{"id":144095,"date":"2020-03-19T15:44:35","date_gmt":"2020-03-19T12:44:35","guid":{"rendered":"http:\/\/arantv.az\/?p=144095"},"modified":"2020-03-19T15:44:35","modified_gmt":"2020-03-19T12:44:35","slug":"muh%c9%99mm%c9%99d-peyg%c9%99mb%c9%99rin-s-simasi-bibliyada-ikinci-hiss%c9%99","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=144095","title":{"rendered":"Muh\u0259mm\u0259d pey\u011f\u0259mb\u0259rin (s) simas\u0131 Bibliyada (\u0130kinci hiss\u0259)"},"content":{"rendered":"<p>Avvakum pey\u011f\u0259mb\u0259rin (\u0259) kitab\u0131<\/p>\n<p>Bibliyada \u201cAvvakum Pey\u011f\u0259mb\u0259rin kitab\u0131\u201dnda yaz\u0131l\u0131b: \u201c&#8230;M\u00fcq\u0259dd\u0259s \u015f\u0259xs Faran da\u011f\u0131ndan z\u00fchur ed\u0259c\u0259k. S\u0259ma onun b\u00f6y\u00fckl\u00fcy\u00fc il\u0259 \u00f6rt\u00fcld\u00fc, yer is\u0259 onun \u015f\u0259r\u0259fi il\u0259 doldu&#8230; O, qalxd\u0131 v\u0259 yeri titr\u0259tdi, baxd\u0131 v\u0259 xalqlar\u0131 vahim\u0259y\u0259 sald\u0131. \u018fsrlik da\u011flar y\u0131x\u0131ld\u0131, ilkin t\u0259p\u0259l\u0259r da\u011f\u0131ld\u0131. Onun yollar\u0131 \u0259b\u0259didir\u201d (Avvakumun kitab\u0131, 3-c\u00fc f\u0259sil, 3-6-c\u0131 c\u00fcml\u0259l\u0259r).<\/p>\n<p>Avvakum Pey\u011f\u0259mb\u0259r (\u0259) d\u0259 H\u0259zr\u0259t Muh\u0259mm\u0259din (s) ilahi risal\u0259tinin M\u0259kk\u0259d\u0259n ba\u015flanaca\u011f\u0131n\u0131 bilirmi\u015fdi. H\u0259zr\u0259t Muh\u0259mm\u0259din (s) \u0259z\u0259m\u0259ti qar\u015f\u0131s\u0131nda \u0259n adl\u0131-sanl\u0131 h\u00f6kmdarlar, aliml\u0259r v\u0259 c\u0259ngav\u0259rl\u0259r \u00f6zl\u0259rini itirib m\u0259\u011flub oldular. \u018fsrlik da\u011flara v\u0259 q\u0259dim t\u0259p\u0259l\u0259r\u0259 b\u0259nz\u0259dil\u0259n n\u0259h\u0259ng imperiyalar m\u00fcs\u0259lman qo\u015fununa ba\u015f \u0259ydi. Sasani v\u0259 Bizans imperiyalar\u0131 kimi azman d\u00f6vl\u0259tl\u0259r \u0130slam\u0131n bayra\u011f\u0131 qar\u015f\u0131s\u0131nda diz \u00e7\u00f6kd\u00fc. \u0130slam\u0131n v\u0259 onun b\u00f6y\u00fck pey\u011f\u0259mb\u0259rinin \u015f\u00f6hr\u0259ti d\u00fcnyan\u0131 b\u00fcr\u00fcd\u00fc.<\/p>\n<p>\u0130slam \u0259v\u0259zolunmaz, m\u0259\u011flubedilm\u0259z dindir. H\u0259zr\u0259t Muh\u0259mm\u0259d Pey\u011f\u0259mb\u0259rin (s) \u015f\u0259ri\u0259ti qiyam\u0259t g\u00fcn\u00fcn\u0259d\u0259k \u00f6z g\u00fcc\u00fcn\u00fc saxlayacaq. \u0130slam\u0131n y\u00fcks\u0259li\u015f d\u00f6vr\u00fc h\u0259l\u0259 qar\u015f\u0131dad\u0131r. El\u0259 buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 Avvakum Pey\u011f\u0259mb\u0259r (\u0259) buyurur: \u201cOnun yollar\u0131 \u0259b\u0259didir\u201d.