{"id":162504,"date":"2020-05-09T21:12:28","date_gmt":"2020-05-09T18:12:28","guid":{"rendered":"http:\/\/arantv.az\/?p=162504"},"modified":"2020-05-09T21:12:28","modified_gmt":"2020-05-09T18:12:28","slug":"koronavirusdan-sonra-dunyani-gozl%c9%99y%c9%99n-7-sok-d%c9%99yisiklik-cox-insan-ayaqlasa-bilm%c9%99y%c9%99c%c9%99k","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=162504","title":{"rendered":"Koronavirusdan sonra d\u00fcnyan\u0131 g\u00f6zl\u0259y\u0259n 7 \u015fok d\u0259yi\u015fiklik &#8211; \u00c7OX \u0130NSAN AYAQLA\u015eA B\u0130LM\u018fY\u018fC\u018fK"},"content":{"rendered":"<p>D\u00fcnya miqyas\u0131nda 1 milyondan \u00e7ox insana yoluxan, on minl\u0259rl\u0259 insan\u0131n h\u0259yat\u0131na son qoyan koronavirus, \u0259lb\u0259tt\u0259, b\u00fct\u00fcn h\u0259yat\u0131 alt-\u00fcst etdi. \u0130nsanlar\u0131n \u0259n \u00e7ox maraqland\u0131\u011f\u0131 m\u00f6vzular aras\u0131nda pandemiyadan sonra h\u0259yat\u0131n hans\u0131 axarda davam ed\u0259c\u0259yi, g\u00fcnd\u0259lik ax\u0131n\u0131n bundan nec\u0259 bir pay g\u00f6t\u00fcr\u0259c\u0259yidir.<br \/>\n<strong>ARANTV.AZ<\/strong> publika.az -a istinad\u0259n x\u0259b\u0259r verir ki, koronavirusdan sonra d\u00fcnyan\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259yi il\u0259 ba\u011fl\u0131 suallar futuristl\u0259r\u0259 \u00fcnvanlan\u0131b. Onlar\u0131n proqnoz v\u0259 g\u00f6zl\u0259ntil\u0259ri bel\u0259dir:<\/p>\n<p>&#8220;H\u0259yat\u0131n artan s\u00fcr\u0259ti il\u0259 bir \u00e7ox insan bacara bilm\u0259y\u0259c\u0259k&#8221;<\/p>\n<p>50 il \u0259vv\u0259l d\u00fcnyan\u0131n \u0259n \u00f6nd\u0259 ged\u0259n futuristl\u0259rind\u0259n Alvin v\u0259 Haydi Toffler h\u0259yat\u0131n artan s\u00fcr\u0259tind\u0259n b\u0259hs etdikl\u0259ri &#8220;Future Shock&#8221; (G\u0259l\u0259c\u0259yin \u015eoku) adl\u0131 kitab\u0131 yay\u0131mlad\u0131. Tofflerl\u0259r bu s\u00fcr\u0259t\u0259 bir \u00e7ox insan\u0131n uy\u011funla\u015fa bilm\u0259y\u0259c\u0259yini v\u0259 buna g\u00f6r\u0259 ictimai v\u0259 f\u0259rdi \u015fok ya\u015fanaca\u011f\u0131n\u0131 h\u0259min kitabda yazm\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n<p>\u00d6z\u00fcn\u00fc g\u0259l\u0259c\u0259y\u0259 fokuslu strateji konsaltinq \u015firk\u0259ti kimi t\u0259qdim ed\u0259n &#8220;Toffler Associates&#8221;in ba\u015f icra\u00e7\u0131 direktoru Mariya Bosvell s\u00f6z\u00fcged\u0259n \u015foku nec\u0259 gerid\u0259 qoyaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131n uy\u011funla\u015fma istedad\u0131m\u0131zdan as\u0131l\u0131 oldu\u011funu v\u0259 ya\u015fananlar\u0131 y\u00fcng\u00fcl q\u0259bul etm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015fma\u011f\u0131n kifay\u0259t etm\u0259y\u0259c\u0259yini s\u00f6yl\u0259yir.<\/p>\n<p>&#8220;Yeni normalarla qar\u015f\u0131la\u015faca\u011f\u0131q&#8221;<\/p>\n<p>Bosvell bu g\u00fcn ya\u015fanan d\u0259yi\u015fiklikl\u0259rin n\u0259 q\u0259d\u0259rinin daimi, n\u0259 q\u0259d\u0259rinin ke\u00e7mi\u015fd\u0259ki v\u0259ziyy\u0259tin\u0259 geri qay\u0131da bil\u0259c\u0259yini bilm\u0259yin m\u00fcmk\u00fcns\u00fcz\u0259 yax\u0131n oldu\u011funu bildirir. O, sad\u0259c\u0259 3 h\u0259ft\u0259y\u0259 yax\u0131nd\u0131r ki, karantind\u0259 olma\u011f\u0131m\u0131za r\u0259\u011fm\u0259n, d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r\u0259 nec\u0259 uy\u011funla\u015fd\u0131\u011f\u0131m\u0131za diqq\u0259t \u00e7\u0259kir: &#8220;B\u00f6hrandan sonra yeni bir &#8220;normal&#8221; il\u0259 qar\u015f\u0131la\u015faca\u011f\u0131q. Ancaq bu, b\u0259zil\u0259rinin proqnozla\u015fd\u0131rd\u0131\u011f\u0131 kimi n\u0259h\u0259ng miqyasda olmayacaq. Lakin insanlar d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r\u0259 haz\u0131r olmal\u0131d\u0131r&#8221;.