{"id":168181,"date":"2020-05-19T22:25:23","date_gmt":"2020-05-19T19:25:23","guid":{"rendered":"http:\/\/arantv.az\/?p=168181"},"modified":"2020-05-19T22:25:23","modified_gmt":"2020-05-19T19:25:23","slug":"intihar-ed%c9%99n-prezident-stadionda-isg%c9%99nc%c9%99l%c9%99r%c9%99-m%c9%99ruz-qalan-m%c9%99shurlar-futbol-tarixinin-%c9%99n-s%c9%99r%c9%99fsiz-qolunun-hekay%c9%99si","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=168181","title":{"rendered":"\u0130ntihar ed\u0259n prezident, stadionda i\u015fg\u0259nc\u0259l\u0259r\u0259 m\u0259ruz qalan m\u0259\u015fhurlar &#8230; &#8211; Futbol tarixinin &#8220;\u0259n \u015f\u0259r\u0259fsiz qolu&#8221;nun HEKAY\u018fS\u0130"},"content":{"rendered":"<div class=\"news-content\">\n<p>Futbol t\u0259kc\u0259 oyun deyil. \u0130ndi sizl\u0259r\u0259 haqq\u0131nda dan\u0131\u015faca\u011f\u0131m\u0131z futbol mat\u00e7\u0131nda vurulan bir qolun hekay\u0259si \u0259slind\u0259, minl\u0259rl\u0259 s\u0259n\u0259dd\u0259n daha \u00e7ox \u015feyi izah ed\u0259 bil\u0259r.<\/p>\n<p>1973-c\u00fc ild\u0259 \u00c7ilid\u0259 ba\u015f ver\u0259n \u00e7evrili\u015f v\u0259 ondan sonra ba\u015f ver\u0259nl\u0259r b\u00fct\u00fcn futbol d\u00fcnyas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn a\u011fr\u0131l\u0131 bir tarix olub. \u00c7ili il\u0259 Sovet \u0130ttifaq\u0131 aras\u0131ndak\u0131 mat\u00e7da vurulan qol \u201cd\u00fcnyan\u0131n \u0259n \u015f\u0259r\u0259fsiz qolu\u201d ad\u0131n\u0131 alaraq tarix\u0259 ke\u00e7ib.<\/p>\n<p>1970-cu il \u00c7ili \u00fc\u00e7\u00fcn bir d\u00f6n\u00fc\u015f n\u00f6qt\u0259si olub. Salvador Alyende qanuni se\u00e7ki il\u0259 \u00c7iliy\u0259 r\u0259hb\u0259rlik edirdi. Alyende hakimiyy\u0259ti \u00c7ili xalq\u0131n\u0131 inki\u015faf etdirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn radikal q\u0259rarlar q\u0259bul edirdi v\u0259 bu q\u0259rarlar\u0131n ham\u0131s\u0131 \u00f6lk\u0259nin xeyrin\u0259 idi.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/c.radikal.ru\/c19\/2005\/65\/e36bcaf0f515.jpg\" alt=\"\" width=\"820\" height=\"382\" \/><\/p>\n<p>Unitad Xalq Partiyas\u0131n\u0131n sosialist lideri Alyende se\u00e7kid\u0259 qalib g\u0259lmi\u015fdi. O, \u00f6lk\u0259si \u00c7ili \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fcst\u0259qil bir inki\u015faf plan\u0131 haz\u0131rlam\u0131\u015fd\u0131. Bu plan \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 mis v\u0259 k\u00f6m\u00fcr m\u0259d\u0259nl\u0259ri, d\u0259mir, polad v\u0259 d\u0259mir yollar\u0131 kimi strateji \u0259h\u0259miyy\u0259t\u0259 malik milli d\u0259y\u0259rl\u0259rini qorumaq v\u0259 onlardan maksimum s\u0259m\u0259r\u0259lilik \u0259ld\u0259 etm\u0259yi h\u0259d\u0259fl\u0259y\u0259n bir siyas\u0259ti q\u0259bul etmi\u015fdi. Alyende \u00f6lk\u0259d\u0259 Ford kimi beyn\u0259lxalq \u015firk\u0259tl\u0259rin \u00f6d\u0259diyi az \u0259m\u0259khaqq\u0131 siyas\u0259tini r\u0259dd edirdi v\u0259 \u015firk\u0259tl\u0259r\u0259 \u0259l qoyurdu. Bu v\u0259ziyy\u0259t bir \u00e7oxlar\u0131n\u0131n xo\u015funa g\u0259lm\u0259di. Getdikc\u0259 \u00fcsyan yeti\u015firdi.