<\/p>\n<p>Z\u0259burda H\u0259zr\u0259t Muh\u0259mm\u0259din (s) ad\u0131 \u00e7\u0259kilib<\/p>\n<p>Bibliyada \u201cS\u00fcleyman\u0131n n\u0259\u011fm\u0259l\u0259r n\u0259\u011fm\u0259si\u201d kitab\u0131 H\u0259zr\u0259t S\u00fcleyman Pey\u011f\u0259mb\u0259rin (\u0259) \u00f6z x\u0259yali sevgilisi bar\u0259sind\u0259 qo\u015fdu\u011fu \u015feirl\u0259rd\u0259n ibar\u0259tdir. T\u0259svir olunan sevgili obraz\u0131n\u0131n x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259rind\u0259ki ziddiyy\u0259tl\u0259r bunu s\u00f6yl\u0259m\u0259y\u0259 imkan verir ki, \u015feirl\u0259rin m\u0259tni xeyli t\u0259hrif olunub. Kitab\u0131n 5-ci f\u0259slinin 16-c\u0131 c\u00fcml\u0259sind\u0259 H\u0259zr\u0259t S\u00fcleyman (\u0259) \u00f6z x\u0259yali sevgilisini bu s\u00f6zl\u0259rl\u0259 v\u0259sf edir: \u201cOnun s\u00f6zl\u0259ri \u015firindir, o, tamamil\u0259 l\u00fctfd\u00fcr. Bax, budur m\u0259nim m\u0259hbubum v\u0259 m\u0259nim dostum, ey Yerus\u0259lim q\u0131zlar\u0131!\u201d<\/p>\n<p>H\u0259zr\u0259t S\u00fcleyman\u0131n (\u0259) s\u00f6zl\u0259rinin y\u0259hudic\u0259 orijinal\u0131na diqq\u0259t yetirs\u0259k, ayd\u0131n olar ki, bunlar adi b\u0259\u015f\u0259ri hisl\u0259rin t\u0259siri alt\u0131nda qad\u0131n cinsi \u00fc\u00e7\u00fcn deyilm\u0259mi\u015fdir. Bu s\u00f6zl\u0259rin d\u0259rin irfani m\u0259na y\u00fck\u00fc vard\u0131r. Orijinalda c\u00fcml\u0259 bel\u0259 s\u0259sl\u0259nir: \u201cHikku m\u0259mt\u0259qqim, vi kulu Muh\u0259mm\u0259dim, zih dudi vi zih rii, binut Yiru\u015falam!\u201d S\u00fcleyman Pey\u011f\u0259mb\u0259r (\u0259) Allah\u0131n sonuncu r\u0259sulu Muh\u0259mm\u0259d \u0259leyhiss\u0259lam\u0131 \u0259n g\u00f6z\u0259l ifad\u0259l\u0259rl\u0259 v\u0259sf edir v\u0259 onu \u201cm\u0259hbubum\u201d, \u201cdostum\u201d adland\u0131r\u0131r. Haz\u0131rki Bibliya m\u0259tnl\u0259rind\u0259 \u201cl\u00fctf\u201d kimi t\u0259rc\u00fcm\u0259 olunmu\u015f k\u0259lm\u0259 is\u0259 \u0259slind\u0259 \u0130slam Pey\u011f\u0259mb\u0259rinin ad\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>\u0130ncild\u0259ki m\u00fcjd\u0259<\/p>\n<p>H\u0259zr\u0259t Muh\u0259mm\u0259d Pey\u011f\u0259mb\u0259r (s) bar\u0259sind\u0259 x\u0259b\u0259rl\u0259r \u0130ncild\u0259 d\u0259 qalm\u0131\u015fd\u0131r. Biz kils\u0259 t\u0259r\u0259find\u0259n qeyri-qanuni elan olunmu\u015f Barnaba \u0130ncili bar\u0259d\u0259 dan\u0131\u015fmayaca\u011f\u0131q. Yaln\u0131z kils\u0259nin qanuni m\u0259tnl\u0259rd\u0259n biri kimi tan\u0131d\u0131\u011f\u0131 \u0130ohann \u0130ncilind\u0259ki \u0259lam\u0259tl\u0259ri ara\u015fd\u0131raca\u011f\u0131q.