{"id":291952,"date":"2021-02-12T11:13:45","date_gmt":"2021-02-12T08:13:45","guid":{"rendered":"http:\/\/arantv.az\/?p=291952"},"modified":"2021-02-12T11:13:45","modified_gmt":"2021-02-12T08:13:45","slug":"covid-19-a-t%c9%99krar-yoluxma-riskini-n%c9%99z%c9%99r%c9%99-alaraq-peyv%c9%99nd-tovsiy%c9%99-edilir-s%c9%99rh","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=291952","title":{"rendered":"COVID-19-a t\u0259krar yoluxma riskini n\u0259z\u0259r\u0259 alaraq peyv\u0259nd t\u00f6vsiy\u0259 edilir- \u015e\u018fRH"},"content":{"rendered":"<p><strong>Birinci doza vurulmas\u0131 il\u0259 orqanizmd\u0259 immun sistemi tam formala\u015fm\u0131r, y\u0259ni qoruyuculu\u011fu olmur. 28 g\u00fcnd\u0259n sonra b\u0259d\u0259n\u0259 xat\u0131rlatma verilir v\u0259 bu zaman immun sistemi daha da aktivl\u0259\u015fir. Odur ki, ikinci dozan\u0131n vurulmas\u0131 m\u00fctl\u0259qdir<\/strong><\/p>\n<p><em>Koronovak\u00a0 ist\u0259nil\u0259n \u0259hali qrupunda effektiv ola bil\u0259r, \u00e7\u00fcnki o inaktiv vaksindir,\u00a0 y\u0259ni\u00a0\u00f6l\u00fc virus hiss\u0259cikl\u0259ri insanlara inyeksiya edilir<\/em><\/p>\n<p>\u201cHaz\u0131rda d\u00fcnya \u00f6lk\u0259l\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n \u0259n \u00e7ox sifari\u015f olunan 3 vaksin &#8211; Pfizer, Moderna v\u0259 Coronavac vaksinl\u0259ridir. Bununla yana\u015f\u0131, daha ucuz olan \u0130ngilt\u0259r\u0259 istehsal\u0131 olan AstraZeneka vaksini d\u0259 sifari\u015f edilir. B\u0259zi \u00f6lk\u0259l\u0259r, m\u0259s\u0259l\u0259n, Sinqapur h\u0259r \u00fc\u00e7 vaksini \u00f6lk\u0259d\u0259 t\u0259tbiq ed\u0259r\u0259k, peyv\u0259ndl\u0259rin \u00e7ox\u015fax\u0259li portfelini yaratmaq v\u0259 bununla da t\u0259dqiqatda effektivliyi s\u00fcbut olunan vaksinin istifad\u0259sini davam etdirm\u0259yi planla\u015fd\u0131r\u0131r. Pfizer Biontek istehsal\u0131 vaksinl\u0259r innovativ MRNA texnologiyas\u0131 il\u0259 haz\u0131rlanm\u0131\u015f v\u0259 effektivliyinin 95% oldu\u011fu s\u00fcbut edilmi\u015fdir. Lakin bu vaksinin b\u0259zi m\u0259nfi t\u0259r\u0259fl\u0259ri d\u0259 var, m\u0259s\u0259l\u0259n, z\u0259ifl\u0259dilmi\u015f COV\u0130D-19 virusu pasiyent\u0259 inyeksiya edilir. Bundan \u0259lav\u0259 ciddi allergik probleml\u0259ri olan insanlarda, immunosupressiv insanlarda, 16 ya\u015fdan a\u015fa\u011f\u0131 u\u015faqlarda, hamil\u0259 qad\u0131nlarda effektiv deyil, \u00e7\u00fcnki yoxlan\u0131lmay\u0131b v\u0259 t\u00f6vsiy\u0259 olunmur.\u201d<\/p>\n<p><em><strong>Bu fikirl\u0259ri \u201c\u0130ki sahil\u201d\u0259 a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda \u201cSa\u011flaml\u0131\u011fa Xidm\u0259t\u201d \u0130ctimai Birliyinin icra\u00e7\u0131 direktoru P\u0259rvan\u0259 V\u0259liyeva deyib.<\/strong><\/em><\/p>\n<p>H\u0259ms\u00f6hb\u0259timizin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, \u00c7ind\u0259 biofarmasevtik m\u0259hsullar\u0131n apar\u0131c\u0131 t\u0259dar\u00fck\u00e7\u00fcs\u00fc olan Sinovak istehsal\u0131 Koronovak vaksini is\u0259 ist\u0259nil\u0259n \u0259hali qrupunda effektiv ola bil\u0259r, \u00e7\u00fcnki bu\u00a0inaktiv vaksindir, sad\u0259 dild\u0259 des\u0259k, \u00f6l\u00fc virus hiss\u0259cikl\u0259ri insanlara inyeksiya edilir. H\u0259l\u0259 Sinovak \u015firk\u0259ti COVID-19-a qar\u015f\u0131 vaksinl\u0259rin ilk s\u0131naqlar\u0131na ba\u015flad\u0131qda 35 \u00f6lk\u0259 art\u0131q bu vaksini \u0259ld\u0259 etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn namiz\u0259d oldu\u011funu bildirmi\u015fdi. \u00d6t\u0259n ilin aprel ay\u0131nda s\u0131naqlar\u0131 ba\u015flayan bu vaksin haz\u0131rlananda h\u0259l\u0259 d\u00fcnyada ba\u015fqa s\u0131naq \u00fc\u00e7\u00fcn haz\u0131r olan vaksin yox idi.