\u00f6vsiy\u0259l\u0259ri t\u0259qdim edirik:<\/p>\n<p>\u0130lk yoluxan insanlara x\u0259st\u0259liyin birba\u015fa heyvan m\u0259n\u015f\u0259li qidalardan ke\u00e7diyi m\u00fc\u0259yy\u0259n olunmu\u015fdur. X\u0259st\u0259liyin t\u00f6r\u0259tdiyi virusun heyvan m\u0259n\u015f\u0259li m\u0259hsullar vasit\u0259si il\u0259 yay\u0131lma ehtimal\u0131 n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131naraq v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n qida m\u0259hsullar\u0131 il\u0259 davran\u0131\u015f\u0131, bi\u015firm\u0259 (56 \u00b0C v\u0259 ya daha yuxar\u0131 temperaturda bi\u015firm\u0259k, yaxud termik emaldan ke\u00e7irm\u0259k) v\u0259 saxlanma zaman\u0131 qida t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi t\u0259l\u0259bl\u0259rin\u0259 ciddi \u015f\u0259kild\u0259 \u0259m\u0259l etm\u0259l\u0259ri vacibdir.<\/p>\n<p>Qidalanma zaman\u0131 n\u0259l\u0259r\u0259 diqq\u0259t etm\u0259li?<\/p>\n<p>Orqanizmin sa\u011flam f\u0259aliyy\u0259ti v\u0259 x\u0259st\u0259likl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcqavim\u0259tini art\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn immunitetin g\u00fccl\u00fc olmas\u0131 \u00e7ox vacibdir. \u0130mmunitetin g\u00fccl\u00fc olmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fcxt\u0259lif vitamin v\u0259 mikroelementl\u0259r\u0259 ehtiyac var.<\/p>\n<p>Bura A, C, D, E v\u0259 B qrup vitaminl\u0259ri (B2, B6, B12), fol tur\u015fusu, d\u0259mir v\u0259 sink daxildir. A vitamini: treska bal\u0131\u011f\u0131, yumurta, sar\u0131 v\u0259 nar\u0131nc\u0131 meyv\u0259 &#8211; t\u0259r\u0259v\u0259zl\u0259rd\u0259, brokoli, ispanaq, t\u00fcnd ya\u015f\u0131l v\u0259 lifli t\u0259r\u0259v\u0259zl\u0259rd\u0259, C vitamini: sitrus meyv\u0259l\u0259rd\u0259, ya\u015f\u0131l v\u0259 q\u0131rm\u0131z\u0131 bib\u0259r, qara qara\u011fat, kivi, \u00e7iy\u0259l\u0259k, brokoli, c\u0259f\u0259ri, ananas, br\u00fcssel k\u0259l\u0259mi, g\u00fcl k\u0259l\u0259m, manqo, noxud v\u0259 pomidorda, D vitamini: tuna v\u0259 q\u0131z\u0131l bal\u0131q kimi ya\u011fl\u0131 bal\u0131qlarda, mal qaraciy\u0259ri, pendir, yumurta sar\u0131s\u0131, b\u0259zi g\u00f6b\u0259l\u0259kl\u0259rd\u0259, E vitamini: bitki ya\u011flar\u0131 (g\u00fcn\u0259baxan, z\u0259f\u0259ran, qar\u011f\u0131dal\u0131 v\u0259 soya ya\u011flar\u0131nda), badam, f\u0131st\u0131q, g\u00fcn\u0259baxan toxumlar\u0131, ispanaq v\u0259 brokoli kimi ya\u015f\u0131l yarpaql\u0131 t\u0259r\u0259v\u0259zl\u0259rd\u0259, B qrup vitaminl\u0259rind\u0259n B6 vitamini: tuna bal\u0131\u011f\u0131, q\u0131z\u0131l bal\u0131q, banan, paxlal\u0131lar, mal \u0259ti, g\u0259rz\u0259kli meyv\u0259l\u0259r, qu\u015f \u0259ti, tax\u0131l v\u0259 noxudda, B12 vitamini: qaraciy\u0259r, az ya\u011fl\u0131 s\u00fcd, toyu\u011fun d\u00f6\u015f \u0259ti, yumurta, mal \u0259ti, tuna bal\u0131\u011f\u0131, q\u0131z\u0131l bal\u0131q, ala bal\u0131qda m\u00f6vcuddur.