{"id":281024,"date":"2021-01-28T10:31:37","date_gmt":"2021-01-28T07:31:37","guid":{"rendered":"http:\/\/arantv.az\/?p=281024"},"modified":"2021-01-28T10:31:37","modified_gmt":"2021-01-28T07:31:37","slug":"sosioloq-az%c9%99rbaycan-ail%c9%99sind%c9%99-80-faizd%c9%99n-yuxari-nisb%c9%99td%c9%99-g%c9%99rginlik-var","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=281024","title":{"rendered":"Sosioloq: Az\u0259rbaycan ail\u0259sind\u0259 80 faizd\u0259n yuxar\u0131 nisb\u0259td\u0259 g\u0259rginlik var"},"content":{"rendered":"<p>Son \u00fc\u00e7-d\u00f6rd g\u00fcnd\u0259 \u00f6lk\u0259d\u0259, x\u00fcsus\u0259n d\u0259 paytaxtda intiharlar\u0131n say\u0131 art\u0131b. Xeyli m\u00fcdd\u0259t idi ki, \u201ctime-out\u201d g\u00f6t\u00fcr\u0259n intihar hallar\u0131 bird\u0259n-bir\u0259 \u00f6lk\u0259 g\u00fcnd\u0259mini z\u0259bt etm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131.<\/p>\n<p>B\u0259s intiharlar\u0131n artmas\u0131n\u0131n s\u0259b\u0259bi n\u0259dir? Sosial probleml\u0259r, ail\u0259daxili m\u00fcnaqi\u015f\u0259l\u0259r, psixoloji durum, yoxsa mediada bu c\u00fcr x\u0259b\u0259rl\u0259rin daha \u00e7ox i\u015f\u0131qland\u0131r\u0131lmas\u0131?<\/p>\n<div>\n<div>\n<div id=\"AdviadNativeVideo0\" class=\"AdviadNativeVideo\"><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<p>Psixoloq H\u00fcseyn X\u0259lilov Publika.az-a a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda deyib ki, intiharlar\u0131n \u0259sas s\u0259b\u0259bl\u0259rind\u0259n biri \u00fcnsiyy\u0259t problemidir: \u201cUzun m\u00fcdd\u0259t \u00f6z\u00fcn\u0259 qapanan, \u00fcnsiyy\u0259td\u0259n qa\u00e7an, \u00fcnsiyy\u0259t qurmaq problemi olan insanlar intihara daha \u00e7ox meyilli olur. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 ail\u0259l\u0259r \u00f6vladlar\u0131 il\u0259 m\u00fcnt\u0259z\u0259m olaraq maraqlanmal\u0131, onlar\u0131 dinl\u0259m\u0259lidir. Allah-T\u0259ala da \u201cQurani-K\u0259rim\u201dd\u0259 bildirir ki, intihardan \u00e7\u0259kinin, bunun b\u00f6y\u00fck c\u0259zas\u0131 var. Elmi kitablarda da intihar\u0131n yaranma s\u0259b\u0259bl\u0259rinin \u00e7ox oldu\u011fu g\u00f6st\u0259rilir. Birinci s\u0259b\u0259b kimi psixoloji durumun pozulmas\u0131 g\u00f6st\u0259rilir. Y\u0259ni, \u015f\u00fcuralt\u0131 olaraq insan intihara do\u011fru gedir. \u00c7\u00fcnki intihar m\u0259qs\u0259dli \u015f\u0259kild\u0259 olmur. Bu, \u015f\u00fcuralt\u0131 prosesdir. Sa\u011flam adam durdu\u011fu yerd\u0259 intihar etm\u0259z. Psixoloji poz\u011funluqdan sonra insan intihara c\u0259hd g\u00f6st\u0259rir\u201d.