<\/p>\n<p>&#8220;Qa\u00e7acaq yerimiz yoxdur&#8221;<\/p>\n<p>\u0130ngilis astronom Sir Martin Ris \u00f6z\u00fcn\u00fc pandemiyalar m\u00f6vzusunda &#8220;f\u0259lak\u0259t d\u0259llal\u0131&#8221; elan ed\u0259n bir elm adam\u0131d\u0131r. Ris m\u00f6vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131 m\u00f6vqeyini bel\u0259 a\u00e7\u0131qlay\u0131r: &#8220;Pessimistliyin t\u0259m\u0259lind\u0259 bu c\u00fcr hadis\u0259l\u0259rin yenid\u0259n ger\u00e7\u0259kl\u0259\u015f\u0259 bill\u0259c\u0259yi, buna &#8220;pis aktyorlar\u0131n&#8221; s\u0259b\u0259b olaca\u011f\u0131 v\u0259 daha \u00e7ox pessimist, yoluxucu d\u0259yi\u015fiklik sa\u00e7aca\u011f\u0131 fikri yat\u0131r. Bu, su\u00e7i\u00e7\u0259yi v\u0259 ya qrip x\u0259st\u0259liyi il\u0259 ola bil\u0259r. N\u0259 is\u0259 ki, yeni virus daha qar\u0131\u015f\u0131qd\u0131r, ancaq ehtimal ki, onu da hekl\u0259m\u0259yimiz an m\u0259s\u0259l\u0259sidir.<\/p>\n<p>Risin son futurist i\u015fi 2018-ci ild\u0259 yay\u0131mlanan &#8220;On the Future&#8221; (G\u0259l\u0259c\u0259k Haqq\u0131nda) kitab\u0131d\u0131r. Burada az da olsa, pandemiya v\u0259 bu \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259d\u0259 ictimai qopmalar, bir-biri il\u0259 \u0259laq\u0259li d\u00fcnyada iqtisadi \u00e7\u00f6k\u00fc\u015fd\u0259n qa\u00e7acaq bir yer olmamas\u0131ndan b\u0259hs edilir.<\/p>\n<p>&#8220;G\u00f6t\u00fcr\u0259c\u0259yimiz d\u0259rsl\u0259r var&#8221;<\/p>\n<p>Ris pandemiyadan g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u0259c\u0259k d\u0259rsl\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 &#8220;optimist ssenaril\u0259rd\u0259n biri bir d\u0259f\u0259y\u0259 m\u0259xsus olay olmamas\u0131, m\u00fcqavim\u0259tli olmayan, uzun t\u0259dar\u00fck z\u0259ncirl\u0259rin\u0259 bel ba\u011flamama\u011f\u0131m\u0131z\u0131n vacibliyini bildirir. Bu c\u00fcr hadis\u0259l\u0259r\u0259 qalib g\u0259l\u0259 bilm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn bo\u015f potensiala, insanlara v\u0259 cihazlara s\u0259rmay\u0259 qoymamaq laz\u0131md\u0131r. Ancaq bu, \u00e7ox da ehtimal olunmur. Alaca\u011f\u0131m\u0131z ikinci d\u0259rs is\u0259 \u015f\u0259h\u0259rd\u0259 i\u015fl\u0259y\u0259nl\u0259rin h\u0259r g\u00fcn evl\u0259 i\u015f aras\u0131nda &#8220;1-2 keyfsiz&#8221; saat ke\u00e7irm\u0259sinin laz\u0131m olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6yr\u0259nm\u0259yimizdir.<\/p>\n<p>&#8220;Evd\u0259n i\u015fl\u0259m\u0259k davam etm\u0259lidir&#8221;<\/p>\n<div><\/div>\n<p>Koronavirus b\u00f6hran\u0131nda ilk g\u00f6rd\u00fcy\u00fcm\u00fcz t\u0259dbir evd\u0259n i\u015fl\u0259m\u0259k oldu. Ara\u015fd\u0131rmalar\u0131n\u0131 Berlin-Brandenburq T\u0259bi\u0259t v\u0259 Humanitar Elml\u0259r Akademiyas\u0131nda aparan \u0130zabella Hermann elmi-fantasikan\u0131n sosio-m\u0259d\u0259ni v\u0259 texnoloji t\u0259sirl\u0259ri \u00fcz\u0259rind\u0259 i\u015fl\u0259r g\u00f6r\u00fcr. Hermann b\u0259zi qurumlar\u0131n i\u015f\u00e7il\u0259rini evd\u0259 i\u015fl\u0259m\u0259k m\u0259cburiyy\u0259tind\u0259 olmaqdan qoruma\u011fa \u00e7al\u0131\u015fa bil\u0259c\u0259yini s\u00f6yl\u0259yir: &#8220;Bunun alt\u0131nda yatan m\u0259na \u00e7ox q\u0259rib\u0259dir. Y\u0259ni i\u015fin h\u0259yat\u0131n\u0131z\u0131n bir par\u00e7as\u0131 v\u0259 ya g\u00f6rm\u0259kd\u0259n xo\u015fland\u0131\u011f\u0131n\u0131z bir \u015fey olmad\u0131\u011f\u0131, \u0259ksin\u0259, h\u0259r g\u00fcn 8 saat g\u00f6rm\u0259k m\u0259cburiyy\u0259tind\u0259 oldu\u011funuz bir \u015fey oldu\u011fu fikri. H\u0259yat\u0131n da yaln\u0131z bundan sonra ba\u015flad\u0131\u011f\u0131&#8221;.