{"id":149699,"date":"2020-04-08T12:22:10","date_gmt":"2020-04-08T09:22:10","guid":{"rendered":"http:\/\/arantv.az\/?p=149699"},"modified":"2020-04-08T12:22:10","modified_gmt":"2020-04-08T09:22:10","slug":"psixoloq-insanda-ani-bogulma-h%c9%99rar%c9%99t-titr%c9%99m%c9%99-olarsa-o-zaman","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=149699","title":{"rendered":"Psixoloq: \u201c\u0130nsanda ani bo\u011fulma, h\u0259rar\u0259t, titr\u0259m\u0259 olarsa, o zaman&#8230;\u201d"},"content":{"rendered":"<p>\u201c\u0130nsanlar koronavirusla ba\u011fl\u0131 \u00e7ox narahat olurlar v\u0259 bu da panik tutmalar\u0131n yaranmas\u0131na g\u0259tirib \u00e7\u0131xar\u0131r. Evd\u0259 qalan insanlar\u0131n psixoloji bax\u0131mdan t\u0259mkinli olmalar\u0131 vacibdir\u201d.<\/p>\n<p>Bu s\u00f6zl\u0259ri\u00a0Oxu.Az-a psixoloq Ayt\u0259n \u018fl\u0259kb\u0259rova sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259rd\u0259 insanlar\u0131n neqativ payla\u015f\u0131mlar\u0131na m\u00fcnasib\u0259t bildir\u0259rk\u0259n deyib.<\/p>\n<p>O qeyd edib ki, insanlar bunu bir m\u0259zuniyy\u0259t, istirah\u0259t kimi d\u00fc\u015f\u00fcnm\u0259li\u00a0v\u0259 karantin qaydalar\u0131na riay\u0259t etm\u0259lidirl\u0259r:<\/p>\n<div id=\"AdviadNativeVideo0\" class=\"AdviadNativeVideo\"><\/div>\n<p>\u201cB\u0259zi insanlar aktiv h\u0259yat t\u0259rzi ke\u00e7irdiyi \u00fc\u00e7\u00fcn bir anl\u0131q onlara \u201cevd\u0259 qal\u201d \u015f\u00fcar\u0131 bo\u011fucu g\u0259lir. Amma bu, \u00f6lk\u0259d\u0259 yay\u0131lan koronavirus pandemiyas\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik m\u0259qs\u0259dil\u0259 t\u0259yin edil\u0259n karantin qaydas\u0131d\u0131r. Buna m\u00fctl\u0259q \u015f\u0259kild\u0259 riay\u0259t etm\u0259k laz\u0131md\u0131r. Evd\u0259 kitab oxumaq, ail\u0259 il\u0259 birlikd\u0259 film izl\u0259m\u0259kl\u0259 zaman ke\u00e7irm\u0259k g\u00f6z\u0259ldir. Bu, \u0259slind\u0259 ail\u0259 m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rind\u0259 problem ya\u015fayan insanlar \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259lveri\u015fli f\u00fcrs\u0259tdir.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjAvMDQvMDgvMTEvMjcvNTIvZTAwMmNiYzUtZjQ1Yi00ZDc0LWIzYjktOTk5MDU2MTA1Njc0L0F5dGVuIHhhbmltLmpwZyJdLFsicCIsImVuY29kZSIsImpwZyIsIi1xdWFsaXR5IDgwIl0sWyJwIiwidGh1bWIiLCI1OTB4NTkwXHUwMDNlIl1d?sha=6f0df2121cc1c0b5\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>T\u0259\u0259ss\u00fcf ki, bu v\u0259ziyy\u0259t yaz-yay aylar\u0131na t\u0259sad\u00fcf etdiyind\u0259n b\u0259zi insanlarda m\u00f6vs\u00fcmi panik tutmalar\u00a0yaran\u0131r. \u0130nsanlar\u00a0koronavirusla ba\u011fl\u0131 \u00f6zl\u0259rini bir \u00e7ox hallarda s\u0259b\u0259bsiz yer\u0259 qorxudurlar. Psixoloji c\u0259h\u0259td\u0259n insanlar \u00f6zl\u0259rini t\u0259mkinli aparmal\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnki\u00a0stress, g\u0259rginlik bir \u00e7ox x\u0259st\u0259likl\u0259rin yaranmas\u0131na g\u0259tirib \u00e7\u0131xara bil\u0259r\u201d.<\/p>\n<p>Psixoloq qeyd edir ki, bo\u011fulma, ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131 v\u0259 hals\u0131zl\u0131q koronavirusun \u0259lam\u0259tl\u0259ri deyil:<\/p>\n<p>\u201cD\u00fcn\u0259n 12 n\u0259f\u0259r xroniki konyunktivit \u0259lam\u0259ti il\u0259 m\u00fcraci\u0259t edib. \u00d6zl\u0259rini qorxudurlar ki, koronavirusa yoluxublar. \u018fslind\u0259,\u00a0bel\u0259 deyil. Bilm\u0259k laz\u0131md\u0131r ki, insan t\u0259\u015fvi\u015f\u0259 d\u00fc\u015f\u0259nd\u0259 h\u0259y\u0259canlan\u0131r. H\u0259y\u0259can s\u0259b\u0259bind\u0259n