{"id":143480,"date":"2020-03-18T13:45:23","date_gmt":"2020-03-18T10:45:23","guid":{"rendered":"http:\/\/arantv.az\/?p=143480"},"modified":"2020-03-18T13:45:23","modified_gmt":"2020-03-18T10:45:23","slug":"n%c9%99-cur-qadinla-evl%c9%99nm%c9%99k-m%c9%99sl%c9%99h%c9%99tdir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=143480","title":{"rendered":"N\u0259 c\u00fcr qad\u0131nla evl\u0259nm\u0259k m\u0259sl\u0259h\u0259tdir?"},"content":{"rendered":"<p>(<strong>H\u0259disl\u0259r \u0259sas\u0131nda<\/strong>)<\/p>\n<p>M\u00fcs\u0259lman \u015e\u0259rq xalqlar\u0131n\u0131n, o c\u00fcml\u0259d\u0259n, Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n izdivacla ba\u011fl\u0131 q\u0259dim ad\u0259t-\u0259n\u0259n\u0259l\u0259ri \u00e7oxdur. Bunlar\u0131n bir qismi t\u0259r\u0259f-m\u00fcqabilini se\u00e7m\u0259kl\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r. Ke\u00e7mi\u015fd\u0259 bir qayda olaraq ana \u00f6z o\u011flu \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259yat yolda\u015f\u0131 se\u00e7irdi. Bu zaman ana \u00f6z g\u0259l\u0259c\u0259k g\u0259lininin h\u0259m zahiri g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc, h\u0259m xasiyy\u0259tini, h\u0259m d\u0259 evdarl\u0131q v\u0259rdi\u015fl\u0259rin\u0259 n\u0259 d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 b\u0259l\u0259d olmas\u0131n\u0131 \u0259yani olaraq m\u00fc\u015fahid\u0259 ed\u0259 bilirdi. B\u0259z\u0259n is\u0259 o\u011flanla q\u0131z\u0131n bir-birini g\u00f6r\u00fcb b\u0259y\u0259nm\u0259l\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn onlar\u0131 guya t\u0259sad\u00fcfi bir \u015f\u0259raitd\u0259 (m\u0259s\u0259l\u0259n, qohumlardan birinin evind\u0259) g\u00f6r\u00fc\u015fd\u00fcr\u00fcrd\u00fcl\u0259r.<\/p>\n<p>Hal-haz\u0131rda g\u0259ncl\u0259rin \u0259ks\u0259riyy\u0259ti bu c\u00fcr ad\u0259tl\u0259ri geriliyin qal\u0131\u011f\u0131 kimi q\u0259bul edir. \u0130ndi cavanlar \u00f6zl\u0259ri tan\u0131\u015f olub g\u00f6r\u00fc\u015fm\u0259y\u0259 v\u0259 bir-birinin xasiyy\u0259tini yax\u0131ndan \u00f6yr\u0259nm\u0259y\u0259 \u00fcst\u00fcnl\u00fck verirl\u0259r. T\u0259bii ki, bu zaman onlar \u0259slind\u0259 \u00e7ox b\u00f6y\u00fck bir m\u0259suliyy\u0259ti \u00f6z \u00fcz\u0259rl\u0259rin\u0259 g\u00f6t\u00fcrm\u00fc\u015f olurlar. \u00c7\u00fcnki \u0259vv\u0259la, t\u0259r\u0259f-m\u00fcqabilini d\u00fczg\u00fcn se\u00e7m\u0259yin v\u0259 s\u0259hv\u0259 d\u00fc\u00e7ar olmama\u011f\u0131n cavabdehliyi g\u0259ncl\u0259rin \u00f6z \u00f6hd\u0259sin\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcr, art\u0131q onlar bu m\u0259s\u0259l\u0259d\u0259 \u00f6z valideynl\u0259rini g\u00fcnahland\u0131ra bilm\u0259y\u0259c\u0259kl\u0259r. \u0130kincisi, cavanlar diqq\u0259tli olmal\u0131d\u0131rlar ki, tan\u0131\u015fl\u0131q zaman\u0131 g\u00fcnaha yol verm\u0259sinl\u0259r, \u015f\u0259ri\u0259tin n\u0259z\u0259rd\u0259 tutdu\u011fu normalar\u0131 pozmas\u0131nlar.