{"id":195846,"date":"2020-07-27T08:13:26","date_gmt":"2020-07-27T05:13:26","guid":{"rendered":"http:\/\/arantv.az\/?p=195846"},"modified":"2020-07-27T08:13:26","modified_gmt":"2020-07-27T05:13:26","slug":"bmt-fovq%c9%99lad%c9%99-iqlim-v%c9%99ziyy%c9%99ti-yer-kur%c9%99sind%c9%99ki-sulh%c9%99-birbasa-t%c9%99hluk%c9%99dir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=195846","title":{"rendered":"BMT: f\u00f6vq\u0259lad\u0259 iqlim v\u0259ziyy\u0259ti Yer k\u00fcr\u0259sind\u0259ki s\u00fclh\u0259 birba\u015fa t\u0259hl\u00fck\u0259dir"},"content":{"rendered":"<p>Qlobal iqlim d\u0259yi\u015fikliyi onlarca \u00f6lk\u0259nin inki\u015faf\u0131na v\u0259 regionlar\u0131n rifah\u0131na birba\u015fa t\u0259hl\u00fck\u0259 do\u011furur. <strong>ARANTV.AZ<\/strong>\u00a0<a href=\"http:\/\/azertag.az\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">AZ\u018fRTAC<\/a>-a istinad\u0259n x\u0259b\u0259r verir ki, bu bar\u0259d\u0259 BMT Ba\u015f katibinin Avropa, M\u0259rk\u0259zi Asiya, \u015eimali v\u0259 C\u0259nubi Amerika \u00f6lk\u0259l\u0259ri \u00fczr\u0259 k\u00f6m\u0259k\u00e7isi Miroslav Yen\u00e7a T\u0259hl\u00fck\u0259sizlik \u015euras\u0131n\u0131n \u00fczvl\u0259rin\u0259 m\u00fcraci\u0259t ed\u0259r\u0259k bildirib. O deyib: &#8220;Rekord temperaturlar, d\u0259niz s\u0259viyy\u0259sinin g\u00f6r\u00fcnm\u0259mi\u015f art\u0131m\u0131 v\u0259 tez-tez ba\u015f ver\u0259n ekstremal hava hadis\u0259l\u0259ri planet v\u0259 insan \u0259halisi \u00fc\u00e7\u00fcn olduqca t\u0259hl\u00fck\u0259li bir g\u0259l\u0259c\u0259yin m\u0259nz\u0259r\u0259sini \u00e7\u0259kir. Resurslar u\u011frunda r\u0259qab\u0259t k\u0259skin \u015f\u0259kild\u0259 art\u0131r, bu da \u00f6z n\u00f6vb\u0259sind\u0259 k\u00f6hn\u0259 m\u00fcnaqi\u015f\u0259l\u0259rin yenil\u0259nm\u0259si v\u0259 yeni m\u00fcnaqi\u015f\u0259l\u0259rin yaranmas\u0131na g\u0259tirib \u00e7\u0131xara bil\u0259r. F\u00f6vq\u0259lad\u0259 iqlim v\u0259ziyy\u0259ti b\u00fct\u00fcn Yer k\u00fcr\u0259sind\u0259 s\u00fclh v\u0259 \u0259min-amanl\u0131q \u00fc\u00e7\u00fcn birba\u015fa t\u0259hl\u00fck\u0259dir&#8221;.<\/p>\n<p>Miroslav Yen\u00e7a vur\u011fulay\u0131b ki, iqlim d\u0259yi\u015fikliyi v\u0259 m\u00fcnaqi\u015f\u0259l\u0259r aras\u0131nda avtomatik \u0259laq\u0259 m\u00f6vcud deyil, lakin iqlim probleml\u0259ri m\u00f6vcud riskl\u0259ri art\u0131r\u0131r. Bununla bel\u0259, qlobal iqlim d\u0259yi\u015fikliyinin n\u0259tic\u0259l\u0259ri regiondan-regiona d\u0259yi\u015fir: sosial-iqtisadi v\u0259ziyy\u0259ti qeyri-sabit olan d\u00f6vl\u0259tl\u0259r daha h\u0259ssasd\u0131r v\u0259 iqlim d\u0259yi\u015fikliyinin n\u0259tic\u0259l\u0259rinin \u00f6hd\u0259sind\u0259n daha \u00e7\u0259tin g\u0259l\u0259 bilir. T\u0259sad\u00fcfi deyil ki, daha h\u0259ssas v\u0259 iqlim d\u0259yi\u015fikliyinin n\u0259tic\u0259l\u0259rinin \u00f6hd\u0259sind\u0259n g\u0259lm\u0259y\u0259 \u0259n az haz\u0131rl\u0131ql\u0131 olan on \u00f6lk\u0259d\u0259n yeddisind\u0259 haz\u0131rda s\u00fclhm\u0259raml\u0131 \u0259m\u0259liyyatlar ke\u00e7irilir v\u0259 ya BMT-nin x\u00fcsusi siyasi missiyas\u0131 var.