<\/p>\n<p>Psixoloqun fikrinc\u0259, intihar\u0131n da bir \u00e7ox n\u00f6vl\u0259ri var. Onun s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, b\u0259zi insanlar ail\u0259sin\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fc g\u00f6st\u0259rm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn intihara c\u0259hd edir: \u201cM\u0259s\u0259l\u0259n, az miqdarda d\u0259rman i\u00e7irl\u0259r, bilirl\u0259r ki, bundan \u00f6lm\u0259y\u0259c\u0259kl\u0259r. Bu c\u00fcr hallar diqq\u0259t \u00e7\u0259km\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcnd\u00fcr. B\u0259zi hallarda is\u0259 \u015f\u00fcuralt\u0131 olaraq buna gedirl\u0259r. Bu c\u00fcr hallarda a\u011f\u0131r depressiya v\u0259 g\u0259rginlik alt\u0131nda intihara s\u00fcr\u00fckl\u0259nm\u0259 ba\u015f verir. \u0130ntihar\u0131n s\u0259b\u0259bl\u0259ri ilk n\u00f6vb\u0259d\u0259 ail\u0259d\u0259n g\u0259lir. Natamam ail\u0259l\u0259rd\u0259 intihar v\u0259 ona c\u0259hd hallar\u0131 daha \u00e7ox ba\u015f ver\u0259 bilir. \u0130kinci \u0259sas s\u0259b\u0259bl\u0259rd\u0259n biri sevgi v\u0259 m\u00fcc\u0259rr\u0259d anlay\u0131\u015flarla ba\u011fl\u0131d\u0131r. Bu da dolay\u0131 yolla ail\u0259 il\u0259 ba\u011fl\u0131 m\u0259s\u0259l\u0259dir. O\u011flan q\u0131z\u0131 sevir, q\u0131z ba\u015fqas\u0131na gedir, yaxud valideynl\u0259r bu m\u00fcnasib\u0259t\u0259 qar\u015f\u0131 olurlar v\u0259 sair&#8230; Bu da yeniyetm\u0259lik v\u0259 g\u0259nclik d\u00f6vr\u00fcnd\u0259ki prosesl\u0259r v\u0259 ya\u015fanan travmalarla ba\u011fl\u0131d\u0131r\u201d.<\/p>\n<p>H\u00fcseyn X\u0259lilov hesab edir ki, \u0259traf m\u00fchitin d\u0259 b\u0259zi hallarda intihara t\u0259hrikedici m\u0259qamlar\u0131 olur: \u201cBu, \u0259sas\u0259n abituriyentl\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r. Onlar yax\u015f\u0131 n\u0259tic\u0259 \u0259ld\u0259 ed\u0259 bilmirl\u0259r, ail\u0259d\u0259 v\u0259 c\u0259miyy\u0259td\u0259, yax\u0131n \u00e7evr\u0259d\u0259 q\u0131naqla \u00fczl\u0259\u015f\u0259c\u0259kl\u0259rini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrl\u0259r. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 d\u0259rin depressiya v\u0259 g\u0259rginlik alt\u0131nda intihara c\u0259hdl\u0259r olunur. B\u0259zi hallarda ail\u0259 ba\u015f\u00e7\u0131lar\u0131 \u00f6zl\u0259ri d\u0259 canlar\u0131na q\u0259sd edir. Burada iqtisadi m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r \u00f6n planda olur. Maddi durumun pisl\u0259\u015fm\u0259sini faci\u0259y\u0259 \u00e7evirirl\u0259r v\u0259 n\u0259tic\u0259d\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f yolu kimi intihar etm\u0259yi q\u0259rara al\u0131rlar. B\u00f6y\u00fckl\u0259rin bu c\u00fcr add\u0131mlar\u0131 da g\u0259rgin \u015f\u00fcuralt\u0131 prosesl\u0259r fonunda ba\u015f verir\u201d.<\/p>\n<p>Psixoloqun s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, haz\u0131rda intiharlar\u0131n v\u0259 intihara c\u0259hdl\u0259rin \u0259sas s\u0259b\u0259bi anla\u015fmazl\u0131qlardan do\u011fur: \u201cPandemiya d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 insanlar uzun m\u00fcdd\u0259t \u00fcnsiyy\u0259td\u0259n m\u0259hrum qald\u0131lar. \u00d6zl\u0259rin\u0259 qapand\u0131lar. Bu da vacib m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259n biridir. Bu fonda ail\u0259 konfliktl\u0259rinin