{"id":162098,"date":"2020-05-09T09:09:43","date_gmt":"2020-05-09T06:09:43","guid":{"rendered":"http:\/\/arantv.az\/?p=162098"},"modified":"2020-05-09T09:09:43","modified_gmt":"2020-05-09T06:09:43","slug":"az%c9%99rbaycan-t%c9%99hluk%c9%99sizlik-orqanlarinin-%c9%99m%c9%99kdaslari-sanli-q%c9%99l%c9%99b%c9%99nin-qazanilmasina-muhum-tohf%c9%99l%c9%99r-veribl%c9%99r","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=162098","title":{"rendered":"Az\u0259rbaycan t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik orqanlar\u0131n\u0131n \u0259m\u0259kda\u015flar\u0131 \u015fanl\u0131 Q\u0259l\u0259b\u0259nin qazan\u0131lmas\u0131na m\u00fch\u00fcm t\u00f6hf\u0259l\u0259r veribl\u0259r"},"content":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycan t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik orqanlar\u0131n\u0131n \u0259m\u0259kda\u015flar\u0131 \u015fanl\u0131 Q\u0259l\u0259b\u0259nin qazan\u0131lmas\u0131na m\u00fch\u00fcm t\u00f6hf\u0259l\u0259r veribl\u0259r.<\/p>\n<p><strong>ARANTV.AZ<\/strong>\u00a0\u00a0<a href=\"https:\/\/az.trend.az\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Trend<\/a>-\u0259 istinad\u0259n D\u00f6vl\u0259t T\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi Xidm\u0259tinin (DTX) sayt\u0131ndak\u0131 9 May &#8211; fa\u015fizm \u00fcz\u0259rind\u0259 Q\u0259l\u0259b\u0259 G\u00fcn\u00fc il\u0259 ba\u011fl\u0131 payla\u015f\u0131m\u0131 t\u0259qdim edir:<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n \u0130kinci D\u00fcnya m\u00fcharib\u0259sind\u0259 g\u00f6st\u0259rdiyi q\u0259hr\u0259manl\u0131q n\u00fcmun\u0259l\u0259ri haqq\u0131nda \u00e7oxlu sayda \u015feirl\u0259r, kitablar yaz\u0131lm\u0131\u015f, b\u0259dii v\u0259 s\u0259n\u0259dli filml\u0259r \u00e7\u0259kilmi\u015f, q\u0259hr\u0259manlar\u0131n \u015f\u0259r\u0259fin\u0259 abid\u0259l\u0259r ucald\u0131lm\u0131\u015f, onlar\u0131n adlar\u0131 \u0259b\u0259dil\u0259\u015fdirilmi\u015fdir. M\u00fcharib\u0259d\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n 600 mind\u0259n \u00e7ox o\u011ful v\u0259 q\u0131z\u0131n\u0131n amans\u0131z d\u00fc\u015fm\u0259nl\u0259 d\u00f6y\u00fc\u015fl\u0259rd\u0259 g\u00f6st\u0259rdikl\u0259ri misilsiz \u015f\u00fcca\u0259t v\u0259 igidlik, arxa c\u0259bh\u0259d\u0259 \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n is\u0259 \u0259m\u0259k r\u0259\u015fad\u0259ti dill\u0259r \u0259zb\u0259ridir v\u0259 bug\u00fcnki n\u0259sill\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn daim \u00f6rn\u0259k olaraq qalacaqd\u0131r.<\/p>\n<p>Art\u0131q 75 ildir ki, 9 may &#8211; fa\u015fizm \u00fcz\u0259rind\u0259 Q\u0259l\u0259b\u0259 g\u00fcn\u00fc t\u0259nt\u0259n\u0259li sur\u0259td\u0259 qeyd olunur. Bu q\u0259l\u0259b\u0259 he\u00e7 d\u0259 asan ba\u015fa g\u0259lm\u0259yib. Y\u00fczl\u0259rl\u0259, minl\u0259rl\u0259 h\u0259mv\u0259t\u0259nl\u0259rimiz, Az\u0259rbaycan\u0131n m\u0259rd \u00f6vladlar\u0131 bu Q\u0259l\u0259b\u0259 namin\u0259 canlar\u0131ndan-qanlar\u0131ndan ke\u00e7ibl\u0259r. Onlar do\u011fma Az\u0259rbaycan\u0131n h\u00fcdudlar\u0131ndan \u00e7ox-\u00e7ox uzaqlarda m\u0259rdlikl\u0259, h\u00fcn\u0259rl\u0259 vuru\u015faraq h\u0259m d\u0259 do\u011fma Az\u0259rbaycan torpa\u011f\u0131n\u0131 qoruyublar. 