<\/p>\n<p>Sadalanan bu qida m\u0259hsullar\u0131n\u0131n q\u0259bulu il\u0259 yana\u015f\u0131, g\u00fcnd\u0259lik qidalanma v\u0259 h\u0259yat t\u0259rzi v\u0259rdi\u015fl\u0259rind\u0259 immun sistemini z\u0259ifl\u0259d\u0259n bir s\u0131ra amill\u0259rd\u0259n qa\u00e7\u0131nmaqla da orqanizmimizi t\u0259hl\u00fck\u0259l\u0259rd\u0259n qoruya bil\u0259rik. H\u0259min amill\u0259r: xroniki x\u0259st\u0259likl\u0259r, yuxusuzluq, \u015f\u0259k\u0259rd\u0259n h\u0259ddind\u0259n art\u0131q istifad\u0259, xroniki stress, balansla\u015fd\u0131r\u0131lmam\u0131\u015f qidalanma, iltihabi x\u0259st\u0259likl\u0259r, az h\u0259r\u0259k\u0259tli h\u0259yat t\u0259rzi, art\u0131q \u00e7\u0259ki, siqaret, spirtli i\u00e7ki faktorlar\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Qida yolu il\u0259 yoluxan x\u0259st\u0259likl\u0259rin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 nec\u0259 almal\u0131?<\/p>\n<p>\u0130stehlak etdiyimiz qida il\u0259 davranma, bi\u015firm\u0259 v\u0259 saxlanma zaman\u0131 qida t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi t\u0259l\u0259bl\u0259rin\u0259 \u0259m\u0259l olunmas\u0131 \u00e7ox vacibdir. X\u0259st\u0259liy\u0259 s\u0259b\u0259b ola bil\u0259c\u0259k z\u0259r\u0259rli bakteriyalar\u0131 biz g\u00f6r\u0259 bilmirik. Unutmaq olmaz ki, ist\u0259nil\u0259n qida m\u0259hsulu \u00f6z\u00fc il\u0259 mikroorqanizml\u0259ri da\u015f\u0131ya bilir. Qidalar\u0131 haz\u0131rlayark\u0259n, bi\u015fir\u0259rk\u0259n x\u00fcsusil\u0259 \u00e7iy \u0259ti haz\u0131rlayark\u0259n \u0259ll\u0259r, istifad\u0259 olunan qablar v\u0259 qida haz\u0131rlanan s\u0259thl\u0259r tez-tez yuyulmal\u0131dr. Meyv\u0259 v\u0259 t\u0259r\u0259v\u0259zl\u0259r x\u00fcsusi h\u0259ssasl\u0131qla t\u0259mizl\u0259nm\u0259lidir. Qidalar laz\u0131mi temperaturda bi\u015firilm\u0259li v\u0259 saxlanmal\u0131d\u0131r. Bi\u015firildikd\u0259n sonra is\u0259 otaq \u015f\u0259raitind\u0259 saxlanmamal\u0131, d\u0259rhal soyudulmal\u0131d\u0131r. \u00c7arpaz \u00e7irkl\u0259nm\u0259y\u0259 yol verilm\u0259m\u0259lidir. M\u0259s\u0259l\u0259n, \u0259t v\u0259 g\u00f6y\u0259rti yana\u015f\u0131 qoyulmamal\u0131d\u0131r. M\u0259tb\u0259x m\u00fct\u0259madi olaraq t\u0259mizl\u0259nm\u0259li v\u0259 dezinfeksiya edilm\u0259lidir.<br \/>\nAl\u0131\u015f-veri\u015f zaman\u0131 n\u0259l\u0259r\u0259 diqq\u0259t etm\u0259li?<\/p>\n<p>1. Qida m\u0259hsullar\u0131n\u0131n al\u0131\u015f-veri\u015fi zaman\u0131 qida t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi t\u0259l\u0259bl\u0259rin\u0259 \u0259m\u0259l olunmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259vv\u0259lc\u0259 tez xarab olmayan m\u0259hsullar\u0131 se\u00e7m\u0259k v\u0259 onlar\u0131 yerl\u0259\u015fdirdikd\u0259n sonra soyudulmu\u015f v\u0259 ya dondurulmu\u015f qida m\u0259hsullar\u0131n\u0131 almaq laz\u0131md\u0131r.<\/p>\n<p>2. Qabla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 pozulmu\u015f \u0259t v\u0259 ya qu\u015f \u0259ti m\u0259hsullar\u0131n\u0131 se\u00e7m\u0259k t\u00f6vsiy\u0259 olunmur.