<\/p>\n<p>Sakit okean regionunda d\u0259niz s\u0259viyy\u0259sinin y\u00fcks\u0259lm\u0259si tez-tez ba\u015f ver\u0259n ekstremal hava hadis\u0259l\u0259ri il\u0259 k\u0259skinl\u0259\u015fir, bu da \u00f6z n\u00f6vb\u0259sind\u0259 sosial sabitlik v\u0259 insan inki\u015faf\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn risk yarad\u0131r. M\u0259rk\u0259zi Asiyada su q\u0131tl\u0131\u011f\u0131, h\u0259m\u00e7inin t\u0259bii ehtiyatlara v\u0259 enerjiy\u0259 m\u0259hdud \u00e7\u0131x\u0131\u015f regional g\u0259rginliyi art\u0131r\u0131r. 2050-ci il\u0259 q\u0259d\u0259r Afrika, C\u0259nubi Asiya v\u0259 Lat\u0131n Amerikas\u0131 \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 iqlim d\u0259yi\u015fikliyi s\u0259b\u0259bind\u0259n 140 milyondan \u00e7ox insan\u0131n ya\u015fay\u0131\u015f yerini t\u0259rk ed\u0259c\u0259yi g\u00f6zl\u0259nilir ki, bu da h\u0259min regionlar\u0131n sabit inki\u015faf\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn da\u011f\u0131d\u0131c\u0131 n\u0259tic\u0259l\u0259r\u0259 s\u0259b\u0259b olacaq. Afrika Buynuzu v\u0259 Yax\u0131n \u015e\u0259rqd\u0259 iqlim d\u0259yi\u015fikliyinin n\u0259tic\u0259l\u0259ri uzun m\u00fcdd\u0259t davam ed\u0259n mill\u0259tl\u0259raras\u0131 incikliyi d\u0259rinl\u0259\u015fdirdi v\u0259 silahl\u0131 m\u00fcnaqi\u015f\u0259l\u0259r riskini daha da art\u0131rd\u0131. Bu v\u0259 dig\u0259r t\u0259hl\u00fck\u0259l\u0259ri yum\u015faltmaq \u00fc\u00e7\u00fcn Yen\u00e7a Paris \u0130qlim Sazi\u015finin m\u00fcdd\u0259alar\u0131na riay\u0259t edilm\u0259si, el\u0259c\u0259 d\u0259 bir s\u0131ra dig\u0259r t\u0259dbirl\u0259rin q\u0259bul edilm\u0259sin\u0259 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131b.<\/p>\n<p>BMT Ba\u015f katibinin k\u00f6m\u0259k\u00e7isi deyib: &#8220;\u0130qlim d\u0259yi\u015fikliyinin \u00f6hd\u0259sind\u0259n g\u0259lm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn biz bir ne\u00e7\u0259 istiqam\u0259t \u00fczr\u0259 h\u0259r\u0259k\u0259t etm\u0259liyik. Birincisi, iqlimin uzunm\u00fcdd\u0259tli proqnozla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 s\u0259m\u0259r\u0259li v\u0259 etibarl\u0131 t\u0259hlil\u0259 \u0259sasland\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn yeni texnologiyalardan istifad\u0259 etm\u0259k v\u0259 analitik imkanlar\u0131 geni\u015fl\u0259ndirm\u0259k laz\u0131md\u0131r&#8221;.<\/p>\n<p>Miroslav Yen\u00e7a hesab edir ki, g\u00fcnd\u0259lik h\u0259yatda iqlim d\u0259yi\u015fikliyinin n\u0259tic\u0259l\u0259ri il\u0259 qar\u015f\u0131la\u015fan v\u0259 art\u0131q iqlim t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi sah\u0259sind\u0259 \u015f\u0259xsi strategiyas\u0131n\u0131 haz\u0131rlayanlardan n\u00fcmun\u0259 g\u00f6t\u00fcrm\u0259k laz\u0131md\u0131r. O deyib: &#8220;Bununla \u0259laq\u0259dar olaraq m\u0259n m\u00fczakir\u0259l\u0259rd\u0259 \u0259n m\u00fcxt\u0259lif bax\u0131\u015flar\u0131n s\u0259sl\u0259ndiyin\u0259 g\u00f6r\u0259 T\u0259hl\u00fck\u0259sizlik \u015euras\u0131n\u0131n bug\u00fcnk\u00fc iclas\u0131n\u0131n t\u0259\u015fkilat\u00e7\u0131lar\u0131na minn\u0259tdarl\u0131\u011f\u0131m\u0131 bildirir\u0259m&#8221;.<\/p>\n<p>BMT Ba\u015f katibinin k\u00f6m\u0259k\u00e7isinin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, Birl\u0259\u015fmi\u015f Mill\u0259tl\u0259r T\u0259\u015fkilat\u0131, BMT \u00fczv-d\u00f6vl\u0259tl\u0259ri, regional v\u0259 milli t\u0259\u015fkilatlar\u0131n \u00e7oxt\u0259r\u0259fli beyn\u0259lxalq t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00fccl\u0259ndirm\u0259k laz\u0131md\u0131r.<\/p>\n<p>Miroslav Yen\u00e7a deyib: &#8220;Son ill\u0259rd\u0259 iqlim d\u0259yi\u015fikliyi v\u0259 planetd\u0259 s\u00fclh v\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyin qorunub saxlanmas\u0131 aras\u0131ndak\u0131 \u0259laq\u0259l\u0259ri anlamaqda \u0259h\u0259miyy\u0259tli bir t\u0259r\u0259qqiy\u0259 nail olmu\u015fuq. Lakin iqlim d\u0259yi\u015fikliyi durmadan davam edir v\u0259 bu prosesin kaskad t\u0259siri, ist\u0259r-ist\u0259m\u0259z, inki\u015faf ed\u0259c\u0259k. Bu v\u0259ziyy\u0259td\u0259 biz ay\u0131q olmal\u0131 v\u0259 m\u00f6vcud yana\u015fmalar\u0131 bug\u00fcnk\u00fc v\u0259ziyy\u0259t\u0259 uy\u011funla\u015fd\u0131rmal\u0131y\u0131q&#8221;.