170 mind\u0259n \u00e7ox az\u0259rbaycanl\u0131n\u0131n orden v\u0259 medallarla t\u0259ltif edilm\u0259si, 130 n\u0259f\u0259r h\u0259myerdimizin is\u0259 Sovet \u0130ttifaq\u0131 Q\u0259hr\u0259man\u0131 ad\u0131na layiq g\u00f6r\u00fclm\u0259si buna \u0259yani s\u00fcbutdur. \u018fg\u0259r o vaxt Az\u0259rbaycan nefti c\u0259bh\u0259y\u0259 g\u00f6nd\u0259rilm\u0259s\u0259ydi, bu m\u00fcharib\u0259 q\u0259l\u0259b\u0259 il\u0259 bit\u0259 bilm\u0259zdi.<br \/>\n\u00dcmummilli lider Heyd\u0259r \u018fliyev 1995-ci ild\u0259 Q\u0259l\u0259b\u0259nin 50 illiyi il\u0259 ba\u011fl\u0131 ke\u00e7iril\u0259n t\u0259nt\u0259n\u0259li t\u0259dbird\u0259 deyirdi: &#8220;Bu q\u0259l\u0259b\u0259nin \u00e7al\u0131nmas\u0131nda Az\u0259rbaycan\u0131n x\u00fcsusi rolu bir d\u0259 ondan ibar\u0259tdir ki, Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n nefti o vaxtlar h\u0259min m\u00fcharib\u0259nin u\u011furla apar\u0131lmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259n m\u00fch\u00fcm amilil\u0259rd\u0259n biri olmu\u015fdur. H\u0259min d\u00f6vrd\u0259 Sovetl\u0259r \u0130ttifaq\u0131nda \u00e7\u0131xar\u0131lan neftin 70 faizi Az\u0259rbaycanda hasil edilirdi. Bu q\u0259d\u0259r neft Az\u0259rbaycan neft\u00e7il\u0259rinin f\u0259dakar \u0259m\u0259yi say\u0259sind\u0259 istehsal olunurdu. \u015e\u00fcbh\u0259siz, n\u0259tic\u0259 \u00e7\u0131xarmaq \u00e7\u0259tin deyil ki, \u0259g\u0259r Az\u0259rbaycan nefti olmasayd\u0131, motorlar m\u00fcharib\u0259si, texnika m\u00fcharib\u0259si o q\u0259d\u0259r u\u011furlu v\u0259 m\u00fcv\u0259ff\u0259qiyy\u0259itli ola bilm\u0259zdi. O vaxtlar Az\u0259rbaycan aliml\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n y\u00fcks\u0259k keyfiyy\u0259tli benzin, kerosin v\u0259 ba\u015fqa neft m\u0259hsullar\u0131 ixtira olunaraq, respublikam\u0131zda istehsal edilirdi&#8230;&#8221;.<\/p>\n<p>Xat\u0131rladaq ki, m\u00fcharib\u0259nin ilk d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 q\u00fcvv\u0259l\u0259r nisb\u0259ti d\u00fc\u015fm\u0259nin xeyrin\u0259 idi. D\u00fc\u015fm\u0259nin q\u0259fil h\u00fccumu n\u0259tic\u0259sind\u0259 sovet ordusunun coxlu sayda canl\u0131 q\u00fcvv\u0259si \u0259sir al\u0131nm\u0131\u015f, xeyli h\u0259rbi texnikas\u0131 s\u0131radan \u00e7\u0131xar\u0131lm\u0131\u015fd\u0131. Fa\u015fist Almaniyas\u0131 i\u015f\u011fal etdiyi Avropa \u00f6lk\u0259l\u0259rinin iqtisadi v\u0259 h\u0259rbi potensial\u0131n\u0131 \u00f6z \u0259lind\u0259 c\u0259ml\u0259\u015fdirmi\u015fdi. Lakin &#8220;H\u0259r \u015fey c\u0259bh\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn, h\u0259r \u015fey q\u0259l\u0259b\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn&#8221; \u015f\u00fcar\u0131 alt\u0131nda b\u00fct\u00fcn Sovet xalqlar\u0131 birl\u0259\u015fdi. Bununla da d\u00fc\u015fm\u0259nin h\u00fccumlar\u0131 n\u0259inki dayand\u0131r\u0131ld\u0131, fa\u015fistl\u0259r Moskva, Stalinqrad, Kursk v\u0259 ba\u015fqa d\u00f6y\u00fc\u015fl\u0259rd\u0259 \u0259n a\u011f\u0131r v\u0259 sars\u0131d\u0131c\u0131 m\u0259\u011flubiyy\u0259t\u0259 u\u011frad\u0131ld\u0131, 1945-ci ild\u0259 is\u0259 tamamil\u0259 m\u0259\u011flub edildil\u0259r.