{"id":344247,"date":"2021-06-05T16:50:45","date_gmt":"2021-06-05T13:50:45","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=344247"},"modified":"2021-06-05T16:50:45","modified_gmt":"2021-06-05T13:50:45","slug":"umumdunya-%c9%99traf-muhit-gunudur-az%c9%99rbaycanda-v%c9%99ziyy%c9%99t-nec%c9%99dir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=344247","title":{"rendered":"\u00dcmumd\u00fcnya \u018ftraf M\u00fchit G\u00fcn\u00fcd\u00fcr &#8211; Az\u0259rbaycanda v\u0259ziyy\u0259t nec\u0259dir?"},"content":{"rendered":"<p>5 iyun \u00dcmumd\u00fcnya \u018ftraf M\u00fchit G\u00fcn\u00fcd\u00fcr.<\/p>\n<p>Bel\u0259 bir g\u00fcn\u00fcn ke\u00e7irilm\u0259sin\u0259 11 may 1971-ci ild\u0259 d\u00fcnyan\u0131n 23 \u00f6lk\u0259sinin 2200 elm v\u0259 m\u0259d\u0259niyy\u0259t xadiminin imzas\u0131 il\u0259 BMT-nin Ba\u015f katibin\u0259 \u00fcnvanlanan m\u00fcraci\u0259t s\u0259b\u0259b olub.<\/p>\n<p>Onlar \u201cya biz \u00e7irkl\u0259nm\u0259ni qurtar\u0131r\u0131q, ya da \u00e7irkl\u0259nm\u0259 bizi qurtarar\u201d adl\u0131 m\u00fcraci\u0259tl\u0259ri il\u0259 b\u0259\u015f\u0259riyy\u0259t\u0259 \u0259traf m\u00fchitin \u00e7irkl\u0259nm\u0259si bar\u0259d\u0259 mesaj vermi\u015fdil\u0259r.<\/p>\n<div id=\"AdviadNativeVideo0\" class=\"AdviadNativeVideo\"><\/div>\n<p>Bu g\u00fcn\u00fcn qeyd olunmas\u0131 16 dekabr 1972-ci ild\u0259 BMT Ba\u015f Assambleyas\u0131n\u0131n 27-ci sessiyas\u0131nda elan edilib.<\/p>\n<p>H\u0259m\u00e7inin Ba\u015f Assambleyan\u0131n bu sessiyas\u0131nda BMT sistemind\u0259 yeni t\u0259\u015fkilat &#8211; BMT \u018ftraf M\u00fchit Proqram\u0131 (UNEP) yarad\u0131l\u0131b.<\/p>\n<p>H\u0259r il bu t\u0259\u015fkilat t\u0259r\u0259find\u0259n \u00dcmumd\u00fcnya \u018ftraf M\u00fchit G\u00fcn\u00fc ke\u00e7irilir. Builki \u00dcmumd\u00fcnya \u018ftraf M\u00fchit G\u00fcn\u00fc \u201cEkosistemin b\u0259rpas\u0131\u201d m\u00f6vzusuna h\u0259sr olunub v\u0259 Birl\u0259\u015fmi\u015f Mill\u0259tl\u0259r T\u0259\u015fkilat\u0131 \u201cEkosistemin B\u0259rpas\u0131n\u0131n On illiyini\u201d elan ed\u0259r\u0259k, sosial mediada #GenerationRestoration h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131 ba\u015flad\u0131b.<\/p>\n<p>2021-ci il \u00dcmumd\u00fcnya \u018ftraf M\u00fchit G\u00fcn\u00fcnd\u0259n ba\u015flayaraq f\u0259rdl\u0259r, qruplar, h\u00f6kum\u0259tl\u0259r, m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259r v\u0259 t\u0259\u015fkilatlar ekosistem deqradasiyas\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq v\u0259 ya dayand\u0131rmaq, ekosistemi b\u0259rpa etm\u0259k v\u0259 ham\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn davaml\u0131 g\u0259l\u0259c\u0259yi t\u0259min etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn qlobal bir h\u0259r\u0259katda q\u00fcvv\u0259l\u0259rini birl\u0259\u015fdir\u0259 bil\u0259rl\u0259r.<\/p>\n<p>D\u00fcnyan\u0131n k\u00f6m\u0259y\u0259 ehtiyac\u0131 var. \u0130qliml\u0259 ba\u011fl\u0131 probleml\u0259r v\u0259 qlobal istil\u0259\u015fm\u0259, v\u0259h\u015fi t\u0259bi\u0259tin itirilm\u0259si v\u0259 \u0259traf m\u00fchitin \u00e7irkl\u0259nm\u0259si evimizi m\u0259hv etm\u0259k v\u0259 bu g\u00f6z\u0259l planetimizi biziml\u0259 b\u00f6l\u00fc\u015f\u0259n milyonlarla n\u00f6v\u00fcn bir \u00e7oxunu yox etm\u0259k t\u0259hdidi yarad\u0131r. Ancaq m\u00fcasir d\u00fcnyada z\u0259r\u0259ri aradan qald\u0131rmaq, d\u00fcnyan\u0131 b\u0259rpa etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn g\u00fcc\u00fcm\u00fcz v\u0259 bilikl\u0259rimiz var &#8211; \u018fg\u0259r indi h\u0259r\u0259k\u0259t ets\u0259k!