yaranmas\u0131, maddi s\u0131x\u0131nt\u0131lar intihara g\u0259tirib \u00e7\u0131xara bilir. C\u0259miyy\u0259t bu bar\u0259d\u0259 h\u0259m maarifl\u0259nm\u0259li, h\u0259m d\u0259 maarifl\u0259ndirm\u0259lidir. Y\u0259ni, bu c\u00fcr hallara g\u00f6r\u0259 insan \u00f6z h\u0259yat\u0131na q\u0259sd etm\u0259m\u0259lidir. \u0130ntihar ed\u0259n \u015f\u0259xsl\u0259rd\u0259 t\u0259f\u0259kk\u00fcr v\u0259 idrak rol oynaya bilmir. \u00c7\u00fcnki psixoloji poz\u011funluqlar \u00f6n planda olur v\u0259 insan \u015f\u00fcurlu \u015f\u0259kild\u0259 h\u0259r\u0259k\u0259t etm\u0259k imkanlar\u0131ndan m\u0259hrum olur. Q\u0259z\u0259b v\u0259 ac\u0131q y\u0131\u011f\u0131l\u0131r, n\u0259tic\u0259d\u0259 partlay\u0131\u015f ba\u015f verir. \u0130ntiharlar\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn ail\u0259l\u0259r davaml\u0131 olaraq maarifl\u0259nm\u0259lidir, psixoloqlara m\u00fcraci\u0259tl\u0259r etm\u0259lidirl\u0259r. Eyni zamanda media v\u0259 televiziyalar\u0131n da burada rolu b\u00f6y\u00fckd\u00fcr. Onlar da maarifl\u0259ndirm\u0259 i\u015find\u0259 f\u0259all\u0131q g\u00f6st\u0259rm\u0259lidirl\u0259r\u201d.<\/p>\n<p>Ekspert hesab edir ki, maddi v\u0259 m\u0259n\u0259vi s\u0131x\u0131nt\u0131 insanlar\u0131 intihara s\u00fcr\u00fckl\u0259m\u0259m\u0259lidir: \u201c\u00c7\u00fcnki intihar \u00e7\u0131x\u0131\u015f yolu deyil. \u00dcnsiyy\u0259t qurmaq laz\u0131md\u0131r, insanlar bundan \u00e7\u0259kinm\u0259m\u0259lidirl\u0259r. \u00d6zl\u0259rin\u0259 qapanmamal\u0131d\u0131rlar. G\u0259rginlik prosesi uzun m\u00fcdd\u0259t ged\u0259nd\u0259 psixoloji problem yarad\u0131r. \u0130nsanlar\u0131n intihara bax\u0131\u015flar\u0131 da d\u0259yi\u015fm\u0259lidir. Filank\u0259s intihar etdi, al\u0131n yaz\u0131s\u0131d\u0131r, qism\u0259tdir \u2013 kimi yana\u015fma da do\u011fru deyil. \u00c7\u00fcnki Allah-T\u0259ala da m\u00fcq\u0259dd\u0259s kitabda insanlar\u0131 bundan \u00e7\u0259kinm\u0259y\u0259 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131r. \u0130ntihar insan\u0131n \u00f6z\u00fcn\u0259 verdiyi \u0259n a\u011f\u0131r c\u0259zad\u0131r. Qanda d\u0259mirin miqdar\u0131n\u0131n a\u015fa\u011f\u0131 d\u00fc\u015fm\u0259si, g\u00fcn\u0259\u015fi az g\u00f6rm\u0259k kimi t\u0259bii prosesl\u0259r d\u0259 intihara s\u0259b\u0259b ola bilir. Bu c\u00fcr hallara inki\u015faf etmi\u015f \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 daha \u00e7ox rast g\u0259linir. Yen\u0259 d\u0259 deyir\u0259m, bunun qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fct\u0259madi maarifl\u0259ndirm\u0259 apar\u0131lmal\u0131d\u0131r\u201d.