<\/p>\n<p>Bu g\u00fcn Q\u0259l\u0259b\u0259nin 75 illiyinin qeyd edilm\u0259sinin \u0259sl s\u0259b\u0259bkarlar\u0131, d\u00fc\u015fm\u0259nin m\u0259\u011flub edilm\u0259sind\u0259 b\u00f6y\u00fck \u015f\u00fcca\u0259tl\u0259r g\u00f6st\u0259rmi\u015f, canlar\u0131ndan ke\u00e7m\u0259y\u0259 haz\u0131r olduqlar\u0131n\u0131 n\u00fcmayi\u015f etdirmi\u015f, ba\u015fqa xalqlar\u0131n n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259ri il\u0259 birlikd\u0259 m\u00fcharib\u0259d\u0259 i\u015ftirak ed\u0259r\u0259k v\u0259 d\u00fcnyan\u0131 fa\u015fizmd\u0259n xilas etm\u0259y\u0259 nail olmu\u015f soyda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n q\u0259rh\u0259man\u0131l\u0131\u011f\u0131 he\u00e7 vaxt unudulmayacaq. \u00c7\u00fcnki fa\u015fizm \u00fcz\u0259rind\u0259 tarixi q\u0259l\u0259b\u0259nin qazan\u0131lmas\u0131nda Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n \u00f6n v\u0259 arxa c\u0259bh\u0259l\u0259rd\u0259 g\u00f6st\u0259rdikl\u0259ri \u015f\u00fcca\u0259tl\u0259r dan\u0131lmazd\u0131r.<\/p>\n<p>\u0130ki d\u0259f\u0259 Sovet \u0130ttifaq\u0131 Q\u0259hr\u0259man\u0131 ad\u0131na layiq g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f h\u0259myerlimiz H\u0259zi Aslanovun, \u0130srafil M\u0259mm\u0259dovun, Az\u0259rbaycan \u015fahini H\u00fcseynbala \u018fliyevin, Mehdi H\u00fcseynzad\u0259nin, G\u0259ray \u018fs\u0259dovun, komandirinin h\u0259yat\u0131n\u0131 xilas etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn sin\u0259sini d\u00fc\u015fm\u0259n g\u00fcll\u0259sin\u0259 sip\u0259r ed\u0259n d\u0259niz\u00e7i Qafur M\u0259mm\u0259dovun, partizan h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n f\u0259al i\u015ftirak\u00e7\u0131s\u0131, Fransan\u0131n &#8220;Milli Q\u0259hr\u0259man\u0131&#8221; f\u0259xri ad\u0131na layiq g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f \u018fhm\u0259diyy\u0259 C\u0259bray\u0131lovun, qad\u0131nlar\u0131m\u0131zdan t\u0259yyar\u0259\u00e7i Z\u00fcleyxa Seyidm\u0259mm\u0259dovan\u0131n, snayper\u00e7i Ziba S\u0259limovan\u0131n, g\u0259mi kapitan\u0131 \u015e\u00f6vk\u0259t S\u0259limovan\u0131n v\u0259 ba\u015fqa h\u0259mv\u0259t\u0259nl\u0259rimizin adlar\u0131 dill\u0259r \u0259zb\u0259ri olmu\u015f, tarix\u0259 d\u00fc\u015fm\u00fc\u015fd\u00fcr.<\/p>\n<p>H\u0259min ill\u0259r d\u00f6vl\u0259t t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik orqanlar\u0131n\u0131n bir s\u0131ra \u0259m\u0259kda\u015flar\u0131 da k\u00f6n\u00fcll\u00fc olaraq c\u0259bh\u0259y\u0259 yollanm\u0131\u015f, misilsiz \u015f\u00fcca\u0259tl\u0259r g\u00f6st\u0259rmi\u015fl\u0259r. Onlardan \u018fbd\u00fcl \u018fliyevin, H\u0259c\u0259r \u018fliyevan\u0131n, \u018fbd\u00fcl\u0259li Hac\u0131yevin, F\u0259rhad \u018fliyevin v\u0259 ba\u015fqalar\u0131n\u0131n adlar\u0131n\u0131 \u00e7\u0259km\u0259k olar. \u018fbd\u00fcl \u018fliyev, \u018fbd\u00fcl\u0259li Hac\u0131yev v\u0259 H\u0259c\u0259r \u018fliyeva m\u00fcharib\u0259d\u0259n sonra v\u0259t\u0259n\u0259 d\u00f6nm\u00fc\u015f v\u0259 d\u00f6vl\u0259t t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik orqanlar\u0131nda xidm\u0259tl\u0259rini davam etdirmi\u015fl\u0259r. F\u0259rhad \u018fliyev is\u0259 1943-c\u00fc ild\u0259 \u0259sir d\u00fc\u015fm\u0259k t\u0259hl\u00fck\u0259si il\u0259 \u00fczl\u0259\u015fmi\u015f, d\u00fc\u015fm\u0259n \u0259lin\u0259 ke\u00e7m\u0259m\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn \u00f6z\u00fcn\u00fc g\u00fcll\u0259l\u0259mi\u015fdir.