<\/p>\n<p>H\u0259zr\u0259t \u0130sa M\u0259sihin (\u0259) \u00f6z h\u0259varil\u0259i il\u0259 son g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc \u0130ohann \u0130ncilind\u0259 \u0259trafl\u0131 t\u0259svir olunmu\u015fdur. \u0130sa (\u0259) yem\u0259k s\u00fcfr\u0259si arxas\u0131nda h\u0259varil\u0259rl\u0259 halalla\u015f\u0131b onlara son tap\u015f\u0131r\u0131qlar\u0131n\u0131 verirdi. \u0130san\u0131n (\u0259) s\u00f6zl\u0259ri t\u0259rc\u00fcm\u0259d\u0259 bel\u0259 s\u0259sl\u0259nir:<\/p>\n<p>\u201cM\u0259n d\u0259 Atadan (burada Allah n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulur) xahi\u015f ed\u0259r\u0259m, O, siz\u0259 ba\u015fqa T\u0259s\u0259lliverici g\u00f6nd\u0259r\u0259r ki, \u0259b\u0259di olaraq sizinl\u0259 qals\u0131n\u201d (14-c\u00fc f\u0259sil, 16-c\u0131 c\u00fcml\u0259). \u201cAta t\u0259r\u0259find\u0259n siz\u0259 g\u00f6nd\u0259r\u0259c\u0259yim T\u0259s\u0259lliverici, y\u0259ni Atadan \u00e7\u0131xan h\u0259qiq\u0259t ruhu g\u0259ldiyi zaman m\u0259ni t\u0259sdiq ed\u0259c\u0259k\u201d (15-ci f\u0259sil, 26-c\u0131 c\u00fcml\u0259). \u201cM\u0259n siz\u0259 d\u00fcz\u00fcn\u00fc deyir\u0259m: m\u0259nim getm\u0259yim sizin \u00fc\u00e7\u00fcn daha yax\u015f\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnki m\u0259n getm\u0259s\u0259m, T\u0259s\u0259lliverici yan\u0131n\u0131za g\u0259lm\u0259y\u0259c\u0259k. \u018fg\u0259r m\u0259n gets\u0259m, onu siz\u0259 g\u00f6nd\u0259r\u0259r\u0259m. O, g\u0259l\u0259nd\u0259 d\u00fcnyadak\u0131 g\u00fcnahlar\u0131, yalanlar\u0131 v\u0259 haqs\u0131z h\u00f6kml\u0259ri if\u015fa ed\u0259c\u0259k&#8230; O, y\u0259ni h\u0259qiq\u0259t ruhu g\u0259l\u0259nd\u0259 sizi h\u0259qiq\u0259t\u0259 do\u011fru hiday\u0259t ed\u0259c\u0259k. \u00c7\u00fcnki o, \u00f6z\u00fcnd\u0259n dan\u0131\u015fmayacaq, yaln\u0131z e\u015fitdiyini dey\u0259c\u0259k v\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259k bar\u0259d\u0259 x\u0259b\u0259r ver\u0259c\u0259k\u201d (16-c\u0131 f\u0259sil, 8-ci v\u0259 13-c\u00fc c\u00fcml\u0259l\u0259r).<\/p>\n<p>\u018fvv\u0259la, bunu dey\u0259k ki, o biri \u0130ncill\u0259r kimi \u0130ohann \u0130ncili d\u0259 hal-haz\u0131rda yunan dilind\u0259dir. Halbuki, H\u0259zr\u0259t \u0130sa (\u0259) v\u0259 onun \u015fagirdl\u0259ri yunan yox, arami dilind\u0259 dan\u0131\u015f\u0131rd\u0131lar. Dem\u0259k, \u0130ncill\u0259rd\u0259ki he\u00e7 bir s\u00f6z \u0130san\u0131n (\u0259) dilind\u0259n \u00e7\u0131xan k\u0259lm\u0259l\u0259rin orijinal\u0131 deyil. \u0130ohann \u0130ncilind\u0259ki H\u0259zr\u0259t \u0130san\u0131n (\u0259) s\u00f6zl\u0259ri d\u0259 yaln\u0131z t\u0259rc\u00fcm\u0259dir.<\/p>\n<p>\u0130ohann \u0130ncilinin yunanca m\u0259tnind\u0259 i\u015fl\u0259nmi\u015f \u201cparaklitos\u201d s\u00f6z\u00fc \u201ct\u0259s\u0259lliverici\u201d, b\u0259z\u0259n is\u0259 \u201cm\u00fcdafi\u0259\u00e7i, v\u0259kil\u201d kimi m\u0259naland\u0131r\u0131l\u0131r. \u018fslind\u0259 is\u0259 \u201cparaklitos\u201d s\u00f6z\u00fc leksik bax\u0131mdan yunan dilinin tam ziddin\u0259dir v\u0259 \u201cperiklitos\u201d k\u0259lm\u0259sinin d\u0259yi\u015fdirilm\u0259si n\u0259tic\u0259sind\u0259 yaran\u0131b. \u0130ohann \u0130ncilinin ilkin yunan variant\u0131nda \u201cperiklitos\u201d ifad\u0259si i\u015fl\u0259nib, sonralar q\u0259r\u0259zli m\u0259qs\u0259d \u00fcz\u00fcnd\u0259n d\u0259y\u0259\u015fdirilib \u201cparaklitos\u201d \u015f\u0259klin\u0259 sal\u0131n\u0131b.