{"id":309808,"date":"2021-03-09T15:59:24","date_gmt":"2021-03-09T12:59:24","guid":{"rendered":"http:\/\/arantv.az\/?p=309808"},"modified":"2021-03-09T15:59:24","modified_gmt":"2021-03-09T12:59:24","slug":"yazda-koronavirusun-yayilma-t%c9%99hluk%c9%99si-il%c9%99-bagli-x%c9%99b%c9%99rdarliq","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=309808","title":{"rendered":"Yazda koronavirusun yay\u0131lma t\u0259hl\u00fck\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131 X\u018fB\u018fRDARLIQ"},"content":{"rendered":"<p>Aliml\u0259r SARS-CoV-2 virusuna yoluxma s\u0259viyy\u0259si il\u0259 havadak\u0131 \u00e7i\u00e7\u0259k tozu konsentrasiyas\u0131 aras\u0131nda \u0259laq\u0259 a\u015fkarlay\u0131b.<\/p>\n<p><strong>ARANTV.AZ<\/strong>\u00a0\u00a0&#8220;Report&#8221;a istinad\u0259n\u00a0<a title=\"xeberler son xeberler 2021\" href=\"https:\/\/big.az\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">x\u0259b\u0259r<\/a>\u00a0verir ki, &#8220;Proceedings of the National Academy of Sciences&#8221; jurnal\u0131nda d\u0259rc olunan ara\u015fd\u0131rman\u0131n m\u00fc\u0259llifl\u0259ri bu q\u0259na\u0259t\u0259 g\u0259libl\u0259r.<\/p>\n<div id=\"AdviadNativeVideo0\" class=\"AdviadNativeVideo\"><\/div>\n<p>2020-ci ilin birinci yar\u0131s\u0131nda \u015eimal yar\u0131mk\u00fcr\u0259sinin \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 koronavirus infeksiyas\u0131n\u0131n s\u00fcr\u0259tl\u0259 yay\u0131lmas\u0131na t\u0259sir ed\u0259n amill\u0259rd\u0259n birinin bitkil\u0259rin bahar \u00e7i\u00e7\u0259kl\u0259nm\u0259si oldu\u011funu v\u0259 bu il d\u0259 havan\u0131n t\u0259rkibind\u0259 \u00e7i\u00e7\u0259k tozlar\u0131 konsentrasiyas\u0131n\u0131n artmas\u0131n\u0131n COVID-19-un bahar dal\u011fas\u0131na s\u0259b\u0259b ola bil\u0259c\u0259yini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrl\u0259r.<\/p>\n<p>M\u00fcnhen Texniki Universiteti, Ekoloji Tibb \u0130nstitutu v\u0259 Auqsburq Universitetind\u0259n olan v\u0259 Klaudia Traydl-Hoffmann\u0131n r\u0259hb\u0259rlik etdiyi beyn\u0259lxalq COVID-19\/POLLEN layih\u0259sinin t\u0259dqiqat\u00e7\u0131lar\u0131 \u00e7i\u00e7\u0259k tozunun insan\u0131n SARS-CoV-2 virusuna qar\u015f\u0131 h\u0259ssasl\u0131\u011f\u0131na t\u0259sirini ara\u015fd\u0131r\u0131blar.<\/p>\n<p>M\u0259lumdur ki, \u015eimal yar\u0131mk\u00fcr\u0259sind\u0259 h\u0259r baharda m\u00fc\u015fahid\u0259 olunan bitkil\u0259rd\u0259n m\u00f6vs\u00fcmi \u00e7i\u00e7\u0259k tozu tullant\u0131lar\u0131 respirator viruslara yoluxman\u0131n pik h\u0259ddi il\u0259 \u00fcst-\u00fcst\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcr. M\u00fc\u0259llifl\u0259r bu qaydan\u0131n yeni koronavirusa &#8211; SARS-CoV-2 virusuna da aid oldu\u011funu g\u00fcman edirl\u0259r.<\/p>\n<p>&#8220;Tozcuqlar\u0131n t\u0259siri antiviral interferon reaksiyas\u0131n\u0131 azaldaraq b\u0259zi m\u00f6vs\u00fcmi t\u0259n\u0259ff\u00fcs viruslar\u0131na qar\u015f\u0131 immuniteti z\u0259ifl\u0259dir. Biz eyni hal\u0131n antiviral interferonlara h\u0259ssas olan SARS-CoV-2-y\u0259 d\u0259 aid olub-olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 t\u0259dqiq etdik&#8221;, &#8211; m\u0259qal\u0259nin m\u00fc\u0259llifl\u0259rini yaz\u0131b.