<\/p>\n<p>Sonradan t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik xidm\u0259ti polkovniki r\u00fctb\u0259sin\u0259 q\u0259d\u0259r y\u00fcks\u0259lmi\u015f \u018fbd\u00fcl\u0259li Hac\u0131yevin m\u00fcharib\u0259 ba\u015flayanda 21 ya\u015f\u0131 vard\u0131. Az\u0259rbaycan S\u0259naye \u0130nstitutunun 4-c\u00fc kurs t\u0259l\u0259b\u0259si idi. Alman fa\u015fistl\u0259rinin he\u00e7 bir x\u0259b\u0259rdarl\u0131q etm\u0259d\u0259n SSR\u0130-y\u0259 basq\u0131n\u0131 b\u00fct\u00fcn ya\u015f\u0131dlar\u0131 kimi \u018fbd\u00fcl\u0259linin d\u0259 arzular\u0131n\u0131 alt-\u00fcst el\u0259di. &#8220;H\u0259r \u015fey c\u0259bh\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn, h\u0259r \u015fey q\u0259l\u0259b\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn!&#8221; \u015f\u00fcar\u0131 onun da h\u0259yat devizin\u0259 \u00e7evrildi. O da dig\u0259r h\u0259mv\u0259t\u0259nl\u0259rimiz kimi ilk g\u00fcnl\u0259rd\u0259n V\u0259t\u0259nin k\u00f6m\u0259yin\u0259 t\u0259l\u0259sdi. 1941-ci ilin avqustunda ordu s\u0131ralar\u0131na \u00e7a\u011f\u0131r\u0131lan \u018fbd\u00fcl\u0259li Hac\u0131yev 1946-c\u0131 ilin iyulunad\u0259k Zaqafqaziya c\u0259bh\u0259sind\u0259ki at\u0131c\u0131 batalyonun t\u0259rkibind\u0259 a\u011f\u0131r d\u00f6y\u00fc\u015f yolu ke\u00e7di. C\u0259surlu\u011fu, qorxmazl\u0131\u011f\u0131 il\u0259 f\u0259rql\u0259n\u0259n g\u0259nc \u018fbd\u00fcl\u0259li d\u00f6y\u00fc\u015fl\u0259rin birind\u0259 a\u011f\u0131r yaraland\u0131. Sa\u011falandan sonra at\u0131c\u0131 alay\u0131na tabor komandiri t\u0259yin edildi. C\u0259bh\u0259d\u0259 g\u00f6st\u0259rdiyi f\u0259dakarl\u0131\u011fa g\u00f6r\u0259 bir s\u0131ra y\u00fcks\u0259k m\u00fckafatlara, o c\u00fcml\u0259d\u0259n &#8220;\u015e\u0259r\u0259f&#8221; ordeni v\u0259 \u00e7oxlu sayda medallarla t\u0259ltif olunub.<\/p>\n<p>Dig\u0259r h\u0259myerlimiz \u018fbdul \u018fliyev 1940-c\u0131 ild\u0259 \u0259sg\u0259rliy\u0259 ged\u0259nd\u0259 \u00f6lk\u0259d\u0259 \u0259min-amanl\u0131q idi. He\u00e7 k\u0259sin x\u0259yal\u0131na da g\u0259lm\u0259zdi ki, tezlikl\u0259 tufan qopacaq. V\u0259t\u0259nin m\u0259rd o\u011fullar\u0131 h\u00fcn\u0259r meydan\u0131nda \u0259sl s\u0131naqdan ke\u00e7\u0259c\u0259kl\u0259r. 1940-c\u0131 ild\u0259 ordu s\u0131ralar\u0131na \u00e7a\u011f\u0131r\u0131lan \u018fbd\u00fcl 1942-ci ild\u0259 Bak\u0131 H\u0259rbi D\u0259niz Tibb M\u0259kt\u0259binin kursantlardan ibar\u0259t 34-c\u00fc b\u00f6lm\u0259sinin t\u0259rkibind\u0259 \u015eimali Qafqaz c\u0259bh\u0259sin\u0259 g\u00f6nd\u0259rilir. 1943-c\u00fc ilin avqustundan 823 sayl\u0131 artilleriya alay\u0131n\u0131n t\u0259rkibind\u0259 d\u00f6y\u00fc\u015f\u00fcr. D\u00f6y\u00fc\u015fl\u0259rin birind\u0259 a\u011f\u0131r yaralan\u0131r. Sa\u011falandan sonra onu ordudan t\u0259rxis etm\u0259k ist\u0259s\u0259l\u0259r d\u0259 raz\u0131la\u015fm\u0131r v\u0259 alman-fa\u015fist i\u015f\u011fal\u00e7\u0131lar\u0131na qar\u015f\u0131 sonad\u0259k d\u00f6y\u00fc\u015fl\u0259rd\u0259 f\u0259al i\u015ftirak edir, yaln\u0131z 1946-c\u0131 ilin noyabr\u0131nda ordudan t\u0259rxis olunur. \u0130ki d\u0259f\u0259 &#8220;Q\u0131rm\u0131z\u0131 Ulduz&#8221; ordenin\u0259, Berlinin al\u0131nmas\u0131na g\u00f6r\u0259, Var\u015favan\u0131n azad edilm\u0259sin\u0259 g\u00f6r\u0259 v\u0259 dig\u0259r medallarla t\u0259ltif edilir. V\u0259t\u0259n\u0259 qay\u0131td\u0131qdan sonra d\u00f6vl\u0259t t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik orqanlar\u0131nda \u00e7al\u0131\u015f\u0131r v\u0259 polkovnik-leytenant r\u00fctb\u0259sind\u0259 t\u0259qa\u00fcd\u0259 \u00e7\u0131x\u0131r.