{"id":140386,"date":"2020-03-10T10:37:21","date_gmt":"2020-03-10T07:37:21","guid":{"rendered":"http:\/\/arantv.az\/?p=140386"},"modified":"2020-03-10T10:37:21","modified_gmt":"2020-03-10T07:37:21","slug":"omrunuzun-uzun-olmasini-ist%c9%99yirsiniz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=140386","title":{"rendered":"\u00d6mr\u00fcn\u00fcz\u00fcn uzun olmas\u0131n\u0131 ist\u0259yirsiniz?"},"content":{"rendered":"<p>\u0130slam m\u00fcq\u0259dd\u0259sl\u0259rinin t\u00f6vsiy\u0259l\u0259rind\u0259n ayd\u0131n olur ki, b\u0259zi \u0259m\u0259ll\u0259r insan\u0131n \u00f6mr\u00fcn\u00fcn uzanmas\u0131na v\u0259 \u0259c\u0259lin (\u00f6l\u00fcm\u00fcn) yubanmas\u0131na s\u0259b\u0259b olur. M\u0259s\u0259l\u0259n,<\/p>\n<p>Ata-ana il\u0259 mehriban davranmaq.<\/p>\n<p>H\u0259zr\u0259t M\u00fch\u0259mm\u0259d Pey\u011f\u0259mb\u0259r (s): \u201cKim \u00f6mr\u00fcn\u00fcn uzanmas\u0131n\u0131 v\u0259 ruzisinin artmas\u0131n\u0131 ist\u0259yirs\u0259, valideyn\u0259 yax\u015f\u0131l\u0131q etsin\u201d (\u0259t-T\u0259r\u011fib v\u0259t-t\u0259rhib, I, 274, h\u0259dis 430).<\/p>\n<p>\u201cValideyn\u0259 yax\u015f\u0131l\u0131q etm\u0259k \u00f6mr\u00fc uzadar, yalan ruzini azaldar, dua q\u0259zav\u00fc-q\u0259d\u0259ri geri qaytarar\u201d (yux. m\u0259nb\u0259, h\u0259dis 429).<\/p>\n<p>Imam C\u0259f\u0259r Sadiq (\u0259): \u201c\u00d6mr\u00fcn\u00fcn uzanma\u011f\u0131n\u0131 ist\u0259yirs\u0259ns\u0259, valideynl\u0259ri sevindir\u201d (Mizan\u00fcl-hikm\u0259, III, 2116, h\u0259dis 14245).<\/p>\n<p>Qohumlarla s\u0131x \u0259laq\u0259 saxlamaq (sileyi-r\u0259him).<\/p>\n<p>H\u0259zr\u0259t M\u00fch\u0259mm\u0259d Pey\u011f\u0259mb\u0259r (s): \u201dKim \u0259c\u0259linin gecikm\u0259sini v\u0259 ruzisinin artmas\u0131n\u0131 ist\u0259yirs\u0259, sileyi-r\u0259him etsin\u201c (\u00dcsul\u00fcl-Kafi, Iman v\u0259 k\u00fcfr kitab\u0131, Sileyi-r\u0259him bab\u0131, h\u0259dis 16).<\/p>\n<p>Imam M\u00fch\u0259mm\u0259d Baqir (\u0259): \u201dSileyi-r\u0259him \u0259m\u0259ll\u0259ri safla\u015fd\u0131rar, s\u0259rv\u0259ti art\u0131rar, b\u0259lan\u0131 uzaqlad\u0131rar, (qiyam\u0259td\u0259) hesab\u0131 y\u00fcng\u00fcll\u0259\u015fdir\u0259r v\u0259 \u0259c\u0259li yubadar\u201c (yux. m\u0259nb\u0259, h\u0259dis 4).<\/p>\n<p>Imam Rza (\u0259) Imam Sadiqd\u0259n (\u0259) r\u0259vay\u0259t edib: \u201dSileyi-r\u0259him \u00f6mr\u00fc uzadar, ail\u0259d\u0259 m\u0259h\u0259bb\u0259t yaradar\u201c (yux. m\u0259nb\u0259, h\u0259dis 9).<\/p>\n<p>G\u00f6z\u0259l \u0259xlaql\u0131 v\u0259 xo\u015f xasiyy\u0259tli olmaq, camaatla mehriban davranmaq.<\/p>\n<p>Imam C\u0259f\u0259r Sadiq (\u0259): \u201dYax\u015f\u0131l\u0131q v\u0259 g\u00f6z\u0259l \u0259xlaq evl\u0259ri abad ed\u0259r, \u00f6m\u00fcrl\u0259ri uzadar\u201c (\u00dcsul\u00fcl-Kafi, Iman v\u0259 k\u00fcfr kitab\u0131, G\u00f6z\u0259l \u0259xlaq bab\u0131, h\u0259dis 8).