<\/p>\n<p>P.V\u0259liyeva vur\u011fulay\u0131b ki, Sinovak, KoronaVak \u00fcz\u0259rind\u0259 III m\u0259rh\u0259l\u0259 s\u0131naqlar\u0131na 21 iyul 2020-ci ild\u0259 ba\u015flam\u0131\u015fd\u0131: \u201cS\u0131naqlar Braziliya, T\u00fcrkiy\u0259, \u0130ndoneziya v\u0259 \u00c7ilid\u0259 apar\u0131ld\u0131. Bu d\u00f6rd \u00f6lk\u0259d\u0259n s\u0131naqlara \u00fcmumilikd\u0259 25.000 i\u015ftirak\u00e7\u0131 c\u0259lb edildi. Braziliya v\u0259 T\u00fcrkiy\u0259d\u0259 apar\u0131lan III m\u0259rh\u0259l\u0259 s\u0131naqlar\u0131 il\u0259 COVID-19 x\u0259st\u0259l\u0259rin\u0259 xidm\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n s\u0259hiyy\u0259 i\u015f\u00e7il\u0259rind\u0259 peyv\u0259ndin effektivliyi qiym\u0259tl\u0259ndirilib. 14 g\u00fcn \u0259rzind\u0259 peyv\u0259nd vurulmu\u015f \u015f\u0259xsl\u0259r izl\u0259nildi. 16 dekabr 2020-ci il tarixin\u0259 18 ya\u015fdan yuxar\u0131 12.396 s\u0259hiyy\u0259 i\u015f\u00e7isi peyv\u0259nd olunmu\u015fdu. M\u00fc\u015fahid\u0259 m\u00fcdd\u0259ti \u0259rzind\u0259 \u00fcmumilikd\u0259 253 COVID-19 \u00a0testi pozitiv olan hal qeyd\u0259 al\u0131nm\u0131\u015fd\u0131r. \u0130kinci doza vurulduqdan sonra da h\u0259min s\u0259hiyy\u0259 i\u015f\u00e7il\u0259ri 14 g\u00fcn izl\u0259nilmi\u015fdi. 14 g\u00fcnd\u0259n sonra COVID-19-un s\u0259b\u0259b oldu\u011fu x\u0259st\u0259likl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 effektivlik d\u0259r\u0259c\u0259si b\u00fct\u00fcn hallarda 50% idi. Tibbi m\u00fcalic\u0259 t\u0259l\u0259b olunan hallarda 83,70% effektiv, x\u0259st\u0259xanada yat\u0131\u015f\u0131, a\u011f\u0131r v\u0259ziyy\u0259td\u0259 v\u0259 \u00f6l\u00fcmc\u00fcl hallarda is\u0259 100,00% effektiv oldu\u011fu qeyd\u0259 al\u0131nd\u0131.T\u00fcrkiy\u0259d\u0259 III m\u0259rh\u0259l\u0259 klinik ara\u015fd\u0131rmada \u00fcmumilikd\u0259 7371 n\u0259f\u0259r i\u015ftirak etdi. Bunlar\u0131n aras\u0131nda 1322 i\u015ftirak\u00e7\u0131 iki dozal\u0131 a\u015f\u0131laman\u0131 tamamlad\u0131 v\u0259 onlar peyv\u0259ndin ikinci dozas\u0131n\u0131 ald\u0131qdan sonra 14 g\u00fcnl\u00fck m\u00fc\u015fahid\u0259 m\u00fcdd\u0259tin\u0259 daxil edildil\u0259r. 29 keysin analizi\u0259 \u0259sas\u0259n, COVID-19 profilaktikas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn effektivlik iki dozal\u0131 peyv\u0259ndd\u0259n 14 g\u00fcn sonra 91,25 % idi.\u201d<\/p>\n<p>H\u0259ms\u00f6hb\u0259timiz qeyd edib ki,\u201cCoronoVac\u201d vaksinin yan t\u0259sirl\u0259rind\u0259n d\u0259 b\u0259hs edib: \u201c Dig\u0259r peyv\u0259ndl\u0259r kimi bu vaksinin d\u0259 yan t\u0259sirl\u0259ri iyn\u0259nin yerind\u0259 a\u011fr\u0131, q\u0131zarma, \u015fi\u015fm\u0259, ba\u015fa\u011fr\u0131s\u0131 v\u0259 hals\u0131zl\u0131q ola bil\u0259r.\u00a0<strong>Birinci doza vurulmas\u0131 il\u0259 orqanizmd\u0259 immun sistemi tam formala\u015fm\u0131r, y\u0259ni qoruyuculu\u011fu olmur. 