<\/p>\n<p>3. \u0130stifad\u0259 m\u00fcdd\u0259ti bitmi\u015f qida m\u0259hsullar\u0131n\u0131 almaq v\u0259 ya istehlak etm\u0259k yolverilm\u0259zdir.<\/p>\n<p>Qida m\u0259hsullar\u0131n\u0131 nec\u0259 saxlamal\u0131?<\/p>\n<p>Tez xarab olan qida m\u0259hsullar\u0131 2 saat \u0259rzind\u0259, temperatur 32 \u00baC-d\u0259n yuxar\u0131 olduqda is\u0259 1 saat \u0259rzind\u0259 soyudulmal\u0131d\u0131r. Soyuducu 4.4 \u00baC-d\u0259 v\u0259 ya daha a\u015fa\u011f\u0131, dondurucu is\u0259 -17.7 \u00baC-d\u0259 v\u0259 ya daha a\u015fa\u011f\u0131 temperaturda olmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>T\u0259z\u0259 qu\u015f \u0259ti, bal\u0131q, \u00e7\u0259kilmi\u015f \u0259t 2 g\u00fcn \u0259rzind\u0259 bi\u015firilm\u0259li v\u0259 ya dondurmal\u0131, dana, quzu \u0259ti is\u0259 3-5 g\u00fcn \u0259rzind\u0259 bi\u015firilm\u0259li v\u0259 ya dondurmal\u0131d\u0131r. Tez xarab olan qida m\u0259hsullar\u0131n\u0131n, m\u0259s\u0259l\u0259n, \u0259t v\u0259 qu\u015f \u0259tinin keyfiyy\u0259tin\u0131 qorumaq, h\u0259m d\u0259 onlar\u0131n \u015fir\u0259l\u0259rinin dig\u0259r qida m\u0259hsullar\u0131na ke\u00e7m\u0259m\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn onlar etibarl\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 qabla\u015fd\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Konservl\u0259\u015fdirilmi\u015f qidalar donma temperaturuna v\u0259 ya y\u00fcks\u0259k temperaturlara m\u0259ruz qalmamal\u0131d\u0131r. B\u00fck\u00fclm\u00fc\u015f, paslanm\u0131\u015f v\u0259 ya \u015fi\u015fmi\u015f konserv qablar\u0131 d\u0259rhal at\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<div id=\"AdviadNativeVideo0\" class=\"AdviadNativeVideo\"><\/div>\n<p>AQTA yoluxucu x\u0259st\u0259likl\u0259rd\u0259n qorunmaq v\u0259 onlar\u0131n yay\u0131lmas\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131 qida t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi t\u0259l\u0259bl\u0259rin\u0259 ciddi \u015f\u0259kild\u0259 \u0259m\u0259l etm\u0259y\u0259, eyni zamanda bu c\u00fcr x\u0259st\u0259likl\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 yaln\u0131z r\u0259smi orqanlar\u0131n m\u0259lumatlar\u0131na etibar etm\u0259y\u0259 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131r.<br \/>\n\u00dcmumd\u00fcnya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n (\u00dcST) m\u0259lumatlar\u0131na \u0259sas\u0259n, son zamanlar \u00c7in Xalq Respublikas\u0131n\u0131n \u0259razisind\u0259 meydana g\u0259l\u0259n COVID-19 virusu d\u00fcnyan\u0131n bir s\u0131ra \u00f6lk\u0259l\u0259rin\u0259 yay\u0131lmaqdad\u0131r.<\/p>\n<p><b>ARANTV.AZ\u00a0<\/b>\u00a0x\u0259b\u0259r verir ki, AQTA-dan yoluxucu x\u0259st\u0259likl\u0259rd\u0259n qorunmaq v\u0259 onlar\u0131n yay\u0131lmas\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn z\u0259ruri t\u00f6vsiy\u0259l\u0259r edib.