<\/p>\n<p>Insanlara yax\u015f\u0131l\u0131q etm\u0259k.<\/p>\n<p>Imam C\u0259f\u0259r Sadiq (\u0259): \u201dInsanlar \u00f6z yax\u015f\u0131l\u0131qlar\u0131n\u0131n hesab\u0131na daha \u00e7ox ya\u015fay\u0131rlar, n\u0259inki \u00f6z \u00f6m\u00fcrl\u0259rinin hesab\u0131na. V\u0259 \u00f6z g\u00fcnahlar\u0131na g\u00f6r\u0259 daha \u00e7ox \u00f6l\u00fcm\u0259 m\u0259ruz qal\u0131rlar, n\u0259inki \u00f6z \u0259c\u0259ll\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259\u201c (Bihar\u00fcl-\u0259nvar, V, 140). Y\u0259ni insanlar\u0131n \u00f6mr\u00fcn\u00fc uzadan \u2013 \u00f6z yax\u015f\u0131 \u0259m\u0259ll\u0259ridir. Onlar\u0131 \u00f6l\u00fcm\u00fcn a\u011fu\u015funa atan is\u0259 \u00f6z g\u00fcnahlar\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Ail\u0259 \u00fczvl\u0259ri il\u0259 yax\u015f\u0131 davranmaq.<\/p>\n<p>Imam C\u0259f\u0259r Sadiq (\u0259): \u201cH\u0259r kim do\u011fru dan\u0131\u015fsa, \u0259m\u0259li pakla\u015far. H\u0259r kim niyy\u0259tini g\u00f6z\u0259ll\u0259\u015fdirs\u0259, ruzisi artar. H\u0259r kim \u00f6z ail\u0259 \u00fczvl\u0259ri il\u0259 g\u00f6z\u0259l davransa, \u00f6mr\u00fc uzanar\u201d (\u018fmaliyi-Tusi, IX m\u0259clis, h\u0259dis 17).<\/p>\n<p>H\u0259mi\u015f\u0259 d\u0259st\u0259mazl\u0131 olmaq.<\/p>\n<p>H\u0259zr\u0259t M\u00fch\u0259mm\u0259d Pey\u011f\u0259mb\u0259r (s) \u018fn\u0259s ibn Malik\u0259 buyurub: \u201cEy \u018fn\u0259s! H\u0259mi\u015f\u0259 d\u0259st\u0259mazl\u0131 ol ki, Allah s\u0259nin \u00f6mr\u00fcn\u00fc uzats\u0131n. \u018fg\u0259r bacarsan, h\u0259r gec\u0259-g\u00fcnd\u00fcz d\u0259st\u0259mazl\u0131 ol. \u018fg\u0259r d\u0259st\u0259mazl\u0131 halda \u00f6ls\u0259n, \u015f\u0259hid say\u0131larsan\u201d (\u018fmaliyi-M\u00fcfid, VII m\u0259clis, h\u0259dis 5).<\/p>\n<p>\u00c7oxlu s\u0259d\u0259q\u0259 verm\u0259k.<\/p>\n<p>Imam \u018fli (\u0259): \u201cS\u0259d\u0259q\u0259 verm\u0259kl\u0259 \u0259c\u0259l uzanar (yubanar)\u201d (\u011e\u00fcr\u0259r\u00fcl-hik\u0259m, 4239).<\/p>\n<p>H\u0259zr\u0259t M\u00fch\u0259mm\u0259d Pey\u011f\u0259mb\u0259r (s): \u201dS\u0259d\u0259q\u0259 verin v\u0259 onunla x\u0259st\u0259l\u0259rinizi sa\u011fald\u0131n. S\u0259d\u0259q\u0259 x\u0259st\u0259likl\u0259ri v\u0259 d\u0259rdl\u0259ri uzaqla\u015fd\u0131rar, \u00f6mr\u00fcn\u00fcz\u00fc v\u0259 savablar\u0131n\u0131z\u0131 art\u0131rar\u201c (K\u0259nz\u00fcl-\u00fcmmal, VI, 371, h\u0259dis 16113).