<\/p>\n<p>Sosioloq \u018fhm\u0259d Q\u0259\u015f\u0259mo\u011flu is\u0259 intiharlara sosial prizmadan baxaraq qeyd edib ki, sabah v\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259k haqq\u0131nda t\u0259s\u0259vv\u00fcrl\u0259r insanlara pis t\u0259sir edir: \u201cBirinci s\u0259b\u0259b budur. Y\u0259ni, m\u0259n sabah n\u0259 ed\u0259c\u0259m, nec\u0259 olacaq kimi d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259l\u0259r intihara g\u0259tirib \u00e7\u0131xar\u0131r. Eyni zamanda, koronavirus d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 tez-tez karantin \u015f\u0259raitinin olmas\u0131 da h\u0259m maddi, h\u0259m d\u0259 psixoloji olaraq insanlara m\u0259nfi t\u0259sir g\u00f6st\u0259rm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131. Oksigen udma\u011fa ehtiyaclar\u0131 oldu\u011fu kimi, insanlar\u0131n \u00fcnsiyy\u0259t\u0259 d\u0259 ehtiyaclar\u0131 var. Bu, elmi olaraq da \u0259saslan\u0131b. \u0130nsanlar h\u0259mi\u015f\u0259 kiml\u0259s\u0259 \u00fcnsiyy\u0259td\u0259 olmaq ist\u0259yirl\u0259r. Son d\u00f6n\u0259ml\u0259r insanlar aras\u0131ndak\u0131 \u00fcnsiyy\u0259t azal\u0131b\u201d.<\/p>\n<p>Sosioloqun fikrinc\u0259, dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n, insanlar bay\u0131ra \u00e7\u0131xmad\u0131qca, ail\u0259 daxilind\u0259 d\u0259 g\u0259rginlikl\u0259r \u00e7oxal\u0131r:<\/p>\n<p>\u201cY\u0259ni, insan evd\u0259 bir yerd\u0259 \u00e7ox qald\u0131qca, i\u015f\u0259 \u00e7\u0131xmad\u0131qca v\u0259 i\u015f olmad\u0131qca ail\u0259 \u00fczvl\u0259ri aras\u0131nda g\u0259rginlik yaran\u0131r. Bir t\u0259r\u0259fd\u0259n bu amil, dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n ruh d\u00fc\u015fk\u00fcnl\u00fcy\u00fc, sabah n\u0259l\u0259r olaca\u011f\u0131n\u0131 bilm\u0259m\u0259k insan psixikas\u0131nda poz\u011funluq yarad\u0131r. Bir qrup insan var ki, bu kimi amill\u0259r onlara bir o q\u0259d\u0259r d\u0259 t\u0259sir g\u00f6st\u0259rmir. Bunlar da \u0259sas\u0259n inancl\u0131 k\u0259simdir. S\u0259b\u0259bi odur ki, onlar Allahdan qorxurlar, ikincisi, \u00f6z aralar\u0131nda m\u0259n\u0259vi s\u00f6hb\u0259tl\u0259r edirl\u0259r v\u0259 bu da onlar\u0131n daxili al\u0259mini d\u0259yi\u015fir. Psixologiyalar\u0131n\u0131n da sabit qalmas\u0131na k\u00f6m\u0259k edir. N\u00fcanslar\u0131 birg\u0259 t\u0259hlil ed\u0259nd\u0259 intiharlar\u0131n s\u0259b\u0259bl\u0259rini tapmaq m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. \u00dcnsiyy\u0259tin azalmas\u0131ndan, maddi v\u0259ziyy\u0259tin \u00e7\u0259tinl\u0259\u015fm\u0259sind\u0259n, g\u0259l\u0259c\u0259k haqq\u0131nda ayd\u0131n t\u0259s\u0259vv\u00fcr\u00fcn olmamas\u0131ndan v\u0259 do\u011fru dind\u0259n b\u0259hr\u0259l\u0259n\u0259 bilm\u0259m\u0259kd\u0259n ir\u0259li g\u0259lir\u201d.<\/p>\n<p>\u018fhm\u0259d Q\u0259\u015f\u0259mo\u011flunun s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, ail\u0259daxili m\u00fcnaqi\u015f\u0259, \u015fidd\u0259t v\u0259 bo\u015fanmalar da intihara s\u0259b\u0259b ola bilir: \u201cHaz\u0131rk\u0131 d\u00f6vrd\u0259 evl\u0259n\u0259nl\u0259rin \u00fc\u00e7d\u0259 biri bo\u015fan\u0131r. Bundan ikiqat art\u0131q faiz nisb\u0259tind\u0259 is\u0259 evl\u0259rd\u0259 g\u0259rginlikl\u0259rin, vuru\u015fmalar\u0131n olmas\u0131d\u0131r. Az\u0259rbaycan ail\u0259sind\u0259 80 faizd\u0259n yuxar\u0131 nisb\u0259td\u0259 g\u0259rginlik var. Az\u0259rbaycan ail\u0259si tarix boyu indiki q\u0259d\u0259r g\u0259rginlik i\u00e7\u0259risind\u0259 olmay\u0131b. Bu da insanlara \u00e7ox b\u00f6y\u00fck psixoloji g\u0259rginlik g\u0259tirir\u201d.