<\/p>\n<p>B\u00f6y\u00fcy\u0259n bu \u00fcsyan, \u0259lb\u0259tt\u0259 ki, m\u00fcsb\u0259t qar\u015f\u0131lanm\u0131r v\u0259 \u201cC\u0130A\u201d-n\u0131n d\u0259st\u0259yi il\u0259 \u00c7ilid\u0259 Alyende hakimiyy\u0259tin\u0259 qar\u015f\u0131 \u00e7evrili\u015f haz\u0131rlan\u0131rd\u0131. \u00c7evrili\u015fin ba\u015f\u0131nda general Augusto Pino\u00e7et dayan\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/listelist.com\/wp-content\/uploads\/2018\/09\/229.jpg\" width=\"820\" \/><\/p>\n<p><em><strong>Augusto Pino\u00e7et<\/strong><\/em><\/p>\n<p>\u018fsas\u0259n m\u0259murlar, bankirl\u0259r, b\u00fcrokratlar birliyi koalisiyas\u0131 Alyende hakimiyy\u0259tin\u0259 \u00fcsyan edirdi. General Augusto Pino\u00e7etin ba\u015f\u00e7\u0131l\u0131q etdiyi qo\u015funlar prezident saray\u0131n\u0131 m\u00fchasir\u0259y\u0259 alm\u0131\u015fd\u0131. Alyende h\u0259min m\u00fchasir\u0259d\u0259 t\u0259slim olmaqdan imtina edib v\u0259 bu xain h\u00fccum qar\u015f\u0131s\u0131nda \u00f6z h\u0259yat\u0131na son qoyma\u011f\u0131 \u00fcst\u00fcn tutur.<\/p>\n<p>\u00c7evrili\u015fd\u0259n sonra 11 sentyabr 1973-c\u00fc ild\u0259n \u00c7ili \u00fc\u00e7\u00fcn he\u00e7 n\u0259 \u0259vv\u0259lki kimi olmad\u0131. Put\u00e7istl\u0259r v\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259rl\u0259r\u0259 qeyri-insani i\u015fg\u0259nc\u0259l\u0259r verir v\u0259 ke\u00e7mi\u015f h\u00f6kum\u0259tin t\u0259r\u0259fdarlar\u0131n\u0131 istintaq m\u0259hk\u0259m\u0259l\u0259rind\u0259 q\u0259ddar h\u00f6kml\u0259rl\u0259 c\u0259zaland\u0131r\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/d.radikal.ru\/d11\/2005\/46\/df8fd671c1c2.jpg\" alt=\"\" width=\"820\" height=\"476\" \/><\/p>\n<p>Santyaqo stadionu, m\u0259hkumlara i\u015fg\u0259nc\u0259 veril\u0259n bir yer\u0259 \u00e7evrilmi\u015fdi. \u0130\u015fg\u0259nc\u0259 g\u00f6r\u0259n adamlar aras\u0131nda m\u0259\u015fhur \u015f\u0259xsl\u0259r d\u0259 var idi. \u00c7ilinin m\u00fct\u0259r\u0259qqi v\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259rl\u0259ri, birlik liderl\u0259ri Estadio Nacional da Santyaqo stadionunda h\u0259bs olunub v\u0259 h\u0259r c\u00fcr i\u015fg\u0259nc\u0259l\u0259r\u0259 m\u0259ruz qalm\u0131\u015fd\u0131. Bundan \u0259lav\u0259 \u00e7ilili musiqi\u00e7i Victor Jara i\u015fg\u0259nc\u0259 i\u00e7ind\u0259 v\u0259 \u00f6l\u00fcm\u00fcnd\u0259n \u0259vv\u0259l Estadio \u00c7ili adl\u0131 mahn\u0131s\u0131n\u0131 b\u0259st\u0259l\u0259mi\u015fdi.