<\/p>\n<p>H\u0259min t\u00f6vsiy\u0259l\u0259ri t\u0259qdim edirik:<\/p>\n<p>\u0130lk yoluxan insanlara x\u0259st\u0259liyin birba\u015fa heyvan m\u0259n\u015f\u0259li qidalardan ke\u00e7diyi m\u00fc\u0259yy\u0259n olunmu\u015fdur. X\u0259st\u0259liyin t\u00f6r\u0259tdiyi virusun heyvan m\u0259n\u015f\u0259li m\u0259hsullar vasit\u0259si il\u0259 yay\u0131lma ehtimal\u0131 n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131naraq v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n qida m\u0259hsullar\u0131 il\u0259 davran\u0131\u015f\u0131, bi\u015firm\u0259 (56 \u00b0C v\u0259 ya daha yuxar\u0131 temperaturda bi\u015firm\u0259k, yaxud termik emaldan ke\u00e7irm\u0259k) v\u0259 saxlanma zaman\u0131 qida t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi t\u0259l\u0259bl\u0259rin\u0259 ciddi \u015f\u0259kild\u0259 \u0259m\u0259l etm\u0259l\u0259ri vacibdir.<\/p>\n<p>Qidalanma zaman\u0131 n\u0259l\u0259r\u0259 diqq\u0259t etm\u0259li?<\/p>\n<p>Orqanizmin sa\u011flam f\u0259aliyy\u0259ti v\u0259 x\u0259st\u0259likl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcqavim\u0259tini art\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn immunitetin g\u00fccl\u00fc olmas\u0131 \u00e7ox vacibdir. \u0130mmunitetin g\u00fccl\u00fc olmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fcxt\u0259lif vitamin v\u0259 mikroelementl\u0259r\u0259 ehtiyac var.<\/p>\n<p>Bura A, C, D, E v\u0259 B qrup vitaminl\u0259ri (B2, B6, B12), fol tur\u015fusu, d\u0259mir v\u0259 sink daxildir. A vitamini: treska bal\u0131\u011f\u0131, yumurta, sar\u0131 v\u0259 nar\u0131nc\u0131 meyv\u0259 &#8211; t\u0259r\u0259v\u0259zl\u0259rd\u0259, brokoli, ispanaq, t\u00fcnd ya\u015f\u0131l v\u0259 lifli t\u0259r\u0259v\u0259zl\u0259rd\u0259, C vitamini: sitrus meyv\u0259l\u0259rd\u0259, ya\u015f\u0131l v\u0259 q\u0131rm\u0131z\u0131 bib\u0259r, qara qara\u011fat, kivi, \u00e7iy\u0259l\u0259k, brokoli, c\u0259f\u0259ri, ananas, br\u00fcssel k\u0259l\u0259mi, g\u00fcl k\u0259l\u0259m, manqo, noxud v\u0259 pomidorda, D vitamini: tuna v\u0259 q\u0131z\u0131l bal\u0131q kimi ya\u011fl\u0131 bal\u0131qlarda, mal qaraciy\u0259ri, pendir, yumurta sar\u0131s\u0131, b\u0259zi g\u00f6b\u0259l\u0259kl\u0259rd\u0259, E vitamini: bitki ya\u011flar\u0131 (g\u00fcn\u0259baxan, z\u0259f\u0259ran, qar\u011f\u0131dal\u0131 v\u0259 soya ya\u011flar\u0131nda), badam, f\u0131st\u0131q, g\u00fcn\u0259baxan toxumlar\u0131, ispanaq v\u0259 brokoli kimi ya\u015f\u0131l yarpaql\u0131 t\u0259r\u0259v\u0259zl\u0259rd\u0259, B qrup vitaminl\u0259rind\u0259n B6 vitamini: tuna bal\u0131\u011f\u0131, q\u0131z\u0131l bal\u0131q, banan, paxlal\u0131lar, mal \u0259ti, g\u0259rz\u0259kli meyv\u0259l\u0259r, qu\u015f \u0259ti, tax\u0131l v\u0259 noxudda, B12 vitamini: qaraciy\u0259r, az ya\u011fl\u0131 s\u00fcd, toyu\u011fun d\u00f6\u015f \u0259ti, yumurta, mal \u0259ti, tuna bal\u0131\u011f\u0131, q\u0131z\u0131l bal\u0131q, ala bal\u0131qda m\u00f6vcuddur.