<\/p>\n<p>G\u00f6r\u0259s\u0259n, bu t\u0259hrifin s\u0259b\u0259bi n\u0259dir?<\/p>\n<p>Yunan dilind\u0259n t\u0259rc\u00fcm\u0259d\u0259 \u201cPER\u0130KL\u0130TOS\u201d (PERIQLYTOS) \u201c\u00e7ox b\u0259y\u0259nilmi\u015f, \u00e7ox t\u0259rifl\u0259nmi\u015f\u201d m\u0259nalar\u0131n\u0131 bildirir. Bu s\u00f6z\u00fcn \u0259r\u0259b dilind\u0259 qar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 is\u0259 \u201c\u018fhm\u0259d\u201ddir. Dem\u0259li, H\u0259zr\u0259t \u0130sa (\u0259) h\u0259varil\u0259rin\u0259 xitab\u0259n nitq s\u00f6yl\u0259y\u0259rk\u0259n \u0130slam Pey\u011f\u0259mb\u0259rini \u0259n m\u0259\u015fhur l\u0259q\u0259bi il\u0259 \u201c\u018fhm\u0259d\u201d adland\u0131rm\u0131\u015fd\u0131r (bax, Qurani-K\u0259rim, Saff sur\u0259si, 6-c\u0131 ay\u0259). \u0130ncil q\u0259l\u0259m\u0259 al\u0131nark\u0259n bu s\u00f6z yunan dilin\u0259 \u201cperiklitos\u201d kimi t\u0259rc\u00fcm\u0259 olunmu\u015f, daha sonra t\u0259hrif edil\u0259r\u0259k \u201cparaklitos\u201d (t\u0259s\u0259lliverici) \u015f\u0259klin\u0259 sal\u0131nm\u0131\u015fd\u0131r.<\/p>\n<p>B\u0259li, bu h\u0259min Muh\u0259mm\u0259d Pey\u011f\u0259mb\u0259r (s) &#8211; \u018fhm\u0259ddir ki, H\u0259zr\u0259t \u0130sa (\u0259) onun insanlarla \u0259b\u0259di qalaca\u011f\u0131n\u0131 (y\u0259ni \u015f\u0259ri\u0259tinin \u0259b\u0259di olaca\u011f\u0131n\u0131), b\u0259\u015f\u0259riyy\u0259ti do\u011fru yola v\u0259 h\u0259qiq\u0259t\u0259 sar\u0131 hiday\u0259t ed\u0259c\u0259yini, g\u00fcnah v\u0259 yalanlar\u0131n, haqs\u0131z h\u00f6kml\u0259rin i\u00e7 \u00fcz\u00fcn\u00fc a\u00e7aca\u011f\u0131n\u0131, \u00f6z\u00fcnd\u0259n deyil, Allah ad\u0131ndan v\u0259hyl\u0259 dan\u0131\u015faca\u011f\u0131n\u0131 m\u00fcjd\u0259 verirdi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Avvakum pey\u011f\u0259mb\u0259rin (\u0259) kitab\u0131 Bibliyada \u201cAvvakum Pey\u011f\u0259mb\u0259rin kitab\u0131\u201dnda yaz\u0131l\u0131b: \u201c&#8230;M\u00fcq\u0259dd\u0259s \u015f\u0259xs Faran da\u011f\u0131ndan z\u00fchur ed\u0259c\u0259k. S\u0259ma onun b\u00f6y\u00fckl\u00fcy\u00fc il\u0259 \u00f6rt\u00fcld\u00fc, yer is\u0259 onun \u015f\u0259r\u0259fi il\u0259 doldu&#8230; O, qalxd\u0131 v\u0259 yeri titr\u0259tdi, baxd\u0131 v\u0259 xalqlar\u0131 vahim\u0259y\u0259 sald\u0131. \u018fsrlik da\u011flar y\u0131x\u0131ld\u0131, ilkin t\u0259p\u0259l\u0259r da\u011f\u0131ld\u0131. Onun yollar\u0131 \u0259b\u0259didir\u201d (Avvakumun kitab\u0131, 3-c\u00fc f\u0259sil, 3-6-c\u0131 c\u00fcml\u0259l\u0259r). Avvakum Pey\u011f\u0259mb\u0259r (\u0259) d\u0259 H\u0259zr\u0259t Muh\u0259mm\u0259din (s) ilahi risal\u0259tinin M\u0259kk\u0259d\u0259n