<\/p>\n<p>&#8220;R\u0259q\u0259msalla\u015fma s\u00fcr\u0259tl\u0259n\u0259c\u0259k&#8221;<\/p>\n<p>Konnektikut Universitetind\u0259 S\u00fcni \u0130ntellekt, Zehin v\u0259 Toplum Qrupunun direktoru olan Syuzan \u015enayder is\u0259 pandemiyan\u0131n onlayn i\u015fl\u0259y\u0259 bilm\u0259yimizin m\u00fcmk\u00fcn olmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn laz\u0131mi infrastrukturu t\u0259kmill\u0259\u015fdirm\u0259 prosesini s\u00fcr\u0259tl\u0259ndir\u0259c\u0259yini bildirir.<\/p>\n<p>S\u00fcr\u0259tli \u015f\u0259b\u0259k\u0259 bu g\u00fcn 5G texnologiyas\u0131 say\u0259sind\u0259 m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. B\u0259s texnologiya h\u0259r \u015feyin h\u0259llidirmi?<\/p>\n<p>Video-konfrans texnologiyas\u0131na n\u0259z\u0259r salaq. \u0130stifad\u0259si rahat olsa da, insanlararas\u0131 \u0259laq\u0259l\u0259rin \u0259h\u0259miyy\u0259tli \u00fcns\u00fcrl\u0259rind\u0259n olan b\u0259d\u0259n dilini, ba\u015f v\u0259 \u00e7iyinl\u0259rd\u0259n ba\u015fqa he\u00e7 n\u0259yi g\u00f6st\u0259rm\u0259yi bacarm\u0131r. B\u00fct\u00fcn s\u0259sl\u0259r normal g\u0259lir, mikrofonlar a\u00e7\u0131l\u0131b-ba\u011flan\u0131r, t\u0259\u015fvi\u015fli v\u0259 hirsli \u0259l jestl\u0259ri i\u015f yolda\u015flar\u0131m\u0131za g\u00f6st\u0259rilmir. Syuzan \u015enayder kommunikasiyan\u0131n insani s\u0259viyy\u0259sini itir\u0259c\u0259yimizd\u0259n qorxur: &#8220;Pandemiyadan sonra d\u00fcnyada \u015firk\u0259tl\u0259rin insan \u0259m\u0259yind\u0259n daha az istifad\u0259 etm\u0259si v\u0259 insan i\u015f\u00e7il\u0259rin yerini avtomatla\u015fd\u0131rma v\u0259 s\u00fcni intellektin tutmas\u0131ndan qorxuram. Komp\u00fcter v\u0259 robotlar x\u0259st\u0259l\u0259nmirl\u0259r&#8230;&#8221;<\/p>\n<p>&#8220;\u0130stehlakda k\u00f6kl\u00fc d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r g\u00f6zl\u0259nilmir&#8221;<\/p>\n<p>B\u0259s s\u0131f\u0131rdan ba\u015flamaq m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcrm\u00fc? S\u0131rf al\u0131\u015f-veri\u015f v\u0259rdi\u015fl\u0259rimiz \u00fc\u00e7\u00fcn bel\u0259 dar\u0131xark\u0259n m\u0259d\u0259niyy\u0259tl\u0259rin ham\u0131s\u0131n\u0131 d\u0259yi\u015fdirm\u0259k m\u00fcmk\u00fcn ola bil\u0259rmi?<\/p>\n<p>\u0130sabella Hermann bel\u0259 deyir: &#8220;\u0130qlim aktivistl\u0259rinin \u00fcmid etdiyi kimi, istehlak v\u0259rdi\u015fl\u0259rimizd\u0259 d\u0259yi\u015fiklik olmayacaq. Bu, ancaq sistem d\u0259yi\u015fdiyi t\u0259qdird\u0259 m\u00fcmk\u00fcn ola bil\u0259r. \u0130ndi g\u00f6rd\u00fcy\u00fcm\u00fcz i\u015f is\u0259 n\u0259 olursa-olsun, sistemi ayaqlar\u0131 \u00fcz\u0259rind\u0259 saxlamaqd\u0131r. He\u00e7 bir \u015fey g\u0259l\u0259c\u0259yi proqnozla\u015fd\u0131rmaqdan daha \u00e7\u0259tin deyil. H\u0259r c\u00fcr trend v\u0259 bilgini analiz edib n\u00f6v-n\u00f6v ssenaril\u0259r in\u015fa ed\u0259 bil\u0259rik, amma g\u0259l\u0259c\u0259k x\u0259tti d\u0259qiq deyil&#8221;.