<\/p>\n<p>Sadalanan bu qida m\u0259hsullar\u0131n\u0131n q\u0259bulu il\u0259 yana\u015f\u0131, g\u00fcnd\u0259lik qidalanma v\u0259 h\u0259yat t\u0259rzi v\u0259rdi\u015fl\u0259rind\u0259 immun sistemini z\u0259ifl\u0259d\u0259n bir s\u0131ra amill\u0259rd\u0259n qa\u00e7\u0131nmaqla da orqanizmimizi t\u0259hl\u00fck\u0259l\u0259rd\u0259n qoruya bil\u0259rik. H\u0259min amill\u0259r: xroniki x\u0259st\u0259likl\u0259r, yuxusuzluq, \u015f\u0259k\u0259rd\u0259n h\u0259ddind\u0259n art\u0131q istifad\u0259, xroniki stress, balansla\u015fd\u0131r\u0131lmam\u0131\u015f qidalanma, iltihabi x\u0259st\u0259likl\u0259r, az h\u0259r\u0259k\u0259tli h\u0259yat t\u0259rzi, art\u0131q \u00e7\u0259ki, siqaret, spirtli i\u00e7ki faktorlar\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Qida yolu il\u0259 yoluxan x\u0259st\u0259likl\u0259rin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 nec\u0259 almal\u0131?<\/p>\n<p>\u0130stehlak etdiyimiz qida il\u0259 davranma, bi\u015firm\u0259 v\u0259 saxlanma zaman\u0131 qida t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi t\u0259l\u0259bl\u0259rin\u0259 \u0259m\u0259l olunmas\u0131 \u00e7ox vacibdir. X\u0259st\u0259liy\u0259 s\u0259b\u0259b ola bil\u0259c\u0259k z\u0259r\u0259rli bakteriyalar\u0131 biz g\u00f6r\u0259 bilmirik. Unutmaq olmaz ki, ist\u0259nil\u0259n qida m\u0259hsulu \u00f6z\u00fc il\u0259 mikroorqanizml\u0259ri da\u015f\u0131ya bilir. Qidalar\u0131 haz\u0131rlayark\u0259n, bi\u015fir\u0259rk\u0259n x\u00fcsusil\u0259 \u00e7iy \u0259ti haz\u0131rlayark\u0259n \u0259ll\u0259r, istifad\u0259 olunan qablar v\u0259 qida haz\u0131rlanan s\u0259thl\u0259r tez-tez yuyulmal\u0131dr. Meyv\u0259 v\u0259 t\u0259r\u0259v\u0259zl\u0259r x\u00fcsusi h\u0259ssasl\u0131qla t\u0259mizl\u0259nm\u0259lidir. Qidalar laz\u0131mi temperaturda bi\u015firilm\u0259li v\u0259 saxlanmal\u0131d\u0131r. Bi\u015firildikd\u0259n sonra is\u0259 otaq \u015f\u0259raitind\u0259 saxlanmamal\u0131, d\u0259rhal soyudulmal\u0131d\u0131r. \u00c7arpaz \u00e7irkl\u0259nm\u0259y\u0259 yol verilm\u0259m\u0259lidir. M\u0259s\u0259l\u0259n, \u0259t v\u0259 g\u00f6y\u0259rti yana\u015f\u0131 qoyulmamal\u0131d\u0131r. M\u0259tb\u0259x m\u00fct\u0259madi olaraq t\u0259mizl\u0259nm\u0259li v\u0259 dezinfeksiya edilm\u0259lidir.<br \/>\nAl\u0131\u015f-veri\u015f zaman\u0131 n\u0259l\u0259r\u0259 diqq\u0259t etm\u0259li?<\/p>\n<p>1. Qida m\u0259hsullar\u0131n\u0131n al\u0131\u015f-veri\u015fi zaman\u0131 qida t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi t\u0259l\u0259bl\u0259rin\u0259 \u0259m\u0259l olunmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259vv\u0259lc\u0259 tez xarab olmayan m\u0259hsullar\u0131 se\u00e7m\u0259k v\u0259 onlar\u0131 yerl\u0259\u015fdirdikd\u0259n sonra soyudulmu\u015f v\u0259 ya dondurulmu\u015f qida m\u0259hsullar\u0131n\u0131 almaq laz\u0131md\u0131r.<\/p>\n<p>2. Qabla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 pozulmu\u015f \u0259t v\u0259 ya qu\u015f \u0259ti m\u0259hsullar\u0131n\u0131 se\u00e7m\u0259k t\u00f6vsiy\u0259 olunmur.<\/p>\n<p>3. \u0130stifad\u0259 m\u00fcdd\u0259ti bitmi\u015f qida m\u0259hsullar\u0131n\u0131 almaq v\u0259 ya istehlak etm\u0259k yolverilm\u0259zdir.