<\/p>\n<p>B\u0259s, o\u011flanlar ail\u0259 qurmaq \u00fc\u00e7\u00fcn \u00f6zl\u0259rin\u0259 t\u0259r\u0259f-m\u00fcqabili se\u00e7\u0259rk\u0259n, hans\u0131 \u015f\u0259rtl\u0259r\u0259 \u0259m\u0259l etsinl\u0259r? N\u0259 c\u00fcr q\u0131zlarla (qad\u0131nlarla) evl\u0259nm\u0259k m\u0259sl\u0259h\u0259tdir? A\u015fa\u011f\u0131da bu bar\u0259d\u0259 dini m\u0259tnl\u0259rimizd\u0259 rast g\u0259lin\u0259n bir ne\u00e7\u0259 h\u0259disi diqq\u0259tiniz\u0259 t\u0259qdim edirik. \u018fvv\u0259lc\u0259d\u0259n qeyd edirik ki, bunlar dan\u0131\u015f\u0131lan m\u00f6vzu haqq\u0131ndak\u0131 h\u0259disl\u0259rin yaln\u0131z bir qismidir. \u0130kincisi, burada deyil\u0259n m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rl\u0259 raz\u0131 olub-olmamaq ixtiyar\u0131n\u0131 oxucular\u0131n \u00f6hd\u0259sin\u0259 burax\u0131r\u0131q. \u00c7\u00fcnki burada deyil\u0259nl\u0259rin he\u00e7 birin\u0259 \u0259m\u0259l etm\u0259k vacib deyil. Bunlar\u0131 m\u00fcq\u0259dd\u0259sl\u0259rimizin izdivaca haz\u0131rla\u015fan \u015f\u0259xsl\u0259r\u0259 yaln\u0131z bir t\u00f6vsiy\u0259si kimi q\u0259bul etm\u0259k laz\u0131md\u0131r.<\/p>\n<p>H\u0259zr\u0259t M\u00fch\u0259mm\u0259d Pey\u011f\u0259mb\u0259r (s) \u00f6z g\u0259l\u0259c\u0259k h\u0259yat yolda\u015flar\u0131 il\u0259 evl\u0259nm\u0259k ist\u0259y\u0259nd\u0259, bir qad\u0131n g\u00f6nd\u0259rib tap\u015f\u0131rard\u0131 ki, ona bax\u0131b g\u00f6z\u0259lliyini qiym\u0259tl\u0259ndirsin. H\u0259m\u00e7inin ona tap\u015f\u0131rard\u0131 ki, evl\u0259nm\u0259k ist\u0259diyi qad\u0131n\u0131n boynunun qoxusuna diqq\u0259t yetirsin. Qad\u0131n\u0131n boynundan xo\u015f \u0259tir g\u0259lm\u0259si onunla \u00fcnsiyy\u0259ti xo\u015fag\u0259l\u0259n edir.<\/p>\n<p>Burada bir m\u0259qam\u0131 qeyd edirik ki, \u0259vv\u0259la, H\u0259zr\u0259t M\u00fch\u0259mm\u0259d Pey\u011f\u0259mb\u0259rin (s) bu h\u0259r\u0259k\u0259ti he\u00e7 d\u0259 o h\u0259zr\u0259ti \u015f\u0259hv\u0259tp\u0259r\u0259st q\u0259bul etm\u0259y\u0259 \u0259sas verm\u0259z. Tarixd\u0259n m\u0259lumdur ki, Pey\u011f\u0259mb\u0259rin evl\u0259ndiyi b\u00fct\u00fcn xan\u0131mlar ya\u015fl\u0131 v\u0259 dul olmu\u015flar (y\u0259ni ya onlar\u0131n \u0259vv\u0259lki h\u0259yat yolda\u015flar\u0131 v\u0259fat etmi\u015f, ya da bo\u015fanm\u0131\u015fd\u0131lar). Yaln\u0131z \u00fcmm\u00fcl-m\u00f6minin Ai\u015f\u0259 pey\u011f\u0259mb\u0259rimiz\u0259 \u0259r\u0259 ged\u0259n zaman cavan v\u0259 bakir\u0259 idi. Sad\u0259c\u0259 olaraq, Pey\u011f\u0259mb\u0259rimiz ail\u0259y\u0259 b\u00f6y\u00fck \u0259h\u0259miyy\u0259t verir v\u0259 s\u0259mimi, problemsiz ail\u0259 h\u0259yat\u0131n\u0131 insana psixoloji v\u0259 bioloji rahatl\u0131q g\u0259tir\u0259n \u0259sas amill\u0259rd\u0259n hesab edirdi. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 o h\u0259zr\u0259tin evl\u0259nm\u0259zd\u0259n \u0259vv\u0259l \u00f6z\u00fcn\u00fc g\u0259l\u0259c\u0259k xo\u015fag\u0259lm\u0259z hallardan s\u0131\u011fortalamaq ist\u0259yini tam normal q\u0259bul etm\u0259liyik. \u0130kincisi, Pey\u011f\u0259mb\u0259rin b\u00fct\u00fcn h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259ri v\u0259 k\u0259lamlar\u0131 yaln\u0131z o h\u0259zr\u0259tin \u00f6z\u00fcn\u0259 aid deyil, b\u00fct\u00fcnl\u00fckd\u0259 \u0130slam \u00fcmm\u0259ti \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259h\u0259miyy\u0259tlidir. Pey\u011f\u0259mb\u0259r h\u0259r bir h\u0259r\u0259k\u0259ti v\u0259 s\u00f6z\u00fc il\u0259 m\u00fcs\u0259lmanlara yol g\u00f6st\u0259rir, \u00f6yr\u0259dirdi. M\u0259hz bunun say\u0259sind\u0259 indi bizim Quranla yana\u015f\u0131 s\u00fcnn\u0259 kimi z\u0259ngin irsimiz var. