{"id":359240,"date":"2021-07-23T08:25:54","date_gmt":"2021-07-23T05:25:54","guid":{"rendered":"http:\/\/arantv.az\/?p=359240"},"modified":"2021-07-23T08:25:54","modified_gmt":"2021-07-23T05:25:54","slug":"ilham-%c9%99liyev-covdar-inteqr%c9%99olunmus-regional-emal-sah%c9%99sinin-f%c9%99aliyy%c9%99ti-il%c9%99-tanis-olub-yenil%c9%99nib","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=359240","title":{"rendered":"\u0130lham \u018fliyev \u201c\u00c7ovdar\u201d \u0130nteqr\u0259olunmu\u015f Regional Emal Sah\u0259sinin f\u0259aliyy\u0259ti il\u0259 tan\u0131\u015f olub &#8211; YEN\u0130L\u018fN\u0130B"},"content":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti \u0130lham \u018fliyev iyulun 22-d\u0259 Da\u015fk\u0259s\u0259n rayonuna s\u0259f\u0259ri \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 \u201cAzerGold\u201d QSC-nin \u201c\u00c7ovdar\u201d \u0130nteqr\u0259olunmu\u015f Regional Emal Sah\u0259sinin f\u0259aliyy\u0259ti il\u0259 tan\u0131\u015f olub.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/azertag.az\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">AZ\u018fRTAC<\/a>\u00a0x\u0259b\u0259r verir ki, d\u00f6vl\u0259timizin ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131na \u201c\u00c7ovdar\u201d q\u0131z\u0131l m\u0259d\u0259nind\u0259 g\u00f6r\u00fcl\u0259n i\u015fl\u0259r bar\u0259d\u0259 m\u0259lumat verildi.<\/p>\n<p>Bildirildi ki, \u201c\u00c7ovdar\u201d q\u0131z\u0131l m\u0259d\u0259nind\u0259 hasilat i\u015fl\u0259rin\u0259 2016-ci ild\u0259n ba\u015flan\u0131b, bu m\u0259d\u0259nd\u0259 b\u00f6y\u00fck yenid\u0259nqurma v\u0259 infrastruktur i\u015fl\u0259ri h\u0259yata ke\u00e7irilib. Bu g\u00fcn\u0259d\u0259k 259 min unsiya q\u0131z\u0131l istehsal edilib, n\u00f6vb\u0259ti ill\u0259rd\u0259 is\u0259 \u0259lav\u0259 338 min unsiya q\u0131z\u0131l\u0131n istehsal\u0131 planla\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r.<\/p>\n<div id=\"AdviadNativeVideo0\" class=\"AdviadNativeVideo\"><\/div>\n<p>\u201cAzerGold\u201d QSC t\u0259kc\u0259 \u201c\u00c7ovdar\u201d yata\u011f\u0131n\u0131n istismar\u0131 n\u0259tic\u0259sind\u0259 \u00f6lk\u0259nin qeyri-neft m\u0259hsullar\u0131 ixracat\u00e7\u0131lar\u0131 aras\u0131nda lider m\u00f6vqey\u0259 y\u00fcks\u0259lib, q\u0131z\u0131l v\u0259 g\u00fcm\u00fc\u015f ixrac\u0131ndan \u00f6lk\u0259 iqtisadiyyat\u0131na xarici valyutada 640 milyon manata yax\u0131n v\u0259sait c\u0259lb edilib. \u0130ndiy\u0259d\u0259k \u00fcmumilikd\u0259 245 min unsiyadan \u00e7ox q\u0131z\u0131l v\u0259 434 min unsiyadan \u00e7ox g\u00fcm\u00fc\u015f ixrac edilib. Art\u0131q \u201cAzerGold\u201d q\u0131z\u0131l layih\u0259l\u0259rinin icras\u0131 \u00fczr\u0259 b\u00fcdc\u0259d\u0259n as\u0131l\u0131l\u0131\u011f\u0131n tam sur\u0259td\u0259 aradan qald\u0131r\u0131lmas\u0131na nail olub. C\u0259miyy\u0259t t\u0259dav\u00fcl\u0259 istiqraz buraxan ilk milli da\u011f-m\u0259d\u0259n \u015firk\u0259ti kimi d\u0259 tarix\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcb. C\u0259miyy\u0259tin metal ehtiyatlar\u0131 24 d\u0259f\u0259 art\u0131b.<\/p>\n<p>M\u0259lumat verildi ki, 2017-ci ild\u0259 \u201cA\u011fyoxu\u015f-1\u201d v\u0259 \u201cA\u011fyoxu\u015f-2\u201d q\u0131z\u0131l yataqlar\u0131, 2018-ci ild\u0259 is\u0259 \u201cM\u0259r\u0259h\u201d q\u0131z\u0131l yata\u011f\u0131 k\u0259\u015ff edilib. Bu ild\u0259n etibar\u0259n bir s\u0131ra yataqlar\u0131n istismara verilm\u0259si planla\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r. M\u00fcr\u0259kk\u0259b v\u0259 \u00e7oxm\u0259rh\u0259l\u0259li emal prosesin yekunu olaraq m\u0259d\u0259nd\u0259n \u00e7\u0131xar\u0131lan s\u00fcxurlardan q\u0131z\u0131l v\u0259 g\u00fcm\u00fc\u015f qar\u0131\u015f\u0131ql\u0131 x\u0259lit\u0259l\u0259r istehsal edilir. \u0130stehsal olunan x\u0259lit\u0259l\u0259r \u0130sve\u00e7r\u0259y\u0259 safla\u015fd\u0131r\u0131lma \u00fc\u00e7\u00fcn g\u00f6nd\u0259rilir. Safla\u015fd\u0131r\u0131ld\u0131qdan sonra 999.9 \u0259yarda q\u0131z\u0131l v\u0259 g\u00fcm\u00fc\u015f k\u00fcl\u00e7\u0259l\u0259r beyn\u0259lxalq birjalarda sat\u0131\u015fa \u00e7\u0131xar\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>Daha sonra \u201cMade in Azerbaijan\u201d ni\u015fan\u0131 il\u0259 Az\u0259rbaycan q\u0131z\u0131l\u0131 v\u0259 g\u00fcm\u00fc\u015f\u00fcnd\u0259n haz\u0131rlanan 5, 10 v\u0259 20 qraml\u0131q sikk\u0259l\u0259r, el\u0259c\u0259 d\u0259 q\u0131z\u0131l k\u00fcl\u00e7\u0259l\u0259r n\u00fcmayi\u015f etdirildi. \u00dcz\u0259rind\u0259 Heyd\u0259r \u018fliyev M\u0259rk\u0259zi, Qaraba\u011f xal\u00e7as\u0131 v\u0259 Qobustan qaya\u00fcst\u00fc r\u0259sml\u0259ri t\u0259svir olunan sikk\u0259 v\u0259 k\u00fcl\u00e7\u0259l\u0259r istehsal edilib. Heyd\u0259r \u018fliyev M\u0259rk\u0259zi il\u0259 birg\u0259 t\u0259\u015fkil edil\u0259n \u201cQaraba\u011f incil\u0259ri\u201d sikk\u0259 dizayn\u0131 m\u00fcsabiq\u0259sinin n\u0259tic\u0259l\u0259rin\u0259 \u0259sas\u0259n, daha iki dizaynda q\u0131z\u0131l sikk\u0259l\u0259r istehsal olunub. Q\u0131z\u0131l sikk\u0259l\u0259rin \u00fcz\u0259rind\u0259 Qaraba\u011f\u0131n q\u0259dim memarl\u0131q incil\u0259ri, tarixi abid\u0259l\u0259ri, \u015eu\u015fa \u015f\u0259h\u0259ri t\u0259svir edilib.<\/p>\n<p>Onu da qeyd ed\u0259k ki, \u201cM\u0259r\u0259h\u201d \u201cAzerGold\u201dun istismar\u0131na ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc q\u0131z\u0131l m\u0259d\u0259nidir. Layih\u0259nin icra m\u00fcdd\u0259ti iki ildir.<\/p>\n<p>Qeyd ed\u0259k ki, 2020-ci ild\u0259n \u201cAzerGold\u201dun f\u0259aliyy\u0259t sah\u0259si geni\u015fl\u0259ndirilib. \u00d6lk\u0259 \u0259razisind\u0259 qara metal filizi yataqlar\u0131n\u0131n i\u015fl\u0259nilm\u0259si v\u0259 idar\u0259 edilm\u0259si d\u0259 C\u0259miyy\u0259t\u0259 h\u0259val\u0259 olunub. D\u00f6vl\u0259timizin ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131n\u0131n m\u00fcvafiq S\u0259r\u0259ncam\u0131 il\u0259 \u201cDa\u015fk\u0259s\u0259n D\u0259mir Filiz\u201d M\u0259hdud M\u0259suliyy\u0259tli C\u0259miyy\u0259ti f\u0259aliyy\u0259t\u0259 ba\u015flay\u0131b. Bu layih\u0259nin ba\u015fl\u0131ca h\u0259d\u0259fi q\u0131sa m\u00fcdd\u0259t \u0259rzind\u0259 d\u0259mir filiz yataqlar\u0131n hasilata verilm\u0259si v\u0259 metal q\u0131r\u0131nt\u0131lar\u0131 \u0259v\u0259zl\u0259y\u0259n, h\u0259m\u00e7inin daha keyfiyy\u0259tli metallurgiya m\u0259hsullar\u0131n\u0131n istehsal\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn xammala t\u0259l\u0259bin t\u0259min edilm\u0259sidir.<\/p>\n<p>Prezident \u0130lham \u018fliyev \u201cM\u0259r\u0259h\u201d q\u0131z\u0131l m\u0259d\u0259nind\u0259 s\u00fcxurlar\u0131n ilk partlay\u0131\u015f prosesini izl\u0259di.<\/p>\n<p>Sonra d\u00f6vl\u0259timizin ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 Az\u0259rbaycan Televiziyas\u0131na m\u00fcsahib\u0259 verib.<\/p>\n<div><strong>Prezident \u0130lham \u018fliyevin Az\u0259rbaycan Televiziyas\u0131na m\u00fcsahib\u0259si<\/strong><\/div>\n<p><strong>-Salam, c\u0259nab Prezident, xo\u015f g\u00f6rd\u00fck Sizi. C\u0259nab Prezident, bu g\u00fcn Siz Az\u0259rbaycan\u0131n q\u0259rb b\u00f6lg\u0259sin\u0259 &#8211; Da\u015fk\u0259s\u0259n, Naftalan v\u0259 Goranboya s\u0259f\u0259r edirsiniz, bir ne\u00e7\u0259 obyektin a\u00e7\u0131l\u0131\u015f\u0131nda i\u015ftirak ed\u0259c\u0259ksiniz. S\u0259f\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 fikirl\u0259rinizi bilm\u0259k ist\u0259rdik.<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; Bu s\u0259f\u0259rl\u0259r m\u00fcnt\u0259z\u0259m olaraq h\u0259yata ke\u00e7irilir. Regionlar\u0131n sosial-iqtisadi inki\u015faf\u0131 D\u00f6vl\u0259t proqramlar\u0131n\u0131n icras\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 verdiyim tap\u015f\u0131r\u0131qlar yerind\u0259 d\u0259 yoxlan\u0131l\u0131r v\u0259 son ill\u0259r \u0259rzind\u0259 m\u0259nim b\u00f6lg\u0259l\u0259r\u0259 y\u00fczl\u0259rl\u0259 s\u0259f\u0259rim olubdur. Bu s\u0259f\u0259r d\u0259 bu s\u0131radan olan s\u0259f\u0259rdir. S\u0259f\u0259r zaman\u0131 bir ne\u00e7\u0259 a\u00e7\u0131l\u0131\u015fda i\u015ftirak ed\u0259c\u0259y\u0259m. Bu a\u00e7\u0131l\u0131\u015flar, \u0259slind\u0259, g\u00f6rd\u00fcy\u00fcm\u00fcz i\u015fl\u0259rin h\u0259cmini g\u00f6st\u0259rir. Eyni zamanda, onu g\u00f6st\u0259rir ki, \u00f6lk\u0259 h\u0259rt\u0259r\u0259fli inki\u015faf edir. \u00c7\u00fcnki bu s\u0259f\u0259r \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 h\u0259m infrastruktur layih\u0259l\u0259rinin istismara verilm\u0259si qeyd olunacaq, eyni zamanda, s\u0259naye m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rinin, idman obyektl\u0259rinin, yollar\u0131n, i\u00e7m\u0259li su v\u0259 kanalizasiya x\u0259tl\u0259rinin istismara verilm\u0259si n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulur.<\/p>\n<p>Q\u0259rb b\u00f6lg\u0259sinin \u00f6n\u0259mli hiss\u0259si olan bu b\u00f6lg\u0259, \u0259lb\u0259tt\u0259 ki, \u00f6z\u00fcn\u0259m\u0259xsus inki\u015faf perspektivl\u0259rin\u0259 malikdir. M\u0259nim bu b\u00f6lg\u0259y\u0259 s\u0259f\u0259rl\u0259rim bir daha dem\u0259k ist\u0259yir\u0259m, &#8211; m\u00fcnt\u0259z\u0259m xarakter da\u015f\u0131y\u0131r. Misal \u00fc\u00e7\u00fcn bu g\u00fcn biz Da\u015fk\u0259s\u0259nd\u0259 yeni q\u0131z\u0131l yata\u011f\u0131n\u0131n istifad\u0259y\u0259 verilm\u0259sini qeyd etdik. Bu, \u00e7ox \u00f6n\u0259mli hadis\u0259dir. \u00c7\u00fcnki qeyri-neft sektorunun inki\u015faf\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn bu sah\u0259 x\u00fcsusi perspektivl\u0259r\u0259 malikdir. Da\u011f-m\u0259d\u0259n sah\u0259si bizim qeyri-neft sektorumuzda apar\u0131c\u0131 sah\u0259y\u0259 \u00e7evrilir v\u0259 perspektivl\u0259r d\u0259 \u00e7ox g\u00f6z\u0259ldir. Bu g\u00fcn h\u0259m a\u00e7\u0131l\u0131\u015f\u0131n\u0131 qeyd etdik, eyni zamanda, bundan sonra g\u00f6r\u00fcl\u0259c\u0259k i\u015fl\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 t\u0259qdimat oldu. T\u0259kc\u0259 q\u0131z\u0131l yox, dig\u0259r qiym\u0259tli metallar\u0131n hasilat\u0131 Az\u0259rbaycanda bundan sonra daha geni\u015f miqyasda \u00f6z h\u0259llini tapacaq.<\/p>\n<p>Bununla paralel olaraq, Da\u015fk\u0259s\u0259nin \u0259n\u0259n\u0259vi sah\u0259si olan d\u0259mir filizi yataqlar\u0131n\u0131n i\u015fl\u0259nilm\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131 konkret planlar var. Bir m\u00fcdd\u0259t bundan \u0259vv\u0259l m\u0259nim g\u00f6st\u0259ri\u015fiml\u0259 x\u00fcsusi proqram t\u0259rtib edilmi\u015fdir, d\u00f6vl\u0259t investisiya resurslar\u0131 c\u0259lb olunmu\u015fdur. Bu sah\u0259 \u00e7ox b\u00f6y\u00fck g\u0259lir g\u0259tir\u0259n sah\u0259 olacaq. Eyni zamanda, minl\u0259rl\u0259 i\u015f yeri yarad\u0131lacaq v\u0259 idxaldan as\u0131l\u0131l\u0131q azalacaq. \u00c7\u00fcnki son be\u015f il \u0259rzind\u0259, &#8211; veril\u0259n t\u0259qdimatda da bu, g\u00f6st\u0259rilir, &#8211; t\u0259kc\u0259 d\u0259mir m\u0259mulatlar\u0131n\u0131n idxal\u0131na \u00f6lk\u0259d\u0259n 1,7 milyard manat v\u0259sait gedibdir. Bu sah\u0259nin inki\u015faf\u0131 imkan ver\u0259c\u0259k ki, idxaldan as\u0131l\u0131l\u0131q k\u0259skin \u015f\u0259kild\u0259 azalacaq, biz daha b\u00f6y\u00fck d\u0259y\u0259r\u0259 malik olan d\u0259y\u0259r z\u0259ncirini yaratm\u0131\u015f oluruq v\u0259 eyni zamanda, ixrac imkanlar\u0131m\u0131z da yaranacaq. \u00c7\u00fcnki bu g\u00fcn da\u011f-m\u0259d\u0259n s\u0259nayemizin inki\u015faf\u0131 bu yolla getm\u0259lidir.<\/p>\n<p>Onu da bildirm\u0259liy\u0259m ki, azad edilmi\u015f torpaqlarda da bu sah\u0259nin \u00e7ox b\u00f6y\u00fck perspektivi var. Bildiyiniz kimi, uzun ill\u0259r xarici \u015firk\u0259tl\u0259r qanunsuz olaraq bizim q\u0131z\u0131l v\u0259 dig\u0259r m\u0259d\u0259nl\u0259rimizi istismar edirdil\u0259r. Bu, cinay\u0259tdir v\u0259 m\u0259n bu haqda art\u0131q \u00f6z s\u00f6z\u00fcm\u00fc demi\u015f\u0259m, bir daha dem\u0259k ist\u0259yir\u0259m, bu \u015firk\u0259tl\u0259rin iki yolu var: ya biz\u0259 t\u0259zminat \u00f6d\u0259y\u0259c\u0259kl\u0259r, bizim \u015f\u0259rtl\u0259rimizi q\u0259bul ed\u0259c\u0259kl\u0259r, ya da ki, onlar\u0131n ba\u015fqa alternativi h\u00fcquqi m\u00fcst\u0259vid\u0259 bu m\u0259s\u0259l\u0259nin h\u0259ll olunmas\u0131d\u0131r. Onu da dem\u0259liy\u0259m ki, b\u00fct\u00fcn haz\u0131rl\u0131q i\u015fl\u0259ri art\u0131q tamamlanmaq \u00fczr\u0259dir. Bizim h\u0259m Z\u0259ngilan, h\u0259m d\u0259 K\u0259lb\u0259c\u0259r rayonlar\u0131nda xarici \u015firk\u0259tl\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n qanunsuz istismar edil\u0259n q\u0131z\u0131l yataqlar\u0131m\u0131z\u0131n b\u00fct\u00fcn t\u0259hlili apar\u0131l\u0131bd\u0131r. Beyn\u0259lxalq m\u0259sl\u0259h\u0259t\u00e7il\u0259r d\u0259v\u0259t olunubdur. Bir daha dem\u0259k ist\u0259yir\u0259m ki, onlar vurulmu\u015f ziyan\u0131n t\u0259zminat\u0131n\u0131 \u00f6z xo\u015fu il\u0259 h\u0259ll etsinl\u0259r, Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259tin\u0259 vurulmu\u015f ziyan\u0131 \u00f6d\u0259sinl\u0259r v\u0259 ondan sonra, ancaq ondan sonra onlar rahat ya\u015faya bil\u0259rl\u0259r. Yoxsa ki, bu \u015firk\u0259tl\u0259rin ba\u015fqa yerl\u0259rd\u0259 d\u0259 \u0259m\u0259liyyatlar\u0131 var v\u0259 onlar\u0131n i\u015f reputasiyas\u0131na \u00e7ox b\u00f6y\u00fck ziyan d\u0259y\u0259c\u0259k. H\u0259r halda biz art\u0131q \u00f6z m\u00f6vqeyimizi a\u00e7\u0131q \u015f\u0259kild\u0259 ifad\u0259 etmi\u015fik.