<\/p>\n<p>Britaniya aliml\u0259ri is\u0259 inki\u015faf etm\u0259kd\u0259 olan \u015e\u0259rq \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259ki intihar hallar\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 maraql\u0131 s\u0259b\u0259bl\u0259r g\u00f6st\u0259rirl\u0259r. Onlar\u0131n q\u0259na\u0259tin\u0259 g\u00f6r\u0259, \u015e\u0259rql\u0259 Q\u0259rb aras\u0131ndak\u0131 b\u0259zi \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 seriallar\u0131n intiharlara t\u0259siri b\u00f6y\u00fck olur. Daha do\u011frusu, seriallardak\u0131 ideal h\u0259yat\u0131n t\u0259bli\u011fi, a\u015f\u0131r\u0131 z\u0259nginlik durumunun qabard\u0131lmas\u0131 maddi v\u0259 m\u0259n\u0259vi c\u0259h\u0259td\u0259n yoxsul insanlarda psixoloji g\u0259rginliy\u0259 g\u0259tirib \u00e7\u0131xar\u0131r.<\/p>\n<p>Sosioloq \u018fhm\u0259d Q\u0259\u015f\u0259mo\u011flu bu m\u0259qama da diqq\u0259t \u00e7\u0259k\u0259r\u0259k bildirib ki, bu c\u00fcr film v\u0259 seriallar\u0131n t\u0259kc\u0259 intiharlara yox, bir s\u0131ra m\u0259qamlara t\u0259sirini g\u00f6rm\u0259k m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr: \u201cM\u00fc\u0259yy\u0259n q\u0259d\u0259r g\u00f6z\u0259l v\u0259 l\u00fcks h\u0259yat\u0131n t\u0259r\u0259nn\u00fcm\u00fc insanlara t\u0259sir g\u00f6st\u0259rir, amma bu, o q\u0259d\u0259r d\u0259 \u00f6n\u0259mli deyil. \u0130nsanlar g\u00f6r\u00fcr ki, g\u00f6z\u0259l v\u0259 daha yax\u015f\u0131 h\u0259yat ya\u015famaq da m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr, ancaq \u00f6z\u00fc h\u0259yat\u0131n f\u00f6vq\u00fcnd\u0259 b\u00f6y\u00fck \u00e7\u0259tinlik i\u00e7\u0259risind\u0259dir. Seriallarla yana\u015f\u0131 h\u0259min insanlar yax\u015f\u0131 g\u00fcz\u0259ran\u0131 olan qon\u015fusuna da baxaraq h\u0259s\u0259d apara bil\u0259r. Y\u0259ni, d\u00fc\u015f\u00fcn\u0259 bil\u0259r ki, onun el\u0259 bir qabiliyy\u0259ti yoxdur, amma m\u0259nim qabiliyy\u0259tim var, lakin \u00e7\u0259tinlik i\u00e7\u0259risind\u0259 ya\u015fay\u0131ram. Yaxud, o, orta m\u0259kt\u0259bd\u0259 yax\u015f\u0131 oxumurdu, m\u0259n ondan be\u015fqat yax\u015f\u0131 oxumu\u015fam, amma m\u0259nim h\u0259yat s\u0259viyy\u0259m ondan qat-qat a\u015fa\u011f\u0131d\u0131r. Bu c\u00fcr hallar da insanlarda psixoloji v\u0259 sosioloji g\u0259rginlikl\u0259r yarada bil\u0259r\u201d.<\/p>\n<p>\u0130ntihara g\u0259tirib \u00e7\u0131xaran n\u00fcanslarla tan\u0131\u015f olduq. Bu yet\u0259rlidirmi? M\u0259nc\u0259, bir n\u00fcans yaddan \u00e7\u0131x\u0131b. El\u0259 median\u0131n \u00f6z\u00fc, b\u0259lk\u0259 intihar x\u0259b\u0259rl\u0259rinin \u201cc\u0259lbedici ba\u015fl\u0131qlarla\u201d, f\u0259rqli formalarda t\u0259bli\u011fi d\u0259 intihar\u0131 art\u0131ran s\u0259b\u0259bl\u0259rd\u0259ndir?