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 Pey\u011f\u0259mb\u0259rin qad\u0131n se\u00e7imind\u0259 t\u00f6vsiy\u0259 etdiyi yuxar\u0131dak\u0131 \u015f\u0259rtl\u0259ri yaln\u0131z o h\u0259zr\u0259tin \u015f\u0259xsi h\u0259yat\u0131 il\u0259 m\u0259hdula\u015fd\u0131rma\u011f\u0131m\u0131z d\u00fczg\u00fcn olmazd\u0131.<\/p>\n<p>\u0130mam Zeyn\u00fcl-abidin (\u0259) t\u00f6vsiy\u0259 edirdi: \u201cH\u0259r kim evl\u0259nm\u0259k ist\u0259s\u0259, qad\u0131n\u0131n sif\u0259tinin g\u00f6z\u0259lliyi bar\u0259d\u0259 soraqla\u015fd\u0131\u011f\u0131 kimi, sa\u00e7lar\u0131 bar\u0259d\u0259 d\u0259 soru\u015fsun. \u00c7\u00fcnki sa\u00e7 \u2013 g\u00f6z\u0259lliyin iki qismind\u0259n biridir (y\u0259ni yar\u0131s\u0131d\u0131r)\u201d.<\/p>\n<p>H\u0259zr\u0259t \u018fli ibn \u018fbu Talib (\u0259) is\u0259 a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131 x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259r\u0259 malik olan qad\u0131nlarla evl\u0259nm\u0259yi m\u0259sl\u0259h\u0259t bilirdi: \u201c\u0130rig\u00f6zl\u00fc, qara\u015f\u0131n, ortaboylu qad\u0131nla evl\u0259n. \u018fg\u0259r naraz\u0131l\u0131q hiss ets\u0259n, mehriyy\u0259n m\u0259nim boynuma\u201d. Sonuncu ifad\u0259 simvolik m\u0259na da\u015f\u0131y\u0131r. \u0130mam bildirm\u0259k ist\u0259yir ki, bu c\u00fcr qad\u0131nla evl\u0259n\u0259n ki\u015fi pe\u015fman olmaz v\u0259 onu bo\u015famaq ist\u0259m\u0259z; \u0259g\u0259r pe\u015fman olub bo\u015famaq ist\u0259s\u0259, bunun c\u0259zas\u0131n\u0131 o h\u0259zr\u0259t \u00f6z\u00fc \u00e7\u0259km\u0259y\u0259 haz\u0131rd\u0131r.<\/p>\n<p>H\u0259zr\u0259t M\u00fch\u0259mm\u0259d Pey\u011f\u0259mb\u0259r (s) \u00f6z\u00fcn\u0259 h\u0259yat yolda\u015f\u0131 axtaran ki\u015fil\u0259r\u0259 t\u00f6vsiy\u0259 edirdi: \u201cMavi g\u00f6zl\u00fc qad\u0131nlarla evl\u0259nin ki, onlarda b\u0259r\u0259k\u0259t var\u201d.<\/p>\n<p>(M\u0259qal\u0259d\u0259 istifad\u0259 edilmi\u015f h\u0259disl\u0259r \u201cM\u0259karim\u00fcl-\u0259xlaq\u201d kitab\u0131ndand\u0131r).<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>(H\u0259disl\u0259r \u0259sas\u0131nda) M\u00fcs\u0259lman \u015e\u0259rq xalqlar\u0131n\u0131n, o c\u00fcml\u0259d\u0259n, Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n izdivacla ba\u011fl\u0131 q\u0259dim ad\u0259t-\u0259n\u0259n\u0259l\u0259ri \u00e7oxdur. Bunlar\u0131n bir qismi t\u0259r\u0259f-m\u00fcqabilini se\u00e7m\u0259kl\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r. Ke\u00e7mi\u015fd\u0259 bir qayda olaraq ana \u00f6z o\u011flu \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259yat yolda\u015f\u0131 se\u00e7irdi. Bu zaman ana \u00f6z g\u0259l\u0259c\u0259k g\u0259lininin h\u0259m zahiri g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc, h\u0259m xasiyy\u0259tini, h\u0259m d\u0259 evdarl\u0131q v\u0259rdi\u015fl\u0259rin\u0259 n\u0259 d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 b\u0259l\u0259d