<\/p>\n<p><iframe loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/cpsF90vFAvE\" width=\"300\" height=\"150\" frameborder=\"0\" allowfullscreen=\"allowfullscreen\" data-mce-fragment=\"1\"><\/iframe><\/p>\n<p>H\u0259r c\u00fcr qeyri-insani zorak\u0131l\u0131q general Pino\u00e7etin \u0259sg\u0259rl\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n t\u0259tbiq olunurdu. Bu hadis\u0259l\u0259r b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyada s\u0259s-k\u00fcy yaratm\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n<p>\u00c7evrili\u015fd\u0259n t\u0259xmin\u0259n iki ay sonra Sovet \u0130ttifaq\u0131 v\u0259 \u00c7ili futbol \u00fczr\u0259 d\u00fcnya kuboku se\u00e7m\u0259 m\u0259rh\u0259l\u0259sind\u0259 \u00fcz-\u00fcz\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259kdil\u0259r. Sovet \u0130ttifaq\u0131nda oynan\u0131lan ilk mat\u00e7 0-0 hesab\u0131 il\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259nmi\u015fdi.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/d.radikal.ru\/d18\/2005\/89\/deb3ead945e7.jpg\" width=\"820\" height=\"500\" \/><\/p>\n<p>Lakin ikinci oyun \u00c7ilid\u0259ki Santyaqo stadionunda oynan\u0131lacaqd\u0131. Sovet \u0130ttifaq\u0131 bu stadionda oynamaqdan imtina edib. Komanda r\u0259hb\u0259rliyi oyun\u00e7ular\u0131n\u0131 qeyri-insani i\u015fg\u0259nc\u0259l\u0259rin edildiyi bu stadiona g\u00f6nd\u0259rm\u0259k ist\u0259m\u0259diyini bildir\u0259r\u0259k F\u0130FA-ya \u0259riz\u0259 yaz\u0131b.<\/p>\n<p><strong>\u018friz\u0259d\u0259 deyilir:<\/strong><\/p>\n<p>\u201cM\u0259lum m\u0259s\u0259l\u0259dir ki, \u00c7ilid\u0259 fa\u015fist \u00fcsyan\u0131 n\u0259tic\u0259sind\u0259 h\u00fcquqi h\u00f6kum\u0259t devrildi v\u0259 \u00f6lk\u0259d\u0259 qanl\u0131 terror v\u0259 repressiya rejimi h\u00f6km s\u00fcrd\u00fc. Santyaqo Stadionu, futbol yar\u0131\u015fmas\u0131 ke\u00e7iril\u0259c\u0259k bir yer olmaqdan \u00e7\u0131xar\u0131l\u0131b v\u0259 \u00c7ili v\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259rl\u0259rinin i\u015fg\u0259nc\u0259 edildiyi bir d\u00fc\u015f\u0259rg\u0259y\u0259 \u00e7evrilib. Sovet \u0130ttifaq\u0131 idman\u00e7\u0131lar\u0131 \u00c7ili v\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259rl\u0259rinin qan\u0131 il\u0259 doldurulmu\u015f stadionda futbol oynamaqdan imtina edirl\u0259r\u201d.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/b.radikal.ru\/b30\/2005\/58\/3533bb8f070f.jpg\" alt=\"\" width=\"820\" height=\"602\" \/><\/p>\n<p><strong>Bu \u0259riz\u0259d\u0259n sonra F\u0130FA ba\u015f ver\u0259n hadis\u0259ni ara\u015fd\u0131r\u0131r, amma mat\u00e7\u0131n bu stadionda ke\u00e7irilm\u0259sin\u0259 \u0259ng\u0259l olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildirir v\u0259 a\u011fla s\u0131\u011fmayacaq m\u0259ntiqsiz bir cavab verir:<\/strong>\u00a0\u201cStadionun otu futbol oynamaq \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259lveri\u015flidir. Sah\u0259nin \u00f6l\u00e7\u00fcl\u0259ri texniki standartlara uy\u011fundur. Tama\u015fa\u00e7\u0131lar\u0131n tribunalar\u0131 s\u0259liq\u0259li v\u0259 t\u0259mizdir\u201d.<\/p>\n<p>Bu m\u0259ktuba cavab olaraq Sovet \u0130ttifaq\u0131 da \u00c7iliy\u0259 oyun\u00e7ular\u0131n\u0131 g\u00f6nd\u0259rmir.