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Qlobal iqlim d\u0259yi\u015fikliyi onlarca \u00f6lk\u0259nin inki\u015faf\u0131na v\u0259 regionlar\u0131n rifah\u0131na birba\u015fa t\u0259hl\u00fck\u0259 do\u011furur. ARANTV.AZ\u00a0AZ\u018fRTAC-a istinad\u0259n x\u0259b\u0259r verir ki, bu bar\u0259d\u0259 BMT Ba\u015f katibinin Avropa, M\u0259rk\u0259zi Asiya, \u015eimali v\u0259 C\u0259nubi Amerika \u00f6lk\u0259l\u0259ri \u00fczr\u0259 k\u00f6m\u0259k\u00e7isi Miroslav Yen\u00e7a T\u0259hl\u00fck\u0259sizlik \u015euras\u0131n\u0131n \u00fczvl\u0259rin\u0259 m\u00fcraci\u0259t ed\u0259r\u0259k bildirib. O deyib: &#8220;Rekord temperaturlar, d\u0259niz s\u0259viyy\u0259sinin g\u00f6r\u00fcnm\u0259mi\u015f art\u0131m\u0131 v\u0259 tez-tez ba\u015f ver\u0259n ekstremal hava hadis\u0259l\u0259ri planet v\u0259 insan \u0259halisi \u00fc\u00e7\u00fcn olduqca t\u0259hl\u00fck\u0259li bir g\u0259l\u0259c\u0259yin m\u0259nz\u0259r\u0259sini \u00e7\u0259kir. Resurslar u\u011frunda r\u0259qab\u0259t k\u0259skin \u015f\u0259kild\u0259 art\u0131r, bu da \u00f6z n\u00f6vb\u0259sind\u0259 k\u00f6hn\u0259 m\u00fcnaqi\u015f\u0259l\u0259rin yenil\u0259nm\u0259si v\u0259 yeni m\u00fcnaqi\u015f\u0259l\u0259rin yaranmas\u0131na g\u0259tirib \u00e7\u0131xara bil\u0259r. F\u00f6vq\u0259lad\u0259 iqlim v\u0259ziyy\u0259ti b\u00fct\u00fcn&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":195847,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[7],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/868546.jpg",1000,394,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/868546.jpg",1000,394,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/868546.jpg",1000,394,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/868546-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/868546-300x118.jpg",300,118,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/868546.jpg",640,252,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/868546.jpg",1000,394,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/868546.jpg",1000,394,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/868546-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/868546.jpg",1000,394,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=7\" rel=\"category\">D\u00fcnya<\/a>","rttpg_excerpt":"Qlobal iqlim d\u0259yi\u015fikliyi onlarca \u00f6lk\u0259nin inki\u015faf\u0131na v\u0259 regionlar\u0131n rifah\u0131na birba\u015fa t\u0259hl\u00fck\u0259 do\u011furur. ARANTV.AZ\u00a0AZ\u018fRTAC-a istinad\u0259n x\u0259b\u0259r verir ki, bu bar\u0259d\u0259 BMT Ba\u015f katibinin Avropa, M\u0259rk\u0259zi Asiya, \u015eimali v\u0259 C\u0259nubi Amerika \u00f6lk\u0259l\u0259ri \u00fczr\u0259 k\u00f6m\u0259k\u00e7isi Miroslav Yen\u00e7a T\u0259hl\u00fck\u0259sizlik \u015euras\u0131n\u0131n \u00fczvl\u0259rin\u0259 m\u00fcraci\u0259t ed\u0259r\u0259k bildirib. O deyib: &#8220;Rekord temperaturlar, d\u0259niz s\u0259viyy\u0259sinin g\u00f6r\u00fcnm\u0259mi\u015f art\u0131m\u0131 v\u0259 tez-tez ba\u015f ver\u0259n ekstremal hava hadis\u0259l\u0259ri&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/195846"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=195846"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/195846\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/195847"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=195846"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=195846"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=195846"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}