28 g\u00fcnd\u0259n sonra b\u0259d\u0259n\u0259 xat\u0131rlatma verilir v\u0259 bu zaman immun sistemi daha da aktivl\u0259\u015fir. Odur ki, ikinci dozan\u0131n vurulmas\u0131 m\u00fctl\u0259qdir. H\u0259r bir \u015f\u0259xs\u0259 vurulan iyn\u0259l\u0259r steril olunan bird\u0259f\u0259lik iyn\u0259l\u0259rdir. \u0130mmun sistemin\u0259 t\u0259sir g\u00f6st\u0259r\u0259n d\u0259rman istifad\u0259 ed\u0259nl\u0259rin m\u00fcalic\u0259 m\u00fcdd\u0259tind\u0259 peyv\u0259ndl\u0259nm\u0259si m\u0259s\u0259l\u0259h\u0259t deyil, \u00e7\u00fcnki immun sistemi basq\u0131l\u0131 oldu\u011fundan ist\u0259nil\u0259n n\u0259tic\u0259 al\u0131nmaya bil\u0259r.<\/strong><\/p>\n<p>Ekspert bildirib ki, N\u00fcfuzlu \u201cLancet\u201d jurnal\u0131nda \u00c7in vaksininin \u00fcst\u00fcnl\u00fcy\u00fc bar\u0259d\u0259 elmi m\u0259qal\u0259 d\u0259rc edilib. Bir qrup tibb m\u00fct\u0259x\u0259ssisi vaksinin effektivliyi v\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyini t\u0259dqiq etm\u0259k m\u0259qs\u0259dil\u0259 ara\u015fd\u0131rma aparm\u0131\u015f v\u0259 ilkin n\u0259tic\u0259l\u0259r bar\u0259d\u0259 hesabat haz\u0131rlanm\u0131\u015fd\u0131r. Ara\u015fd\u0131rma zaman\u0131 vaksin vurulmu\u015f 18-59 ya\u015f aras\u0131 insanlar 28 g\u00fcn boyunca izl\u0259nilmi\u015f v\u0259 onlar bu g\u00fcnl\u0259r \u0259rzind\u0259 t\u0259k-t\u0259k q\u0259bul olanaraq vaksin vurulduqdan sonra onun h\u0259r hans\u0131 bir \u0259ks t\u0259sirinin olub-olmamas\u0131 \u00f6yr\u0259nilmi\u015fdir. H\u0259min \u015f\u0259xsl\u0259r aras\u0131nda he\u00e7 bir ciddi \u0259ks t\u0259sir qeyd\u0259 al\u0131nmam\u0131\u015f, lakin bununla bel\u0259 onlar\u0131n 12 ay m\u00fcdd\u0259tind\u0259 izl\u0259nilm\u0259si davam etdiril\u0259c\u0259k. Ara\u015fd\u0131rman\u0131n n\u0259tic\u0259si olaraq Sinofarm t\u0259r\u0259find\u0259n haz\u0131rlanm\u0131\u015f SARS-COV-2 \u0259leyhin\u0259 inaktiv vaksinin \u00c7ind\u0259 ya\u015fayan 18-59 ya\u015f aras\u0131 sa\u011flam insanlar \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259hl\u00fck\u0259siz, d\u00f6z\u00fcml\u00fc v\u0259 immunogen olmas\u0131 s\u00fcbut olunmu\u015fdur.<\/p>\n<p>Sonda h\u0259ms\u00f6hb\u0259timiz fikirl\u0259rin\u0259 bel\u0259 yekun vurdu: \u201cCOVID-19-un insanlara ciddi \u015f\u0259kild\u0259 t\u0259sirini v\u0259 COVID-19 il\u0259 yenid\u0259n x\u0259st\u0259l\u0259nm\u0259nin m\u00fcmk\u00fcn olmas\u0131n\u0131 n\u0259z\u0259r\u0259 alaraq, \u015f\u0259xs,\u00a0COVID-19 infeksiyas\u0131na yoluxub-yoluxmamas\u0131ndan as\u0131l\u0131 olmayaraq peyv\u0259nd edilm\u0259lidir. \u00c7\u00fcnki m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r kimins\u0259 COVID-19-dan sa\u011fald\u0131qdan sonra yenid\u0259n n\u0259 q\u0259d\u0259r m\u00fcdd\u0259t\u0259 x\u0259st\u0259l\u0259nm\u0259d\u0259n qorunaca\u011f\u0131n\u0131 bilmirl\u0259r. T\u0259bii antitell\u0259rin b\u0259d\u0259nd\u0259 qalma m\u00fcdd\u0259ti insandan insana d\u0259yi\u015fir. Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n COVID-19 dan sa\u011falm\u0131\u015f \u015f\u0259xsl\u0259r\u0259 d\u0259 peyv\u0259nd t\u00f6vsiy\u0259 edilir. Peyv\u0259ndl\u0259rin is\u0259 qoruma m\u00fcdd\u0259ti t\u0259dqiqat v\u0259 ara\u015fd\u0131rmalar yekunla\u015fd\u0131qdan sonra daha d\u0259qiq m\u0259lum olacaq.\u201d<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Birinci doza vurulmas\u0131 il\u0259 orqanizmd\u0259 immun sistemi tam formala\u015fm\u0131r, y\u0259ni qoruyuculu\u011fu olmur. 