<\/p>\n<p>Imam M\u00fch\u0259mm\u0259d Baqir (\u0259): \u201dYax\u015f\u0131l\u0131q v\u0259 s\u0259d\u0259q\u0259 kas\u0131bl\u0131\u011f\u0131 aradan qald\u0131rar, \u00f6mr\u00fc uzadar, yetmi\u015f c\u00fcr faci\u0259li \u00f6l\u00fcm\u00fc insandan uzaqla\u015fd\u0131rar\u201c (Mizan\u00fcl-hikm\u0259, II, 1596, h\u0259dis 10361).<\/p>\n<p>Imam H\u00fcseynin (\u0259) m\u0259zar\u0131n\u0131 ziyar\u0259t etm\u0259k.<\/p>\n<p>Imam M\u00fch\u0259mm\u0259d Baqir (\u0259): \u201cBizim t\u0259r\u0259fdarlar\u0131m\u0131za H\u00fcseyn ibn \u018flinin (\u0259) q\u0259brini ziyar\u0259t etm\u0259yi t\u00f6vsiy\u0259 edin. Bunu etm\u0259k ruzini art\u0131rar, \u00f6mr\u00fc uzadar, xo\u015fag\u0259lm\u0259z hadis\u0259l\u0259ri insandan uzaqla\u015fd\u0131rar\u201d (Bihar\u00fcl-\u0259nvar, CI, 4).<\/p>\n<p>Ba\u015fqa \u0259m\u0259ll\u0259r.<\/p>\n<p>Bunlardan \u0259lav\u0259, qocalara ehtiram g\u00f6st\u0259rm\u0259yin, kamil \u015f\u0259kild\u0259 d\u0259st\u0259maz alma\u011f\u0131n, namazda r\u00fcku v\u0259 s\u0259cd\u0259l\u0259ri uzatma\u011f\u0131n, qon\u015fularla xo\u015f davranma\u011f\u0131n, ba\u015fqas\u0131na yem\u0259k (qonaql\u0131q) ver\u0259rk\u0259n s\u00fcfr\u0259 arxas\u0131nda \u00e7ox oturma\u011f\u0131n da (qonaq utanmadan yeyib doysun dey\u0259) \u00f6mr\u00fc uzatd\u0131\u011f\u0131 v\u0259 \u0259c\u0259li t\u0259xir\u0259 sald\u0131\u011f\u0131 bar\u0259d\u0259 m\u0259nb\u0259l\u0259rd\u0259 m\u0259lumatlar vard\u0131r.<\/p>\n<p>B\u0259zi \u0259m\u0259ll\u0259r is\u0259 \u00f6mr\u00fcn q\u0131salmas\u0131na v\u0259 q\u0259fil \u00f6l\u00fcm\u0259 s\u0259b\u0259b olar. M\u0259s\u0259l\u0259n,<\/p>\n<p>Allah\u0131n \u0259mrl\u0259rind\u0259n \u00e7\u0131xmaq, g\u00fcnah etm\u0259k.<\/p>\n<p>Imam C\u0259f\u0259r Sadiq (\u0259): \u201cPislikl\u0259rd\u0259n (g\u00fcnahlardan) uzaq olun ki, \u00f6mr\u00fcn\u00fcz arts\u0131n\u201d (\u00dcyuni \u0259xbarir-Riza, II, 36).<\/p>\n<p>Zina etm\u0259k.<\/p>\n<p>Imam M\u00fch\u0259mm\u0259d Baqir (\u0259) H\u0259zr\u0259t M\u00fch\u0259mm\u0259d Pey\u011f\u0259mb\u0259rin (s) bel\u0259 buyurdu\u011funu r\u0259vay\u0259t edib: \u201dZina hallar\u0131 \u00e7oxalanda q\u0259fil \u00f6l\u00fcml\u0259rin d\u0259 say\u0131 artar\u201c (Bihar\u00fcl-\u0259nvar, LXXIX, 27).<\/p>\n<p>Islam Pey\u011f\u0259mb\u0259ri (s) H\u0259zr\u0259t \u018fliy\u0259 (\u0259) buyurmu\u015fdu: \u201dYa \u018fli! Zinada alt\u0131 x\u00fcsusiyy\u0259t var ki, bunlar\u0131n \u00fc\u00e7\u00fc d\u00fcnyada, \u00fc\u00e7\u00fc is\u0259 axir\u0259td\u0259 zahir olar. D\u00fcnyada zahir olan x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259r bunlard\u0131r: insan\u0131n nurunu (t\u0259rav\u0259tini) aparar, \u00f6l\u00fcm\u00fc tezl\u0259\u015fdir\u0259r v\u0259 ruzini k\u0259s\u0259r. Axir\u0259td\u0259 a\u015fkara \u00e7\u0131xacaq x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259r is\u0259 bunlard\u0131r: qiyam\u0259t g\u00fcn\u00fcnd\u0259 hesab\u0131n \u00e7\u0259tinliyi, m\u0259rh\u0259m\u0259tli Allah\u0131n q\u0259z\u0259bi v\u0259 c\u0259h\u0259nn\u0259m alovunun i\u00e7ind\u0259 \u0259b\u0259di qalmaq\u201c (M\u0259karim\u00fcl-\u0259xlaq, s\u0259h. 400-401).