<\/p>\n<p>Qar\u015f\u0131la\u015fma Sovet \u0130ttifaq\u0131 oyuna g\u0259lm\u0259diyi \u00fc\u00e7\u00fcn \u00c7ilinin texniki q\u0259l\u0259b\u0259si il\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259n\u0259c\u0259kdi. Lakin FIFA simvolik olaraq oyunun ke\u00e7irilm\u0259sini xahi\u015f edir.<\/p>\n<p>Bu v\u0259ziyy\u0259t qar\u015f\u0131s\u0131nda oynayan \u00c7ili Milli Komandas\u0131 futbol tarixinin &#8220;\u0259n \u015f\u0259r\u0259fsiz qolu&#8221;nu vurur.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/c.radikal.ru\/c42\/2005\/fd\/6e24d24e19fe.jpg\" width=\"820\" height=\"586\" \/><\/p>\n<p>Komanda Sovet \u0130ttifaq\u0131n\u0131n bo\u015f qap\u0131s\u0131na topu g\u00f6nd\u0259rir. Qar\u015f\u0131la\u015fmanya avstraliyal\u0131 hakim Erich Linemayr\u0131n start fiti il\u0259 ba\u015flayan \u00c7ili futbol\u00e7ular\u0131 bo\u015f sah\u0259d\u0259 qap\u0131ya ir\u0259lil\u0259yirl\u0259r.<\/p>\n<p><iframe loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/Fb5KpkSajpw\" width=\"300\" height=\"150\" frameborder=\"0\" allowfullscreen=\"allowfullscreen\" data-mce-fragment=\"1\"><\/iframe><\/p>\n<p><strong>Lakin h\u0259min oyunda bo\u015f qap\u0131ya qol vurmaqdan imtina ed\u0259n bir oyun\u00e7u var idi:\u00a0Carlos Caszely<\/strong><\/p>\n<p>Xalq onu \u00e7ox sevirdi. \u00c7evrili\u015f\u0259 qar\u015f\u0131 \u00e7\u0131xan oyun\u00e7u bu mat\u00e7a da zorla \u00e7\u0131xar\u0131lm\u0131\u015fd\u0131. Ancaq o g\u00fcn bu r\u00fcsvay\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131n bir hiss\u0259si olmaq \u0259v\u0259zin\u0259, \u00f6z yerind\u0259 duraraq bu s\u0259hn\u0259d\u0259 yerini almam\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n<p><em><strong>Carlos Caszely<\/strong><\/em><\/p>\n<p>Bu h\u0259r\u0259k\u0259tin\u0259 g\u00f6r\u0259 d\u0259 ona r\u0259\u011fb\u0259t daha da artm\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n<p>Qol vuran oyun\u00e7u is\u0259 Fransisko Valdez idi.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/d.radikal.ru\/d26\/2005\/c6\/3dbc5dada6ff.jpg\" alt=\"\" width=\"565\" height=\"806\" \/><\/p>\n<\/div>\n<div class=\"subs-in-social subs-facebook\">\n<div class=\"icon\">Turan Oruc<br \/>\nMusavat.com<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Futbol t\u0259kc\u0259 oyun deyil. \u0130ndi sizl\u0259r\u0259 haqq\u0131nda dan\u0131\u015faca\u011f\u0131m\u0131z futbol mat\u00e7\u0131nda vurulan bir qolun hekay\u0259si \u0259slind\u0259, minl\u0259rl\u0259 s\u0259n\u0259dd\u0259n daha \u00e7ox \u015feyi izah ed\u0259 bil\u0259r. 1973-c\u00fc ild\u0259 \u00c7ilid\u0259 ba\u015f ver\u0259n \u00e7evrili\u015f v\u0259 ondan sonra ba\u015f ver\u0259nl\u0259r b\u00fct\u00fcn futbol d\u00fcnyas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn a\u011fr\u0131l\u0131 bir tarix olub. \u00c7ili il\u0259 Sovet \u0130ttifaq\u0131 aras\u0131ndak\u0131 mat\u00e7da vurulan