<\/p>\n<p>Qida m\u0259hsullar\u0131n\u0131 nec\u0259 saxlamal\u0131?<\/p>\n<p>Tez xarab olan qida m\u0259hsullar\u0131 2 saat \u0259rzind\u0259, temperatur 32 \u00baC-d\u0259n yuxar\u0131 olduqda is\u0259 1 saat \u0259rzind\u0259 soyudulmal\u0131d\u0131r. Soyuducu 4.4 \u00baC-d\u0259 v\u0259 ya daha a\u015fa\u011f\u0131, dondurucu is\u0259 -17.7 \u00baC-d\u0259 v\u0259 ya daha a\u015fa\u011f\u0131 temperaturda olmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>T\u0259z\u0259 qu\u015f \u0259ti, bal\u0131q, \u00e7\u0259kilmi\u015f \u0259t 2 g\u00fcn \u0259rzind\u0259 bi\u015firilm\u0259li v\u0259 ya dondurmal\u0131, dana, quzu \u0259ti is\u0259 3-5 g\u00fcn \u0259rzind\u0259 bi\u015firilm\u0259li v\u0259 ya dondurmal\u0131d\u0131r. Tez xarab olan qida m\u0259hsullar\u0131n\u0131n, m\u0259s\u0259l\u0259n, \u0259t v\u0259 qu\u015f \u0259tinin keyfiyy\u0259tin\u0131 qorumaq, h\u0259m d\u0259 onlar\u0131n \u015fir\u0259l\u0259rinin dig\u0259r qida m\u0259hsullar\u0131na ke\u00e7m\u0259m\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn onlar etibarl\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 qabla\u015fd\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Konservl\u0259\u015fdirilmi\u015f qidalar donma temperaturuna v\u0259 ya y\u00fcks\u0259k temperaturlara m\u0259ruz qalmamal\u0131d\u0131r. B\u00fck\u00fclm\u00fc\u015f, paslanm\u0131\u015f v\u0259 ya \u015fi\u015fmi\u015f konserv qablar\u0131 d\u0259rhal at\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>AQTA yoluxucu x\u0259st\u0259likl\u0259rd\u0259n qorunmaq v\u0259 onlar\u0131n yay\u0131lmas\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131 qida t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi t\u0259l\u0259bl\u0259rin\u0259 ciddi \u015f\u0259kild\u0259 \u0259m\u0259l etm\u0259y\u0259, eyni zamanda bu c\u00fcr x\u0259st\u0259likl\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 yaln\u0131z r\u0259smi orqanlar\u0131n m\u0259lumatlar\u0131na etibar etm\u0259y\u0259 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131r.BAKU.WS<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00dcmumd\u00fcnya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n (\u00dcST) m\u0259lumatlar\u0131na \u0259sas\u0259n, son zamanlar \u00c7in Xalq Respublikas\u0131n\u0131n \u0259razisind\u0259 meydana g\u0259l\u0259n COVID-19 virusu d\u00fcnyan\u0131n bir s\u0131ra \u00f6lk\u0259l\u0259rin\u0259 yay\u0131lmaqdad\u0131r. ARANTV.AZ\u00a0 x\u0259b\u0259r verir ki, AQTA-dan yoluxucu x\u0259st\u0259likl\u0259rd\u0259n qorunmaq v\u0259 onlar\u0131n yay\u0131lmas\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn z\u0259ruri t\u00f6vsiy\u0259l\u0259r edib. H\u0259min t\u00f6vsiy\u0259l\u0259ri t\u0259qdim edirik: \u0130lk yoluxan insanlara x\u0259st\u0259liyin birba\u015fa heyvan m\u0259n\u015f\u0259li qidalardan ke\u00e7diyi m\u00fc\u0259yy\u0259n olunmu\u015fdur. X\u0259st\u0259liyin t\u00f6r\u0259tdiyi virusun heyvan m\u0259n\u015f\u0259li