<\/p>\n<p>O ki qald\u0131, s\u0259f\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 dig\u0259r obyektl\u0259rin a\u00e7\u0131l\u0131\u015flar\u0131na, Goranboy rayonunda idman kompleksi d\u0259 var. Bu, sayca 48-ci idman kompleksidir v\u0259 onu g\u00f6st\u0259rir ki, rayonlar\u0131m\u0131z\u0131n \u0259ks\u0259riyy\u0259tind\u0259 \u0259n m\u00fcasir idman qur\u011fular\u0131 var. Naftalan \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 yeni sanatoriyan\u0131n a\u00e7\u0131l\u0131\u015f\u0131 olacaq. Bu da \u00e7ox \u0259lam\u0259tdar hadis\u0259dir. \u00c7\u00fcnki Naftalan \u015f\u0259h\u0259ri turizm m\u0259rk\u0259zl\u0259rind\u0259n birin\u0259 \u00e7evrilm\u0259lidir. M\u0259n bunu ilk d\u0259f\u0259 Naftalanda olark\u0259n b\u0259yan etmi\u015fdim. O vaxt Naftalan\u0131n sovet d\u00f6vr\u00fcnd\u0259n qalan b\u00fct\u00fcn sanatoriyalar\u0131nda m\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcnl\u0259r yerl\u0259\u015fmi\u015fdi. Biz onlar \u00fc\u00e7\u00fcn el\u0259 bu \u0259razid\u0259, yax\u0131n \u0259razid\u0259 m\u00fcasir evl\u0259r tikdik, q\u0259s\u0259b\u0259l\u0259r sald\u0131q, onlar\u0131 k\u00f6\u00e7\u00fcrd\u00fck. Ondan sonra b\u00f6y\u00fck investisiyalar c\u0259lb olundu v\u0259 art\u0131q 13 mehmanxana v\u0259 sanatoriya f\u0259aliyy\u0259td\u0259dir. \u00dc\u00e7\u00fcn\u00fcn &#8211; be\u015fulduzlu \u201c\u00c7inar\u201d, \u201cQaraba\u011f\u201d v\u0259 \u201cQa\u015falt\u0131\u201d mehmanxanalar\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131l\u0131\u015f\u0131nda m\u0259n \u015f\u0259xs\u0259n i\u015ftirak etmi\u015f\u0259m. G\u00f6st\u0259ri\u015f vermi\u015f\u0259m ki, b\u00fct\u00fcn kateqoriyadan olan m\u00fcxt\u0259lif s\u0259viyy\u0259li istirah\u0259t zonalar\u0131 olmal\u0131d\u0131r &#8211; be\u015fulduzlu, d\u00f6rdulduzlu, \u00fc\u00e7ulduzlu. Y\u0259ni, Az\u0259rbaycan v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131 v\u0259 xarici qonaqlar bundan istifad\u0259 ed\u0259 bilsinl\u0259r.<\/p>\n<p>Sovet vaxt\u0131nda Naftalana Sovet \u0130ttifaq\u0131n\u0131n m\u00fcxt\u0259lif yerl\u0259rind\u0259n ild\u0259 50-60 min turist g\u0259lirdi. T\u0259qrib\u0259n son 15 il \u0259rzind\u0259 g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f i\u015fl\u0259r n\u0259tic\u0259sind\u0259 burada qalacaq turistl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn 2300-d\u0259n \u00e7ox yer art\u0131q istifad\u0259y\u0259 verilibdir v\u0259 bu proses davam edir.<\/p>\n<p>Onu da bildirm\u0259liy\u0259m ki, \u0130kinci Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259sind\u0259 Suqovu\u015fan q\u0259s\u0259b\u0259si d\u0259 i\u015f\u011faldan azad edildi v\u0259 Naftalandan Suqovu\u015fan q\u0259s\u0259b\u0259sin\u0259 m\u0259saf\u0259 o q\u0259d\u0259r d\u0259 b\u00f6y\u00fck deyil. M\u0259nim tap\u015f\u0131r\u0131\u011f\u0131mla yeni yolun \u00e7\u0259kili\u015fi d\u0259 t\u0259min edilir v\u0259 bel\u0259likl\u0259, bu zona vahid bir turizm m\u0259kan\u0131 olacaq. \u00c7\u00fcnki Naftalana g\u0259l\u0259n qonaqlar\u0131n, \u2013 ist\u0259r Az\u0259rbaycan v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131, ist\u0259rs\u0259 d\u0259 xarici qonaqlar olsun, &#8211; \u00f6lk\u0259mizl\u0259 tan\u0131\u015f olmalar\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn g\u0259r\u0259k daha geni\u015f imkanlar olsun, h\u0259m G\u0259nc\u0259y\u0259, h\u0259m dig\u0259r \u015f\u0259h\u0259rl\u0259r\u0259 ged\u0259 bilsinl\u0259r, eyni zamanda, Suqovu\u015fan q\u0259s\u0259b\u0259sin\u0259. \u015eidd\u0259tli d\u00f6y\u00fc\u015fl\u0259r ged\u0259n \u0259raziy\u0259 gedib baxmaq h\u0259m onlar \u00fc\u00e7\u00fcn maraql\u0131 olar, h\u0259m d\u0259 ki, Suqovu\u015fan \u00e7ox m\u0259nz\u0259r\u0259li bir yerdir, &#8211; da\u011flar, b\u00f6y\u00fck su anbar\u0131 v\u0259 h\u0259yat o b\u00f6lg\u0259l\u0259r\u0259 qay\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Onu da bildirm\u0259liy\u0259m ki, k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn bu b\u00f6lg\u0259d\u0259 b\u00f6y\u00fck i\u015fl\u0259r g\u00f6r\u00fcl\u00fcb, x\u00fcsusil\u0259 Goranboy rayonunda. M\u0259nim g\u00f6st\u0259ri\u015fiml\u0259 \u015e\u0259mkir ma\u015f\u0131n kanal\u0131 \u00e7\u0259kilibdir, uzunlu\u011fu t\u0259qrib\u0259n 30 kilometr\u0259 yax\u0131nd\u0131r. Bu kanal art\u0131q 30 min hektardan \u00e7ox torpa\u011fa suyun verilm\u0259sini yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131r v\u0259 bunun k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131n\u0131n inki\u015faf\u0131na b\u00f6y\u00fck k\u00f6m\u0259yi olubdur.<\/p>\n<p>Naftalan \u015f\u0259h\u0259rind\u0259, Goranboy, Da\u015fk\u0259s\u0259n rayonlar\u0131nda dig\u0259r layih\u0259l\u0259r d\u0259 icra edilib. Yollar, i\u00e7m\u0259li su x\u0259tl\u0259ri \u00e7\u0259kilib, x\u0259st\u0259xanalar, sosial obyektl\u0259r tikilib, i\u015f yerl\u0259ri yarad\u0131l\u0131b, y\u0259ni, bu b\u00f6lg\u0259 s\u00fcr\u0259tl\u0259 inki\u015faf edir v\u0259 dey\u0259 bil\u0259r\u0259m ki, h\u0259r \u015fey plan \u00fczr\u0259 gedir. Regionlar\u0131n sosial-iqtisadi inki\u015faf\u0131 D\u00f6vl\u0259t Proqram\u0131 icra edilir. \u018flb\u0259tt\u0259, \u0130kinci Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259sind\u0259n sonra bizim \u0259sas diqq\u0259timiz azad edilmi\u015f torpaqlarad\u0131r. Ancaq bizim \u0259n\u0259n\u0259vi i\u015fl\u0259rimiz, regionlarla ba\u011fl\u0131 olan proqramlar da yaddan \u00e7\u0131xmamal\u0131d\u0131r v\u0259 \u00e7\u0131xm\u0131r.<\/p>\n<p><strong>-C\u0259nab Prezident, ilin alt\u0131 ay\u0131 art\u0131q arxada qald\u0131. Bu alt\u0131 ay\u0131n sosial-iqtisadi yekunlar\u0131n\u0131 nec\u0259 qiym\u0259tl\u0259ndirirsiniz?<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; M\u00fcsb\u0259t qiym\u0259tl\u0259ndirir\u0259m. \u00c7\u00fcnki alt\u0131 ay\u0131n yekunlar\u0131 onu g\u00f6st\u0259rir ki, art\u0131q Az\u0259rbaycan iqtisadiyyat\u0131 t\u0259n\u0259zz\u00fcld\u0259n \u00e7\u0131x\u0131b. \u018fg\u0259r bu alt\u0131 ay\u0131n h\u0259r bir ay\u0131n\u0131n iqtisadi g\u00f6st\u0259ricil\u0259rin\u0259 n\u0259z\u0259r salsaq g\u00f6r\u0259rik ki, ilin \u0259vv\u0259lind\u0259 iqtisadi t\u0259n\u0259zz\u00fcl daha b\u00f6y\u00fck r\u0259q\u0259ml\u0259rl\u0259 \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fcrd\u00fc. H\u0259r ay t\u0259n\u0259zz\u00fcl azal\u0131rd\u0131 v\u0259 biz may ay\u0131n\u0131n yekunlar\u0131na g\u00f6r\u0259 bir balaca iqtisadi inki\u015fafa nail ola bildik. Alt\u0131 ay\u0131n yekunlar\u0131 is\u0259 bunu g\u00f6st\u0259rir ki, bizim iqtisadiyyat\u0131m\u0131z 2 faiz art\u0131b. Bu, yax\u015f\u0131 g\u00f6st\u0259ricidir. X\u00fcsusil\u0259 d\u00fcnyada ged\u0259n prosesl\u0259r\u0259 n\u0259z\u0259r sald\u0131qda g\u00f6r\u00fcr\u00fck ki, d\u00fcnya \u00f6lk\u0259l\u0259rinin b\u00f6y\u00fck \u0259ks\u0259riyy\u0259ti h\u0259l\u0259 ki, iqtisadi t\u0259n\u0259zz\u00fcld\u0259dir. Bizim iqtisadiyyat\u0131m\u0131z is\u0259 art\u0131r v\u0259 \u0259min\u0259m ki, ilin sonuna q\u0259d\u0259r daha da artacaq. Daha sevindirici m\u0259s\u0259l\u0259 odur ki, qeyri-neft sektorumuz 5 faizd\u0259n \u00e7ox art\u0131b. Bu, do\u011frudan da b\u00f6y\u00fck r\u0259q\u0259mdir, b\u00f6y\u00fck g\u00f6st\u0259ricidir, g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f i\u015fl\u0259rin t\u0259zah\u00fcr\u00fcd\u00fcr.<\/p>\n<p>\u018fg\u0259r s\u0259naye istehsal\u0131na fikir vers\u0259k g\u00f6r\u0259rik ki, s\u0259naye istehsal\u0131 0,3 faiz azal\u0131b. Amma bunun \u0259sas s\u0259b\u0259bi neft hasilat\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r, OPEC+ raz\u0131la\u015fmas\u0131n\u0131n yerin\u0259 yetirilm\u0259sidir. Bilirsiniz ki, biz hasilat\u0131 azaltm\u0131\u015f\u0131q v\u0259 nec\u0259 dey\u0259rl\u0259r, bu versiyan\u0131 t\u0259sdiql\u0259y\u0259n dig\u0259r g\u00f6st\u0259riciy\u0259 diqq\u0259tinizi c\u0259lb etm\u0259k ist\u0259rdim. Qeyri-neft s\u0259nayemiz 16,6 faiz art\u0131b v\u0259 daha da artacaq. Bug\u00fcnk\u00fc bu a\u00e7\u0131l\u0131\u015f v\u0259 g\u00f6r\u00fcl\u0259c\u0259k dig\u0259r i\u015fl\u0259r qeyri-neft sektorunun s\u0259naye potensial\u0131n\u0131 daha da art\u0131racaq. \u00c7\u00fcnki 16,6 faiz art\u0131m olub, m\u0259n bilmir\u0259m hans\u0131 ba\u015fqa \u00f6lk\u0259d\u0259 buna rast g\u0259lm\u0259k olar.<\/p>\n<p>K\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 5,6 faiz art\u0131b. Bu da \u0259h\u0259miyy\u0259tli art\u0131md\u0131r. Ke\u00e7\u0259n il, h\u0259tta pandemiyaya q\u0259d\u0259r k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131nda art\u0131m daha az idi \u2013 t\u0259qrib\u0259n 3 faiz, 3,5 faiz, indi is\u0259 5,6 faiz. Bu da g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f i\u015fl\u0259rin, islahatlar\u0131n n\u0259tic\u0259sidir. Fermerl\u0259r d\u0259 bunu g\u00f6r\u00fcr v\u0259 bu sah\u0259y\u0259 daim d\u00f6vl\u0259t d\u0259st\u0259yi olacaq. \u00c7\u00fcnki d\u00f6vl\u0259t d\u0259st\u0259yi olmadan k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 ist\u0259diyimiz q\u0259d\u0259r inki\u015faf ed\u0259 bilm\u0259z.<\/p>\n<p>\u0130nflyasiya m\u0259qbul hesab edil\u0259n r\u0259q\u0259ml\u0259r \u0259traf\u0131ndad\u0131r \u2013 4,3 faiz. Hesab edir\u0259m ki, bu da yax\u015f\u0131 n\u0259tic\u0259dir. Valyuta ehtiyatlar\u0131m\u0131z art\u0131b. Alt\u0131 ayda valyuta ehtiyatlar\u0131m\u0131z 1 milyard dollar h\u0259cmind\u0259 art\u0131b. Amma bu art\u0131m daha da b\u00f6y\u00fck olacaqd\u0131. \u00c7\u00fcnki bizim ehtiyatlar\u0131m\u0131z\u0131n bir hiss\u0259si m\u00fcxt\u0259lif valyutalardad\u0131r, o c\u00fcml\u0259d\u0259n avro v\u0259 dollar \u0259ks\u0259riyy\u0259t t\u0259\u015fkil edir. Bu m\u0259z\u0259nn\u0259d\u0259 olan d\u0259yi\u015fiklik bizim m\u00fctl\u0259q r\u0259q\u0259ml\u0259r\u0259 t\u0259sir g\u00f6st\u0259rdi. \u018fg\u0259r bu d\u0259yi\u015fiklik olmasayd\u0131 v\u0259 \u0259g\u0259r q\u0131z\u0131l\u0131n qiym\u0259ti d\u00fc\u015fm\u0259s\u0259ydi, &#8211; \u00e7\u00fcnki bizim kifay\u0259t q\u0259d\u0259r b\u00f6y\u00fck ehtiyat\u0131m\u0131z q\u0131z\u0131ldad\u0131r, &#8211; bu art\u0131m 1,7 milyard dollar olacaqd\u0131. Y\u0259ni, biz real bu q\u0259d\u0259r \u0259lav\u0259 pul qazanm\u0131\u015f\u0131q v\u0259 m\u0259z\u0259nn\u0259 f\u0259rqi, dem\u0259li, q\u0131z\u0131l\u0131n qiym\u0259ti m\u00fcv\u0259qq\u0259ti olaraq buna t\u0259sir g\u00f6st\u0259rir. Y\u0259ni, bu, n\u0259yi g\u00f6st\u0259rir? Baxmayaraq ki, biz geni\u015fmiqyasl\u0131 quruculuq i\u015fl\u0259ri apar\u0131r\u0131q, baxmayaraq ki, biz Qaraba\u011f\u0131 v\u0259 \u015e\u0259rqi Z\u0259ng\u0259zuru s\u00fcr\u0259tl\u0259 b\u0259rpa edirik, n\u0259inki valyuta ehtiyatlar\u0131m\u0131z\u0131 azaltmam\u0131\u015f\u0131q, art\u0131rm\u0131\u015f\u0131q v\u0259 he\u00e7 bir kredit\u0259 d\u0259 m\u00fcraci\u0259t etm\u0259mi\u015fik. Bu, n\u0259yi g\u00f6st\u0259rir? Resursumuzu g\u00f6st\u0259rir, resurs bazas\u0131n\u0131 g\u00f6st\u0259rir. Eyni zamanda, onu g\u00f6st\u0259rir ki, biz v\u0259saitd\u0259n \u00e7ox ehtiyatla istifad\u0259 edirik, israf\u00e7\u0131l\u0131\u011fa, laz\u0131m olmayan x\u0259rcl\u0259r\u0259 yol vermirik. Vaxtil\u0259 n\u0259zar\u0259tsiz olan x\u0259rcl\u0259r art\u0131q ke\u00e7mi\u015fd\u0259 qal\u0131bd\u0131r, b\u00fct\u00fcn d\u00f6vl\u0259t m\u0259murlar\u0131 m\u0259nim t\u0259limatlar\u0131m\u0131 icra etm\u0259lidirl\u0259r v\u0259 edirl\u0259r ki, h\u0259r manata q\u0259na\u0259t etm\u0259liyik. Laz\u0131m olmayan layih\u0259l\u0259r\u0259, xeyir g\u0259tirm\u0259y\u0259n layih\u0259l\u0259r\u0259, sad\u0259c\u0259, g\u00f6r\u00fcnt\u00fc namin\u0259, yaxud da ki, hans\u0131sa ba\u015fqa maraqlar namin\u0259 d\u00f6vl\u0259t investisiya x\u0259rcl\u0259ri verilm\u0259y\u0259c\u0259k. Bunu h\u0259r k\u0259s bilir. Ona g\u00f6r\u0259 valyuta ehtiyatlar\u0131m\u0131z\u0131n art\u0131m\u0131 da \u00e7ox vacib m\u0259s\u0259l\u0259dir. N\u0259 q\u0259d\u0259r \u00e7ox valyutam\u0131z olsa, biz \u00f6z\u00fcm\u00fcz\u00fc o q\u0259d\u0259r d\u0259 \u0259min hiss edirik.<\/p>\n<p>Onu da dem\u0259liy\u0259m ki, Az\u0259rbaycanda valyuta ehtiyatlar\u0131 xarici d\u00f6vl\u0259t borcundan t\u0259xmin\u0259n 6 d\u0259f\u0259 \u00e7oxdur. Bu, d\u00fcnyada \u00e7ox nadir halda rast g\u0259lin\u0259n m\u0259s\u0259l\u0259dir. \u00c7\u00fcnki \u00f6lk\u0259l\u0259rin m\u00fctl\u0259q \u0259ks\u0259riyy\u0259tinin d\u00f6vl\u0259t borcu valyuta ehtiyatlar\u0131ndan qat-qat b\u00f6y\u00fck r\u0259q\u0259ml\u0259rl\u0259 \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fcr. Ancaq bizd\u0259 bu, tamamil\u0259 f\u0259rqlidir. Bu n\u0259yi g\u00f6st\u0259rir? Onu g\u00f6st\u0259rir ki, ist\u0259diyimiz halda biz xarici d\u00f6vl\u0259t borcumuzu s\u0131f\u0131rlaya bil\u0259rik. Sad\u0259c\u0259 olaraq, buna h\u0259l\u0259 ki, ehtiyac yoxdur. \u00c7\u00fcnki uzunm\u00fcdd\u0259tli v\u0259 yax\u015f\u0131 \u015f\u0259rtl\u0259rl\u0259 g\u00f6t\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f kreditl\u0259r d\u0259 var, onlar\u0131 vaxt\u0131nda \u00f6d\u0259yirik. Bu onu g\u00f6st\u0259rir ki, biz he\u00e7 kimin yard\u0131m\u0131na qalmam\u0131\u015f\u0131q v\u0259 buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 h\u0259m siyasi, h\u0259m d\u0259 iqtisadi sah\u0259d\u0259 m\u00fcst\u0259qil siyas\u0259t aparmaq iqtidar\u0131nday\u0131q.