{"id":230135,"date":"2020-10-24T19:43:55","date_gmt":"2020-10-24T16:43:55","guid":{"rendered":"http:\/\/arantv.az\/?p=230135"},"modified":"2020-10-24T19:43:55","modified_gmt":"2020-10-24T16:43:55","slug":"yuxu-haqqinda-n%c9%99l%c9%99ri-bilirik","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=230135","title":{"rendered":"Yuxu haqq\u0131nda n\u0259l\u0259ri bilirik?"},"content":{"rendered":"<p>H\u0259r birimiz yatanda m\u00fc\u0259yy\u0259n yuxular g\u00f6r\u00fcr\u00fck.B\u0259s gor\u0259s\u0259n yuxular\u00a0haqq\u0131nda n\u0259l\u0259ri bilirik? Bu sual\u0131n cavab\u0131n\u0131 bilm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn toplad\u0131\u011f\u0131m\u0131z maraql\u0131 m\u0259lumatlar\u0131\u00a0 t\u0259qdim edirik.<\/p>\n<p>Oyand\u0131qdan 5 d\u0259qiq\u0259 sonra yuxumuzun yar\u0131s\u0131n\u0131, 10 d\u0259qiq\u0259 sonra is\u0259 90 faizini unuduruq.<\/p>\n<p>Aliml\u0259r s\u00fcbut edibl\u0259r ki, ana b\u0259tnind\u0259 bel\u0259\u00a0 insan yuxu g\u00f6r\u00fcr.<\/p>\n<p>Platona g\u00f6r\u0259, insan\u0131n yuxu g\u00f6r\u0259n zaman daxili orqanlar\u0131n\u0131n f\u0259aliyy\u0259ti daha da art\u0131r. X\u00fcsusil\u0259 d\u0259 qaraciy\u0259rin f\u0259aliyy\u0259ti art\u0131r.<\/p>\n<p>3 ya\u015f\u0131ndan 8 ya\u015f\u0131nad\u0259k u\u015faqlar b\u00f6y\u00fckl\u0259rin g\u00f6rm\u0259diyi q\u0259d\u0259r qorxulu yuxular g\u00f6r\u00fcrl\u0259r.<\/p>\n<p>Korlar da yuxu g\u00f6r\u00fcrl\u0259r.<\/p>\n<p>Bir insan orta hesabla gec\u0259 boyunca 6-8, h\u0259ft\u0259d\u0259 50 v\u0259 il \u0259rzind\u0259 2 600 saatdan \u00e7ox yuxu yat\u0131r. H\u0259yat\u0131m\u0131z\u0131n dem\u0259k olar ki 21 ilini yuxuda ke\u00e7iririk. Normal bir insan \u00fc\u00e7\u00fcn yuxu miqdar\u0131 8 saatd\u0131r, hans\u0131 ki, \u0259n az\u0131 \u00fc\u00e7d\u0259 biri d\u0259rin yuxudur. D\u0259rin yuxu h\u0259r 45 d\u0259qiq\u0259d\u0259n bir \u00f6z\u00fcn\u00fc y\u00fcng\u00fcl birisi il\u0259 \u0259v\u0259z ed\u0259n dig\u0259r r\u00f6ya il\u0259 k\u0259silir. R\u00f6ya hal\u0131ndak\u0131 yuxu g\u00fcn \u0259rzind\u0259 v\u0259 ya ke\u00e7mi\u015fd\u0259 ya\u015fanan f\u0259aliyy\u0259tl\u0259rin n\u0259tic\u0259sind\u0259 yaranan emosional g\u0259rginliyin bo\u015falmas\u0131na m\u0259suldur. Bu m\u00fcdd\u0259t \u0259rzind\u0259 beynimiz xatir\u0259l\u0259ri i\u015fl\u0259k v\u0259ziyy\u0259td\u0259 tutur v\u0259 yuxunun \u0259n d\u0259rin m\u0259rh\u0259l\u0259sind\u0259 h\u0259m uzun, h\u0259m d\u0259 q\u0131sam\u00fcdd\u0259tli xatir\u0259l\u0259rimiz proses\u0259 qoyularaq saxlan\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>Psixoloji g\u0259rginlik ke\u00e7ir\u0259nl\u0259rd\u0259n ba\u015fqa ham\u0131 yuxu g\u00f6r\u00fcr.<\/p>\n<p>El\u0259 insanlar var ki, yuxu g\u00f6rm\u0259dikl\u0259rini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrl\u0259r. Buna s\u0259b\u0259b onlar\u0131n yuxular\u0131n\u0131 yadda saxlaya bilm\u0259m\u0259l\u0259ridir.<\/p>\n<p>Uilyam \u015eekspir (1564-1616)\u00a0 \u00f6z s\u0259l\u0259fl\u0259ri olan yunan dramaturqlar\u0131 kimi, g\u00f6rd\u00fckl\u0259ri yuxular\u0131n \u0259sas\u0131nda \u00f6z \u0259s\u0259rl\u0259rinin s\u00fcjet v\u0259 personajlar\u0131n\u0131 icad edirdi.