qol \u201cd\u00fcnyan\u0131n \u0259n \u015f\u0259r\u0259fsiz qolu\u201d ad\u0131n\u0131 alaraq tarix\u0259 ke\u00e7ib. 1970-cu il \u00c7ili \u00fc\u00e7\u00fcn bir d\u00f6n\u00fc\u015f n\u00f6qt\u0259si olub. Salvador Alyende qanuni se\u00e7ki il\u0259 \u00c7iliy\u0259 r\u0259hb\u0259rlik edirdi. Alyende hakimiyy\u0259ti \u00c7ili xalq\u0131n\u0131 inki\u015faf etdirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn radikal q\u0259rarlar q\u0259bul edirdi v\u0259 bu q\u0259rarlar\u0131n ham\u0131s\u0131 \u00f6lk\u0259nin&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":168186,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[7],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/3032aad0db96f53c04c882f3ab1f085d.jpg",450,300,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/3032aad0db96f53c04c882f3ab1f085d.jpg",450,300,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/3032aad0db96f53c04c882f3ab1f085d.jpg",450,300,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/3032aad0db96f53c04c882f3ab1f085d-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/3032aad0db96f53c04c882f3ab1f085d-300x200.jpg",300,200,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/3032aad0db96f53c04c882f3ab1f085d.jpg",450,300,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/3032aad0db96f53c04c882f3ab1f085d.jpg",450,300,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/3032aad0db96f53c04c882f3ab1f085d.jpg",450,300,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/3032aad0db96f53c04c882f3ab1f085d-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/3032aad0db96f53c04c882f3ab1f085d.jpg",450,300,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=7\" rel=\"category\">D\u00fcnya<\/a>","rttpg_excerpt":"Futbol t\u0259kc\u0259 oyun deyil. \u0130ndi sizl\u0259r\u0259 haqq\u0131nda dan\u0131\u015faca\u011f\u0131m\u0131z futbol mat\u00e7\u0131nda vurulan bir qolun hekay\u0259si \u0259slind\u0259, minl\u0259rl\u0259 s\u0259n\u0259dd\u0259n daha \u00e7ox \u015feyi izah ed\u0259 bil\u0259r. 1973-c\u00fc ild\u0259 \u00c7ilid\u0259 ba\u015f ver\u0259n \u00e7evrili\u015f v\u0259 ondan sonra ba\u015f ver\u0259nl\u0259r b\u00fct\u00fcn futbol d\u00fcnyas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn a\u011fr\u0131l\u0131 bir tarix olub. \u00c7ili il\u0259 Sovet \u0130ttifaq\u0131 aras\u0131ndak\u0131 mat\u00e7da vurulan qol \u201cd\u00fcnyan\u0131n \u0259n \u015f\u0259r\u0259fsiz qolu\u201d ad\u0131n\u0131&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/168181"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=168181"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/168181\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/168186"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=168181"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=168181"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=168181"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}