{"id":313249,"date":"2021-03-15T14:13:22","date_gmt":"2021-03-15T11:13:22","guid":{"rendered":"http:\/\/arantv.az\/?p=313249"},"modified":"2021-03-15T14:13:22","modified_gmt":"2021-03-15T11:13:22","slug":"h%c9%99kimd%c9%99n-qus-qripi-il%c9%99-bagli-h%c9%99y%c9%99can-t%c9%99bili-qizdirma-bogaz-agrisi-%c9%99zginlik-foto","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=313249","title":{"rendered":"H\u0259kimd\u0259n qu\u015f qripi il\u0259 ba\u011fl\u0131 h\u0259y\u0259can t\u0259bili: Q\u0131zd\u0131rma, bo\u011faz a\u011fr\u0131s\u0131, \u0259zginlik &#8230; &#8211; FOTO"},"content":{"rendered":"<p>Son g\u00fcnl\u0259r qu\u015f qripi il\u0259 ba\u011fl\u0131 yay\u0131lan m\u0259lumatlar\u0131n say\u0131 art\u0131b. Bu da normal olaraq \u0259hali aras\u0131nda narahatl\u0131\u011fa s\u0259b\u0259b olub.<\/p>\n<p>Koronavirus pandemiyas\u0131 il\u0259 m\u00fcbariz\u0259 apard\u0131\u011f\u0131m\u0131z d\u00f6vrd\u0259 ikinci bir epidemik v\u0259ziyy\u0259tin yarana bilm\u0259 ehtimal\u0131 insanlar aras\u0131nda geni\u015f m\u00fczakir\u0259l\u0259r\u0259 s\u0259b\u0259b olub.<\/p>\n<p>B\u0259s b\u00fct\u00fcn ehtimallara r\u0259\u011fm\u0259n qu\u015f qripind\u0259n qorunmaq \u00fc\u00e7\u00fcn hans\u0131 add\u0131mlar at\u0131lmal\u0131d\u0131r?<\/p>\n<div id=\"AdviadNativeVideo0\" class=\"AdviadNativeVideo\"><\/div>\n<p>Bu bar\u0259d\u0259\u00a0Oxu.Az-a a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda M\u0259rk\u0259zi G\u00f6mr\u00fck Hospital\u0131n\u0131n infeksionist h\u0259kimi M\u0259din\u0259 Abdullayeva m\u0259lumat verib.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjEvMDMvMTUvMTQvNDEvNDEvNTVkNmU5NzQtMmEzMi00MjhiLTllNzctYjU1YTJhOWNlNTUxL1doYXRzQXBwIEltYWdlIDIwMjEtMDMtMTUgYXQgMTEuMjguNDEuanBlZyJdLFsicCIsImVuY29kZSIsImpwZyIsIi1xdWFsaXR5IDgwIl0sWyJwIiwidGh1bWIiLCI1OTB4NTkwXHUwMDNlIl1d?sha=a649198889daf3c0\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>O bildirib ki, Avian influenza \u2013 qu\u015f qripi \u0130nfluenza viruslar\u0131n\u0131n A alt tipinin s\u0259b\u0259b oldu\u011fu yoluxucu x\u0259st\u0259likdir:<\/p>\n<p>\u201cQu\u015flarda v\u0259 m\u0259m\u0259lil\u0259rd\u0259 t\u0259n\u0259ff\u00fcs\u00a0v\u0259 m\u0259d\u0259-ba\u011f\u0131rsaq sisteminin pozulmas\u0131\u00a0\u0259lam\u0259tl\u0259ri il\u0259 m\u00fc\u015fayi\u0259t olunan x\u0259st\u0259liy\u0259 s\u0259b\u0259b olur. \u0130nfluenza A viruslar\u0131 hemaqql\u00fctinin (H) v\u0259 neyroaminidaza (N) antigenl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259 t\u0259snif olunur (H5N1, H7N7, H9N2 v\u0259 s.). Qu\u015flarda x\u0259st\u0259liy\u0259 s\u0259b\u0259b olan 15 alt tipi var. Bu alt tipl\u0259rd\u0259n b\u0259zil\u0259rinin qu\u015flarda \u00f6ld\u00fcr\u00fcc\u00fcl\u00fcy\u00fc\u00a0\u00e7ox y\u00fcks\u0259kdir v\u0259 \u0259lam\u0259tl\u0259rin ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 ilk g\u00fcnl\u0259rd\u0259 bel\u0259 \u00f6l\u00fcm\u0259 s\u0259b\u0259b olur.