<\/p>\n<p>Ekosisteml\u0259r yer \u00fcz\u00fcnd\u0259ki b\u00fct\u00fcn canl\u0131 orqanizml\u0259ri, onlar\u0131n \u00f6z aralar\u0131ndak\u0131 v\u0259 \u0259traf m\u00fchit il\u0259 olan qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 \u0259laq\u0259l\u0259rini \u0259hat\u0259 edir.<\/p>\n<p>Bizl\u0259r\u0259 sabit bir iqlim v\u0259 n\u0259f\u0259s ala bilm\u0259yimiz \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259miz hava, su, qida v\u0259 h\u0259r n\u00f6v material t\u0259chizat\u0131, f\u0259lak\u0259t v\u0259 x\u0259st\u0259likl\u0259rd\u0259n qorunma kimi \u0259v\u0259zsiz faydalar verir.<\/p>\n<p>T\u0259bii ekosisteml\u0259r fiziki, zehni sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131m\u0131z v\u0259 \u015f\u0259xsiyy\u0259timiz \u00fc\u00e7\u00fcn vacibdir. Bunlar qiym\u0259tli v\u0259h\u015fi t\u0259bi\u0259tin v\u0259t\u0259nidir, \u00e7oxlar\u0131m\u0131z \u00fc\u00e7\u00fcn heyr\u0259t v\u0259 ilham m\u0259nb\u0259yidirl\u0259r. \u018ftraf m\u00fchitin qorunmas\u0131, t\u0259bi\u0259td\u0259n, yeralt\u0131 sulardan, mineral xammal ehtiyatlar\u0131ndan v\u0259 yer\u00fcst\u00fc s\u0259rv\u0259tl\u0259rd\u0259n s\u0259m\u0259r\u0259li istifad\u0259 edilm\u0259si, onlar\u0131n b\u0259rpas\u0131 v\u0259 m\u00fchafiz\u0259si, bioloji m\u00fcxt\u0259lifliyin qorunub saxlan\u0131lmas\u0131 \u00f6lk\u0259mizd\u0259 d\u0259 \u0259sas prioritetl\u0259rd\u0259ndir.<\/p>\n<p>Bu m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r bir s\u0131ra qanunvericilik aktlar\u0131 il\u0259 t\u0259nziml\u0259nir. Az\u0259rbaycan\u0131n Konstitusiyas\u0131nda s\u00f6z\u00fcged\u0259n h\u00fcquq sah\u0259si bir ne\u00e7\u0259 madd\u0259 v\u0259 m\u00fcdd\u0259alarla \u00f6z \u0259ksini tap\u0131b.<\/p>\n<p>39-cu madd\u0259 h\u0259r bir v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131n sa\u011flam \u0259traf m\u00fchitd\u0259 ya\u015famaq h\u00fcququnu t\u0259nziml\u0259yir.<\/p>\n<p>SOCAR \u00f6lk\u0259mizd\u0259 v\u00fcs\u0259t alan ekoloji h\u0259r\u0259kat\u0131n liderl\u0259rind\u0259n biri kimi \u0259traf m\u00fchitin m\u00fchafiz\u0259si v\u0259 ekoloji t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyin t\u0259min olunmas\u0131 m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rin\u0259 daim b\u00f6y\u00fck diqq\u0259t g\u00f6st\u0259rir.<\/p>\n<p>Neft-qaz yataqlar\u0131nda planl\u0131 v\u0259 davaml\u0131 ekoloji t\u0259dqiqatlar apar\u0131l\u0131r, al\u0131nan n\u0259tic\u0259l\u0259r \u00fcmumil\u0259\u015fdirilir.<\/p>\n<p>M\u00fcqayis\u0259 v\u0259 t\u0259hlill\u0259r g\u00f6st\u0259rir ki, SOCAR-\u0131n d\u0259nizd\u0259 v\u0259 quruda yerl\u0259\u015f\u0259n f\u0259aliyy\u0259t sah\u0259l\u0259rind\u0259 \u0259traf m\u00fchitin keyfiyy\u0259t g\u00f6st\u0259ricil\u0259rinin d\u0259yi\u015fm\u0259 tendensiyas\u0131 m\u00fcsb\u0259t istiqam\u0259td\u0259 davam edir.