<\/p>\n<p>Bir r\u0259q\u0259mi d\u0259 s\u0259sl\u0259ndirm\u0259k ist\u0259rdim. Bu da ixracla ba\u011fl\u0131d\u0131r. \u0130xrac 15 faiz art\u0131b. Bu da \u00e7ox yax\u015f\u0131 g\u00f6st\u0259ricidir v\u0259 qeyri-neft ixrac\u0131 27 faizd\u0259n \u00e7ox art\u0131b. Bax, bu, bizim planlar\u0131m\u0131z\u0131n real n\u0259tic\u0259sidir. \u00c7\u00fcnki t\u0259kc\u0259 neft-qaz hesab\u0131na valyuta qazanmamal\u0131y\u0131q, qeyri-neft sektoru hesab\u0131na valyuta qazanmal\u0131y\u0131q, \u00f6lk\u0259y\u0259 g\u0259tirm\u0259liyik, 27 faiz art\u0131m b\u00f6y\u00fck r\u0259q\u0259mdir.<\/p>\n<p>Xarici ticar\u0259timizin m\u00fcsb\u0259t saldosu 3,4 milyard dollard\u0131r, ancaq 6 ayda. \u018fg\u0259r bel\u0259 gets\u0259, ilin sonuna q\u0259d\u0259r m\u00fcsb\u0259t saldo t\u0259qrib\u0259n 6-7 milyard dollar olacaq. D\u00fcnya \u00f6lk\u0259l\u0259rinin \u0259ks\u0259riyy\u0259tind\u0259 saldo m\u0259nfidir, y\u0259ni, daha \u00e7ox idxal edir, n\u0259inki ixrac edir. Ona g\u00f6r\u0259 bu valyuta m\u0259z\u0259nn\u0259sin\u0259 t\u0259sir g\u00f6st\u0259rir, ona g\u00f6r\u0259 \u00f6lk\u0259l\u0259r borclanmaya gedirl\u0259r. \u0130nki\u015faf etmi\u015f \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 xarici borc o \u00f6lk\u0259l\u0259rin \u00fcmumi daxili m\u0259hsulunun 100 faizini, b\u0259z\u0259n 120 faizini t\u0259\u015fkil edir, 50 faiz m\u00fcsb\u0259t hal kimi say\u0131l\u0131r. Amma Az\u0259rbaycanda bu, 19 faizdir v\u0259 daha da d\u00fc\u015f\u0259c\u0259k. \u00c7\u00fcnki g\u00f6st\u0259ri\u015f vermi\u015f\u0259m ki, ild\u0259n-il\u0259 borcumuzu azaltmal\u0131y\u0131q. M\u0259n indi, \u0259lb\u0259tt\u0259, Erm\u0259nistanla Az\u0259rbaycan\u0131 m\u00fcqayis\u0259 etm\u0259k ist\u0259mir\u0259m. Burada, tamamil\u0259 yerl\u0259 g\u00f6y q\u0259d\u0259r f\u0259rq var. Amma Erm\u0259nistan indi xarici borc i\u00e7ind\u0259 bo\u011fulur v\u0259 onlar\u0131n xarici borcu \u00fcmumi daxili m\u0259hsulun t\u0259qrib\u0259n 70 faizin\u0259 qalx\u0131bd\u0131r. Onlar\u0131n xarici borcu t\u0259qrib\u0259n bizim borcumuz s\u0259viyy\u0259sind\u0259dir, t\u0259qrib\u0259n 8-9 milyard dollar. Amma \u0259g\u0259r bizim 52 milyard dollar valyuta ehtiyat\u0131m\u0131z varsa, Erm\u0259nistan\u0131n valyuta ehtiyatlar\u0131 1 milyardd\u0131r. O da, M\u0259rk\u0259zi Bank\u0131n v\u0259saitidir. Onlar ondan istifad\u0259 ed\u0259 bilm\u0259zl\u0259r. O, m\u00fc\u0259yy\u0259n d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 daxili m\u0259z\u0259nn\u0259nin sabitl\u0259\u015fdirilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulub. Y\u0259ni, s\u0259rb\u0259st v\u0259sait yoxdur. F\u0259rq bundad\u0131r.<\/p>\n<p>Apar\u0131lan islahatlar n\u0259tic\u0259sind\u0259 6 ayda vergi v\u0259 g\u00f6mr\u00fck orqanlar\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulandan daha \u00e7ox v\u0259sait toplay\u0131blar. Vergi orqanlar\u0131 810 milyon manat daha \u00e7ox, g\u00f6mr\u00fck orqanlar\u0131 206 milyon manat. N\u0259yin hesab\u0131na? \u0130slahatlar\u0131n hesab\u0131na. N\u0259yin hesab\u0131na? D\u00fcr\u00fcstl\u00fcy\u00fcn, \u015f\u0259ffafl\u0131\u011f\u0131n hesab\u0131na, u\u00e7otun hesab\u0131na, apar\u0131lan islahatlar\u0131n hesab\u0131na. Biznes qurumlar\u0131na vaxt verilmi\u015fdir, onlara t\u00f6vsiy\u0259l\u0259r edilmi\u015fdir ki, bax, bundan sonra bel\u0259 i\u015fl\u0259m\u0259lisiniz, k\u00f6lg\u0259 iqtisadiyyat\u0131 olmamal\u0131d\u0131r, h\u0259r k\u0259s vergisini verm\u0259lidir. H\u0259r hans\u0131 bir qanunsuz \u00f6d\u0259m\u0259l\u0259r olmamal\u0131d\u0131r. He\u00e7 bir d\u00f6vl\u0259t m\u0259muru hans\u0131sa biznes qurumuna sahiblik etm\u0259m\u0259lidir. Bu yana\u015fma biznes qurumlar\u0131, dair\u0259l\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n \u00e7ox m\u00fcsb\u0259t qar\u015f\u0131land\u0131. Onlar \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 vaxt laz\u0131m idi yeni m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r qaydalar\u0131na \u00f6yr\u0259\u015fsinl\u0259r, d\u00fcz i\u015fl\u0259sinl\u0259r, d\u00fcr\u00fcst olsunlar v\u0259 art\u0131q biz bunu g\u00f6r\u00fcr\u00fck. Biz bir milyard manatdan \u00e7ox \u0259lav\u0259 g\u0259lir \u0259ld\u0259 etmi\u015fik v\u0259 bunun hesab\u0131na sosial \u00f6d\u0259m\u0259l\u0259r edirik, \u015f\u0259hid ail\u0259l\u0259rini evl\u0259rl\u0259 t\u0259min edirik, maa\u015flar\u0131, pensiyalar\u0131 qald\u0131r\u0131r\u0131q, infrastruktur layih\u0259l\u0259rini icra edirik. \u018fg\u0259r bel\u0259 gets\u0259, \u0259lb\u0259tt\u0259 ki, ilin sonuna q\u0259d\u0259r r\u0259q\u0259ml\u0259r daha b\u00f6y\u00fck olacaq.<\/p>\n<p>Bax, q\u0131saca olsa da, budur \u0259sas iqtisadi g\u00f6st\u0259ricil\u0259r. H\u0259r bir q\u0259r\u0259zsiz m\u00fct\u0259x\u0259ssis bu g\u00f6st\u0259ricil\u0259ri g\u00f6r\u0259rk\u0259n \u00f6z\u00fc \u00fc\u00e7\u00fcn y\u0259qin edir ki, h\u0259r bir \u00f6lk\u0259 bizim g\u00f6st\u0259ricil\u0259rl\u0259 f\u0259xr ed\u0259 bil\u0259r.<\/p>\n<p><strong>-C\u0259nab Prezident, i\u015f\u011faldan azad olunmu\u015f \u0259razil\u0259rimizd\u0259 b\u0259rpa v\u0259 yenid\u0259nqurma i\u015fl\u0259ri apar\u0131l\u0131r. Bu istiqam\u0259td\u0259 hans\u0131 yenilikl\u0259r bar\u0259d\u0259 dan\u0131\u015fmaq olar?<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; Biz m\u00fcnt\u0259z\u0259m olaraq Az\u0259rbaycan ictimaiyy\u0259tini ged\u0259n i\u015fl\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 m\u0259lumatland\u0131r\u0131r\u0131q. G\u00f6r\u00fcl\u0259n b\u00fct\u00fcn i\u015fl\u0259r xalq t\u0259r\u0259find\u0259n b\u0259y\u0259nilir, d\u0259st\u0259kl\u0259nir. \u018flb\u0259tt\u0259, o b\u00f6lg\u0259l\u0259rd\u0259n olan insanlar &#8211; ke\u00e7mi\u015f k\u00f6\u00e7k\u00fcnl\u0259r bu layih\u0259l\u0259rin icras\u0131nda i\u015ftirak edirl\u0259r, onlar\u0131n r\u0259yi m\u00fctl\u0259q n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131n\u0131r. M\u00fcharib\u0259d\u0259n c\u0259mi 8 ay ke\u00e7ib, amma g\u00f6r\u00fcn n\u0259 q\u0259d\u0259r b\u00f6y\u00fck i\u015fl\u0259r g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Biz, \u0259lb\u0259tt\u0259, ilk n\u00f6vb\u0259d\u0259, mina t\u0259mizl\u0259m\u0259 i\u015fl\u0259ri il\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olmal\u0131yd\u0131q v\u0259 m\u0259\u015f\u011ful oluruq. Bu, h\u0259m \u00e7ox vaxt, h\u0259m d\u0259 b\u00f6y\u00fck v\u0259sait apar\u0131r. \u018ffsuslar olsun ki, m\u00fcharib\u0259d\u0259n sonra 150-y\u0259 yax\u0131n Az\u0259rbaycan v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131 minalara d\u00fc\u015f\u0259r\u0259k ya h\u0259lak olub, ya da \u00f6z sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131n\u0131 itirib.<\/p>\n<p>Mina x\u0259rit\u0259l\u0259rinin Az\u0259rbaycana verilm\u0259m\u0259si v\u0259 bunun hans\u0131sa \u015f\u0259rtl\u0259rl\u0259 verilm\u0259si Erm\u0259nistan t\u0259r\u0259find\u0259n g\u00f6st\u0259ril\u0259n n\u00f6vb\u0259ti \u0259xlaqs\u0131zl\u0131qd\u0131r, m\u0259n\u0259viyyats\u0131zl\u0131qd\u0131r, vicdans\u0131zl\u0131qd\u0131r, normal insani davran\u0131\u015fa zidd olan yana\u015fmad\u0131r. Bu, bir daha Erm\u0259nistan r\u0259hb\u0259rliyinin biz\u0259 qar\u015f\u0131 olan nifr\u0259tinin, d\u00fc\u015fm\u0259n\u00e7iliyin t\u0259zah\u00fcr\u00fcd\u00fcr. \u00c7\u00fcnki mina x\u0259rit\u0259l\u0259rini verm\u0259m\u0259sinin he\u00e7 bir \u0259sas\u0131 yoxdur. M\u00fcharib\u0259 qurtar\u0131b, biz qalib g\u0259lmi\u015fik. Erm\u0259nistan m\u0259\u011flub olub, bu m\u0259\u011flubiyy\u0259tl\u0259 bar\u0131\u015f\u0131b, bar\u0131\u015fmal\u0131 olub, m\u0259cbur etdik. \u0130ndi mina x\u0259rit\u0259l\u0259rini verm\u0259m\u0259si n\u0259 m\u0259qs\u0259d g\u00fcd\u00fcr? Daha \u00e7ox az\u0259rbaycanl\u0131lar h\u0259lak olsun, daha \u00e7ox insanlar \u0259lil olsunlar. Bu, d\u00fc\u015fm\u0259n\u00e7ilik deyil, n\u0259dir? Bu, bir daha onlar\u0131n xisl\u0259tini g\u00f6st\u0259rir. Bir daha g\u00f6st\u0259rir ki, Az\u0259rbaycan xalq\u0131 he\u00e7 n\u0259yi unutmamal\u0131d\u0131r. Az\u0259rbaycan xalq\u0131 \u00e7ox xeyirxah xalqd\u0131r, \u00e7ox xo\u015fniyy\u0259tli xalqd\u0131r. B\u0259zi hallarda biz b\u0259zi tarixi m\u0259qamlar\u0131 tez unuduruq. Biz erm\u0259ni v\u0259h\u015filiyini, Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131n\u0131, torpaqlar\u0131m\u0131z\u0131n i\u015f\u011fal alt\u0131na d\u00fc\u015fm\u0259sini, t\u00f6r\u0259dil\u0259n urbisidi he\u00e7 vaxt unutmamal\u0131y\u0131q v\u0259 unutmayaca\u011f\u0131q. Ona g\u00f6r\u0259 minat\u0259mizl\u0259m\u0259 m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri \u0259sas m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259n biridir. Bununla paralel olaraq g\u00f6r\u00fcn n\u0259 q\u0259d\u0259r b\u00f6y\u00fck i\u015fl\u0259r g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Biz bu ilin sonuna q\u0259d\u0259r azad edilmi\u015f torpaqlarda &#8211; h\u0259m Qaraba\u011fda, h\u0259m \u015e\u0259rqi Z\u0259ng\u0259zurda b\u00fct\u00fcn elektrik t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131n\u0131 quraca\u011f\u0131q: yeni x\u0259tl\u0259r, \u00f6t\u00fcr\u00fcc\u00fc x\u0259tl\u0259r, transformatorlar, yar\u0131mstansiyalar, elektrik stansiyalar\u0131. Erm\u0259nil\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n da\u011f\u0131d\u0131lm\u0131\u015f 12 su elektrik stansiyas\u0131n\u0131 ki, K\u0259lb\u0259c\u0259r v\u0259 La\u00e7\u0131n rayonlar\u0131nda onlara iki h\u0259ft\u0259 m\u00f6hl\u0259t ver\u0259nd\u0259n sonra onlar\u0131 yand\u0131r\u0131b da\u011f\u0131tm\u0131\u015fd\u0131lar. Bel\u0259likl\u0259, bu, \u0259sas m\u0259s\u0259l\u0259dir. \u00c7\u00fcnki bu olmasa, he\u00e7 bir inki\u015fafdan s\u00f6hb\u0259t ged\u0259 bilm\u0259z. \u0130lin sonuna q\u0259d\u0259r planla\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r ki, tam yekunla\u015fd\u0131raq. Amma, \u0259lb\u0259tt\u0259 ki, bundan sonra dediyim kimi, ya\u015f\u0131l enerji layih\u0259si icra edil\u0259c\u0259k. Art\u0131q bir xarici \u015firk\u0259t t\u0259r\u0259find\u0259n maraq g\u00f6st\u0259rilib. 200 meqavatl\u0131q g\u00fcn\u0259\u015f elektrik stansiyas\u0131n\u0131n xarici \u015firk\u0259tin v\u0259saiti hesab\u0131na tikintisi il\u0259 ba\u011fl\u0131 raz\u0131l\u0131\u011fa g\u0259ldik. Bu, \u00e7ox g\u00f6z\u0259l, \u00f6n\u0259mli hadis\u0259dir. Eyni zamanda, ba\u015fqa \u015firk\u0259tl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 bu, bir siqnald\u0131r. M\u0259n bilir\u0259m ki, indi d\u00fcnyan\u0131n m\u00fcxt\u0259lif enerji \u015firk\u0259tl\u0259ri \u00f6z prioriteti \u00fc\u00e7\u00fcn b\u0259rpaolunan enerjini t\u0259sbit edibl\u0259r. Biz onlar\u0131 da d\u0259v\u0259t edirik, g\u0259lsinl\u0259r, investisiya qoysunlar. Bizim \u015fax\u0259l\u0259ndirilmi\u015f enerji \u015f\u0259b\u0259k\u0259miz var, bizim b\u00fct\u00fcn qon\u015fu \u00f6lk\u0259l\u0259rl\u0259 &#8211; T\u00fcrkiy\u0259, Rusiya, \u0130ran, G\u00fcrc\u00fcstanla y\u00fcks\u0259k g\u0259rginlikli enerji x\u0259tl\u0259rimiz var. Biz ist\u0259nil\u0259n yer\u0259 enerjini \u00f6t\u00fcr\u0259 bil\u0259rik. M\u0259s\u0259l\u0259n, biz \u0130rana indi ixrac edirik, Rusiyaya h\u0259m ixrac edirik, h\u0259m idxal edirik, amma daha \u00e7ox ixrac edirik. Eyni zamanda, G\u00fcrc\u00fcstana, T\u00fcrkiy\u0259y\u0259 ixrac edirik. Daxili t\u0259l\u0259bat artacaq. Ona g\u00f6r\u0259 bu sah\u0259 x\u00fcsusi \u00f6n\u0259m da\u015f\u0131y\u0131r.<\/p>\n<p>Enerji sah\u0259sind\u0259n ba\u015fqa ikinci vacib sah\u0259 yol infrastrukturudur. Burada da 8 ay \u0259rzind\u0259 g\u00f6r\u00fcn n\u0259 q\u0259d\u0259r b\u00f6y\u00fck i\u015fl\u0259r g\u00f6r\u00fcl\u00fcb. B\u0259rd\u0259-A\u011fdam avtomobil yolu tikilir, Z\u0259f\u0259r yoluna, dem\u0259k olar ki, sentyabr ay\u0131nda asfalt d\u00f6\u015f\u0259nm\u0259si d\u0259 ba\u015fa \u00e7atacaq. Z\u0259f\u0259r yolu olmay\u0131b he\u00e7 vaxt. D\u0259r\u0259d\u0259n, da\u011flardan, me\u015f\u0259l\u0259rd\u0259n ke\u00e7\u0259n o yol g\u0259r\u0259k a\u00e7\u0131layd\u0131, torpaq yol \u00e7\u0259kil\u0259ydi, ondan sonra asfalt yol. C\u0259mi 8-9 ayda biz bunu edirik. Paralel olaraq F\u00fczuli-\u015eu\u015fa magistral yolu, Horadiz-A\u011fb\u0259nd yolu \u00e7\u0259kilir, 4-6 zolaql\u0131 yoldur. Z\u0259ngilan-Qubadl\u0131-La\u00e7\u0131n yolu \u00e7\u0259kilir. Bu da \u00e7ox \u00f6n\u0259mli yoldur. F\u00fczulu-Hadrut, F\u00fczuli-C\u0259bray\u0131l yollar\u0131 &#8211; b\u00fct\u00fcn yollar \u00fczr\u0259 q\u0131z\u011f\u0131n i\u015f gedir. K\u0259lb\u0259c\u0259r\u0259 rahat \u00e7atmaq \u00fc\u00e7\u00fcn G\u00f6yg\u00f6ld\u0259n \u00d6m\u0259r a\u015f\u0131r\u0131m\u0131 \u00fczr\u0259 yol \u00e7\u0259kilir. Bu yol he\u00e7 vaxt olmay\u0131b, c\u0131\u011f\u0131r olub. Q\u0131\u015f aylar\u0131nda he\u00e7 vaxt ondan istifad\u0259 olunmay\u0131b. Biz indi yol \u00e7\u0259kirik, tunell\u0259r \u00e7\u0259kirik ki, ilin b\u00fct\u00fcn m\u00f6vs\u00fcml\u0259rind\u0259 o yoldan istifad\u0259 ed\u0259 bil\u0259k. Eyni zamanda, biz G\u00f6yg\u00f6l\u00fc d\u0259 turizm m\u0259rk\u0259zi kimi K\u0259lb\u0259c\u0259rin g\u0259l\u0259c\u0259k m\u0259nz\u0259r\u0259li turist m\u0259rk\u0259zl\u0259ri il\u0259 ba\u011flam\u0131\u015f oluruq. Dig\u0259r yollar, K\u0259lb\u0259c\u0259r, La\u00e7\u0131n rayonlar\u0131nda h\u0259rbi \u0259h\u0259miyy\u0259tli yollar \u00e7\u0259kilir. Bu yollar\u0131n \u00fcmumi uzunlu\u011fu 700 kilometr\u0259 q\u0259d\u0259rdir. \u00c7\u00fcnki orada yol olmay\u0131b, s\u0259rh\u0259d\u0259 ged\u0259n istiqam\u0259td\u0259 yol olmay\u0131b. Orada qar may ay\u0131nda \u0259riyib. \u0130ndi q\u0131\u015f g\u0259l\u0259n\u0259 q\u0259d\u0259r &#8211; q\u0131\u015f da oktyabr ay\u0131nda g\u0259l\u0259c\u0259k, &#8211; oktyabr ay\u0131na q\u0259d\u0259r biz orada n\u0259 q\u0259d\u0259r yol \u00e7\u0259km\u0259liyik v\u0259 bunu edirik. Bu, b\u00f6y\u00fckmiqyasl\u0131 i\u015fdir, m\u0259tbuatda \u00e7ox da i\u015f\u0131qland\u0131r\u0131lm\u0131r. T\u0259biidir, amma strateji n\u00f6qteyi-n\u0259z\u0259rd\u0259n v\u0259 s\u0259rh\u0259dd\u0259 \u00f6z m\u00f6vqel\u0259rimizi m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndirm\u0259k n\u00f6qteyi-n\u0259z\u0259rind\u0259n bu yollar\u0131n \u00e7ox b\u00f6y\u00fck \u0259h\u0259miyy\u0259ti var.