olmas\u0131n\u0131 \u0259yani olaraq m\u00fc\u015fahid\u0259 ed\u0259 bilirdi. B\u0259z\u0259n is\u0259 o\u011flanla q\u0131z\u0131n bir-birini g\u00f6r\u00fcb b\u0259y\u0259nm\u0259l\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn onlar\u0131 guya t\u0259sad\u00fcfi bir \u015f\u0259raitd\u0259 (m\u0259s\u0259l\u0259n, qohumlardan birinin evind\u0259) g\u00f6r\u00fc\u015fd\u00fcr\u00fcrd\u00fcl\u0259r. Hal-haz\u0131rda g\u0259ncl\u0259rin \u0259ks\u0259riyy\u0259ti bu c\u00fcr ad\u0259tl\u0259ri geriliyin qal\u0131\u011f\u0131 kimi q\u0259bul edir. \u0130ndi cavanlar \u00f6zl\u0259ri tan\u0131\u015f olub g\u00f6r\u00fc\u015fm\u0259y\u0259&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":143481,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/a97842d1611fcad5705a952b9c2c79ba_M.jpg",300,199,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/a97842d1611fcad5705a952b9c2c79ba_M.jpg",300,199,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/a97842d1611fcad5705a952b9c2c79ba_M.jpg",300,199,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/a97842d1611fcad5705a952b9c2c79ba_M-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/a97842d1611fcad5705a952b9c2c79ba_M-300x199.jpg",300,199,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/a97842d1611fcad5705a952b9c2c79ba_M.jpg",300,199,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/a97842d1611fcad5705a952b9c2c79ba_M.jpg",300,199,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/a97842d1611fcad5705a952b9c2c79ba_M.jpg",300,199,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/a97842d1611fcad5705a952b9c2c79ba_M-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/a97842d1611fcad5705a952b9c2c79ba_M.jpg",300,199,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"(H\u0259disl\u0259r \u0259sas\u0131nda) M\u00fcs\u0259lman \u015e\u0259rq xalqlar\u0131n\u0131n, o c\u00fcml\u0259d\u0259n, Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n izdivacla ba\u011fl\u0131 q\u0259dim ad\u0259t-\u0259n\u0259n\u0259l\u0259ri \u00e7oxdur. Bunlar\u0131n bir qismi t\u0259r\u0259f-m\u00fcqabilini se\u00e7m\u0259kl\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r. Ke\u00e7mi\u015fd\u0259 bir qayda olaraq ana \u00f6z o\u011flu \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259yat yolda\u015f\u0131 se\u00e7irdi. Bu zaman ana \u00f6z g\u0259l\u0259c\u0259k g\u0259lininin h\u0259m zahiri g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc, h\u0259m xasiyy\u0259tini, h\u0259m d\u0259 evdarl\u0131q v\u0259rdi\u015fl\u0259rin\u0259 n\u0259 d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 b\u0259l\u0259d olmas\u0131n\u0131 \u0259yani olaraq m\u00fc\u015fahid\u0259 ed\u0259 bilirdi.&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/143480"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=143480"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/143480\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/143481"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=143480"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=143480"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=143480"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}