<br \/>\nM\u00fcharib\u0259 ba\u015flayanda H\u0259c\u0259r \u018fliyeva D\u00f6vl\u0259t T\u0259hl\u00fck\u0259sizlik Nazirliyind\u0259 yenic\u0259 i\u015f\u0259 ba\u015flam\u0131\u015fd\u0131. \u0130kinci cahan sava\u015f\u0131 ba\u015flayanda dig\u0259r k\u00f6n\u00fcll\u00fcl\u0259r kimi H\u0259c\u0259r d\u0259 k\u00f6n\u00fcll\u00fc olaraq c\u0259bh\u0259y\u0259 getm\u0259k ist\u0259diyini bildirir. O, 1943-c\u00fc ild\u0259 4-c\u00fc Ukrayna c\u0259bh\u0259sin\u0259 g\u00f6nd\u0259rilir. Ukraynadan-Berlin\u0259 q\u0259d\u0259r uzun, \u00e7\u0259tin v\u0259 a\u011f\u0131r bir d\u00f6y\u00fc\u015f yolu ke\u00e7ir. B\u00fct\u00fcn d\u00f6y\u00fc\u015f \u0259m\u0259liyyatlar\u0131nda f\u0259all\u0131\u011f\u0131, c\u0259sar\u0259ti, \u00e7evikliyi, bacar\u0131\u011f\u0131 il\u0259 se\u00e7ilir. T\u0259sad\u00fcfi deyil ki, Reyxstaq\u0131n divarlar\u0131 \u00fcz\u0259rind\u0259 h\u0259kk olunmu\u015f y\u00fcz minl\u0259rl\u0259 sovet h\u0259rbi qulluq\u00e7usunun adlar\u0131 aras\u0131nda d\u00f6y\u00fc\u015fl\u0259rd\u0259 d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 \u015f\u0259xsi igidlik n\u00fcmun\u0259si g\u00f6st\u0259r\u0259n bu az\u0259rbaycanl\u0131 q\u0131z\u0131n da ad\u0131 vard\u0131. H\u0259c\u0259r bu \u015f\u0259r\u0259f\u0259 qorxmazl\u0131\u011f\u0131, m\u0259rdliyi, v\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259rliyi il\u0259 imza atm\u0131\u015fd\u0131. H\u0259c\u0259r \u018fliyeva c\u0259hb\u0259d\u0259 g\u00f6st\u0259rdiyi \u015f\u00fcca\u0259t\u0259 g\u00f6r\u0259 &#8220;H\u0259rbi xidm\u0259tl\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259&#8221;, &#8220;Almaniya \u00fcz\u0259rind\u0259 q\u0259l\u0259b\u0259y\u0259 g\u00f6r\u0259&#8221;, &#8220;Qafqaz\u0131n m\u00fcdafi\u0259sin\u0259 g\u00f6r\u0259&#8221;, &#8220;B\u00f6y\u00fck V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259sind\u0259 g\u00f6st\u0259rdiyi \u0259m\u0259k r\u0259\u015fad\u0259tin\u0259 g\u00f6r\u0259&#8221; medallar\u0131 il\u0259 t\u0259ltif olunub.<\/p>\n<p>F\u0259xrl\u0259 qeyd etm\u0259k olar ki, Az\u0259rbaycan x\u00fcsusi xidm\u0259t orqanlar\u0131n\u0131n \u0259m\u0259kda\u015flar\u0131 \u00f6n c\u0259bh\u0259 il\u0259 yana\u015f\u0131, arxa c\u0259bh\u0259d\u0259 d\u0259 y\u00fcks\u0259k pe\u015f\u0259karl\u0131q n\u00fcm\u00fcn\u0259l\u0259ri g\u00f6st\u0259rmi\u015fl\u0259r. 1941-45-ci ill\u0259r m\u00fcharib\u0259si d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n d\u00f6vl\u0259t t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi orqanlar\u0131n\u0131n \u0259m\u0259kda\u015flar\u0131 fa\u015fistl\u0259rin m\u00fcxt\u0259lif k\u0259\u015ffiyyat m\u0259kt\u0259bl\u0259rini bitirmi\u015f 200-d\u0259n art\u0131q k\u0259\u015ffiyyat\u00e7\u0131 casuslar\u0131n\u0131 a\u015fkara \u00e7\u0131xarm\u0131\u015f v\u0259 h\u0259bs etmi\u015fdir. Onlardan 31 n\u0259f\u0259r