<\/p>\n<p>\u00dc\u00e7 aeroport tikilir. Art\u0131q m\u0259n demi\u015f\u0259m, bu aeroportlar n\u0259 vaxt istifad\u0259y\u0259 veril\u0259c\u0259k. Bu, t\u0259kc\u0259 \u0259sas infrastruktur layih\u0259l\u0259ridir. \u015e\u0259h\u0259rsalma il\u0259 ba\u011fl\u0131 bizim i\u015f\u00e7il\u0259rimiz b\u00f6y\u00fck i\u015fl\u0259r g\u00f6r\u00fcr, \u00e7ox f\u0259al i\u015fl\u0259yirl\u0259r. A\u011fdam\u0131n ba\u015f plan\u0131 t\u0259sdiql\u0259ndi. F\u00fczulinin, C\u0259bray\u0131l\u0131n ba\u015f planlar\u0131n\u0131n ilkin versiyas\u0131 m\u0259n\u0259 t\u0259qdim edildi. \u0130ndi m\u00fcf\u0259ss\u0259l plan \u00fcz\u0259rind\u0259 i\u015f apar\u0131l\u0131r. Yax\u0131n aylarda F\u00fczuli v\u0259 C\u0259bray\u0131l \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rinin ba\u015f plan\u0131 ictimaiyy\u0259t\u0259 t\u0259qdim edil\u0259c\u0259k. Z\u0259ngilan \u015f\u0259h\u0259rinin ba\u015f plan\u0131n\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131 prosesin\u0259 art\u0131q ba\u015flanm\u0131\u015fd\u0131r. Bir ne\u00e7\u0259 xarici \u015firk\u0259t, tan\u0131nm\u0131\u015f d\u00fcnya s\u0259viyy\u0259li \u015firk\u0259t \u00f6z t\u0259klifini verdi. \u0130ndi se\u00e7im apar\u0131l\u0131r. Eyni zamanda, \u0259lb\u0259tt\u0259 ki, Qubadl\u0131 da, La\u00e7\u0131n v\u0259 K\u0259lb\u0259c\u0259r d\u0259 &#8211; o \u015f\u0259h\u0259rl\u0259r d\u0259 yenid\u0259n qurulacaq. Y\u0259ni, bu boyda miqyasl\u0131 i\u015fi c\u0259mi 8 ay \u0259rzind\u0259 g\u00f6rm\u0259k do\u011frudan da, m\u0259n hesab edir\u0259m ki, b\u00f6y\u00fck q\u0259hr\u0259manl\u0131qd\u0131r. Onu da bildirm\u0259liy\u0259m ki, biz b\u00fct\u00fcn bu i\u015fl\u0259ri \u00f6z hesab\u0131m\u0131za edirik. B\u00fct\u00fcn x\u0259rcl\u0259ri \u00f6z hesab\u0131m\u0131za edirik, he\u00e7 bir yerd\u0259n bir manat yard\u0131m almam\u0131\u015f\u0131q. B\u0259li, xarici \u015firk\u0259tl\u0259ri biz d\u0259v\u0259t etmi\u015fik, amma podrat\u00e7\u0131 kimi. B\u00fct\u00fcn v\u0259sait d\u00f6vl\u0259t b\u00fcdc\u0259sind\u0259n gedir. D\u00f6vl\u0259t b\u00fcdc\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn bu, b\u00f6y\u00fck y\u00fckd\u00fcr. T\u0259biidir, amma biz bunu edirik, ed\u0259c\u0259yik. Dediyim kimi, Qaraba\u011f\u0131 v\u0259 \u015e\u0259rqi Z\u0259ng\u0259zuru c\u0259nn\u0259t\u0259 \u00e7evir\u0259c\u0259yik.<\/p>\n<p><strong>-C\u0259nab Prezident, Az\u0259rbaycan\u0131n Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131na s\u0259drliyi \u00fczv d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin d\u0259v\u0259ti il\u0259 daha bir il uzad\u0131ld\u0131. \u0130lk n\u00f6vb\u0259d\u0259, icaz\u0259 verin, bu, tarixi diplomatik q\u0259rar m\u00fcnasib\u0259til\u0259 Sizi t\u0259brik ed\u0259k. C\u0259nab Prezident, Az\u0259rbaycan\u0131n bu H\u0259r\u0259kata s\u0259drliyinin daha bir il uzad\u0131lmas\u0131 hans\u0131 s\u0259b\u0259bl\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r?<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; M\u0259n hesab edir\u0259m ki, bir ne\u00e7\u0259 s\u0259b\u0259b var. \u0130lk n\u00f6vb\u0259d\u0259, bizim s\u0259drliyimiz d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 b\u00fct\u00fcn \u00fczv \u00f6lk\u0259l\u0259r g\u00f6rd\u00fcl\u0259r ki, bizim s\u00f6z\u00fcm\u00fczl\u0259 \u0259m\u0259limiz aras\u0131nda he\u00e7 bir f\u0259rq yoxdur. Bak\u0131 Zirv\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnd\u0259 r\u0259sm\u0259n Az\u0259rbaycan s\u0259drliyi \u00f6z \u00fcz\u0259rin\u0259 g\u00f6t\u00fcrm\u00fc\u015fd\u00fc. M\u0259n \u00f6z \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131mda demi\u015fdim ki, biz \u00fczv \u00f6lk\u0259l\u0259rin maraqlar\u0131n\u0131 m\u00fcdafi\u0259 ed\u0259c\u0259yik, beyn\u0259lxalq h\u00fcququ v\u0259 \u0259dal\u0259ti m\u00fcdafi\u0259 ed\u0259c\u0259yik v\u0259 bunu edirik. Bunun \u0259n g\u00f6z\u0259l n\u00fcmun\u0259si \u0130kinci Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259sidir. Biz t\u0259kba\u015f\u0131na, b\u00fct\u00fcn t\u0259zyiql\u0259r\u0259 v\u0259 t\u0259hdidl\u0259r\u0259 baxmayaraq, beyn\u0259lxalq h\u00fcququ v\u0259 \u0259dal\u0259ti b\u0259rpa etdik. \u018flb\u0259tt\u0259 ki, bu tarixi Q\u0259l\u0259b\u0259 b\u00fct\u00fcn \u00fczv \u00f6lk\u0259l\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n biz\u0259 olan h\u00f6rm\u0259ti daha da art\u0131rd\u0131. Eyni zamanda, biz s\u0259drliyimiz\u0259 \u00e7ox b\u00f6y\u00fck m\u0259suliyy\u0259tl\u0259 yana\u015fm\u0131\u015f\u0131q. M\u0259n s\u0259drliyimizin ilk aylar\u0131nda demi\u015fdim ki, biz buna formal yana\u015fm\u0131r\u0131q. \u00c7\u00fcnki Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n 60 illik tarixi var v\u0259 bu m\u00fcdd\u0259t \u0259rzind\u0259 m\u00fcxt\u0259lif s\u0259drl\u0259r olubdur. B\u0259zil\u0259ri buna laqeyd yana\u015f\u0131blar. Sad\u0259c\u0259 olaraq, nec\u0259 dey\u0259rl\u0259r, bir status kimi formal yana\u015f\u0131rd\u0131lar. Bizim yana\u015fmam\u0131z is\u0259 \u00e7ox d\u0259qiqdir, m\u0259suliyy\u0259tlidir v\u0259 m\u0259qs\u0259d\u0259 hesablanm\u0131\u015fd\u0131r. Biz \u00fczv \u00f6lk\u0259l\u0259rin maraqlar\u0131n\u0131 beyn\u0259lxalq tribunalarda m\u00fcdafi\u0259 edirik, onlar da bizi m\u00fcdafi\u0259 edirl\u0259r. Bizim t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fcm\u00fczl\u0259 COVID-l\u0259 ba\u011fl\u0131 Zirv\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc ke\u00e7irildi. Biz 30-dan \u00e7ox \u00f6lk\u0259y\u0259 humanitar v\u0259 maddi yard\u0131m g\u00f6st\u0259rdik. Onlar\u0131n b\u00f6y\u00fck hiss\u0259si Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131na \u00fczv \u00f6lk\u0259l\u0259rdir. Bizim t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fcm\u00fczl\u0259 COVID-l\u0259 ba\u011fl\u0131 BMT Ba\u015f Assambleyas\u0131n\u0131n X\u00fcsusi sessiyas\u0131 ke\u00e7irildi. BMT \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 dig\u0259r add\u0131mlar at\u0131ld\u0131. Biz vaksin mill\u0259t\u00e7iliyin\u0259 qar\u015f\u0131 \u00f6z s\u0259simizi ucaltm\u0131\u015f\u0131q. M\u0259n bunu r\u0259q\u0259ml\u0259rl\u0259 d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 \u0259n y\u00fcks\u0259k k\u00fcrs\u00fcl\u0259rd\u0259n s\u0259sl\u0259ndirmi\u015f\u0259m ki, z\u0259ngin \u00f6lk\u0259l\u0259r vaksinl\u0259rin 82 faizini \u00f6z\u00fcn\u0259 g\u00f6t\u00fcr\u00fcb, \u0259l qoyub, amma kas\u0131b \u00f6lk\u0259l\u0259rin c\u0259mi 0,3 faiz vaksin\u0259 \u0259li \u00e7at\u0131r. Bu, n\u0259 d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 \u0259dal\u0259tlidir? \u018flb\u0259tt\u0259, \u0259dal\u0259tsizlikdir. M\u00fcst\u0259ml\u0259k\u0259\u00e7iliyin el\u0259 bil ki, n\u00f6vb\u0259ti t\u0259zah\u00fcr\u00fcd\u00fcr. Vaksin mill\u0259t\u00e7iliyin\u0259 qar\u015f\u0131 biz f\u0259al m\u00fcbariz\u0259 apar\u0131r\u0131q. M\u0259n dey\u0259 bil\u0259r\u0259m ki, d\u00fcnyada \u00f6n s\u0131ralarday\u0131q. Bu m\u0259s\u0259l\u0259 il\u0259 ba\u011fl\u0131 bizim q\u0259d\u0259r, y\u0259ni, \u00f6lk\u0259 qismind\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f ed\u0259n, s\u00f6z\u00fcn\u00fc dey\u0259n ikinci \u00f6lk\u0259 yoxdur. B\u0259li, \u00dcmumd\u00fcnya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131 deyir, BMT deyir, amma bunun t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcskar\u0131, dey\u0259 bil\u0259r\u0259m ki, biz olmu\u015fuq. \u00dczv \u00f6lk\u0259l\u0259r d\u0259 g\u00f6r\u00fcrl\u0259r ki, biz do\u011frudan da, onlar\u0131 m\u00fcdafi\u0259 etm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131r\u0131q, \u00f6z imkanlar\u0131m\u0131z daxilind\u0259 k\u00f6m\u0259k g\u00f6st\u0259ririk, beyn\u0259lxalq tribunalarda onlar\u0131 m\u00fcdafi\u0259 edirik. B\u00fct\u00fcn bu amill\u0259r v\u0259 \u0259lb\u0259tt\u0259 ki, bizim tarixi Z\u0259f\u0259rimiz biz\u0259 olan h\u00f6rm\u0259ti daha da art\u0131rd\u0131. Hesab edir\u0259m ki, \u00fczv \u00f6lk\u0259l\u0259r g\u00f6rd\u00fcl\u0259r ki, biz n\u0259yi deyiriks\u0259, onu da edirik. G\u00f6rd\u00fcl\u0259r ki, Az\u0259rbaycan \u0259g\u0259r Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131na bir il d\u0259 s\u0259drlik ets\u0259, 2023-c\u00fc il\u0259 q\u0259d\u0259r bu H\u0259r\u0259kat\u0131n n\u00fcfuzu da artacaq, t\u0259sir imkanlar\u0131 da artacaq. Eyni zamanda, tarixd\u0259 ilk d\u0259f\u0259 olaraq, Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n Zirv\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnd\u0259 Avropa \u0130ttifaq\u0131n\u0131n y\u00fcks\u0259kv\u0259zif\u0259li \u015f\u0259xsi &#8211; xarici siyas\u0259t \u00fczr\u0259 x\u00fcsusi n\u00fcmay\u0259nd\u0259 i\u015ftirak edirdi, vitse-prezident statusunda. Tarixd\u0259 olmay\u0131b v\u0259 Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131 dig\u0259r beyn\u0259lxalq t\u0259\u015fkilatlarla \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 ba\u011flanmas\u0131 bizim g\u00fcnd\u0259liyimizd\u0259 duran m\u0259s\u0259l\u0259dir. Bu yax\u0131nlarda m\u0259n Az\u0259rbaycanda s\u0259f\u0259rd\u0259 olmu\u015f Avropa \u0130ttifaq\u0131 \u015euras\u0131n\u0131n s\u0259dri c\u0259nab Mi\u015fell\u0259 bu m\u0259s\u0259l\u0259ni m\u00fczakir\u0259 etdim v\u0259 hesab edir\u0259m ki, bu \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n perspektivl\u0259ri var. Bu faktorlar, bu amill\u0259r bu rolu oynad\u0131 v\u0259 ilk n\u00f6vb\u0259d\u0259, biz\u0259 m\u00fcraci\u0259t olundu. Bizim raz\u0131l\u0131\u011f\u0131m\u0131z al\u0131nd\u0131 v\u0259 m\u0259n bu raz\u0131l\u0131\u011f\u0131 verdim. Ondan sonra bu yax\u0131nlarda ke\u00e7irilmi\u015f aral\u0131q konfransda bu m\u0259s\u0259l\u0259 g\u00fcnd\u0259liy\u0259 g\u0259tirildi v\u0259 b\u00fct\u00fcn \u00fczv \u00f6lk\u0259l\u0259r ad\u0131ndan Az\u0259rbaycana minn\u0259tdarl\u0131q bildirildi.<\/p>\n<p><strong>-C\u0259nab Prezident, Siz qeyd etdiniz, Avropa \u0130ttifaq\u0131 \u015euras\u0131n\u0131n Prezidenti \u015earl Mi\u015felin \u00f6lk\u0259miz\u0259 s\u0259f\u0259ri oldu. Siz bu s\u0259f\u0259rin n\u0259tic\u0259l\u0259rini nec\u0259 qiym\u0259tl\u0259ndirirsiniz v\u0259 bu s\u0259f\u0259r Az\u0259rbaycanla Avropa \u0130ttifaq\u0131 aras\u0131nda \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n hans\u0131 sah\u0259l\u0259rd\u0259 geni\u015fl\u0259nm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn perspektivl\u0259r a\u00e7\u0131r?<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; M\u0259n s\u0259f\u0259ri y\u00fcks\u0259k qiym\u0259tl\u0259ndirir\u0259m. Bu, Avropa \u0130ttifaq\u0131-Az\u0259rbaycan siyasi \u0259laq\u0259l\u0259rinin inki\u015faf\u0131na xidm\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n bir s\u0259f\u0259rdir. Onu da bildirm\u0259liy\u0259m ki, bizim siyasi \u0259laq\u0259l\u0259rimiz \u00e7ox u\u011furla inki\u015faf edir. M\u0259n Avropa \u0130ttifaq\u0131na \u00e7oxsayl\u0131 s\u0259f\u0259rl\u0259r etmi\u015f\u0259m. Avropa \u0130ttifaq\u0131n\u0131n r\u0259hb\u0259rl\u0259ri d\u0259 Az\u0259rbaycana \u00e7oxsayl\u0131 s\u0259f\u0259rl\u0259r etmi\u015fl\u0259r. \u0130ki il bundan \u0259vv\u0259l Avropa \u0130ttifaq\u0131 \u015euras\u0131n\u0131n s\u0259dri c\u0259nab Donald Tusk Az\u0259rbaycanda s\u0259f\u0259rd\u0259 idi. \u0130ki ild\u0259n sonra c\u0259nab \u015earl Mi\u015fel yeni s\u0259dr regional s\u0259f\u0259r \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 Az\u0259rbaycana s\u0259f\u0259r edir. Bu, n\u0259yi g\u00f6st\u0259rir? Onu g\u00f6st\u0259rir ki, biz \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7ox g\u00f6z\u0259l z\u0259min yaratd\u0131q. \u0130ll\u0259r ke\u00e7dikc\u0259, \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n h\u0259cmi d\u0259, \u0259hat\u0259 olunan sah\u0259l\u0259r d\u0259 art\u0131r. \u018fg\u0259r ilkin m\u0259rh\u0259l\u0259d\u0259 daha \u00e7ox enerji m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri g\u00fcnd\u0259likd\u0259 idis\u0259, bu g\u00fcn biz bunlar\u0131 h\u0259ll etmi\u015fik. C\u0259nub Qaz D\u0259hlizini h\u0259ll etmi\u015fik, Az\u0259rbaycan\u0131n t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fc il\u0259 in\u015fa etmi\u015fik. Avropa \u0130ttifaq\u0131 da burada \u00f6z m\u00fcsb\u0259t rolunu oynam\u0131\u015fd\u0131r. \u00c7\u00fcnki C\u0259nub Qaz D\u0259hlizinin M\u0259\u015fv\u0259r\u0259t \u015euras\u0131n\u0131n s\u0259dri Az\u0259rbaycan v\u0259 Avropa \u0130ttifaq\u0131d\u0131r. Onu da bildirm\u0259liy\u0259m ki, M\u0259\u015fv\u0259r\u0259t \u015euras\u0131n\u0131n ke\u00e7irilm\u0259si t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fcn\u00fc d\u0259 m\u0259n ir\u0259li s\u00fcrm\u00fc\u015fd\u00fcm. Avropa \u0130ttifaq\u0131na t\u0259klif etmi\u015fdim, onlar da m\u00fcsb\u0259t qar\u015f\u0131lad\u0131lar. H\u0259r il