28 g\u00fcnd\u0259n sonra b\u0259d\u0259n\u0259 xat\u0131rlatma verilir v\u0259 bu zaman immun sistemi daha da aktivl\u0259\u015fir. Odur ki, ikinci dozan\u0131n vurulmas\u0131 m\u00fctl\u0259qdir Koronovak\u00a0 ist\u0259nil\u0259n \u0259hali qrupunda effektiv ola bil\u0259r, \u00e7\u00fcnki o inaktiv vaksindir,\u00a0 y\u0259ni\u00a0\u00f6l\u00fc virus hiss\u0259cikl\u0259ri insanlara inyeksiya edilir \u201cHaz\u0131rda d\u00fcnya \u00f6lk\u0259l\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n \u0259n \u00e7ox sifari\u015f olunan 3 vaksin &#8211; Pfizer, Moderna v\u0259 Coronavac vaksinl\u0259ridir. Bununla yana\u015f\u0131, daha ucuz olan \u0130ngilt\u0259r\u0259 istehsal\u0131 olan AstraZeneka vaksini d\u0259 sifari\u015f edilir. B\u0259zi \u00f6lk\u0259l\u0259r, m\u0259s\u0259l\u0259n, Sinqapur h\u0259r \u00fc\u00e7 vaksini \u00f6lk\u0259d\u0259 t\u0259tbiq ed\u0259r\u0259k, peyv\u0259ndl\u0259rin \u00e7ox\u015fax\u0259li&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":291953,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[26],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/a284df11161311496627701512610412922.jpg",975,540,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/a284df11161311496627701512610412922.jpg",975,540,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/a284df11161311496627701512610412922.jpg",975,540,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/a284df11161311496627701512610412922-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/a284df11161311496627701512610412922-300x166.jpg",300,166,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/a284df11161311496627701512610412922.jpg",640,354,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/a284df11161311496627701512610412922.jpg",975,540,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/a284df11161311496627701512610412922.jpg",975,540,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/a284df11161311496627701512610412922-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/02\/a284df11161311496627701512610412922.jpg",975,540,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=26\" rel=\"category\">Sosial<\/a>","rttpg_excerpt":"Birinci doza vurulmas\u0131 il\u0259 orqanizmd\u0259 immun sistemi tam formala\u015fm\u0131r, y\u0259ni qoruyuculu\u011fu olmur. 28 g\u00fcnd\u0259n sonra b\u0259d\u0259n\u0259 xat\u0131rlatma verilir v\u0259 bu zaman immun sistemi daha da aktivl\u0259\u015fir. Odur ki, ikinci dozan\u0131n vurulmas\u0131 m\u00fctl\u0259qdir Koronovak\u00a0 ist\u0259nil\u0259n \u0259hali qrupunda effektiv ola bil\u0259r, \u00e7\u00fcnki o inaktiv vaksindir,\u00a0 y\u0259ni\u00a0\u00f6l\u00fc virus hiss\u0259cikl\u0259ri insanlara inyeksiya edilir \u201cHaz\u0131rda d\u00fcnya \u00f6lk\u0259l\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n \u0259n \u00e7ox&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/291952"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=291952"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/291952\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/291953"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=291952"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=291952"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=291952"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}