<\/p>\n<p>\u015eirk\u0259t t\u0259r\u0259find\u0259n neft v\u0259 neft m\u0259hsullar\u0131 il\u0259 \u00e7irkl\u0259nmi\u015f b\u00f6y\u00fck sah\u0259d\u0259 \u0259razil\u0259r rekultivasiya olunaraq t\u0259mizl\u0259nib, yeni a\u011fac v\u0259 kol bitkil\u0259ri \u0259kil\u0259r\u0259k ya\u015f\u0131ll\u0131qlar sal\u0131n\u0131b.<\/p>\n<p>\u018ftraf m\u00fchit\u0259 t\u0259sir ed\u0259n \u0259sas amill\u0259rd\u0259n biri d\u0259 hasilat zaman\u0131 formala\u015fan s\u0259mt qaz\u0131 tullant\u0131lar\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>SOCAR D\u00fcnya Bank\u0131n\u0131n \u201c2030-cu il\u0259 q\u0259d\u0259r s\u0259mt qaz\u0131n\u0131n normal hasilat\u0131 prosesind\u0259 yand\u0131r\u0131lman\u0131n s\u0131f\u0131ra endirilm\u0259si\u201d t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fcn\u0259 qo\u015fulub.<\/p>\n<p>Bel\u0259 ki, \u015firk\u0259t art\u0131q s\u0259mt qaz\u0131 atq\u0131lar\u0131n\u0131 2 faiz\u0259 endirib, 2022-ci ild\u0259 bu n\u00f6v emissiyalar\u0131 s\u0131f\u0131ra endirm\u0259yi h\u0259d\u0259fl\u0259yir. Qeyd etm\u0259k laz\u0131md\u0131r ki, Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Paris \u0130qlim Sazi\u015fini imzalam\u0131\u015f \u00f6lk\u0259l\u0259r s\u0131ras\u0131ndad\u0131r. SOCAR bu s\u0259n\u0259d\u0259 \u0259saslanaraq \u0259sas ekoloji g\u00f6st\u0259rici olaraq \u201cs\u0131f\u0131r tullant\u0131\u201d prinsipini q\u0259bul edib v\u0259 Paris \u0130qlim Sazi\u015finin \u00f6hd\u0259likl\u0259rini icra etm\u0259k q\u0259rara al\u0131n\u0131b.<\/p>\n<p>\u018ftraf m\u00fchitin m\u00fchafiz\u0259si istiqam\u0259tind\u0259 SOCAR daim m\u00fcxt\u0259lif t\u0259dbirl\u0259r g\u00f6r\u00fcr v\u0259 yeni layih\u0259l\u0259r haz\u0131rlay\u0131r. \u201cH\u0259d\u0259f S\u0131f\u0131r\u201d (Vision Zero) layih\u0259sinin d\u0259 haz\u0131rlanmas\u0131 u\u011furla davam etm\u0259kd\u0259dir. Az\u0259rbaycan\u0131n neft s\u0259nayesind\u0259 f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n xarici t\u0259r\u0259fda\u015flar da \u0259traf m\u00fchitin qorunmas\u0131 layih\u0259l\u0259rind\u0259 SOCAR-la birlikd\u0259 effektiv f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rirl\u0259r.<\/p>\n<p>Ekoloji t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyin t\u0259min olunmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259traf m\u00fchitin \u00e7irkl\u0259nm\u0259sinin minimuma endirilm\u0259si v\u0259 m\u00fchafiz\u0259sinin t\u0259kmill\u0259\u015fdirilm\u0259si, indiki v\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259k n\u0259sill\u0259rin t\u0259l\u0259bat\u0131n\u0131 \u00f6d\u0259m\u0259k m\u0259qs\u0259dil\u0259 t\u0259bii s\u0259rv\u0259tl\u0259rd\u0259n s\u0259m\u0259r\u0259li istifad\u0259 ham\u0131m\u0131z\u0131 birl\u0259\u015fdir\u0259n ortaq d\u0259y\u0259rl\u0259rimiz olmal\u0131 v\u0259 bu d\u0259y\u0259rl\u0259ri qorumal\u0131 oldu\u011fumuzu unutmamal\u0131y\u0131q. Ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z m\u00fchit\u0259 birlikd\u0259 d\u0259y\u0259r verib, t\u0259bi\u0259timizi-evimiz kimi q\u0259bul edib, ona qay\u011f\u0131 il\u0259 yana\u015faraq bu g\u00fcn\u00fcn v\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259k n\u0259sill\u0259rin daha sa\u011flam, t\u0259miz v\u0259 ya\u015f\u0131l \u0259traf m\u00fchitd\u0259 ya\u015famalar\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259limizd\u0259n g\u0259l\u0259ni etm\u0259liyik.