m\u0259hsullar vasit\u0259si il\u0259 yay\u0131lma ehtimal\u0131 n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131naraq v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n qida m\u0259hsullar\u0131 il\u0259 davran\u0131\u015f\u0131, bi\u015firm\u0259 (56 \u00b0C v\u0259 ya daha yuxar\u0131 temperaturda bi\u015firm\u0259k, yaxud termik emaldan ke\u00e7irm\u0259k) v\u0259 saxlanma zaman\u0131 qida t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi t\u0259l\u0259bl\u0259rin\u0259 ciddi&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":135424,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/1537881474264954401_1000x669_81582798694.jpg",649,486,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/1537881474264954401_1000x669_81582798694.jpg",649,486,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/1537881474264954401_1000x669_81582798694.jpg",649,486,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/1537881474264954401_1000x669_81582798694-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/1537881474264954401_1000x669_81582798694-300x225.jpg",300,225,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/1537881474264954401_1000x669_81582798694.jpg",640,479,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/1537881474264954401_1000x669_81582798694.jpg",649,486,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/1537881474264954401_1000x669_81582798694.jpg",649,486,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/1537881474264954401_1000x669_81582798694-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/02\/1537881474264954401_1000x669_81582798694.jpg",649,486,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"\u00dcmumd\u00fcnya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n (\u00dcST) m\u0259lumatlar\u0131na \u0259sas\u0259n, son zamanlar \u00c7in Xalq Respublikas\u0131n\u0131n \u0259razisind\u0259 meydana g\u0259l\u0259n COVID-19 virusu d\u00fcnyan\u0131n bir s\u0131ra \u00f6lk\u0259l\u0259rin\u0259 yay\u0131lmaqdad\u0131r. ARANTV.AZ\u00a0 x\u0259b\u0259r verir ki, AQTA-dan yoluxucu x\u0259st\u0259likl\u0259rd\u0259n qorunmaq v\u0259 onlar\u0131n yay\u0131lmas\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn z\u0259ruri t\u00f6vsiy\u0259l\u0259r edib. H\u0259min t\u00f6vsiy\u0259l\u0259ri t\u0259qdim edirik: \u0130lk yoluxan insanlara x\u0259st\u0259liyin birba\u015fa heyvan m\u0259n\u015f\u0259li qidalardan ke\u00e7diyi m\u00fc\u0259yy\u0259n olunmu\u015fdur. X\u0259st\u0259liyin t\u00f6r\u0259tdiyi&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/135423"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=135423"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/135423\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/135424"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=135423"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=135423"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=135423"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}