M\u0259\u015fv\u0259r\u0259t \u015euras\u0131 b\u00f6y\u00fck s\u0259m\u0259r\u0259 il\u0259 ke\u00e7irilir. \u018fg\u0259r f\u0259al \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q enerji m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rind\u0259n ba\u015flam\u0131\u015fd\u0131sa, indi daha geni\u015f sah\u0259ni \u0259hat\u0259 edir. Ona g\u00f6r\u0259 siyasi n\u00f6qteyi-n\u0259z\u0259rd\u0259n bu s\u0259f\u0259rin \u00e7ox b\u00f6y\u00fck \u0259h\u0259miyy\u0259ti var. M\u0259n c\u0259nab Mi\u015fel\u0259 d\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f zaman\u0131 bildirdim ki, bizim 9 \u00fczv \u00f6lk\u0259 il\u0259 strateji t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131q haqq\u0131nda s\u0259n\u0259dl\u0259r &#8211; ya sazi\u015fl\u0259r, ya b\u0259yannam\u0259l\u0259r q\u0259bul edilib v\u0259 imzalan\u0131b. Bu, Avropa \u0130ttifaq\u0131n\u0131n \u00fc\u00e7d\u0259bir hiss\u0259sidir. Bu, n\u0259 dem\u0259kdir? Dem\u0259k, Avropa \u0130ttifaq\u0131n\u0131n \u00fc\u00e7d\u0259bir hiss\u0259si Az\u0259rbaycan\u0131 strateji t\u0259r\u0259fda\u015f hesab edir. Yen\u0259 d\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131 he\u00e7 kiml\u0259 m\u00fcqayis\u0259 etm\u0259k ist\u0259mir\u0259m. Amma ba\u015fqa bir \u00f6lk\u0259 desin, g\u00f6rs\u00fcn, bel\u0259 bir \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q format\u0131 var, ikit\u0259r\u0259fli formatda yoxsa yox? O ki qald\u0131, Avropa \u0130ttifaq\u0131-Az\u0259rbaycan \u0259laq\u0259l\u0259rin\u0259, b\u00fct\u00f6vl\u00fckd\u0259, biz indi bildiyiniz kimi, yeni sazi\u015f \u00fcz\u0259rind\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131r\u0131q. Sazi\u015fin 90 faizi raz\u0131la\u015fd\u0131r\u0131l\u0131b, qalan m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r d\u0259, hesab edir\u0259m ki, realizm prinsipl\u0259ri \u00fcst\u00fcnl\u00fck t\u0259\u015fkil ets\u0259 v\u0259 b\u0259zi m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 bizim narahatl\u0131\u011f\u0131m\u0131z n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131nsa, bu sazi\u015f yax\u0131n g\u00fcnl\u0259rd\u0259, b\u0259lk\u0259 d\u0259 yax\u0131n aylarda imzalana bil\u0259r. Ticar\u0259t sah\u0259sind\u0259 bizim \u0259sas t\u0259r\u0259fda\u015f\u0131m\u0131z Avropa \u0130ttifaq\u0131d\u0131r &#8211; ticar\u0259timizin t\u0259xmin\u0259n 40 faizi. \u0130xracla ba\u011fl\u0131 da \u0259sas t\u0259r\u0259fda\u015f\u0131m\u0131z Avropa \u0130ttifaq\u0131d\u0131r. Biz Avropa \u0130ttifaq\u0131na ild\u0259 6,8 milyard dollarl\u0131q ixrac edirik. \u0130dxal is\u0259 t\u0259xmin\u0259n 2,5 milyard dollard\u0131r. Onlarla da bizim m\u00fcsb\u0259t saldomuz var.<\/p>\n<p>Son vaxtlar Avropa \u0130ttifaq\u0131 n\u0259qliyyat sektoruna \u00e7ox b\u00f6y\u00fck \u00f6n\u0259m g\u00f6st\u0259rir. Misal \u00fc\u00e7\u00fcn, dey\u0259 bil\u0259r\u0259m ki, c\u0259nab Donald Tuskun iki il \u0259vv\u0259l Az\u0259rbaycana \u00e7ox q\u0131sa m\u00fcdd\u0259tli s\u0259f\u0259ri olmu\u015fdu. Buna baxmayaraq, \u018fl\u0259t Beyn\u0259lxalq D\u0259niz Ticar\u0259t Liman\u0131na da ba\u015f \u00e7\u0259kdi. Ora getdi, v\u0259ziyy\u0259tl\u0259 tan\u0131\u015f oldu, ona t\u0259qdimat edildi. Bu, n\u0259yi g\u00f6st\u0259rir? Mara\u011f\u0131 g\u00f6st\u0259rir. C\u0259nab \u015earl Mi\u015fel Az\u0259rbaycanda olark\u0259n &#8211; onu da bildirm\u0259liy\u0259m ki, ilk d\u0259f\u0259 olaraq, Avropa \u0130ttifaq\u0131n\u0131n r\u0259hb\u0259ri Az\u0259rbaycan\u0131n b\u00f6lg\u0259l\u0259rin\u0259 d\u0259 s\u0259f\u0259r edib &#8211; \u015eamax\u0131 \u015f\u0259h\u0259rin\u0259, \u015eamax\u0131 C\u00fcm\u0259 m\u0259scidin\u0259 s\u0259f\u0259r edib. M\u0259n bunu \u00e7ox y\u00fcks\u0259k qiym\u0259tl\u0259ndirir\u0259m. Bu, \u00e7ox g\u00f6z\u0259l bir mesajd\u0131r, g\u00f6z\u0259l jestdir, x\u00fcsusil\u0259 Qurban bayram\u0131 \u0259r\u0259f\u0259sind\u0259. Bunu biz y\u00fcks\u0259k qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259liyik. Az\u0259rbaycan xalq\u0131 da bunu bilm\u0259lidir. \u015eamax\u0131da ona \u018fl\u0259t Beyn\u0259lxalq D\u0259niz Ticar\u0259t Liman\u0131n\u0131n f\u0259aliyy\u0259ti, \u018fl\u0259t Azad \u0130qtisadi Zonas\u0131n\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259k f\u0259aliyy\u0259ti v\u0259 turizm imkanlar\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 t\u0259qdimat edildi. Y\u0259ni n\u0259qliyyat sektoru Avropada \u00e7ox b\u00f6y\u00fck maraq do\u011furur. Bu yax\u0131nlarda Az\u0259rbaycana s\u0259f\u0259r etmi\u015f Avropa Komissiyas\u0131n\u0131n Geni\u015fl\u0259nm\u0259 \u00fczr\u0259 Komissar\u0131 c\u0259nab Varhelyi d\u0259 \u018fl\u0259t D\u0259niz Ticar\u0259t Liman\u0131na ba\u015f \u00e7\u0259kdi. Avropa \u0130ttifaq\u0131 Az\u0259rbaycan\u0131 art\u0131q n\u0259inki \u00f6n\u0259mli n\u0259qliyyat, logistika m\u0259rk\u0259zi kimi tan\u0131y\u0131r v\u0259 bizim potensial\u0131m\u0131za da arxalana bilir. Ancaq, g\u0259lin, yada salaq, biz Bak\u0131-Tbilisi-Qars d\u0259miryolu \u00e7\u0259kili\u015finin t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fcn\u00fc ir\u0259li s\u00fcr\u0259nd\u0259 Avropa bizi d\u0259st\u0259kl\u0259m\u0259di. Amerika n\u0259inki d\u0259st\u0259kl\u0259m\u0259di, bunun \u0259leyhin\u0259 \u00e7\u0131xd\u0131. Bunlar ham\u0131s\u0131 m\u0259nim yad\u0131mdad\u0131r. Biz o vaxt n\u0259 q\u0259d\u0259r s\u0259yl\u0259r g\u00f6st\u0259rdik ki, Amerika Birl\u0259\u015fmi\u015f \u015etatlar\u0131 bu layih\u0259ni pozmas\u0131n. \u00c7\u00fcnki o vaxt Amerikan\u0131n G\u00fcrc\u00fcstana \u00e7ox b\u00f6y\u00fck t\u0259sir imkanlar\u0131 var idi. M\u0259n bilir\u0259m, G\u00fcrc\u00fcstana a\u00e7\u0131q-ayd\u0131n deyilirdi ki, G\u00fcrc\u00fcstan bu layih\u0259y\u0259 qo\u015fulmas\u0131n. Tarixi yax\u015f\u0131 xat\u0131rlay\u0131ram. N\u0259y\u0259 g\u00f6r\u0259? Erm\u0259nistana g\u00f6r\u0259. Erm\u0259ni lobbisi, hans\u0131 ki, bu g\u00fcn d\u0259 b\u00f6y\u00fck \u00f6lk\u0259l\u0259rin paytaxtlar\u0131nda at oynad\u0131r, o vaxt b\u00fct\u00fcn g\u00fccl\u0259ri s\u0259f\u0259rb\u0259r etmi\u015fdi ki, bu, ba\u015f tutmas\u0131n, \u00e7\u00fcnki Erm\u0259nistan k\u0259narda qal\u0131r. Amma Erm\u0259nistan\u0131n k\u0259narda qalmas\u0131n\u0131n s\u0259b\u0259bi, s\u0259b\u0259bkar\u0131 el\u0259 Erm\u0259nistand\u0131r. M\u0259n deyirdim ki, i\u015f\u011fala son qoy v\u0259 kommunikasiyalar a\u00e7\u0131lacaq, nec\u0259 ki, indi bunu deyir\u0259m v\u0259 edirik d\u0259. Ona g\u00f6r\u0259 o vaxt biz h\u0259tta kreditl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fcraci\u0259t etmi\u015fdik. Amma he\u00e7 kim yax\u0131n durmad\u0131. Biz \u00f6z\u00fcm\u00fcz &#8211; Az\u0259rbaycan, T\u00fcrkiy\u0259, G\u00fcrc\u00fcstan bunu etdik. \u00d6z\u00fc d\u0259 siz bilirsiniz ki, n\u0259 q\u0259d\u0259r maliyy\u0259 y\u00fck\u00fcn\u00fc Az\u0259rbaycan \u00f6z \u00fcz\u0259rin\u0259 g\u00f6t\u00fcrm\u00fc\u015fd\u00fcr. Amma indi h\u0259min Bak\u0131-Tbilisi-Qars d\u0259miryolu, dig\u0259r infrastruktur &#8211; liman, Azad \u0130qtisadi Zona, perspektivd\u0259 Z\u0259ng\u0259zur d\u0259hlizi b\u00f6y\u00fck maraq do\u011furur. N\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn? \u00c7\u00fcnki onlar \u00fc\u00e7\u00fcn s\u0259rf\u0259lidir. M\u0259n indi bu xatir\u0259l\u0259ri dil\u0259 g\u0259tirm\u0259kl\u0259 he\u00e7 kimi ittiham etm\u0259k ist\u0259mir\u0259m. Olan olub, ke\u00e7\u0259n ke\u00e7ib. \u018fsas odur ki, biz ist\u0259yimiz\u0259 nail ola bilmi\u015fik. Amma bu tarix\u00e7\u0259 onu g\u00f6st\u0259rir ki, bizim bu t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcsl\u0259rimiz vaxt\u0131nda, d\u00fczg\u00fcn at\u0131lm\u0131\u015f t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcsl\u0259rdir. \u018fg\u0259r kims\u0259 birinci, ilkin m\u0259rh\u0259l\u0259d\u0259 bunu anlam\u0131rsa, ill\u0259r ke\u00e7dikc\u0259, bunu anlama\u011fa ba\u015flay\u0131r. Bu g\u00fcn n\u0259qliyyat sah\u0259sind\u0259 Avropa \u0130ttifaq\u0131-Az\u0259rbaycan \u0259laq\u0259l\u0259rinin x\u00fcsusi g\u00fcnd\u0259liyi vard\u0131r.<\/p>\n<p>&#8211; C\u0259nab Prezident, \u015earl Mi\u015fel Bak\u0131da olark\u0259n bir d\u0259f\u0259 d\u0259 olsun \u201cDa\u011fl\u0131q Qaraba\u011f\u201d v\u0259 \u201cstatus\u201d s\u00f6zl\u0259rini i\u015fl\u0259tm\u0259di. Bel\u0259 g\u00f6r\u00fcn\u00fcrd\u00fc ki, o, bunu, nec\u0259 dey\u0259rl\u0259r, Sizd\u0259n hans\u0131sa bir s\u0259rt s\u00f6zl\u0259ri e\u015fitm\u0259m\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn etdi. Bu, n\u0259y\u0259 d\u0259lal\u0259t edir? Eyni zamanda, \u015earl Mi\u015fel \u0130r\u0259vanda olark\u0259n Erm\u0259nistanla s\u0259rh\u0259d\u0259 dair \u201cm\u00fcbahis\u0259li \u0259razil\u0259r\u201d s\u00f6zl\u0259rini i\u015fl\u0259tmi\u015fdi. Bu da Erm\u0259nistanda b\u00f6y\u00fck m\u0259yuslu\u011fa g\u0259tirib \u00e7\u0131xarm\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n<p>&#8211; B\u0259li, Erm\u0259nistan\u0131n m\u0259yuslu\u011fu davam ed\u0259c\u0259k. \u00c7\u00fcnki g\u00f6r\u00fcn\u00fcr ki, onlar h\u0259l\u0259 d\u0259 m\u00fcharib\u0259d\u0259n tam n\u0259tic\u0259 \u00e7\u0131xarmay\u0131blar. \u00c7\u00fcnki onlar\u0131n b\u0259zi yersiz b\u0259yanatlar\u0131, add\u0131mlar\u0131 onu g\u00f6st\u0259rir ki, onlar h\u0259l\u0259 n\u0259tic\u0259 \u00e7\u0131xarmal\u0131d\u0131rlar. \u0130kinci Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259sini unutmamal\u0131d\u0131rlar. \u015earl Mi\u015fel \u0130r\u0259vanda olark\u0259n s\u0259rh\u0259d \u0259razil\u0259rini m\u00fcbahis\u0259li \u0259razil\u0259r adland\u0131rd\u0131. S\u00f6z\u00fcn d\u00fcz\u00fc, m\u0259n d\u0259 bu ifad\u0259 il\u0259 raz\u0131 deyil\u0259m. \u00c7\u00fcnki biz hesab edirik ki, bu, bizim \u0259razil\u0259rdir. M\u0259n hesab edir\u0259m ki, bu, Z\u0259ng\u0259zur \u0259razisidir. Z\u0259ng\u0259zur is\u0259 bizim d\u0259d\u0259-baba torpa\u011f\u0131m\u0131zd\u0131r v\u0259 biz \u00f6z \u0259razimizd\u0259yik.<\/p>\n<p>T\u0259bii ki, bu m\u0259s\u0259l\u0259 s\u0259f\u0259r zaman\u0131 m\u00fczakir\u0259 olundu v\u0259 m\u0259n izah etm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015fd\u0131m ki, biz \u00f6z s\u0259rh\u0259dimiz\u0259 \u00e7\u0131xm\u0131\u015f\u0131q. N\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn may ay\u0131nda \u00e7\u0131xm\u0131\u015f\u0131q? \u00c7\u00fcnki qar \u0259ridi. Qar idi, iki-\u00fc\u00e7 metrlik qar idi. Ora \u00e7\u0131xmaq m\u00fcmk\u00fcn deyildi. Qar \u0259riy\u0259nd\u0259n sonra biz \u00e7\u0131xd\u0131q, laz\u0131m bildiyimiz n\u00f6qt\u0259l\u0259ri g\u00f6t\u00fcrd\u00fck v\u0259 orada yerl\u0259\u015fdik, orada m\u00f6hk\u0259ml\u0259nirik v\u0259 m\u00f6hk\u0259ml\u0259n\u0259c\u0259yik. Ona g\u00f6r\u0259 Erm\u0259nistan\u0131n, \u0259lb\u0259tt\u0259, m\u0259yus olmas\u0131 ondan ir\u0259li g\u0259lir ki, onlar yen\u0259 d\u0259 x\u00fclyalarla ya\u015fay\u0131rlar. Onlar postm\u00fcharib\u0259 reall\u0131qlar\u0131 il\u0259 bar\u0131\u015fa bilmirl\u0259r. Hesab edir\u0259m ki, burada psixoloji amil da \u00f6z rolunu oynay\u0131r. Y\u0259qin onlara vaxt laz\u0131md\u0131r ki, psixoloji n\u00f6qteyi-n\u0259z\u0259rd\u0259n yeni reall\u0131\u011fa \u00f6yr\u0259\u015fsinl\u0259r. \u00c7\u00fcnki bizim Z\u0259f\u0259rimiz onlar\u0131n b\u00fct\u00fcn ideoloji s\u00fctunlar\u0131n\u0131 darmada\u011f\u0131n edib. Onlar 30 il \u0259rzind\u0259 \u00f6zl\u0259ri haqq\u0131nda olmaz\u0131n yalanlar\u0131n\u0131 uydururdular, d\u00fcnyaya q\u0259bul etdirm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131rd\u0131lar ki, guya onlar\u0131n m\u00fcz\u0259ff\u0259r ordusu var, yenilm\u0259z ordusu var, erm\u0259ni xalq\u0131 d\u00f6y\u00fc\u015fk\u0259n xalqd\u0131r, erm\u0259ni ordusu \u0259n g\u00fccl\u00fc ordudur. B\u0259s n\u0259 oldu? M\u0259hv etdik, darmada\u011f\u0131n etdik, 44 g\u00fcn \u0259rzind\u0259 yox etdik. G\u00f6st\u0259rdik ki, Az\u0259rbaycan xalq\u0131 m\u00fcz\u0259ff\u0259r xalqd\u0131r. G\u00f6st\u0259rdik ki, onlar\u0131n b\u00fct\u00fcn t\u0259bli\u011fat\u0131 mifdir, mifologiyad\u0131r. G\u00f6st\u0259rdik ki, Birinci Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259sind\u0259 onlar xarici d\u0259st\u0259k hesab\u0131na \u00fcst\u00fcnl\u00fck qazanm\u0131\u015flar. Bu, he\u00e7 kim\u0259 sirr deyil. \u018flb\u0259tt\u0259, m\u0259n ba\u015fa d\u00fc\u015f\u00fcr\u0259m ki, bunu d\u0259rk etm\u0259k, bu reall\u0131qla ya\u015famaq, buna \u00f6yr\u0259\u015fm\u0259k asan m\u0259s\u0259l\u0259 deyil. Ona g\u00f6r\u0259 biz bu psixoloji durumu n\u0259z\u0259r\u0259 almal\u0131y\u0131q. Ancaq bununla b\u0259rab\u0259r dem\u0259liy\u0259m ki, Erm\u0259nistan \u0259vv\u0259lki s\u0259hvl\u0259ri buraxmamal\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnki onlar\u0131n yersiz v\u0259 q\u0259buledilm\u0259z add\u0131mlar\u0131, b\u0259yanatlar\u0131 onlara \u00e7ox baha ba\u015fa g\u0259ldi. \u0130kinci Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259si onu g\u00f6st\u0259rdi. Ona g\u00f6r\u0259 bo\u015f-bo\u015funa havan\u0131 silk\u0259l\u0259m\u0259k laz\u0131m deyil. \u015earl Mi\u015felin statusu, Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f s\u00f6zl\u0259rini i\u015fl\u0259tm\u0259m\u0259si, \u0259lb\u0259tt\u0259, \u00e7ox m\u00fcdrik bir add\u0131m idi. Bu, d\u00f6vl\u0259t xadiminin add\u0131m\u0131 idi. Biz bunu qiym\u0259tl\u0259ndiririk v\u0259 Erm\u0259nistan da bundan n\u0259tic\u0259 \u00e7\u0131xarmal\u0131d\u0131r. N\u0259 status var, n\u0259 Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f. Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f Muxtar Vilay\u0259ti 1923-c\u00fc il iyulun 7-d\u0259 s\u00fcni qurum kimi yarad\u0131lm\u0131\u015fd\u0131. Sad\u0259c\u0259 olaraq, o vaxt sovet h\u00f6kum\u0259tind\u0259 t\u0259msil olunan erm\u0259nil\u0259r dem\u0259k olar ki, bu qanunsuz v\u0259 he\u00e7 bir \u0259sas\u0131 olmayan q\u0259rar\u0131 q\u0259bul etdil\u0259r v\u0259 \u0259lb\u0259tt\u0259, Sovet Az\u0259rbaycan\u0131 o vaxt m\u0259cbur olub bununla raz\u0131la\u015f\u0131b, bar\u0131\u015f\u0131b. He\u00e7 bizi soru\u015fan da yox idi. Amma bu tamamil\u0259 \u0259sass\u0131z v\u0259 s\u00fcni \u015f\u0259kild\u0259 yarad\u0131lm\u0131\u015f bir qurum idi. Az\u0259rbaycan parlamenti m\u00fcst\u0259qillik b\u0259rpa olunandan bir ay sonra &#8211; 1991-ci ilin noyabr\u0131nda Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f Muxtar Vilay\u0259tini l\u0259\u011fv edib. Bu ham\u0131s\u0131 s\u0259n\u0259dl\u0259rdir, \u00f6z\u00fc d\u0259 qanuni \u015f\u0259kild\u0259 l\u0259\u011fv edib. Onun s\u0259lahiyy\u0259ti \u00e7at\u0131rd\u0131 buna. N\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn ondan sonra Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f s\u00f6z\u00fcnd\u0259n istifad\u0259 olunurdu? M\u00fcnaqi\u015f\u0259y\u0259 g\u00f6r\u0259. Beyn\u0259lxalq s\u0259n\u0259dl\u0259rd\u0259 d\u0259, ondan sonra dan\u0131\u015f\u0131qlar masas\u0131nda da, m\u0259n \u015f\u0259xs\u0259n \u00f6z\u00fcm d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f s\u00f6z\u00fcn\u00fc i\u015fl\u0259tmi\u015f\u0259m m\u00fcnaqi\u015f\u0259 il\u0259 ba\u011fl\u0131, \u0259razi il\u0259 ba\u011fl\u0131 yox. Onu da bildirm\u0259liy\u0259m ki, h\u0259r d\u0259f\u0259 m\u00fcnaqi\u015f\u0259 il\u0259 ba\u011fl\u0131 m\u0259n hans\u0131sa m\u0259s\u0259l\u0259y\u0259 toxunanda h\u0259mi\u015f\u0259 deyirdim Erm\u0259nistan-Az\u0259rbaycan Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f. He\u00e7 vaxt Erm\u0259nistan-Az\u0259rbaycan dem\u0259d\u0259n Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f m\u00fcnaqi\u015f\u0259si s\u00f6z\u00fcn\u00fc i\u015fl\u0259tm\u0259mi\u015f\u0259m. Bunun da s\u0259b\u0259bi var, el\u0259-bel\u0259 deyil. M\u00fcharib\u0259 ba\u015fa \u00e7atandan, m\u00fcnaqi\u015f\u0259 \u00f6z h\u0259llini tapandan sonra, \u0259lb\u0259tt\u0259, Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011fdan dan\u0131\u015fmaq yersizdir. Ona g\u00f6r\u0259 m\u0259n demi\u015f\u0259m ki, Az\u0259rbaycanda bel\u0259 bir \u0259razi vahidi yoxdur. \u018fg\u0259r bu s\u00f6z kimins\u0259 xo\u015funa g\u0259lirs\u0259, m\u0259n etiraz etmir\u0259m, getsinl\u0259r \u00f6z \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f adl\u0131 bir vilay\u0259t yarats\u0131nlar, yaxud da ki, bir rayon adland\u0131rs\u0131nlar, ya c\u00fcmhuriyy\u0259t yarats\u0131nlar, onlar\u0131n i\u015fidir. Y\u0259ni, Az\u0259rbaycan \u0259razisind\u0259 Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f adl\u0131 inzibati \u0259razi yoxdur v\u0259 \u015earl Mi\u015felin bu s\u00f6zl\u0259ri i\u015fl\u0259tm\u0259m\u0259si, \u0259lb\u0259tt\u0259 ki, bizim m\u00f6vqeyimiz\u0259 g\u00f6st\u0259rdiyi h\u00f6rm\u0259tin \u0259lam\u0259ti kimi q\u0259bul edilm\u0259lidir. Status m\u0259s\u0259l\u0259si d\u0259, h\u0259m\u00e7inin. M\u0259n m\u00fcharib\u0259 ba\u015fa \u00e7atandan sonra noyabr\u0131n 10-da statusun yerini g\u00f6st\u0259rmi\u015fdim. O, h\u0259l\u0259 oradad\u0131r v\u0259 orada qalacaq yana-yana, \u0259b\u0259di. Ona g\u00f6r\u0259 bu m\u0259s\u0259l\u0259 il\u0259 d\u0259 ba\u011fl\u0131 ba\u015fqa fikir ola bilm\u0259z.<\/p>\n<p>Bir d\u0259 bilirsiniz, g\u0259lin bel\u0259 dan\u0131\u015faq, bu, s\u00fcni \u015f\u0259kild\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n i\u00e7ind\u0259 daim bir m\u00fcnaqi\u015f\u0259 oca\u011f\u0131 yaratmaq \u00fc\u00e7\u00fcn sovet h\u00f6kum\u0259ti t\u0259r\u0259find\u0259n ortal\u0131\u011fa at\u0131lm\u0131\u015f t\u0259xribat idi. Bizim tarixi torpa\u011f\u0131m\u0131zda Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f Muxtar Vilay\u0259tini yaratmaq, bir k\u0259ndi &#8211; Xank\u0259ndini, hans\u0131 ki, k\u0259nd idi, onu oran\u0131n m\u0259rk\u0259zi etm\u0259k v\u0259 c\u0259llad \u015eaumyan\u0131n ad\u0131n\u0131 verm\u0259k Az\u0259rbaycan xalq\u0131na qar\u015f\u0131 \u00e7ox m\u0259nfi bir add\u0131m idi. Bizim \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259hqir idi. Tarix h\u0259r \u015feyi yerin\u0259 qoyub. Ancaq statusa g\u0259ldikd\u0259, bu g\u00fcn orada 25 min adam ya\u015fay\u0131r. Orada ged\u0259n prosesl\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 bizim m\u0259lumat\u0131m\u0131z kifay\u0259t q\u0259d\u0259r b\u00f6y\u00fckd\u00fcr, \u00e7ox\u015fax\u0259lidir. Biz \u0259vv\u0259ll\u0259r d\u0259, m\u00fcharib\u0259d\u0259n \u0259vv\u0259l d\u0259 bilirdik orada n\u0259l\u0259r ba\u015f verir. \u018flb\u0259tt\u0259, indi d\u0259 bilirik, \u00e7\u00fcnki onlar bizim aya\u011f\u0131m\u0131z\u0131n alt\u0131ndad\u0131r. Orada ya\u015fayanlar\u0131n real say\u0131 25 mindir. Ba\u015fqa r\u0259q\u0259ml\u0259r d\u0259 s\u0259sl\u0259ndirilib ki, m\u00fcharib\u0259d\u0259n sonra oraya 50 mind\u0259n \u00e7ox adam qay\u0131d\u0131b, ola bil\u0259r, ancaq qay\u0131dan o dem\u0259k deyil ki, orada qal\u0131r. Qay\u0131d\u0131b, sonra \u00e7\u0131x\u0131b gedib, geri d\u00f6n\u00fcb. \u0130kincisi, bizim m\u00fcxt\u0259lif texniki vasit\u0259l\u0259rimiz, peykimiz var. Biz oradak\u0131 ma\u015f\u0131nlar\u0131n say\u0131n\u0131 bilirik. Biz insanlar\u0131n h\u0259r\u0259k\u0259tini g\u00f6r\u00fcr\u00fck. Nec\u0259 dey\u0259rl\u0259r, dig\u0259r obyektiv vasit\u0259l\u0259r var ki, onlar\u0131 \u0259sas g\u00f6t\u00fcr\u00fcb, d\u0259qiq bilirik orada n\u0259 q\u0259d\u0259r adam ya\u015fay\u0131r &#8211; 25 min maksimum. Biz g\u00fcnd\u0259lik monitorinq apar\u0131r\u0131q, ne\u00e7\u0259 ma\u015f\u0131n girib La\u00e7\u0131n d\u0259hlizin\u0259, ne\u00e7\u0259 ma\u015f\u0131n \u00e7\u0131x\u0131b. Eyni zamanda, biz xaricd\u0259n g\u0259l\u0259n ma\u015f\u0131nlar\u0131 da g\u00f6r\u00fcr\u00fck v\u0259 demi\u015fik ki, buna son qoyulmal\u0131d\u0131r, bu, yax\u015f\u0131 deyil, bu, bizim \u0259razimizdir. Bizim icaz\u0259miz olmadan xarici ma\u015f\u0131n nec\u0259 gir\u0259 bil\u0259r ora. Bir d\u0259 \u0259g\u0259r kims\u0259 hesab edir ki, biz bunu g\u00f6rm\u00fcr\u00fck, s\u0259hv edir. B\u0259zi hallarda o ma\u015f\u0131nlara erm\u0259ni n\u00f6mr\u0259l\u0259ri yap\u0131\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r. Ancaq biz oraday\u0131q, biz d\u0259hlizd\u0259yik. Biz h\u0259r \u015feyi g\u00f6r\u00fcr\u00fck, Xank\u0259ndini d\u0259, d\u0259hlizi d\u0259. Ona g\u00f6r\u0259 buna da son qoyulmal\u0131d\u0131r. Oradan g\u00fcnd\u0259lik \u00e7\u0131xan ma\u015f\u0131nlar\u0131n say\u0131 gir\u0259n ma\u015f\u0131nlardan xeyli \u00e7oxdur. 25 min insan \u00fc\u00e7\u00fcn status yaratmaq hans\u0131 m\u0259ntiq\u0259 s\u0131\u011f\u0131r? M\u0259n sual verir\u0259m. Bu g\u00fcn Fransada v\u0259 Amerikada bu m\u0259s\u0259l\u0259 il\u0259 ba\u011fl\u0131 reall\u0131\u011f\u0131 \u0259ks etdirm\u0259y\u0259n b\u0259yanatlar s\u0259sl\u0259n\u0259nd\u0259 haql\u0131 olaraq Az\u0259rbaycan xalq\u0131 bundan naraz\u0131 olur ki, m\u00fcnaqi\u015f\u0259 \u00f6z h\u0259llini tapmal\u0131d\u0131r. M\u0259n demi\u015f\u0259m, deyin nec\u0259 h\u0259ll olunmal\u0131d\u0131r? M\u0259n deyir\u0259m, m\u0259n Az\u0259rbaycan Prezidenti deyir\u0259m, m\u0259n bu m\u0259s\u0259l\u0259ni h\u0259ll etmi\u015f\u0259m, v\u0259ssalam! Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f yoxdur, status yoxdur! \u015e\u0259rqi Z\u0259ng\u0259zur var, hans\u0131 ki, m\u0259nim S\u0259r\u0259ncam\u0131mla Qaraba\u011f iqtisadi zonas\u0131 il\u0259 b\u0259rab\u0259r 7 iyul 2021-ci ild\u0259 imzalan\u0131b. 7 iyul 1923-c\u00fc ild\u0259 &#8211; bir \u0259sr bundan \u0259vv\u0259l Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f Muxtar Vilay\u0259ti yarand\u0131, 7 iyul 2021-ci ild\u0259 \u015e\u0259rqi Z\u0259ng\u0259zur v\u0259 Qaraba\u011f iqtisadi zonas\u0131 yarad\u0131ld\u0131. Ona g\u00f6r\u0259 yoxdur bu v\u0259 \u0259g\u0259r kims\u0259, yen\u0259 deyir\u0259m, status verm\u0259k ist\u0259yir, Amerikada bir milyona yax\u0131n erm\u0259ni ya\u015fay\u0131r, Fransada 500 mind\u0259n \u00e7ox erm\u0259ni ya\u015fay\u0131r, Marsel \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 100 mind\u0259n \u00e7ox erm\u0259ni ya\u015fay\u0131r v\u0259 onun h\u0259nd\u0259v\u0259rind\u0259. Niy\u0259 orada status verilmir? B\u0259s niy\u0259 Az\u0259rbaycanda bu status verilm\u0259lidir? Bunun hans\u0131 h\u00fcquqi, siyasi, tarixi \u0259saslar\u0131 var? Yoxdur! Erm\u0259nil\u0259r orada daha \u0259vv\u0259l ya\u015fama\u011fa ba\u015flay\u0131blar, n\u0259inki bizim \u0259razimizd\u0259. Bizim \u0259razimiz\u0259 onlar 1828-ci ild\u0259n &#8211; 12-ci, 28-ci ild\u0259n sonra k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fclm\u0259y\u0259 ba\u015flam\u0131\u015flar. Onlar\u0131n orada ya\u015famalar\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn tarixi \u0259saslar\u0131 yoxdur. Biz indi, sad\u0259c\u0259 olaraq, humanizm g\u00f6st\u0259ririk, deyirik ki, etiraz el\u0259mirik, deyirik ki, onlar bizim v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131m\u0131zd\u0131r. \u018fg\u0259r o xunta ba\u015f\u00e7\u0131lar\u0131 o xalqa imkan vers\u0259, \u0259min\u0259m ki, onlar b\u00f6y\u00fck m\u0259mnuniyy\u0259tl\u0259 Az\u0259rbaycan v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131 kimi d\u0259 ya\u015fayacaqlar, \u00e7al\u0131\u015facaqlar, g\u0259l\u0259c\u0259kl\u0259r, ged\u0259c\u0259kl\u0259r, o c\u00fcml\u0259d\u0259n i\u015f dal\u0131nca g\u0259l\u0259c\u0259kl\u0259r, A\u011fdama da g\u0259l\u0259c\u0259kl\u0259r, F\u00fczuliy\u0259 d\u0259, h\u0259l\u0259 bizd\u0259n xahi\u015f ed\u0259c\u0259kl\u0259r. Ona g\u00f6r\u0259 status m\u0259s\u0259l\u0259si, bax, bu qiym\u0259t\u0259 layiq olmal\u0131d\u0131r. Olmasa, ba\u015fqa yerd\u0259 be\u015f d\u0259n\u0259 Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f yarats\u0131nlar, m\u0259n etiraz etmir\u0259m. M\u0259n onu tan\u0131yaca\u011fam. Amma Az\u0259rbaycanda yox.<\/p>\n<p><strong>&#8211; C\u0259nab Prezident, \u015earl Mi\u015fel Erm\u0259nistanda b\u0259yan etmi\u015fdi ki, Avropa \u0130ttifaq\u0131 Erm\u0259nistana 2,6 milyard avro, G\u00fcrc\u00fcstanda is\u0259 b\u0259yan etmi\u015fdi ki, Avropa \u0130ttifaq\u0131 G\u00fcrc\u00fcstana 2,3 milyard avro v\u0259sait ay\u0131racaq. Az\u0259rbaycana is\u0259 he\u00e7 bir v\u0259sait ayr\u0131lm\u0131r. Bu m\u00f6vqe n\u0259 d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 \u0259dal\u0259tlidir?<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; \u018flb\u0259tt\u0259, bu m\u00f6vqe \u0259dal\u0259tsizdir. Az\u0259rbaycana g\u0259ldikd\u0259, 150 milyon avro r\u0259q\u0259mi s\u0259sl\u0259ndirildi, amma konkret biz\u0259 deyilm\u0259di bu, n\u0259 r\u0259q\u0259mdir v\u0259 n\u0259 vaxt veril\u0259c\u0259k, verilm\u0259y\u0259c\u0259k, bunun \u015f\u0259rtl\u0259ri n\u0259dir? \u018flb\u0259tt\u0259, m\u0259n hesab edir\u0259m ki, bu, \u0259dal\u0259tsiz m\u00f6vqedir. \u00c7\u00fcnki Az\u0259rbaycan C\u0259nubi Qafqaz\u0131n \u0259n b\u00f6y\u00fck \u00f6lk\u0259sidir h\u0259m \u0259razisi, h\u0259m \u0259halisi, h\u0259m d\u0259 potensial\u0131 bax\u0131m\u0131ndan. Bu g\u00fcn\u0259 q\u0259d\u0259r C\u0259nubi Qafqaz \u00f6lk\u0259l\u0259rin\u0259 bel\u0259 b\u00f6y\u00fck m\u0259bl\u0259\u011fd\u0259 v\u0259sait verilmirdi. Y\u0259ni bu, onu g\u00f6st\u0259rir ki, bu v\u0259sait m\u0259hz m\u00fcharib\u0259d\u0259n sonra verilir. Y\u0259ni, bu v\u0259saitin verilm\u0259sinin s\u0259b\u0259bi m\u00fcharib\u0259dir. \u018fks t\u0259qdird\u0259, 30 il bundan \u0259vv\u0259l ver\u0259ydil\u0259r, niy\u0259 m\u0259hz indi verirl\u0259r? \u018fg\u0259r bel\u0259dirs\u0259, onda m\u00fcharib\u0259d\u0259n \u0259n \u00e7ox \u0259ziyy\u0259t \u00e7\u0259k\u0259n \u00f6lk\u0259 Az\u0259rbaycand\u0131r. Az\u0259rbaycana bu v\u0259sait verilm\u0259lidir. 10 min kvadratkilometr \u0259razi tamamil\u0259 da\u011f\u0131d\u0131l\u0131b, erm\u0259ni vandallar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n m\u0259hv edilib. 