b\u0259d\u0259nd\u0259 titr\u0259m\u0259 olur. Ani olaraq h\u0259rar\u0259t g\u0259lir, sanki \u00fcr\u0259k\u00a0s\u0131x\u0131l\u0131r, n\u0259f\u0259s almaq\u00a0\u00e7\u0259tin olur. Panik tutma\u00a0bir anda ba\u015flay\u0131r v\u0259 12-30 d\u0259qiq\u0259 \u0259rzind\u0259 davam edir. \u0130nsan d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr ki, \u00fcr\u0259yi bo\u011faz\u0131nda d\u00f6y\u00fcn\u00fcr, soyuq t\u0259rl\u0259m\u0259 olur, tez \u00f6zl\u0259rini evd\u0259n \u00e7\u00f6l\u0259 atmaq ist\u0259yirl\u0259r. Bu bir q\u0259d\u0259r \u00e7\u0259tinlik yarada bilir.<\/p>\n<p>Bu zaman h\u0259min insana 30 d\u0259qiq\u0259 \u0259rzind\u0259 toxunmaq laz\u0131m deyil. Bu, sad\u0259c\u0259 psixoloji g\u0259rginlik s\u0259b\u0259bind\u0259n insan\u0131n \u00f6z\u00fcnd\u0259 yaratd\u0131\u011f\u0131 yalan\u00e7\u0131 simptomlard\u0131r. Bir m\u00fcdd\u0259t sonra h\u0259min \u015f\u0259xsl\u0259r\u0259 izah olunmal\u0131d\u0131r ki, bu, sad\u0259c\u0259 psixolojidir. He\u00e7 bir x\u0259st\u0259lik yoxdur.<\/p>\n<p>M\u0259n psixoloq kimi t\u0259k ya\u015fayan insanlara\u00a0ya\u015f qrupundan as\u0131l\u0131 olmayaraq, sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259 vasit\u0259sil\u0259 konsultasiyalar ke\u00e7ir\u0259m. Canl\u0131 yay\u0131mlara y\u00fczl\u0259rl\u0259 bel\u0259 suallar g\u0259lir. \u0130nsanlar\u0131 sakitl\u0259\u015fdirm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131ram. \u0130zah edir\u0259m ki, evd\u0259 qalmaq infeksiyadan qorunmaq \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259n vacib v\u0259 effektiv \u00e7\u0131x\u0131\u015f yoludur. Onlar\u0131 da ba\u015fa d\u00fc\u015fm\u0259k, d\u0259st\u0259k olmaq laz\u0131md\u0131r\u201d.<\/p>\n<p>A.\u018fl\u0259kb\u0259rova psixoloji v\u0259ziyy\u0259ti z\u0259if olan insanlar\u0131n bu halda intihara bel\u0259 c\u0259hd ed\u0259c\u0259yini d\u0259 diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131b:<\/p>\n<p>\u201cAB\u015e-da bir c\u00fctl\u00fck koronavirus \u015f\u00fcbh\u0259si il\u0259 \u0259laq\u0259dar testd\u0259n ke\u00e7ib. C\u00fctl\u00fcy\u00fcn psixoloji v\u0259ziyy\u0259ti z\u0259if oldu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn cavablar \u00e7\u0131xana q\u0259d\u0259r stresd\u0259n onlar \u00f6zl\u0259rini y\u00fcks\u0259k m\u0259rt\u0259b\u0259li binadan ataraq intihar edibl\u0259r. Cavablar \u00e7\u0131xanda is\u0259 onlarda he\u00e7 bir x\u0259st\u0259liyin olmad\u0131\u011f\u0131 b\u0259lli olub. H\u0259r k\u0259s ba\u015fa d\u00fc\u015fm\u0259lidir ki, t\u0259la\u015f, stress insan\u0131n sa\u011flam d\u00fc\u015f\u00fcnm\u0259sin\u0259 mane olur. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 insanlar sinir sisteml\u0259rini qorumal\u0131d\u0131rlar.<\/p>\n<p>\u00d6t\u0259n g\u00fcn x\u0259st\u0259l\u0259rimd\u0259n biri m\u0259n\u0259 z\u0259ng ed\u0259r\u0259k, art\u0131q d\u00f6z\u0259 bilm\u0259diyini v\u0259 intihar h\u0259ddin\u0259 \u00e7atd\u0131\u011f\u0131n\u0131 dedi. Onu sakitl\u0259\u015fdirm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015fd\u0131m. \u00c7\u0259tinlikl\u0259 olsa da, onun h\u0259r hans\u0131 \u00e7\u0131l\u011f\u0131nl\u0131q etm\u0259sinin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 ala bildim. \u0130nsanlar ba\u015fa d\u00fc\u015fm\u0259lidir ki, bu x\u0259st\u0259lik t\u0259k Az\u0259rbaycanda deyil, b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyada var. Epidemiyan\u0131n yay\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 karantin qaydalar\u0131 t\u0259tbiq edilir. Bu x\u0259st\u0259liyin \u00f6l\u00fcm hal\u0131 