<\/p>\n<p>X\u0259st\u0259 heyvanlar\u0131n sekresiyalar\u0131 il\u0259 birba\u015fa t\u0259masla, h\u0259m\u00e7inin infeksiya d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f yem, su v\u0259 geyiml\u0259rd\u0259n yoluxma ba\u015f ver\u0259\u00a0bil\u0259r. Simptomsuz qu\u015flarla t\u0259mas sonras\u0131 da yoluxma ola bil\u0259r. \u0130nsanla t\u0259mas v\u0259 t\u0259n\u0259ff\u00fcs yoluyla da\u00a0yoluxmaq m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Avian influenza virusu insanlara birba\u015fa yoluxmur. X\u0259st\u0259 heyvanlar v\u0259 yoluxmu\u015f s\u0259thl\u0259r\u0259 t\u0259mas n\u0259tic\u0259sind\u0259 insana ke\u00e7diyi t\u0259xmin edilir. \u00dcmumd\u00fcnya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131 insandan insana yoluxman\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6st\u0259rs\u0259 d\u0259, s\u0259hiyy\u0259 i\u015f\u00e7il\u0259ri, qu\u015f\u00e7uluq sah\u0259sind\u0259\u00a0i\u015fl\u0259y\u0259n i\u015f\u00e7il\u0259r v\u0259 ail\u0259 \u00fczvl\u0259ri aras\u0131nda \u015f\u00fcbh\u0259li yoluxma hallar\u0131n\u0131n oldu\u011fu bildirilib\u201d.<\/p>\n<p>H\u0259kim qeyd edir ki, x\u0259st\u0259lik \u00f6lk\u0259 daxilind\u0259 qu\u015f\u00e7uluq fermalar\u0131 aras\u0131nda s\u00fcr\u0259tl\u0259 yay\u0131la bilir:<\/p>\n<p>\u201cYoluxmu\u015f avadanl\u0131qlar, geyiml\u0259r, ayaqqab\u0131larla bir yerd\u0259n ba\u015fqa yer\u0259 da\u015f\u0131na bil\u0259r. V\u0259h\u015fi qu\u015flar\u0131n virusu ev qu\u015flar\u0131na yoluxdurmas\u0131 epidemiyan\u0131n \u0259sas s\u0259b\u0259bidir. Canl\u0131 qu\u015f bazarlar\u0131 da x\u0259st\u0259liyin yay\u0131lmas\u0131nda \u00e7ox \u00f6n\u0259mlidir.<\/p>\n<p>X\u0259st\u0259liyin \u0259sas \u0259lam\u0259tl\u0259ri 38 d\u0259r\u0259c\u0259 v\u0259 yuxar\u0131 q\u0131zd\u0131rma il\u0259 birlikd\u0259 m\u00fc\u015fahid\u0259 edil\u0259n \u00f6sk\u00fcr\u0259k, bo\u011faz a\u011fr\u0131s\u0131, \u0259zginlik, t\u0259ngn\u0259f\u0259slik, diareyad\u0131r.<\/p>\n<p>X\u0259st\u0259liyin inkubasiya m\u00fcdd\u0259ti 2-5 g\u00fcn olsa da, 17 g\u00fcn sonra x\u0259st\u0259liyin inki\u015faf etm\u0259si hallar\u0131 da m\u00fc\u015fahid\u0259 edilib. Qu\u015f qripinin klinik \u0259lam\u0259tl\u0259ri x\u0259st\u0259liy\u0259 s\u0259b\u0259b olan virusun alt tipl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259 d\u0259yi\u015fir. Ba\u015flan\u011f\u0131\u00e7da y\u00fcks\u0259k q\u0131zd\u0131rma (38 d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259n daha y\u00fcks\u0259k) v\u0259 a\u015fa\u011f\u0131 t\u0259n\u0259ff\u00fcs yollar\u0131 simptomlar\u0131 adi\u00a0qrip\u0259 ox\u015fay\u0131r. Bo\u011faz a\u011fr\u0131s\u0131, \u00f6sk\u00fcr\u0259k v\u0259 \u0259z\u0259l\u0259 a\u011fr\u0131s\u0131 m\u00fc\u015fahid\u0259 edilir. X\u0259st\u0259lik zaman\u0131 yuxar\u0131 t\u0259n\u0259ff\u00fcs yollar\u0131 simptomlar\u0131 nadir hallarda m\u00fc\u015fahid\u0259 edilir.