<\/p>\n<p>Aliml\u0259r be\u015f qit\u0259nin 31 \u00f6lk\u0259sind\u0259ki 130 regionda havadak\u0131 \u00e7i\u00e7\u0259k tozu konsentrasiyas\u0131 s\u0259viyy\u0259si il\u0259 SARS-CoV-2-y\u0259 yoluxma g\u00f6st\u0259ricil\u0259ri aras\u0131nda kros-sah\u0259vi v\u0259 uzunm\u00fcdd\u0259tli t\u0259hlill\u0259r apar\u0131blar. T\u0259hlild\u0259 h\u0259m\u00e7inin havan\u0131n orta tempraturu, r\u00fctub\u0259t, \u0259halinin s\u0131xl\u0131\u011f\u0131 v\u0259 t\u0259crid statusu kimi ekoloji v\u0259 demoqrafik amill\u0259r d\u0259 n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131n\u0131b.<\/p>\n<p>M\u00fc\u0259llifl\u0259r havadak\u0131 tozcuqlar\u0131n \u00f6z-\u00f6z\u00fcn\u0259 v\u0259 ya istilik v\u0259 r\u00fctub\u0259t il\u0259 birlikd\u0259 yolxuma tezliyinin d\u0259yi\u015fk\u0259nliyinin t\u0259xmin\u0259n 44%-n\u0259 g\u00f6r\u0259 m\u0259sul oldu\u011funu m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirib. G\u00fcnd\u0259lik yolxuma s\u0259viyy\u0259l\u0259ri h\u0259r yerd\u0259 havadak\u0131 tozcuqlar\u0131n miqdar\u0131 il\u0259 korrelyasiya edib, lakin t\u0259crid rejiminin q\u00fcvv\u0259d\u0259 oldu\u011fu \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 analoji tozcuq konsentrasiyas\u0131nda yoluxma s\u0259viyy\u0259si karantin t\u0259tbiq etm\u0259y\u0259n \u00f6lk\u0259l\u0259r\u0259 nisb\u0259t\u0259n iki d\u0259f\u0259 az olub.<\/p>\n<p>T\u0259dqiqat\u00e7\u0131lar \u00e7i\u00e7\u0259k tozunun t\u0259sirinin insanlar\u0131, tozcuqlara qar\u015f\u0131 allergiyas\u0131 olub-olmamas\u0131ndan as\u0131l\u0131 olmayaraq, COVID-19-a qar\u015f\u0131 daha h\u0259ssas etdiyini vur\u011fulay\u0131blar. Bununla bel\u0259, tozcuq hiss\u0259cikl\u0259ri \u00f6zl\u0259ri virus da\u015f\u0131y\u0131c\u0131s\u0131 deyil, sad\u0259c\u0259 infeksiyaya h\u0259ssasl\u0131\u011f\u0131 art\u0131r\u0131r.<\/p>\n<p>T\u0259hlil g\u00f6st\u0259rib ki, \u00e7i\u00e7\u0259k tozlar\u0131n\u0131n x\u00fcsusil\u0259 \u00e7ox yarand\u0131\u011f\u0131 g\u00fcnl\u0259rind\u0259 yoluxma say\u0131 10-30% art\u0131b. Bu m\u0259nada aliml\u0259r yazda tozcuqlar\u0131 filtrasiya etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn tibbi maskadan istifad\u0259 etm\u0259yi t\u00f6vsiy\u0259 edirl\u0259r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Aliml\u0259r SARS-CoV-2 virusuna yoluxma s\u0259viyy\u0259si il\u0259 havadak\u0131 \u00e7i\u00e7\u0259k tozu konsentrasiyas\u0131 aras\u0131nda \u0259laq\u0259 a\u015fkarlay\u0131b. ARANTV.AZ\u00a0\u00a0&#8220;Report&#8221;a istinad\u0259n\u00a0x\u0259b\u0259r\u00a0verir ki, &#8220;Proceedings of the National Academy of Sciences&#8221; jurnal\u0131nda d\u0259rc olunan ara\u015fd\u0131rman\u0131n m\u00fc\u0259llifl\u0259ri bu q\u0259na\u0259t\u0259 g\u0259libl\u0259r. 2020-ci ilin birinci yar\u0131s\u0131nda \u015eimal yar\u0131mk\u00fcr\u0259sinin \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 koronavirus infeksiyas\u0131n\u0131n s\u00fcr\u0259tl\u0259 