100 minl\u0259rl\u0259 mina d\u00f6\u015f\u0259nilib v\u0259 b\u00fct\u00fcn binalar, tarixi binalar, b\u00fct\u00fcn infrastruktur m\u0259hv edilib. Amma pulu verirl\u0259r Erm\u0259nistana. Erm\u0259nistanda bir da\u011f\u0131nt\u0131 var? Yoxdur. Mina d\u00f6\u015f\u0259mi\u015fik orada? Yox. Bu q\u0259d\u0259r i\u015f\u011faldan \u0259ziyy\u0259t \u00e7\u0259k\u0259n \u00f6lk\u0259 olub? Yox. \u018flb\u0259tt\u0259 bu, \u0259dal\u0259tsizdir. Bu m\u0259s\u0259l\u0259 il\u0259 d\u0259 ba\u011fl\u0131 \u0259lb\u0259tt\u0259, fikir m\u00fcbadil\u0259si oldu. Cavab el\u0259 oldu ki, Az\u0259rbaycana el\u0259 bil ki, v\u0259sait laz\u0131m deyil. Birincisi, biz\u0259 he\u00e7 kim t\u0259klif etm\u0259yib, biz\u0259 t\u0259klif edin, m\u0259n dey\u0259r\u0259m, biz\u0259 laz\u0131md\u0131r, yoxsa yox. Amma biz\u0259 he\u00e7 kim t\u0259klif etm\u0259diyi halda deyirl\u0259r ki, Az\u0259rbaycana v\u0259sait laz\u0131m deyil. B\u0259s azad edilmi\u015f torpaqlar\u0131 biz b\u0259rpa ed\u0259si deyilik? Milyardlarla dollar v\u0259sait laz\u0131md\u0131r, o, g\u00f6yd\u0259n d\u00fc\u015f\u00fcr. Az\u0259rbaycan \u015f\u0259ffaf bir \u00f6lk\u0259dir. Maliyy\u0259 resurslar\u0131 da b\u0259llidir. B\u0259li, biz \u00f6z\u00fcm\u00fcz\u00fc t\u0259min ed\u0259n \u00f6lk\u0259yik. Amma \u0259g\u0259r biz\u0259 d\u0259 Erm\u0259nistan kimi qrant olaraq v\u0259sait verils\u0259, biz he\u00e7 vaxt imtina etm\u0259rik. \u0130kinci tezis odur ki, veril\u0259n o 2,6 milyard\u0131n bir hiss\u0259si kreditdir, bir hiss\u0259si qrantd\u0131r. Az\u0259rbaycan el\u0259 bil ki, kreditl\u0259r g\u00f6t\u00fcrm\u00fcr. D\u00fczd\u00fcr, g\u00f6t\u00fcrm\u00fcr\u00fck, ancaq g\u00fcz\u0259\u015ftli \u015f\u0259rtl\u0259r olsa, niy\u0259 d\u0259 g\u00f6t\u00fcrm\u0259y\u0259k, g\u00f6t\u00fcr\u0259rik. Bir d\u0259 ki, Erm\u0259nistana qrant verilir, y\u0259ni h\u0259diyy\u0259. Biz\u0259 is\u0259 verilmir. Amma buna daha \u00e7ox bizim ehtiyac\u0131m\u0131z var. Ona g\u00f6r\u0259 bu m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r g\u0259r\u0259k g\u00fcnd\u0259likd\u0259n d\u00fc\u015fm\u0259sin. \u018flb\u0259tt\u0259, biz Avropa \u0130ttifaq\u0131 il\u0259 n\u00f6vb\u0259ti t\u0259maslar \u0259snas\u0131nda bu m\u0259s\u0259l\u0259ni daim m\u00fczakir\u0259 ed\u0259c\u0259yik, baxaca\u011f\u0131q Erm\u0259nistana n\u0259 q\u0259d\u0259r qrant verilirs\u0259 \u0259n az\u0131 o q\u0259d\u0259r d\u0259 biz\u0259 verilm\u0259lidir. \u018fg\u0259r verilmirs\u0259, qoy desinl\u0259r n\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn? Qoy desinl\u0259r ki, bu erm\u0259nip\u0259r\u0259stlikdir, qoy a\u00e7\u0131q desinl\u0259r, m\u0259n a\u00e7\u0131q s\u00f6hb\u0259tin t\u0259r\u0259fdar\u0131yam. B\u00fct\u00fcn g\u00f6r\u00fc\u015fl\u0259rd\u0259, o c\u00fcml\u0259d\u0259n c\u0259nab Mi\u015fell\u0259 \u00e7ox s\u0259mimi v\u0259 a\u00e7\u0131q s\u00f6hb\u0259t etmi\u015fik. \u00c7\u00fcnki biz ona g\u00f6r\u0259 s\u00f6hb\u0259t edirik ki, m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri h\u0259ll ed\u0259k, bir-birimizin m\u00f6vqeyini \u00f6yr\u0259n\u0259k. Hans\u0131sa diplomatik s\u00f6zl\u0259r arxas\u0131nda gizl\u0259nm\u0259m\u0259liyik. Ona g\u00f6r\u0259 biz \u00fcmid edirik ki, bu m\u0259s\u0259l\u0259y\u0259 ayd\u0131nl\u0131q g\u0259tiril\u0259c\u0259k v\u0259 Erm\u0259nistana veril\u0259n q\u0259d\u0259r eyni \u015f\u0259rtl\u0259rl\u0259 biz\u0259 d\u0259 t\u0259klif olunsun. Biz o t\u0259klifi q\u0259bul ed\u0259c\u0259yik, etm\u0259y\u0259c\u0259yik bu, ba\u015fqa m\u0259s\u0259l\u0259dir.<\/p>\n<p><strong>&#8211; C\u0259nab Prezident, iyulun 20-d\u0259 Siz Rusiyada i\u015fg\u00fczar s\u0259f\u0259rd\u0259 oldunuz v\u0259 Rusiya Prezidenti Vladimir Putinl\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015fd\u00fcn\u00fcz. S\u0259f\u0259rin n\u0259tic\u0259l\u0259ri bar\u0259d\u0259 n\u0259 dey\u0259 bil\u0259rsiniz?<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; S\u0259f\u0259rin n\u0259tic\u0259l\u0259rini m\u0259n m\u00fcsb\u0259t qiym\u0259tl\u0259ndirir\u0259m. Rusiya Prezidentinin d\u0259v\u0259ti il\u0259 m\u0259n n\u00f6vb\u0259ti d\u0259f\u0259 Rusiyaya s\u0259f\u0259r etmi\u015f\u0259m v\u0259 s\u0259f\u0259r zaman\u0131 \u00e7ox geni\u015f fikir m\u00fcbadil\u0259si apar\u0131ld\u0131 &#8211; ilk n\u00f6vb\u0259d\u0259, ikit\u0259r\u0259fli m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 v\u0259 \u0259lb\u0259tt\u0259, postm\u00fcnaqi\u015f\u0259 v\u0259ziyy\u0259ti il\u0259 ba\u011fl\u0131. \u0130kit\u0259r\u0259fli m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r\u0259 g\u0259ldikd\u0259, bildiyiniz kimi, Rusiya v\u0259 Az\u0259rbaycan strateji t\u0259r\u0259fda\u015flard\u0131r v\u0259 bu, sad\u0259c\u0259 olaraq, s\u00f6z deyil. Real h\u0259yatda da biz strateji t\u0259r\u0259fda\u015f\u0131q, \u00e7\u00fcnki uzunm\u00fcdd\u0259tli strateji \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q perspektivl\u0259ri il\u0259 ba\u011fl\u0131 fikir ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131 yoxdur. Bizim aram\u0131zda \u00e7ox m\u00f6hk\u0259m dostluq \u0259laq\u0259l\u0259ri var v\u0259 \u015f\u0259xs\u0259n m\u0259nim c\u0259nab Putinl\u0259 \u00e7ox yax\u0131n \u0259laq\u0259l\u0259rim var, biz bir-birin\u0259 inanan siyas\u0259t\u00e7il\u0259rik. Bu, \u00e7ox \u00f6n\u0259mlidir v\u0259 bu s\u0259f\u0259r zaman\u0131 ikit\u0259r\u0259fli m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rin g\u00fcnd\u0259liyi m\u00fczakir\u0259 olundu. Haz\u0131rda yeddi yol x\u0259rit\u0259si \u00fcz\u0259rind\u0259 i\u015fl\u0259yirik. H\u0259r bir yol x\u0259rit\u0259si konkret sah\u0259y\u0259 aiddir. H\u0259r bir sah\u0259 \u00fczr\u0259 d\u0259 yax\u015f\u0131 n\u0259tic\u0259l\u0259r var. Bu d\u0259f\u0259 daha \u00e7ox ticar\u0259t, iqtisadi, n\u0259qliyyat, humanitar m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri m\u00fczakir\u0259 etdik. N\u0259qliyyat m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rin\u0259 g\u0259ldikd\u0259, \u0259lb\u0259tt\u0259 ki, h\u0259m \u0259vv\u0259lki d\u00f6vrd\u0259 raz\u0131la\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri, \u201c\u015eimal-C\u0259nub\u201d n\u0259qliyyat d\u0259hlizini, perspektivl\u0259rini, eyni zamanda, m\u00fcharib\u0259d\u0259n sonra yaranm\u0131\u015f v\u0259ziyy\u0259ti, o c\u00fcml\u0259d\u0259n Z\u0259ng\u0259zur d\u0259hlizini v\u0259 postm\u00fcnaqi\u015f\u0259 d\u00f6vr\u00fcn\u00fc m\u00fczakir\u0259 etdik. Bizim yana\u015fmam\u0131zda fikir ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131 yoxdur. Biz &#8211; Rusiya v\u0259 Az\u0259rbaycan hesab edirik ki, m\u00fcharib\u0259 ba\u015fa \u00e7at\u0131b, m\u00fcnaqi\u015f\u0259 ba\u015fa \u00e7at\u0131b. Erm\u0259nistanda he\u00e7 bir revan\u015fist meyill\u0259r\u0259 yol verilm\u0259m\u0259lidir v\u0259 bundan sonra b\u00f6lg\u0259d\u0259 s\u00fclh olmal\u0131d\u0131r. M\u00fcharib\u0259 riskl\u0259ri minimuma endirilm\u0259lidir v\u0259 aradan qald\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r. Burada bizim aram\u0131zda he\u00e7 bir fikir ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131 yoxdur, biz d\u0259 eyni fikird\u0259yik. Z\u0259ng\u0259zur d\u0259hlizin\u0259 g\u0259ldikd\u0259, m\u0259n c\u0259nab Putin\u0259 bildirdim ki, bizd\u0259 olan m\u0259lumata g\u00f6r\u0259, Erm\u0259nistan bu m\u0259s\u0259l\u0259 il\u0259 ba\u011fl\u0131 yen\u0259 d\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fc s\u0259mimi aparm\u0131r. Fikir vermisinizs\u0259, m\u0259n c\u0259nab \u015earl Mi\u015fell\u0259 m\u0259tbuat konfrans\u0131nda dedim ki, b\u00fct\u00fcn yollar paralel \u015f\u0259kild\u0259 a\u00e7\u0131lmal\u0131d\u0131r v\u0259 selektiv yana\u015fma olmamal\u0131d\u0131r, y\u0259ni ayr\u0131-se\u00e7kilik olmamal\u0131d\u0131r. Amma biz g\u00f6r\u00fcr\u00fck ki, Erm\u0259nistan burada da n\u00f6vb\u0259ti d\u0259f\u0259 hans\u0131sa oyun oynamaq ist\u0259yir. D\u0259mir yolunun Z\u0259ng\u0259zur d\u0259hlizind\u0259n ke\u00e7m\u0259sin\u0259 raz\u0131l\u0131q verib, halbuki m\u00fcharib\u0259d\u0259n d\u0259rhal sonra buna etiraz edirdi. M\u0259n deyirdim ki, biz onlar\u0131 m\u0259cbur ed\u0259c\u0259yik, b\u0259zil\u0259ri bunu t\u0259hdid kimi q\u0259bul edirdi. Amma m\u0259n n\u0259z\u0259rd\u0259 tuturdum ki, biz onlar\u0131 o m\u0259nada inand\u0131raca\u011f\u0131q. Ancaq avtomobil yolunun \u00e7\u0259kili\u015fin\u0259 etiraz edir. Bu da 10 noyabr tarixind\u0259 imzalanm\u0131\u015f B\u0259yannam\u0259y\u0259 ziddir. \u00c7\u00fcnki orada 9-cu madd\u0259d\u0259 g\u00f6st\u0259rilir: yollar a\u00e7\u0131l\u0131r &#8211; d\u0259mir yolu, avtomobil yollar\u0131. Nec\u0259 ola bil\u0259r d\u0259mir yolu a\u00e7\u0131ls\u0131n ki, Erm\u0259nistan \u0130ranla, Rusiya il\u0259 d\u0259mir yoluna malik olsun, amma biz avtomobill\u0259 Nax\u00e7\u0131vana ged\u0259 bilm\u0259y\u0259k? Bel\u0259 \u015fey olar? Bel\u0259 \u015fey ola bilm\u0259z. Bu m\u0259s\u0259l\u0259 il\u0259 ba\u011fl\u0131 Rusiya Prezidenti il\u0259 fikir m\u00fcbadil\u0259si apard\u0131q v\u0259 hesab edir\u0259m ki, n\u00f6vb\u0259ti m\u0259rh\u0259l\u0259d\u0259 \u0130r\u0259vandan daha \u00fcmidverici x\u0259b\u0259rl\u0259r g\u0259l\u0259c\u0259k. \u00dc\u00e7t\u0259r\u0259fli i\u015f\u00e7i qrupuna Erm\u0259nistan el\u0259 bil ki, m\u00fcv\u0259qq\u0259ti olaraq son qoydu. \u0130yunun \u0259vv\u0259lind\u0259n bu i\u015f\u00e7i qrup y\u0131\u011f\u0131\u015fm\u0131r. Rusiyan\u0131n Ba\u015f nazirinin m\u00fcavini Erm\u0259nistana, Az\u0259rbaycana s\u0259f\u0259rl\u0259r edir v\u0259 m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri ikit\u0259r\u0259fli formatda m\u00fczakir\u0259 edir. H\u0259r halda bizim m\u00f6vqeyimiz d\u0259yi\u015fm\u0259z olaraq qal\u0131r v\u0259 Z\u0259ng\u0259zur d\u0259hlizi m\u00fctl\u0259q a\u00e7\u0131lmal\u0131d\u0131r. Erm\u0259nistan bunu n\u0259 q\u0259d\u0259r tez d\u0259rk ets\u0259, onlar \u00fc\u00e7\u00fcn o q\u0259d\u0259r d\u0259 yax\u015f\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Bir m\u0259s\u0259l\u0259y\u0259 d\u0259 v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n diqq\u0259tini c\u0259lb etm\u0259k ist\u0259yir\u0259m. Bax\u0131n, indi Avropa \u0130ttifaq\u0131 \u015euras\u0131n\u0131n Prezidenti Az\u0259rbaycana s\u0259f\u0259r edib, m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r inki\u015fafdad\u0131r. Rusiyaya m\u0259nim s\u0259f\u0259rim olub v\u0259 m\u00fczakir\u0259 zaman\u0131 \u2013 bizim g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcz bir ne\u00e7\u0259 saat davam etmi\u015fdir \u2013 bir d\u0259n\u0259 d\u0259 olsun m\u00fcbahis\u0259li m\u0259s\u0259l\u0259 olmay\u0131b. Bir d\u0259n\u0259 d\u0259 olsun narahatl\u0131q do\u011furan m\u0259s\u0259l\u0259 olmay\u0131b. T\u00fcrkiy\u0259 il\u0259 biz iyun ay\u0131nda m\u00fctt\u0259fiqlik haqq\u0131nda B\u0259yannam\u0259 imzalad\u0131q, \u0259laq\u0259l\u0259rimizi daha da y\u00fcks\u0259k s\u0259viyy\u0259y\u0259 qald\u0131rd\u0131q. Dig\u0259r qon\u015fu \u00f6lk\u0259l\u0259rl\u0259 &#8211; \u0130ran v\u0259 G\u00fcrc\u00fcstanla dostluq \u0259laq\u0259l\u0259rimiz g\u00fccl\u0259nir. Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131 biz\u0259 n\u00f6vb\u0259ti mandat verib, n\u00f6vb\u0259ti d\u0259st\u0259k g\u00f6st\u0259rib. Az\u0259rbaycan da daxil olmaqla, bu t\u0259\u015fkilatda 120 \u00f6lk\u0259 birl\u0259\u015fir. \u0130slam \u018fm\u0259kda\u015fl\u0131q T\u0259\u015fkilat\u0131 daim bizi d\u0259st\u0259kl\u0259yir \u2013 h\u0259m i\u015f\u011fal d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 v\u0259 h\u0259m d\u0259 m\u00fcharib\u0259d\u0259n sonra. \u0130slam \u018fm\u0259kda\u015fl\u0131q T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n Ba\u015f katibi x\u00fcsusil\u0259 bu d\u0259st\u0259yi ifad\u0259 etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn Az\u0259rbaycana g\u0259lmi\u015fdir. G\u00f6r\u00fcn, b\u00fct\u00fcn apar\u0131c\u0131 d\u00fcnya g\u00fccl\u0259ri il\u0259 bizim \u0259laq\u0259l\u0259rimiz n\u0259 d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 s\u0259mimidir, s\u0259m\u0259r\u0259lidir v\u0259 bizim m\u0259qs\u0259dl\u0259rimiz\u0259 cavab verir. S\u0259b\u0259b n\u0259dir? S\u0259b\u0259b bizim d\u00fczg\u00fcn siyas\u0259timizdir, s\u0259b\u0259b bizim d\u00fcr\u00fcstl\u00fcy\u00fcm\u00fczd\u00fcr, s\u00f6zl\u0259 imza aras\u0131ndak\u0131 v\u0259hd\u0259tdir v\u0259 s\u0259b\u0259b bizim daxili g\u00fcc\u00fcm\u00fczd\u0259dir. \u00c7\u00fcnki bizim b\u00fct\u00fcn t\u0259r\u0259fm\u00fcqabill\u0259rimiz \u00e7ox yax\u015f\u0131 bilirl\u0259r ki, Az\u0259rbaycan\u0131n \u00e7ox g\u00fccl\u00fc daxili potensial\u0131 var. Biz onu m\u00fcharib\u0259 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259, postm\u00fcharib\u0259 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 g\u00f6st\u0259rdik. Bilirl\u0259r ki, Az\u0259rbaycanda milli h\u0259mr\u0259ylik var, xalq-iqtidar birliyi var v\u0259 biz l\u0259yaq\u0259tli \u00f6lk\u0259 kimi b\u00fct\u00fcn t\u0259r\u0259fda\u015flarla b\u0259rab\u0259rh\u00fcquqlu, dostluq v\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q \u0259sas\u0131nda m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r qura bilmi\u015fik. Hesab edir\u0259m ki, bu, bizim b\u00f6y\u00fck nailiyy\u0259timizdir.<\/p>\n<p><strong>-C\u0259nab Prezident, V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259sinin ba\u015fa \u00e7atmas\u0131ndan art\u0131q 8 ay \u00f6t\u00fcb. Postm\u00fcnaqi\u015f\u0259 d\u00f6vr\u00fcn\u00fc nec\u0259 qiym\u0259tl\u0259ndirirsiniz?