<\/p>\n<p>H5N1 il\u0259 meydana g\u0259l\u0259n infeksiyada H7 v\u0259 ya H9 alt tipl\u0259ri il\u0259 \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259l\u0259n infeksiyadan f\u0259rqli olaraq, nadir hallarda konyuktivit olur. B\u0259zi insanlarda x\u0259st\u0259liyin ba\u015flan\u011f\u0131c\u0131nda diareya, qusma, qar\u0131n a\u011fr\u0131s\u0131, plevritik a\u011fr\u0131, burun v\u0259 di\u015f \u0259t\u0131 qanamalar\u0131 m\u00fc\u015fahid\u0259 edilir\u201d.<\/p>\n<p>Ba\u015flan\u011f\u0131c simptomlardan sonra a\u015fa\u011f\u0131 t\u0259n\u0259ff\u00fcs yollar\u0131nda \u0259lam\u0259tl\u0259rin \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259ldiyini dey\u0259n h\u0259kim, t\u0259n\u0259ff\u00fcs \u00e7\u0259tinliyinin tez-tez m\u00fc\u015fahid\u0259 edildiyini qeyd edir:<\/p>\n<p>\u201cX\u0259st\u0259l\u0259rin dem\u0259k olar ki, ham\u0131s\u0131nda pnevmoniya m\u00f6vcuddur. Radioloji m\u00fcayin\u0259d\u0259 d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r diffuz, multifokal, yamasal infiltrasiyalar, interstisial infiltrasiyalar v\u0259 hava bronxoqramlar\u0131 il\u0259 birlikd\u0259 seqmental v\u0259 lobular konsolidasiyalar \u015f\u0259klind\u0259dir.<\/p>\n<p>X\u0259st\u0259likd\u0259n qorunma yollar\u0131 is\u0259 a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131 kimidir:<\/p>\n<p>X\u0259st\u0259lik \u015f\u00fcbh\u0259si olan \u00f6l\u00fc v\u0259 ya canl\u0131 qu\u015flarla t\u0259mas etm\u0259d\u0259n \u00f6nc\u0259 g\u0259r\u0259kli t\u0259dbirl\u0259r (\u0259lc\u0259k, maska geyinilm\u0259si) al\u0131nmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>\u015e\u00fcbh\u0259li materiala yal\u0131n \u0259ll\u0259 toxunulmu\u015fsa, \u0259ll\u0259r m\u00fctl\u0259q sabunla yuyulmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Kontrol edilmi\u015f m\u0259hsullar yeyilm\u0259lidir.<\/p>\n<p>Qu\u015flar uygun \u015f\u0259raitd\u0259 (60-70 d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259) yax\u015f\u0131 bi\u015firilm\u0259lidir.<\/p>\n<p>X\u0259st\u0259lik \u015f\u00fcbh\u0259si olan \u015f\u0259xs h\u0259kim\u0259 m\u00fcraci\u0259t etm\u0259lidir.<\/p>\n<p>X\u0259st\u0259l\u0259n\u0259n v\u0259 ya x\u0259st\u0259lik \u015f\u00fcbh\u0259si olan insanlarla t\u0259mas ed\u0259n ail\u0259 yax\u0131nlar\u0131 v\u0259 t\u0131bb i\u015f\u00e7il\u0259ri qoruyucu maska v\u0259 \u00f6nl\u00fck geym\u0259lidir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Son g\u00fcnl\u0259r qu\u015f qripi il\u0259 ba\u011fl\u0131 yay\u0131lan m\u0259lumatlar\u0131n say\u0131 art\u0131b. Bu da normal olaraq \u0259hali aras\u0131nda narahatl\u0131\u011fa s\u0259b\u0259b olub. Koronavirus pandemiyas\u0131 il\u0259 m\u00fcbariz\u0259 apard\u0131\u011f\u0131m\u0131z d\u00f6vrd\u0259 ikinci bir epidemik v\u0259ziyy\u0259tin yarana bilm\u0259 ehtimal\u0131 insanlar aras\u0131nda geni\u015f m\u00fczakir\u0259l\u0259r\u0259 s\u0259b\u0259b olub. B\u0259s b\u00fct\u00fcn ehtimallara r\u0259\u011fm\u0259n qu\u015f qripind\u0259n