ba\u015flanaca\u011f\u0131n\u0131 bilirmi\u015fdi. H\u0259zr\u0259t Muh\u0259mm\u0259din (s) \u0259z\u0259m\u0259ti qar\u015f\u0131s\u0131nda \u0259n adl\u0131-sanl\u0131 h\u00f6kmdarlar, aliml\u0259r v\u0259 c\u0259ngav\u0259rl\u0259r \u00f6zl\u0259rini itirib m\u0259\u011flub oldular. \u018fsrlik da\u011flara v\u0259 q\u0259dim t\u0259p\u0259l\u0259r\u0259 b\u0259nz\u0259dil\u0259n n\u0259h\u0259ng imperiyalar m\u00fcs\u0259lman qo\u015fununa ba\u015f \u0259ydi.&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":144096,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/e520f9d433a514b9416a482f614ea6fd_M.jpg",300,225,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/e520f9d433a514b9416a482f614ea6fd_M.jpg",300,225,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/e520f9d433a514b9416a482f614ea6fd_M.jpg",300,225,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/e520f9d433a514b9416a482f614ea6fd_M-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/e520f9d433a514b9416a482f614ea6fd_M-300x225.jpg",300,225,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/e520f9d433a514b9416a482f614ea6fd_M.jpg",300,225,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/e520f9d433a514b9416a482f614ea6fd_M.jpg",300,225,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/e520f9d433a514b9416a482f614ea6fd_M.jpg",300,225,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/e520f9d433a514b9416a482f614ea6fd_M-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/e520f9d433a514b9416a482f614ea6fd_M.jpg",300,225,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"Avvakum pey\u011f\u0259mb\u0259rin (\u0259) kitab\u0131 Bibliyada \u201cAvvakum Pey\u011f\u0259mb\u0259rin kitab\u0131\u201dnda yaz\u0131l\u0131b: \u201c&#8230;M\u00fcq\u0259dd\u0259s \u015f\u0259xs Faran da\u011f\u0131ndan z\u00fchur ed\u0259c\u0259k. S\u0259ma onun b\u00f6y\u00fckl\u00fcy\u00fc il\u0259 \u00f6rt\u00fcld\u00fc, yer is\u0259 onun \u015f\u0259r\u0259fi il\u0259 doldu&#8230; O, qalxd\u0131 v\u0259 yeri titr\u0259tdi, baxd\u0131 v\u0259 xalqlar\u0131 vahim\u0259y\u0259 sald\u0131. \u018fsrlik da\u011flar y\u0131x\u0131ld\u0131, ilkin t\u0259p\u0259l\u0259r da\u011f\u0131ld\u0131. Onun yollar\u0131 \u0259b\u0259didir\u201d (Avvakumun kitab\u0131, 3-c\u00fc f\u0259sil, 3-6-c\u0131 c\u00fcml\u0259l\u0259r). Avvakum Pey\u011f\u0259mb\u0259r (\u0259) d\u0259&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/144095"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=144095"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/144095\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/144096"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=144095"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=144095"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=144095"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}