<\/p>\n<p>Qohumlarla rabit\u0259ni k\u0259sm\u0259k (q\u0259ti-r\u0259him).<\/p>\n<p>H\u0259zr\u0259t M\u00fch\u0259mm\u0259d Pey\u011f\u0259mb\u0259r (s): \u201dB\u0259nd\u0259 \u00f6z qohumlar\u0131 il\u0259 s\u0131x \u0259laq\u0259 saxlasa (sileyi-r\u0259him ets\u0259), \u00f6mr\u00fcnd\u0259n c\u0259mi 3 il qalm\u0131\u015f olsa bel\u0259, Allah bu m\u00fcdd\u0259ti art\u0131r\u0131b 33 il ed\u0259r. Yox, \u0259g\u0259r b\u0259nd\u0259 qohumlar\u0131ndan uzaq g\u0259zs\u0259 (q\u0259ti-r\u0259him ets\u0259), h\u0259l\u0259 33 il \u00f6mr\u00fc qalm\u0131\u015f olsa bel\u0259, Allah bu m\u00fcdd\u0259ti k\u0259sib 3 il v\u0259 ya bundan da az ed\u0259r\u201c. H\u0259zr\u0259t Imam Sadiq (\u0259) Pey\u011f\u0259mb\u0259rin bu h\u0259disini xat\u0131rlatd\u0131qdan sonra Qurani-k\u0259rimin a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131 ay\u0259sini oxudu: \u201dAllah ist\u0259diyi \u015feyi m\u0259hv ed\u0259r, ist\u0259diyini d\u0259 sabit saxlayar. Kitab\u0131n \u0259sli (l\u00f6vhi-m\u0259hfuz) Onun yan\u0131ndad\u0131r\u201c (R\u0259d, 39) (Bihar\u00fcl-\u0259nvar, V, 141).<\/p>\n<p>Bundan \u0259lav\u0259, yalandan and i\u00e7m\u0259k, namaza etinas\u0131z yana\u015fmaq, Allah\u0131n b\u0259nd\u0259l\u0259rin\u0259 z\u00fclm etm\u0259k, ehtiyac olmadan ya\u015f\u0131l a\u011fac\u0131 k\u0259sm\u0259k d\u0259 \u00f6mr\u00fcn q\u0131salmas\u0131na s\u0259b\u0259b olar.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130slam m\u00fcq\u0259dd\u0259sl\u0259rinin t\u00f6vsiy\u0259l\u0259rind\u0259n ayd\u0131n olur ki, b\u0259zi \u0259m\u0259ll\u0259r insan\u0131n \u00f6mr\u00fcn\u00fcn uzanmas\u0131na v\u0259 \u0259c\u0259lin (\u00f6l\u00fcm\u00fcn) yubanmas\u0131na s\u0259b\u0259b olur. M\u0259s\u0259l\u0259n, Ata-ana il\u0259 mehriban davranmaq. H\u0259zr\u0259t M\u00fch\u0259mm\u0259d Pey\u011f\u0259mb\u0259r (s): \u201cKim \u00f6mr\u00fcn\u00fcn uzanmas\u0131n\u0131 v\u0259 ruzisinin artmas\u0131n\u0131 ist\u0259yirs\u0259, valideyn\u0259 yax\u015f\u0131l\u0131q etsin\u201d (\u0259t-T\u0259r\u011fib v\u0259t-t\u0259rhib, I, 274, h\u0259dis 430). \u201cValideyn\u0259 yax\u015f\u0131l\u0131q etm\u0259k \u00f6mr\u00fc uzadar, yalan ruzini azaldar, dua q\u0259zav\u00fc-q\u0259d\u0259ri geri qaytarar\u201d (yux. m\u0259nb\u0259, h\u0259dis 429). Imam C\u0259f\u0259r Sadiq (\u0259): \u201c\u00d6mr\u00fcn\u00fcn uzanma\u011f\u0131n\u0131 ist\u0259yirs\u0259ns\u0259, valideynl\u0259ri sevindir\u201d (Mizan\u00fcl-hikm\u0259, III, 2116, h\u0259dis 14245). Qohumlarla s\u0131x \u0259laq\u0259 saxlamaq (sileyi-r\u0259him). H\u0259zr\u0259t M\u00fch\u0259mm\u0259d Pey\u011f\u0259mb\u0259r (s): \u201dKim \u0259c\u0259linin gecikm\u0259sini v\u0259 ruzisinin artmas\u0131n\u0131 ist\u0259yirs\u0259, sileyi-r\u0259him etsin\u201c&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":140387,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/510f319cf8228eaeec295d7874fc6996_M.jpg",300,237,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/510f319cf8228eaeec295d7874fc6996_M.jpg",300,237,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/510f319cf8228eaeec295d7874fc6996_M.jpg",300,237,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/510f319cf8228eaeec295d7874fc6996_M-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/510f319cf8228eaeec295d7874fc6996_M-300x237.jpg",300,237,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/510f319cf8228eaeec295d7874fc6996_M.jpg",300,237,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/510f319cf8228eaeec295d7874fc6996_M.jpg",300,237,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/510f319cf8228eaeec295d7874fc6996_M.jpg",300,237,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/510f319cf8228eaeec295d7874fc6996_M-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/510f319cf8228eaeec295d7874fc6996_M.jpg",300,237,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"\u0130slam m\u00fcq\u0259dd\u0259sl\u0259rinin t\u00f6vsiy\u0259l\u0259rind\u0259n ayd\u0131n olur ki, b\u0259zi \u0259m\u0259ll\u0259r insan\u0131n \u00f6mr\u00fcn\u00fcn uzanmas\u0131na v\u0259 \u0259c\u0259lin (\u00f6l\u00fcm\u00fcn) yubanmas\u0131na s\u0259b\u0259b olur. M\u0259s\u0259l\u0259n, Ata-ana il\u0259 mehriban davranmaq. H\u0259zr\u0259t M\u00fch\u0259mm\u0259d Pey\u011f\u0259mb\u0259r (s): \u201cKim \u00f6mr\u00fcn\u00fcn uzanmas\u0131n\u0131 v\u0259 ruzisinin artmas\u0131n\u0131 ist\u0259yirs\u0259, valideyn\u0259 yax\u015f\u0131l\u0131q etsin\u201d (\u0259t-T\u0259r\u011fib v\u0259t-t\u0259rhib, I, 274, h\u0259dis 430). \u201cValideyn\u0259 yax\u015f\u0131l\u0131q etm\u0259k \u00f6mr\u00fc uzadar, yalan ruzini azaldar, dua q\u0259zav\u00fc-q\u0259d\u0259ri geri qaytarar\u201d (yux.&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/140386"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=140386"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/140386\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/140387"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=140386"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=140386"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=140386"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}