qorunmaq \u00fc\u00e7\u00fcn hans\u0131 add\u0131mlar at\u0131lmal\u0131d\u0131r? Bu bar\u0259d\u0259\u00a0Oxu.Az-a a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda M\u0259rk\u0259zi G\u00f6mr\u00fck Hospital\u0131n\u0131n infeksionist h\u0259kimi M\u0259din\u0259 Abdullayeva m\u0259lumat verib. O bildirib ki, Avian influenza \u2013 qu\u015f qripi \u0130nfluenza viruslar\u0131n\u0131n A alt tipinin s\u0259b\u0259b oldu\u011fu yoluxucu x\u0259st\u0259likdir: \u201cQu\u015flarda v\u0259 m\u0259m\u0259lil\u0259rd\u0259 t\u0259n\u0259ff\u00fcs\u00a0v\u0259 m\u0259d\u0259-ba\u011f\u0131rsaq sisteminin pozulmas\u0131\u00a0\u0259lam\u0259tl\u0259ri il\u0259 m\u00fc\u015fayi\u0259t olunan x\u0259st\u0259liy\u0259 s\u0259b\u0259b&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":313250,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[26],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/qusss-1.jpg",620,412,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/qusss-1.jpg",620,412,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/qusss-1.jpg",620,412,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/qusss-1-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/qusss-1-300x199.jpg",300,199,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/qusss-1.jpg",620,412,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/qusss-1.jpg",620,412,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/qusss-1.jpg",620,412,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/qusss-1-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/qusss-1.jpg",620,412,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=26\" rel=\"category\">Sosial<\/a>","rttpg_excerpt":"Son g\u00fcnl\u0259r qu\u015f qripi il\u0259 ba\u011fl\u0131 yay\u0131lan m\u0259lumatlar\u0131n say\u0131 art\u0131b. Bu da normal olaraq \u0259hali aras\u0131nda narahatl\u0131\u011fa s\u0259b\u0259b olub. Koronavirus pandemiyas\u0131 il\u0259 m\u00fcbariz\u0259 apard\u0131\u011f\u0131m\u0131z d\u00f6vrd\u0259 ikinci bir epidemik v\u0259ziyy\u0259tin yarana bilm\u0259 ehtimal\u0131 insanlar aras\u0131nda geni\u015f m\u00fczakir\u0259l\u0259r\u0259 s\u0259b\u0259b olub. B\u0259s b\u00fct\u00fcn ehtimallara r\u0259\u011fm\u0259n qu\u015f qripind\u0259n qorunmaq \u00fc\u00e7\u00fcn hans\u0131 add\u0131mlar at\u0131lmal\u0131d\u0131r? Bu bar\u0259d\u0259\u00a0Oxu.Az-a a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda M\u0259rk\u0259zi G\u00f6mr\u00fck Hospital\u0131n\u0131n&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/313249"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=313249"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/313249\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/313250"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=313249"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=313249"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=313249"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}