<\/p>\n<p>Pisixoloqlar\u0131n fikirin\u0259 g\u00f6r\u0259, yuxu g\u00fcn \u0259rzind\u0259 g\u00f6rd\u00fcy\u00fcm\u00fcz v\u0259 x\u0259yal\u0131m\u0131zda olan prosesl\u0259rin c\u0259ml\u0259\u015fmi\u015f bir hal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Ancaq g\u00f6rd\u00fcy\u00fcm\u00fcz \u00fczl\u0259r yuxumuza gir\u0259 bil\u0259r. Ham\u0131m\u0131z h\u0259yat\u0131m\u0131z boyu minl\u0259rl\u0259 \u00fcz g\u00f6rd\u00fcy\u00fcm\u00fcz \u00fc\u00e7\u00fcn yuxuda da ist\u0259nil\u0259n q\u0259d\u0259r \u00fcz g\u00f6r\u0259 bil\u0259rik.<\/p>\n<p>\u0130nsanlar 1915-50-ci ill\u0259rd\u0259 daha \u00e7ox a\u011f-qara yuxular g\u00f6rd\u00fckl\u0259ri halda, 50-ci ill\u0259rd\u0259n sonra bu tendensiya d\u0259yi\u015fm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131. M\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r bunun s\u0259b\u0259bini r\u0259ngli televizorlar\u0131n istehsal\u0131 il\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259ndirirl\u0259r.<\/p>\n<p>Yuxu simvolik xarakter da\u015f\u0131y\u0131r. M\u00fc\u0259yy\u0259n bir \u0259\u015fya v\u0259 hadis\u0259 bar\u0259d\u0259 b\u0259hs ed\u0259n yuxu ad\u0259t\u0259n birba\u015fa h\u0259min \u0259\u015fya v\u0259 ya hadis\u0259 il\u0259 ba\u011fl\u0131 olmaya da bil\u0259r.<\/p>\n<p>Yuxular aras\u0131ndak\u0131 fasil\u0259 orta hesabla 1-2 saatd\u0131r.<\/p>\n<p>Heyvanlar da yuxu g\u00f6r\u00fcrl\u0259r. Yuxunun real h\u0259yatla \u0259laq\u0259si var. Bel\u0259 ki, radioda musiqi s\u0259sl\u0259ndiril\u0259rk\u0259n yuxuda konsertd\u0259 oldu\u011funuzu g\u00f6r\u0259 bil\u0259rsiniz.<\/p>\n<p>Ki\u015fil\u0259r v\u0259 qad\u0131nlar f\u0259rqli yuxular g\u00f6r\u00fcrl\u0259r. Ki\u015fil\u0259r qad\u0131nlara nisb\u0259t\u0259n yuxular\u0131nda daha aqressiv hissl\u0259r ke\u00e7irirl\u0259r.<\/p>\n<p>Elias Howe (1819-1867) tiki\u015f ma\u015f\u0131n\u0131 iyn\u0259sini yuxuda k\u0259\u015ff edib. Bu zaman o, yuxuda onun \u00fcst\u00fcn\u0259 iyn\u0259 ucuna ox\u015far niz\u0259l\u0259rl\u0259 h\u00fccum ed\u0259n qorxunc m\u0259xluqlar\u0131 g\u00f6rm\u00fc\u015fd\u00fc.<\/p>\n<p>Yuxu daha \u00e7ox neqativ emosiyalar\u0131 \u00f6n\u0259 \u00e7\u0259kir. Yuxug\u00f6rm\u0259l\u0259rd\u0259 \u0259n \u00e7ox ba\u015f ver\u0259n emosional v\u0259ziyy\u0259t h\u0259y\u0259cand\u0131r. H\u0259y\u0259can\u00a0 n\u0259 q\u0259d\u0259r \u015fidd\u0259tli olursa, oyand\u0131qdan sonra yuxunun xat\u0131rlanma v\u0259 uzun m\u00fcdd\u0259t yadda qalma imkan\u0131 bir o q\u0259d\u0259r b\u00f6y\u00fckd\u00fcr. Orqanizmd\u0259 olan narahatl\u0131qlar\u00a0 h\u0259y\u0259canl\u0131 yuxug\u00f6rm\u0259l\u0259r\u0259 s\u0259b\u0259b ola bilir.<\/p>\n<p>Xoruldayark\u0259n yuxu g\u00f6rm\u0259k m\u00fcmk\u00fcn deyil.<\/p>\n<p>Ara\u015fd\u0131rmalara g\u00f6r\u0259, yuxular\u0131n 18-38 % g\u0259l\u0259c\u0259kl\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>\u018fn uzun oyaq qalma rekordu 18 g\u00fcn 21 saat 40 d\u0259qiq\u0259dir.<\/p>\n<p>\u0130nsanlar heyvanlarla m\u00fcqayis\u0259d\u0259 3 saat az yat\u0131rlar.<\/p>\n<p>Yuxu il\u0259 ba\u011fl\u0131 bildiyimiz h\u0259r \u015fey son 25 ilin n\u0259tic\u0259sidir.<\/p>\n<p>He\u00e7 bilirdinizmi ki, alma q\u0259hv\u0259d\u0259n daha \u00e7ox yuxu g\u0259tirir.