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>5 iyun \u00dcmumd\u00fcnya \u018ftraf M\u00fchit G\u00fcn\u00fcd\u00fcr. Bel\u0259 bir g\u00fcn\u00fcn ke\u00e7irilm\u0259sin\u0259 11 may 1971-ci ild\u0259 d\u00fcnyan\u0131n 23 \u00f6lk\u0259sinin 2200 elm v\u0259 m\u0259d\u0259niyy\u0259t xadiminin imzas\u0131 il\u0259 BMT-nin Ba\u015f katibin\u0259 \u00fcnvanlanan m\u00fcraci\u0259t s\u0259b\u0259b olub. Onlar \u201cya biz \u00e7irkl\u0259nm\u0259ni qurtar\u0131r\u0131q, ya da \u00e7irkl\u0259nm\u0259 bizi qurtarar\u201d adl\u0131 m\u00fcraci\u0259tl\u0259ri il\u0259 b\u0259\u015f\u0259riyy\u0259t\u0259 \u0259traf m\u00fchitin \u00e7irkl\u0259nm\u0259si bar\u0259d\u0259 mesaj vermi\u015fdil\u0259r. Bu g\u00fcn\u00fcn qeyd olunmas\u0131 16 dekabr 1972-ci ild\u0259 BMT Ba\u015f Assambleyas\u0131n\u0131n 27-ci sessiyas\u0131nda elan edilib. H\u0259m\u00e7inin Ba\u015f Assambleyan\u0131n bu sessiyas\u0131nda BMT sistemind\u0259 yeni t\u0259\u015fkilat &#8211; BMT \u018ftraf M\u00fchit Proqram\u0131 (UNEP) yarad\u0131l\u0131b. H\u0259r il bu t\u0259\u015fkilat t\u0259r\u0259find\u0259n \u00dcmumd\u00fcnya \u018ftraf M\u00fchit&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":344248,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/1591348413_untitled-1.jpg",620,349,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/1591348413_untitled-1.jpg",620,349,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/1591348413_untitled-1.jpg",620,349,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/1591348413_untitled-1-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/1591348413_untitled-1.jpg",620,349,false],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/1591348413_untitled-1.jpg",620,349,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/1591348413_untitled-1.jpg",620,349,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/1591348413_untitled-1.jpg",620,349,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/1591348413_untitled-1-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/1591348413_untitled-1.jpg",620,349,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"5 iyun \u00dcmumd\u00fcnya \u018ftraf M\u00fchit G\u00fcn\u00fcd\u00fcr. Bel\u0259 bir g\u00fcn\u00fcn ke\u00e7irilm\u0259sin\u0259 11 may 1971-ci ild\u0259 d\u00fcnyan\u0131n 23 \u00f6lk\u0259sinin 2200 elm v\u0259 m\u0259d\u0259niyy\u0259t xadiminin imzas\u0131 il\u0259 BMT-nin Ba\u015f katibin\u0259 \u00fcnvanlanan m\u00fcraci\u0259t s\u0259b\u0259b olub. Onlar \u201cya biz \u00e7irkl\u0259nm\u0259ni qurtar\u0131r\u0131q, ya da \u00e7irkl\u0259nm\u0259 bizi qurtarar\u201d adl\u0131 m\u00fcraci\u0259tl\u0259ri il\u0259 b\u0259\u015f\u0259riyy\u0259t\u0259 \u0259traf m\u00fchitin \u00e7irkl\u0259nm\u0259si bar\u0259d\u0259 mesaj vermi\u015fdil\u0259r. Bu g\u00fcn\u00fcn qeyd olunmas\u0131&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/344247"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=344247"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/344247\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/344248"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=344247"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=344247"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=344247"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}