<\/strong><\/p>\n<p>-M\u00fcsb\u0259t. \u00c7\u00fcnki biz h\u0259m m\u00fcharib\u0259 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259, h\u0259m postm\u00fcharib\u0259 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 ist\u0259diyimiz\u0259 nail olmu\u015fuq v\u0259 nail oluruq. Bir m\u0259s\u0259l\u0259ni d\u0259 qeyd etm\u0259liy\u0259m ki, m\u0259nim h\u0259m m\u00fcharib\u0259d\u0259n \u0259vv\u0259l, h\u0259m m\u00fcharib\u0259 zaman\u0131, h\u0259m m\u00fcharib\u0259d\u0259n sonra g\u0259l\u0259c\u0259k add\u0131mlarla ba\u011fl\u0131 \u00e7ox d\u0259qiq t\u0259s\u0259vv\u00fcr\u00fcm var v\u0259 bilir\u0259m n\u0259 etm\u0259liyik, n\u0259 vaxt etm\u0259liyik, nec\u0259 etm\u0259liyik. B\u00fct\u00fcn sah\u0259l\u0259rd\u0259 oldu\u011fu kimi, bu sah\u0259d\u0259 d\u0259 konseptual yana\u015fma ortadad\u0131r. Q\u0131sam\u00fcdd\u0259tli, ortam\u00fcdd\u0259tli, uzunm\u00fcdd\u0259tli h\u0259d\u0259fl\u0259r m\u00fc\u0259yy\u0259n olunub. \u018flb\u0259tt\u0259 ki, b\u00fct\u00fcn bu h\u0259d\u0259fl\u0259r b\u0259yan edilm\u0259yib, \u00e7\u00fcnki bu, h\u0259l\u0259 tezdir. Ancaq biz bilirik, biz n\u0259 ist\u0259yirik, indi n\u0259 ist\u0259yirik, n\u0259y\u0259 nail ola bil\u0259rik v\u0259 buna biz nec\u0259 nail ola bil\u0259rik. B\u00fct\u00fcn add\u0131mlar\u0131m\u0131z\u0131 buna uy\u011fun \u015f\u0259kild\u0259 at\u0131r\u0131q v\u0259 dey\u0259 bil\u0259r\u0259m ki, bu 8 ay bizim ssenari \u0259sas\u0131nda ke\u00e7ir. \u00c7\u00fcnki postm\u00fcharib\u0259 d\u00f6vr\u00fc m\u00fcharib\u0259 d\u00f6vr\u00fc q\u0259d\u0259r \u00e7\u0259tin olmasa da, \u00e7ox qeyri-m\u00fc\u0259yy\u0259n bir d\u00f6vr idi, \u00e7\u00fcnki kim bil\u0259 bil\u0259rdi ki, prosesl\u0259r nec\u0259 inki\u015faf ed\u0259c\u0259k. \u00c7\u00fcnki m\u00fcharib\u0259 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 b\u0259zi \u00f6lk\u0259l\u0259r biz\u0259 qar\u015f\u0131 a\u00e7\u0131q-ayd\u0131n h\u0259r\u0259k\u0259t\u0259 ke\u00e7mi\u015fdil\u0259r, bizi \u0259sass\u0131z ittiham edirdil\u0259r, bizi h\u0259d\u0259l\u0259yirdil\u0259r, sanksiyalarla h\u0259d\u0259l\u0259yirdil\u0259r, bu m\u0259s\u0259l\u0259ni BMT T\u0259hl\u00fck\u0259sizlik \u015euras\u0131na \u00e7\u0131xarma\u011fa \u00e7al\u0131\u015f\u0131rd\u0131lar. B\u00fct\u00fcn bunlar anti-Az\u0259rbaycan ssenarisinin t\u0259rkib hiss\u0259sidir v\u0259 biz bunu da unutmam\u0131\u015f\u0131q.<\/p>\n<p>Postm\u00fcharib\u0259 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 biz c\u0259ld t\u0259rp\u0259ndik, f\u0259all\u0131q g\u00f6st\u0259rdik, \u00f6z g\u00fcnd\u0259liyimizi q\u0259bul etdirdik v\u0259 indi bu g\u00fcnd\u0259lik \u0259sas\u0131nda i\u015fl\u0259r gedir. H\u0259m Rusiya s\u00fclhm\u0259raml\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259rinin n\u0259zar\u0259ti alt\u0131nda olan \u0259razil\u0259rd\u0259, h\u0259m onun \u0259traf\u0131nda, h\u0259m siyasi m\u00fcst\u0259vid\u0259, h\u0259m Erm\u0259nistan-Az\u0259rbaycan s\u0259rh\u0259dind\u0259 biz \u00f6z g\u00fcnd\u0259liyimizi q\u0259bul etdirdik v\u0259 he\u00e7 bir add\u0131m t\u0259sad\u00fcfi olmay\u0131b. H\u0259r bir add\u0131m d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclm\u00fc\u015f proqram \u00fcz\u0259rind\u0259 olub. Postm\u00fcharib\u0259 d\u00f6vr\u00fc haqq\u0131nda, bizim ataca\u011f\u0131m\u0131z add\u0131mlar haqq\u0131nda m\u0259n m\u00fcharib\u0259 zaman\u0131 fikirl\u0259\u015firdim. M\u0259n tam \u0259min idim ki, biz q\u0259l\u0259b\u0259 \u00e7alaca\u011f\u0131q. Tam \u0259min idim v\u0259 deyirdim ki, he\u00e7 kim bizi dayand\u0131ra bilm\u0259z, he\u00e7 bir q\u00fcvv\u0259 bizi dayand\u0131ra bilm\u0259z. \u00d6ld\u00fc var, d\u00f6nd\u00fc yoxdur. Ancaq postm\u00fcharib\u0259 d\u00f6vr\u00fc d\u0259 \u00e7ox b\u00f6y\u00fck \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015flarla doludur v\u0259 biz bunu m\u0259har\u0259tl\u0259 ke\u00e7irik. Dey\u0259 bil\u0259r\u0259m ki, postm\u00fcharib\u0259 d\u00f6vr\u00fcn\u00fcn g\u00fcnd\u0259liyini b\u00f6y\u00fck d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 biz t\u0259rtib edirik. \u018flb\u0259tt\u0259, qon\u015fu \u00f6lk\u0259l\u0259rl\u0259 daim t\u0259masda olmaq \u015f\u0259rti il\u0259 v\u0259 onlar\u0131n narahatl\u0131\u011f\u0131n\u0131 n\u0259z\u0259r\u0259 almaq \u015f\u0259rti il\u0259. Amma bizim d\u0259 g\u00fcnd\u0259liyimizin \u0259sas\u0131nda b\u00fct\u00fcn bu i\u015fl\u0259r gedir. M\u0259n art\u0131q b\u0259rpa i\u015fl\u0259rinin miqyas\u0131n\u0131 qeyd etdim v\u0259 buna bir d\u0259 qay\u0131tmaq ist\u0259mir\u0259m. Eyni zamanda, biz \u015f\u0259hid ail\u0259l\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn indi b\u00f6y\u00fck sosial proqramlar icra edirik. Bu ilin sonuna q\u0259d\u0259r 3 min \u015f\u0259hid ail\u0259si v\u0259 m\u00fcharib\u0259 qazisi m\u0259nzill\u0259rl\u0259 t\u0259min edil\u0259c\u0259k, t\u0259s\u0259vv\u00fcr edin, 3 min. Art\u0131q 1300-\u00fc t\u0259min olunub v\u0259 bu sah\u0259 d\u0259 diqq\u0259t m\u0259rk\u0259zind\u0259dir.<\/p>\n<p>Diplomatik m\u00fcst\u0259vid\u0259, Avropa \u0130ttifaq\u0131, Amerika Birl\u0259\u015fmi\u015f \u015etatlar\u0131, qon\u015fu \u00f6lk\u0259l\u0259r &#8211; T\u00fcrkiy\u0259, \u0130ran, G\u00fcrc\u00fcstan, m\u00fcs\u0259lman al\u0259mi, Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131 &#8211; b\u00fct\u00fcn bu t\u0259maslar m\u00fcsb\u0259t m\u0259crada inki\u015faf edir. Bu g\u00fcn Erm\u0259nistan\u0131n siyasi g\u00fcnd\u0259liyini m\u00fc\u0259yy\u0259n d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259, dey\u0259 bilm\u0259r\u0259m h\u0259l\u0259 ki b\u00f6y\u00fck d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259, amma m\u00fc\u0259yy\u0259n d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 biz formala\u015fd\u0131r\u0131r\u0131q v\u0259 bu, h\u0259qiq\u0259tdir. Erm\u0259nistan bizim g\u00fcnd\u0259liyimizin 0,1 faizini d\u0259 formala\u015fd\u0131ra bilm\u0259z, amma biz Erm\u0259nistan\u0131n m\u00fc\u0259yy\u0259n siyasi g\u00fcnd\u0259liyini formala\u015fd\u0131r\u0131r\u0131q v\u0259 getdikc\u0259 bizim imkanlar\u0131m\u0131z daha da geni\u015fl\u0259n\u0259c\u0259k. Biz siyasi leksikona \u201cZ\u0259ng\u0259zur d\u0259hlizi\u201d s\u00f6z\u00fcn\u00fc daxil etmi\u015fik. N\u0259inki regionun, d\u00fcnyan\u0131n apar\u0131c\u0131 k\u00fctl\u0259vi informasiya vasit\u0259l\u0259ri Z\u0259ng\u0259zur d\u0259hlizi haqq\u0131nda dan\u0131\u015f\u0131rlar, yaz\u0131rlar. N\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn? Biz bunu daxil etmi\u015fik, m\u00fcnt\u0259z\u0259m s\u0259yl\u0259rl\u0259, art\u0131q bu reall\u0131qd\u0131r. Biz Erm\u0259nistana g\u00fcnd\u0259lik g\u00f6nd\u0259rmi\u015fik &#8211; s\u00fclh m\u00fcqavil\u0259si. Qoy desin ki, ist\u0259mir, qoy desin ki, imtina edir. M\u0259n bunu d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 demi\u015f\u0259m, deyir\u0259m: Biz haz\u0131r\u0131q, dan\u0131\u015f\u0131qlara ba\u015flayaq. M\u00fcharib\u0259 qurtar\u0131b? Qurtar\u0131b. S\u00fclh ist\u0259yirs\u0259n, Erm\u0259nistan? \u0130st\u0259yirs\u0259n el\u0259 bil ki. Onda n\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn s\u00fclh m\u00fcqavil\u0259si imzalanmas\u0131n? Tan\u0131 bizim \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcm\u00fcz\u00fc, s\u00fclh m\u00fcqavil\u0259si imzalans\u0131n, s\u0259rh\u0259dl\u0259rin delimitasiyas\u0131 h\u0259ll olunsun. Bu m\u0259s\u0259l\u0259 il\u0259 ba\u011fl\u0131, bax\u0131n, bizim g\u00fcnd\u0259liyimiz Avropa \u0130ttifaq\u0131n\u0131n g\u00fcnd\u0259liyi il\u0259, T\u00fcrkiy\u0259nin, Rusiyan\u0131n g\u00fcnd\u0259liyi il\u0259 v\u0259hd\u0259t t\u0259\u015fkil edir. Onlar da deyirl\u0259r ki, delimitasiya \u00fczr\u0259 i\u015f apar\u0131lmal\u0131d\u0131r, biz d\u0259 deyirik. Erm\u0259nistan n\u0259 deyir? Deyir ki, yox, qoy, Az\u0259rbaycan bizim torpaqlar\u0131m\u0131zdan \u00e7\u0131xs\u0131n. Biz \u00f6z torpa\u011f\u0131m\u0131zday\u0131q. Biz yeni reall\u0131q yaratm\u0131\u015f\u0131q, t\u0259kc\u0259 Qaraba\u011f zonas\u0131nda yox. Yeni g\u00fcnd\u0259liyi formala\u015fd\u0131raraq art\u0131q status m\u0259s\u0259l\u0259si d\u0259 qald\u0131 k\u0259narda, Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f s\u00f6z\u00fc d\u0259 i\u015fl\u0259dilmir. Buna nail olmaq laz\u0131m idi. \u00d6z\u00fc-\u00f6z\u00fcn\u0259 yaranan m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r deyil, g\u00f6yd\u0259nd\u00fc\u015fm\u0259 deyil. N\u0259y\u0259 g\u00f6r\u0259? C\u0259sar\u0259t, q\u0259tiyy\u0259t, d\u00fczg\u00fcn add\u0131mlar, h\u00fccum siyas\u0259timiz. \u018fvv\u0259ll\u0259r m\u0259n deyirdim h\u00fccum diplomatiyas\u0131, o yerind\u0259dir, amma indi b\u00fct\u00fcnl\u00fckd\u0259 h\u00fccum siyas\u0259timiz. Budur v\u0259 Erm\u0259nistan bununla hesabla\u015fmal\u0131d\u0131r, yeni reall\u0131qlar\u0131 q\u0259bul etm\u0259lidir &#8211; ist\u0259s\u0259 d\u0259, ist\u0259m\u0259s\u0259 d\u0259. He\u00e7 vaxt unutmamal\u0131d\u0131r ki, d\u0259mir yumruq yerind\u0259dir.<\/p>\n<p>-C\u0259nab Prezident, vaxt ay\u0131r\u0131b bu suallar\u0131 cavabland\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131z \u00fc\u00e7\u00fcn minn\u0259tdar\u0131q Siz\u0259. \u00c7ox sa\u011f olun.<\/p>\n<p>-Sa\u011f olun.<\/p>\n<p><strong>14:16<\/strong><\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti \u0130lham \u018fliyev iyulun 22-d\u0259 Da\u015fk\u0259s\u0259n rayonuna s\u0259f\u0259ri \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 \u201cAzerGold\u201d QSC-nin \u201c\u00c7ovdar\u201d \u0130nteqr\u0259olunmu\u015f Regional Emal Sah\u0259sinin f\u0259aliyy\u0259ti il\u0259 tan\u0131\u015f olub.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/azertag.az\/xeber\/Prezident_Ilham_Aliyev_Daskesende_AzerGold_QSC_nin_CHovdar_Inteqreolunmus_Regional_Emal_Sahesinin_fealiyyeti_ile_tanis_olub_YENILANACAK-1835737\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">AZ\u018fRTAC<\/a>\u00a0x\u0259b\u0259r verir ki, d\u00f6vl\u0259timizin ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131na \u201c\u00c7ovdar\u201d q\u0131z\u0131l m\u0259d\u0259nind\u0259 g\u00f6r\u00fcl\u0259n i\u015fl\u0259r bar\u0259d\u0259 m\u0259lumat verilib.<\/p>\n<p>Prezident \u0130lham \u018fliyev \u201cM\u0259r\u0259h\u201d q\u0131z\u0131l m\u0259d\u0259nind\u0259 s\u00fcxurlar\u0131n ilk partlay\u0131\u015f prosesini izl\u0259yib.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti \u0130lham \u018fliyev iyulun 22-d\u0259 Da\u015fk\u0259s\u0259n rayonuna s\u0259f\u0259ri \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 \u201cAzerGold\u201d QSC-nin \u201c\u00c7ovdar\u201d \u0130nteqr\u0259olunmu\u015f Regional Emal Sah\u0259sinin f\u0259aliyy\u0259ti il\u0259 tan\u0131\u015f olub. AZ\u018fRTAC\u00a0x\u0259b\u0259r verir ki, d\u00f6vl\u0259timizin ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131na \u201c\u00c7ovdar\u201d q\u0131z\u0131l m\u0259d\u0259nind\u0259 g\u00f6r\u00fcl\u0259n i\u015fl\u0259r bar\u0259d\u0259 m\u0259lumat verildi. Bildirildi ki, \u201c\u00c7ovdar\u201d q\u0131z\u0131l m\u0259d\u0259nind\u0259 hasilat i\u015fl\u0259rin\u0259 2016-ci ild\u0259n ba\u015flan\u0131b, bu m\u0259d\u0259nd\u0259 b\u00f6y\u00fck yenid\u0259nqurma v\u0259 infrastruktur i\u015fl\u0259ri h\u0259yata ke\u00e7irilib. Bu g\u00fcn\u0259d\u0259k 259 min unsiya q\u0131z\u0131l istehsal edilib, n\u00f6vb\u0259ti ill\u0259rd\u0259 is\u0259 \u0259lav\u0259 338 min unsiya q\u0131z\u0131l\u0131n istehsal\u0131 planla\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r. \u201cAzerGold\u201d QSC t\u0259kc\u0259 \u201c\u00c7ovdar\u201d yata\u011f\u0131n\u0131n istismar\u0131 n\u0259tic\u0259sind\u0259 \u00f6lk\u0259nin qeyri-neft m\u0259hsullar\u0131 ixracat\u00e7\u0131lar\u0131 aras\u0131nda lider m\u00f6vqey\u0259 y\u00fcks\u0259lib, q\u0131z\u0131l v\u0259 g\u00fcm\u00fc\u015f&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":359241,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[4],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/16269487863886313902_1000x669-1.jpg",620,416,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/16269487863886313902_1000x669-1.jpg",620,416,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/16269487863886313902_1000x669-1.jpg",620,416,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/16269487863886313902_1000x669-1-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/16269487863886313902_1000x669-1-544x365.jpg",544,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/16269487863886313902_1000x669-1.jpg",620,416,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/16269487863886313902_1000x669-1.jpg",620,416,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/16269487863886313902_1000x669-1.jpg",620,416,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/16269487863886313902_1000x669-1-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/16269487863886313902_1000x669-1.jpg",620,416,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=4\" rel=\"category\">Siyas\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti \u0130lham \u018fliyev iyulun 22-d\u0259 Da\u015fk\u0259s\u0259n rayonuna s\u0259f\u0259ri \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 \u201cAzerGold\u201d QSC-nin \u201c\u00c7ovdar\u201d \u0130nteqr\u0259olunmu\u015f Regional Emal Sah\u0259sinin f\u0259aliyy\u0259ti il\u0259 tan\u0131\u015f olub. AZ\u018fRTAC\u00a0x\u0259b\u0259r verir ki, d\u00f6vl\u0259timizin ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131na \u201c\u00c7ovdar\u201d q\u0131z\u0131l m\u0259d\u0259nind\u0259 g\u00f6r\u00fcl\u0259n i\u015fl\u0259r bar\u0259d\u0259 m\u0259lumat verildi. Bildirildi ki, \u201c\u00c7ovdar\u201d q\u0131z\u0131l m\u0259d\u0259nind\u0259 hasilat i\u015fl\u0259rin\u0259 2016-ci ild\u0259n ba\u015flan\u0131b, bu m\u0259d\u0259nd\u0259 b\u00f6y\u00fck yenid\u0259nqurma v\u0259 infrastruktur i\u015fl\u0259ri h\u0259yata ke\u00e7irilib. Bu&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/359240"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=359240"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/359240\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/359241"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=359240"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=359240"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=359240"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}