<\/p>\n<p><strong>Samir\u0259 Ta\u011f\u0131yeva,<\/strong><em>&#8220;\u0130ki sahil&#8221;<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>H\u0259r birimiz yatanda m\u00fc\u0259yy\u0259n yuxular g\u00f6r\u00fcr\u00fck.B\u0259s gor\u0259s\u0259n yuxular\u00a0haqq\u0131nda n\u0259l\u0259ri bilirik? Bu sual\u0131n cavab\u0131n\u0131 bilm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn toplad\u0131\u011f\u0131m\u0131z maraql\u0131 m\u0259lumatlar\u0131\u00a0 t\u0259qdim edirik. Oyand\u0131qdan 5 d\u0259qiq\u0259 sonra yuxumuzun yar\u0131s\u0131n\u0131, 10 d\u0259qiq\u0259 sonra is\u0259 90 faizini unuduruq. Aliml\u0259r s\u00fcbut edibl\u0259r ki, ana b\u0259tnind\u0259 bel\u0259\u00a0 insan yuxu g\u00f6r\u00fcr. Platona g\u00f6r\u0259, insan\u0131n yuxu g\u00f6r\u0259n zaman daxili orqanlar\u0131n\u0131n f\u0259aliyy\u0259ti daha da art\u0131r. X\u00fcsusil\u0259 d\u0259 qaraciy\u0259rin f\u0259aliyy\u0259ti art\u0131r. 3 ya\u015f\u0131ndan 8 ya\u015f\u0131nad\u0259k u\u015faqlar b\u00f6y\u00fckl\u0259rin g\u00f6rm\u0259diyi q\u0259d\u0259r qorxulu yuxular g\u00f6r\u00fcrl\u0259r. Korlar da yuxu g\u00f6r\u00fcrl\u0259r. Bir insan orta hesabla gec\u0259 boyunca 6-8, h\u0259ft\u0259d\u0259 50 v\u0259 il \u0259rzind\u0259 2 600 saatdan&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":230136,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[24],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/1550151140_4430084.jpg",975,540,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/1550151140_4430084.jpg",975,540,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/1550151140_4430084.jpg",975,540,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/1550151140_4430084-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/1550151140_4430084-300x166.jpg",300,166,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/1550151140_4430084.jpg",640,354,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/1550151140_4430084.jpg",975,540,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/1550151140_4430084.jpg",975,540,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/1550151140_4430084-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/1550151140_4430084.jpg",975,540,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=24\" rel=\"category\">Maraql\u0131<\/a>","rttpg_excerpt":"H\u0259r birimiz yatanda m\u00fc\u0259yy\u0259n yuxular g\u00f6r\u00fcr\u00fck.B\u0259s gor\u0259s\u0259n yuxular\u00a0haqq\u0131nda n\u0259l\u0259ri bilirik? Bu sual\u0131n cavab\u0131n\u0131 bilm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn toplad\u0131\u011f\u0131m\u0131z maraql\u0131 m\u0259lumatlar\u0131\u00a0 t\u0259qdim edirik. Oyand\u0131qdan 5 d\u0259qiq\u0259 sonra yuxumuzun yar\u0131s\u0131n\u0131, 10 d\u0259qiq\u0259 sonra is\u0259 90 faizini unuduruq. Aliml\u0259r s\u00fcbut edibl\u0259r ki, ana b\u0259tnind\u0259 bel\u0259\u00a0 insan yuxu g\u00f6r\u00fcr. Platona g\u00f6r\u0259, insan\u0131n yuxu g\u00f6r\u0259n zaman daxili orqanlar\u0131n\u0131n f\u0259aliyy\u0259ti daha da art\u0131r.&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/230135"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=230135"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/230135\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/230136"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=230135"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=230135"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=230135"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}