Au\u015fvis k\u0259\u015ffiyyat m\u0259kt\u0259bini, 25 n\u0259f\u0259r Lyukenvald m\u0259kt\u0259bini, 12 n\u0259f\u0259r Tavel m\u0259kt\u0259bini, 14 n\u0259f\u0259r Zamberq m\u0259kt\u0259bini, 12 n\u0259f\u0259r Tennel m\u0259kt\u0259bini bitirmi\u015f, 13 n\u0259f\u0259ri Gestaponun, 6 n\u0259f\u0259ri is\u0259 &#8220;Dromidar-Abver&#8221; qrupunun casusu idi. H\u0259min d\u00f6vrd\u0259 habel\u0259 d\u00f6y\u00fc\u015f\u0259n Sovet ordusunun arxas\u0131nda t\u0259yyar\u0259 il\u0259 g\u00f6nd\u0259rilmi\u015f v\u0259 fa\u015fistl\u0259rin k\u0259\u015ffiyyat tap\u015f\u0131r\u0131qlar\u0131n\u0131 \u0259m\u0259li sur\u0259td\u0259 h\u0259yata ke\u00e7ir\u0259n 37 casus a\u015fkar edilmi\u015fdi. M\u00fcharib\u0259 il\u0259rind\u0259 d\u00fc\u015fm\u0259n k\u0259\u015ffiyyat\u0131 Az\u0259rbaycan \u0259razisin\u0259 d\u0259 t\u0259yyar\u0259l\u0259rd\u0259n para\u015f\u00fctl\u0259 casuslar g\u00f6nd\u0259rmi\u015fdir. Lakin Az\u0259rbaycan\u0131n x\u00fcsusi xidm\u0259t orqanlar\u0131 \u0259m\u0259kda\u015flar\u0131 daim say\u0131ql\u0131q n\u00fcmayi\u015f etdir\u0259r\u0259k onlar\u0131 if\u015fa etmi\u015fl\u0259r. M\u0259hz onlar\u0131n g\u0259rgin s\u0259yi v\u0259 y\u00fcks\u0259k pe\u015f\u0259karl\u0131\u011f\u0131 n\u0259tic\u0259sind\u0259 respublikan\u0131n rayonlar\u0131nda v\u0259 Bak\u0131 \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 28 bel\u0259 t\u0259xribat\u00e7\u0131-casus tutulmu\u015fdu.<\/p>\n<p>B\u00fct\u00fcn bu casuslar d\u0259mir yollar\u0131nda, h\u0259rbi s\u0259naye obyektl\u0259rind\u0259 t\u0259xribat t\u00f6r\u0259tm\u0259k, k\u0259\u015ffiyyat m\u0259lumatlar\u0131 toplamaq v\u0259 bu m\u0259lumatlar\u0131 fa\u015fistl\u0259rin k\u0259\u015ffiyyat m\u0259rk\u0259zl\u0259rin\u0259 \u00e7atd\u0131rmaq tap\u015f\u0131r\u0131qlar\u0131n\u0131 alm\u0131\u015fd\u0131lar. H\u0259min tap\u015f\u0131r\u0131qlar\u0131 yerin\u0259 yetirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn onlar partlay\u0131c\u0131 madd\u0259l\u0259rl\u0259, silahla, qumbaralarla, m\u00fcxt\u0259lif saxta s\u0259n\u0259dl\u0259rl\u0259 v\u0259 h\u0259r biri 10-15 min rubl m\u0259bl\u0259\u011find\u0259 pulla t\u0259chiz olunmu\u015fdular. A\u015fkar edilib tutulmu\u015f b\u00fct\u00fcn alman agentl\u0259ri g\u00fcll\u0259l\u0259nm\u0259y\u0259 m\u0259hkum olunmu\u015f v\u0259 h\u00f6km agentl\u0259rin tutuldu\u011fu rayonlarda yerli \u0259halinin i\u015ftirak\u0131 il\u0259 yerin\u0259 yetirilmi\u015fdir.<\/p>\n<p>\u0130ndi Az\u0259rbaycanda 1941-45-ci ill\u0259rd\u0259 b\u00f6y\u00fck \u015f\u00fcca\u0259t, q\u0259hr\u0259manl\u0131q g\u00f6st\u0259rmi\u015f insanlar\u0131n ke\u00e7diyi \u015f\u0259r\u0259fli d\u00f6y\u00fc\u015f yolu g\u0259nc n\u0259slin ideoloji-m\u0259n\u0259vi, h\u0259rbi v\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259rlik bt\u0259rbiy\u0259sind\u0259 m\u00fch\u00fcm amil\u0259 \u00e7evrilib. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 h\u0259r il 9 may Q\u0259l\u0259b\u0259 g\u00fcn\u00fc d\u00f6vl\u0259timiz t\u0259r\u0259find\u0259n t\u0259nt\u0259n\u0259li sur\u0259td\u0259 qeyd olunur. Bu g\u00fcn \u00f6z h\u0259yat\u0131m\u0131za g\u00f6r\u0259 borclu oldu\u011fumuz, b\u0259\u015f\u0259riyy\u0259tin xilas\u0131 namin\u0259 g\u00f6st\u0259rdikl\u0259ri misilsiz h\u00fcn\u0259rl\u0259ri q\u0259hr\u0259manl\u0131q salnam\u0259sin\u0259 \u0259b\u0259di yaz\u0131lm\u0131\u015f igid o\u011fullar\u0131n v\u0259 q\u0131zlar\u0131n adlar\u0131 yadda\u015f\u0131m\u0131zdan silinm\u0259z v\u0259 bizl\u0259ri, bu g\u00fcn ya\u015fayan insanlar\u0131 daim V\u0259t\u0259n qar\u015f\u0131s\u0131nda borcumuzu unutmama\u011fa \u00e7a\u011f\u0131r\u0131r.<\/p>\n<p>Ulu \u00f6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyev m\u00fcharib\u0259 veteranlar\u0131n\u0131n xidm\u0259tl\u0259rini \u00e7ox y\u00fcks\u0259k qiym\u0259tl\u0259ndir\u0259r\u0259k deyirdi: &#8220;Veteranlar bizim q\u0131z\u0131l fondumuzdur. Onlar h\u0259r c\u00fcr qay\u011f\u0131ya v\u0259 h\u00f6rm\u0259t\u0259 layiqdirl\u0259r. Az\u0259rbaycan\u0131n b\u00fct\u00fcn ictimaiyy\u0259ti, b\u00fct\u00fcn Az\u0259rbaycan xalq\u0131 bilm\u0259lidir ki, \u0130kinci D\u00fcnya m\u00fcharib\u0259sinin, B\u00f6y\u00fck V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259sinin veteranlar\u0131 bizim \u0259n \u0259ziz, \u0259n m\u00f6t\u0259b\u0259r insanlar\u0131m\u0131zd\u0131r. Onlara qay\u011f\u0131 g\u00f6st\u0259rm\u0259k, h\u00f6rm\u0259t etm\u0259k, onlar\u0131n b\u00fct\u00fcn probleml\u0259rini h\u0259ll etm\u0259k bizim d\u00f6vl\u0259timizin v\u0259 h\u0259r bir d\u00f6vl\u0259t orqan\u0131n\u0131n, h\u0259r bir namuslu Az\u0259rbaycan v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131n\u0131n borcudur&#8221;. Sevindirici hald\u0131r ki, \u00dcmummilli Liderin bu siyasi kursu onun layiqli varisi Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti c\u0259nab \u0130lham \u018fliyev t\u0259r\u0259find\u0259n u\u011furla davam etdirilir.<br \/>\nSilahl\u0131 Q\u00fcvv\u0259l\u0259rin Ali Ba\u015f Komandan\u0131 c\u0259nab \u0130lham \u018fliyev B\u00f6y\u00fck V\u0259t\u0259n M\u00fcharib\u0259si veteranlar\u0131na y\u00fcks\u0259k diqq\u0259t v\u0259 qay\u011f\u0131 il\u0259 yana\u015f\u0131r, onlar\u0131n sosial m\u00fcdafi\u0259sinin g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259si istiqam\u0259tind\u0259 ard\u0131c\u0131l add\u0131mlar at\u0131r. B\u00fct\u00fcn bunlar Az\u0259rbaycan\u0131n ke\u00e7diyi \u015f\u0259r\u0259fli yola y\u00fcks\u0259k h\u00f6rm\u0259tin t\u0259zah\u00fcr\u00fc kimi xalq\u0131m\u0131z v\u0259 m\u00fcharib\u0259 veteranlar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n d\u0259 alq\u0131\u015flan\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycan t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik orqanlar\u0131n\u0131n \u0259m\u0259kda\u015flar\u0131 \u015fanl\u0131 Q\u0259l\u0259b\u0259nin qazan\u0131lmas\u0131na m\u00fch\u00fcm t\u00f6hf\u0259l\u0259r veribl\u0259r. ARANTV.AZ\u00a0\u00a0Trend-\u0259 istinad\u0259n D\u00f6vl\u0259t T\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi Xidm\u0259tinin (DTX) sayt\u0131ndak\u0131 9 May &#8211; fa\u015fizm \u00fcz\u0259rind\u0259 Q\u0259l\u0259b\u0259 G\u00fcn\u00fc il\u0259 ba\u011fl\u0131 payla\u015f\u0131m\u0131 t\u0259qdim edir: Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n \u0130kinci D\u00fcnya m\u00fcharib\u0259sind\u0259 g\u00f6st\u0259rdiyi q\u0259hr\u0259manl\u0131q n\u00fcmun\u0259l\u0259ri haqq\u0131nda \u00e7oxlu sayda \u015feirl\u0259r, kitablar