<\/p>\n<p><strong>Milli.Az<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>D\u00fcnya miqyas\u0131nda 1 milyondan \u00e7ox insana yoluxan, on minl\u0259rl\u0259 insan\u0131n h\u0259yat\u0131na son qoyan koronavirus, \u0259lb\u0259tt\u0259, b\u00fct\u00fcn h\u0259yat\u0131 alt-\u00fcst etdi. \u0130nsanlar\u0131n \u0259n \u00e7ox maraqland\u0131\u011f\u0131 m\u00f6vzular aras\u0131nda pandemiyadan sonra h\u0259yat\u0131n hans\u0131 axarda davam ed\u0259c\u0259yi, g\u00fcnd\u0259lik ax\u0131n\u0131n bundan nec\u0259 bir pay g\u00f6t\u00fcr\u0259c\u0259yidir. ARANTV.AZ publika.az -a istinad\u0259n x\u0259b\u0259r verir ki, koronavirusdan sonra d\u00fcnyan\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259yi il\u0259 ba\u011fl\u0131 suallar futuristl\u0259r\u0259 \u00fcnvanlan\u0131b. Onlar\u0131n proqnoz v\u0259 g\u00f6zl\u0259ntil\u0259ri bel\u0259dir: &#8220;H\u0259yat\u0131n artan s\u00fcr\u0259ti il\u0259 bir \u00e7ox insan bacara bilm\u0259y\u0259c\u0259k&#8221; 50 il \u0259vv\u0259l d\u00fcnyan\u0131n \u0259n \u00f6nd\u0259 ged\u0259n futuristl\u0259rind\u0259n Alvin v\u0259 Haydi Toffler h\u0259yat\u0131n artan s\u00fcr\u0259tind\u0259n b\u0259hs etdikl\u0259ri &#8220;Future Shock&#8221; (G\u0259l\u0259c\u0259yin \u015eoku)&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":162509,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[7],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/ddsasawe.jpg",800,600,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/ddsasawe.jpg",800,600,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/ddsasawe.jpg",800,600,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/ddsasawe-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/ddsasawe-300x225.jpg",300,225,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/ddsasawe.jpg",640,480,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/ddsasawe.jpg",800,600,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/ddsasawe.jpg",800,600,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/ddsasawe-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/ddsasawe.jpg",800,600,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=7\" rel=\"category\">D\u00fcnya<\/a>","rttpg_excerpt":"D\u00fcnya miqyas\u0131nda 1 milyondan \u00e7ox insana yoluxan, on minl\u0259rl\u0259 insan\u0131n h\u0259yat\u0131na son qoyan koronavirus, \u0259lb\u0259tt\u0259, b\u00fct\u00fcn h\u0259yat\u0131 alt-\u00fcst etdi. \u0130nsanlar\u0131n \u0259n \u00e7ox maraqland\u0131\u011f\u0131 m\u00f6vzular aras\u0131nda pandemiyadan sonra h\u0259yat\u0131n hans\u0131 axarda davam ed\u0259c\u0259yi, g\u00fcnd\u0259lik ax\u0131n\u0131n bundan nec\u0259 bir pay g\u00f6t\u00fcr\u0259c\u0259yidir. ARANTV.AZ publika.az -a istinad\u0259n x\u0259b\u0259r verir ki, koronavirusdan sonra d\u00fcnyan\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259yi il\u0259 ba\u011fl\u0131 suallar futuristl\u0259r\u0259 \u00fcnvanlan\u0131b.&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/162504"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=162504"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/162504\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/162509"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=162504"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=162504"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=162504"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}