yay\u0131lmas\u0131na t\u0259sir ed\u0259n amill\u0259rd\u0259n birinin bitkil\u0259rin bahar \u00e7i\u00e7\u0259kl\u0259nm\u0259si oldu\u011funu v\u0259 bu il d\u0259 havan\u0131n t\u0259rkibind\u0259 \u00e7i\u00e7\u0259k tozlar\u0131 konsentrasiyas\u0131n\u0131n artmas\u0131n\u0131n COVID-19-un bahar dal\u011fas\u0131na s\u0259b\u0259b ola bil\u0259c\u0259yini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrl\u0259r. M\u00fcnhen Texniki Universiteti, Ekoloji Tibb \u0130nstitutu v\u0259 Auqsburq Universitetind\u0259n olan v\u0259 Klaudia Traydl-Hoffmann\u0131n r\u0259hb\u0259rlik etdiyi beyn\u0259lxalq COVID-19\/POLLEN layih\u0259sinin t\u0259dqiqat\u00e7\u0131lar\u0131 \u00e7i\u00e7\u0259k tozunun insan\u0131n SARS-CoV-2&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":309809,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[26],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/yaz_61615293552.jpg",650,405,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/yaz_61615293552.jpg",650,405,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/yaz_61615293552.jpg",650,405,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/yaz_61615293552-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/yaz_61615293552-300x187.jpg",300,187,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/yaz_61615293552.jpg",640,399,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/yaz_61615293552.jpg",650,405,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/yaz_61615293552.jpg",650,405,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/yaz_61615293552-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/yaz_61615293552.jpg",650,405,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=26\" rel=\"category\">Sosial<\/a>","rttpg_excerpt":"Aliml\u0259r SARS-CoV-2 virusuna yoluxma s\u0259viyy\u0259si il\u0259 havadak\u0131 \u00e7i\u00e7\u0259k tozu konsentrasiyas\u0131 aras\u0131nda \u0259laq\u0259 a\u015fkarlay\u0131b. ARANTV.AZ\u00a0\u00a0&#8220;Report&#8221;a istinad\u0259n\u00a0x\u0259b\u0259r\u00a0verir ki, &#8220;Proceedings of the National Academy of Sciences&#8221; jurnal\u0131nda d\u0259rc olunan ara\u015fd\u0131rman\u0131n m\u00fc\u0259llifl\u0259ri bu q\u0259na\u0259t\u0259 g\u0259libl\u0259r. 2020-ci ilin birinci yar\u0131s\u0131nda \u015eimal yar\u0131mk\u00fcr\u0259sinin \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 koronavirus infeksiyas\u0131n\u0131n s\u00fcr\u0259tl\u0259 yay\u0131lmas\u0131na t\u0259sir ed\u0259n amill\u0259rd\u0259n birinin bitkil\u0259rin bahar \u00e7i\u00e7\u0259kl\u0259nm\u0259si oldu\u011funu v\u0259 bu il d\u0259 havan\u0131n&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/309808"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=309808"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/309808\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/309809"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=309808"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=309808"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=309808"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}