<\/p>\n<p>Media eksperti, professor Qulu M\u0259h\u0259rr\u0259mli hesab edir ki, intiharlar\u0131n \u00e7oxalmas\u0131n\u0131n ba\u015fl\u0131ca s\u0259b\u0259bi media deyil:<\/p>\n<p>\u201cBurada sosial \u015f\u0259rtl\u0259r, \u015f\u0259xsi h\u0259yat amill\u0259ri var. M\u00fc\u0259yy\u0259n probleml\u0259r var ki, intihar\u0131n s\u0259b\u0259bl\u0259ri onlardan qaynaqlan\u0131r. Amma intihar, kriminal hadis\u0259l\u0259r mediada nec\u0259 i\u015f\u0131qland\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r, \u00fcmumiyy\u0259tl\u0259, bu m\u00f6vzu i\u015f\u0131qland\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131rm\u0131 v\u0259 yaxud i\u015f\u0131qland\u0131r\u0131lark\u0259n hans\u0131 m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r\u0259 diqq\u0259t yetirilm\u0259lidir. Bilirsiniz, \u201cFantomas\u201d filmi g\u00f6st\u0259ril\u0259nd\u0259 evl\u0259rd\u0259 o\u011furluq artm\u0131\u015fd\u0131. Avropan\u0131n bir \u00e7ox \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rind\u0259 kriminal hallar g\u00fccl\u0259nmi\u015fdi v\u0259 sair. Bu v\u0259 ya dig\u0259r formada ictimai \u015f\u00fcura bir mesaj olaraq verilir. \u0130nsan beynind\u0259 \u00e7ox g\u00fccl\u00fc neyronlar anlay\u0131\u015f\u0131 var. Bunu psixoloqlar daha yax\u015f\u0131 bilirl\u0259r. Bu neyronlar h\u0259min informasiyalar\u0131 q\u0259bul edir. Bu c\u00fcr hallar h\u0259ddind\u0259n art\u0131q t\u0259krarlananda onun kriminal, cinay\u0259t, intihar hadis\u0259l\u0259rin\u0259 birba\u015fa t\u0259siri olur. M\u0259s\u0259l\u0259n, S\u0259ddam H\u00fcseyn as\u0131landan sonra h\u0259min hadis\u0259ni m\u00fc\u0259yy\u0259n q\u0259d\u0259r yams\u0131lamaq hallar\u0131 ba\u015f vermi\u015fdi. B\u0259zi \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 bu c\u00fcr yams\u0131lama hallar\u0131 olmu\u015fdu. Dem\u0259yim odur ki, bu c\u00fcr hadis\u0259l\u0259rin h\u0259ddind\u0259n art\u0131q \u00e7ox, b\u0259r-b\u0259z\u0259kli \u015f\u0259kild\u0259 mediada t\u0259bli\u011f olunmas\u0131 birba\u015fa olmasa da, h\u0259min fikrin insan beynind\u0259 yaranmas\u0131na t\u0259sir edir\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Son \u00fc\u00e7-d\u00f6rd g\u00fcnd\u0259 \u00f6lk\u0259d\u0259, x\u00fcsus\u0259n d\u0259 paytaxtda intiharlar\u0131n say\u0131 art\u0131b. Xeyli m\u00fcdd\u0259t idi ki, \u201ctime-out\u201d g\u00f6t\u00fcr\u0259n intihar hallar\u0131 bird\u0259n-bir\u0259 \u00f6lk\u0259 g\u00fcnd\u0259mini z\u0259bt etm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131. B\u0259s intiharlar\u0131n artmas\u0131n\u0131n s\u0259b\u0259bi n\u0259dir? Sosial probleml\u0259r, ail\u0259daxili m\u00fcnaqi\u015f\u0259l\u0259r, psixoloji durum, yoxsa mediada bu c\u00fcr x\u0259b\u0259rl\u0259rin daha \u00e7ox i\u015f\u0131qland\u0131r\u0131lmas\u0131? Psixoloq H\u00fcseyn X\u0259lilov Publika.az-a a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda deyib ki, intiharlar\u0131n \u0259sas s\u0259b\u0259bl\u0259rind\u0259n biri \u00fcnsiyy\u0259t problemidir: \u201cUzun m\u00fcdd\u0259t \u00f6z\u00fcn\u0259 qapanan, \u00fcnsiyy\u0259td\u0259n qa\u00e7an, \u00fcnsiyy\u0259t qurmaq problemi olan insanlar intihara daha \u00e7ox meyilli olur. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 ail\u0259l\u0259r \u00f6vladlar\u0131 il\u0259 m\u00fcnt\u0259z\u0259m olaraq maraqlanmal\u0131, onlar\u0131 dinl\u0259m\u0259lidir. Allah-T\u0259ala da \u201cQurani-K\u0259rim\u201dd\u0259 bildirir ki, intihardan \u00e7\u0259kinin,&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":281025,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[26],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/aile_00356.jpg",640,435,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/aile_00356.jpg",640,435,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/aile_00356.jpg",640,435,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/aile_00356-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/aile_00356-300x204.jpg",300,204,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/aile_00356.jpg",640,435,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/aile_00356.jpg",640,435,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/aile_00356.jpg",640,435,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/aile_00356-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/01\/aile_00356.jpg",640,435,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=26\" rel=\"category\">Sosial<\/a>","rttpg_excerpt":"Son \u00fc\u00e7-d\u00f6rd g\u00fcnd\u0259 \u00f6lk\u0259d\u0259, x\u00fcsus\u0259n d\u0259 paytaxtda intiharlar\u0131n say\u0131 art\u0131b. Xeyli m\u00fcdd\u0259t idi ki, \u201ctime-out\u201d g\u00f6t\u00fcr\u0259n intihar hallar\u0131 bird\u0259n-bir\u0259 \u00f6lk\u0259 g\u00fcnd\u0259mini z\u0259bt etm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131. B\u0259s intiharlar\u0131n artmas\u0131n\u0131n s\u0259b\u0259bi n\u0259dir? Sosial probleml\u0259r, ail\u0259daxili m\u00fcnaqi\u015f\u0259l\u0259r, psixoloji durum, yoxsa mediada bu c\u00fcr x\u0259b\u0259rl\u0259rin daha \u00e7ox i\u015f\u0131qland\u0131r\u0131lmas\u0131? Psixoloq H\u00fcseyn X\u0259lilov Publika.az-a a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda deyib ki, intiharlar\u0131n \u0259sas s\u0259b\u0259bl\u0259rind\u0259n biri \u00fcnsiyy\u0259t&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/281024"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=281024"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/281024\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/281025"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=281024"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=281024"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=281024"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}