yaz\u0131lm\u0131\u015f, b\u0259dii v\u0259 s\u0259n\u0259dli filml\u0259r \u00e7\u0259kilmi\u015f, q\u0259hr\u0259manlar\u0131n \u015f\u0259r\u0259fin\u0259 abid\u0259l\u0259r ucald\u0131lm\u0131\u015f, onlar\u0131n adlar\u0131 \u0259b\u0259dil\u0259\u015fdirilmi\u015fdir. M\u00fcharib\u0259d\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n 600 mind\u0259n \u00e7ox o\u011ful v\u0259 q\u0131z\u0131n\u0131n amans\u0131z d\u00fc\u015fm\u0259nl\u0259 d\u00f6y\u00fc\u015fl\u0259rd\u0259 g\u00f6st\u0259rdikl\u0259ri misilsiz \u015f\u00fcca\u0259t v\u0259 igidlik, arxa c\u0259bh\u0259d\u0259 \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n is\u0259 \u0259m\u0259k r\u0259\u015fad\u0259ti dill\u0259r \u0259zb\u0259ridir v\u0259 bug\u00fcnki n\u0259sill\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn daim \u00f6rn\u0259k olaraq qalacaqd\u0131r. Art\u0131q 75 ildir&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":162099,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/848922.jpg",800,600,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/848922.jpg",800,600,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/848922.jpg",800,600,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/848922-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/848922-300x225.jpg",300,225,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/848922.jpg",640,480,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/848922.jpg",800,600,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/848922.jpg",800,600,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/848922-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/848922.jpg",800,600,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"Az\u0259rbaycan t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik orqanlar\u0131n\u0131n \u0259m\u0259kda\u015flar\u0131 \u015fanl\u0131 Q\u0259l\u0259b\u0259nin qazan\u0131lmas\u0131na m\u00fch\u00fcm t\u00f6hf\u0259l\u0259r veribl\u0259r. ARANTV.AZ\u00a0\u00a0Trend-\u0259 istinad\u0259n D\u00f6vl\u0259t T\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi Xidm\u0259tinin (DTX) sayt\u0131ndak\u0131 9 May &#8211; fa\u015fizm \u00fcz\u0259rind\u0259 Q\u0259l\u0259b\u0259 G\u00fcn\u00fc il\u0259 ba\u011fl\u0131 payla\u015f\u0131m\u0131 t\u0259qdim edir: Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n \u0130kinci D\u00fcnya m\u00fcharib\u0259sind\u0259 g\u00f6st\u0259rdiyi q\u0259hr\u0259manl\u0131q n\u00fcmun\u0259l\u0259ri haqq\u0131nda \u00e7oxlu sayda \u015feirl\u0259r, kitablar yaz\u0131lm\u0131\u015f, b\u0259dii v\u0259 s\u0259n\u0259dli filml\u0259r \u00e7\u0259kilmi\u015f, q\u0259hr\u0259manlar\u0131n \u015f\u0259r\u0259fin\u0259 abid\u0259l\u0259r ucald\u0131lm\u0131\u015f, onlar\u0131n adlar\u0131 \u0259b\u0259dil\u0259\u015fdirilmi\u015fdir.&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/162098"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=162098"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/162098\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/162099"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=162098"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=162098"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=162098"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}