2-3 faizdir. Sad\u0259c\u0259, gigiyenik normalara riay\u0259t ed\u0259r\u0259k, ona qalib g\u0259lm\u0259k olar\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u201c\u0130nsanlar koronavirusla ba\u011fl\u0131 \u00e7ox narahat olurlar v\u0259 bu da panik tutmalar\u0131n yaranmas\u0131na g\u0259tirib \u00e7\u0131xar\u0131r. Evd\u0259 qalan insanlar\u0131n psixoloji bax\u0131mdan t\u0259mkinli olmalar\u0131 vacibdir\u201d. Bu s\u00f6zl\u0259ri\u00a0Oxu.Az-a psixoloq Ayt\u0259n \u018fl\u0259kb\u0259rova sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259rd\u0259 insanlar\u0131n neqativ payla\u015f\u0131mlar\u0131na m\u00fcnasib\u0259t bildir\u0259rk\u0259n deyib. O qeyd edib ki, insanlar bunu bir m\u0259zuniyy\u0259t, istirah\u0259t kimi d\u00fc\u015f\u00fcnm\u0259li\u00a0v\u0259 karantin qaydalar\u0131na riay\u0259t etm\u0259lidirl\u0259r: \u201cB\u0259zi insanlar aktiv h\u0259yat t\u0259rzi ke\u00e7irdiyi \u00fc\u00e7\u00fcn bir anl\u0131q onlara \u201cevd\u0259 qal\u201d \u015f\u00fcar\u0131 bo\u011fucu g\u0259lir. Amma bu, \u00f6lk\u0259d\u0259 yay\u0131lan koronavirus pandemiyas\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik m\u0259qs\u0259dil\u0259 t\u0259yin edil\u0259n karantin qaydas\u0131d\u0131r. Buna m\u00fctl\u0259q \u015f\u0259kild\u0259 riay\u0259t etm\u0259k laz\u0131md\u0131r. Evd\u0259 kitab oxumaq, ail\u0259&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":149700,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[13],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/FotoJet-11.jpg",620,432,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/FotoJet-11.jpg",620,432,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/FotoJet-11.jpg",620,432,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/FotoJet-11-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/FotoJet-11-300x209.jpg",300,209,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/FotoJet-11.jpg",620,432,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/FotoJet-11.jpg",620,432,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/FotoJet-11.jpg",620,432,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/FotoJet-11-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/FotoJet-11.jpg",620,432,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=13\" rel=\"category\">Bizim h\u0259kim<\/a>","rttpg_excerpt":"\u201c\u0130nsanlar koronavirusla ba\u011fl\u0131 \u00e7ox narahat olurlar v\u0259 bu da panik tutmalar\u0131n yaranmas\u0131na g\u0259tirib \u00e7\u0131xar\u0131r. Evd\u0259 qalan insanlar\u0131n psixoloji bax\u0131mdan t\u0259mkinli olmalar\u0131 vacibdir\u201d. Bu s\u00f6zl\u0259ri\u00a0Oxu.Az-a psixoloq Ayt\u0259n \u018fl\u0259kb\u0259rova sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259rd\u0259 insanlar\u0131n neqativ payla\u015f\u0131mlar\u0131na m\u00fcnasib\u0259t bildir\u0259rk\u0259n deyib. O qeyd edib ki, insanlar bunu bir m\u0259zuniyy\u0259t, istirah\u0259t kimi d\u00fc\u015f\u00fcnm\u0259li\u00a0v\u0259 karantin qaydalar\u0131na riay\u0259t etm\u0259lidirl\u0259r: \u201cB\u0259zi insanlar aktiv h\u0259yat t\u0259rzi&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/149699"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=149699"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/149699\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/149700"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=149699"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=149699"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=149699"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}