{"id":389961,"date":"2021-10-13T11:04:58","date_gmt":"2021-10-13T08:04:58","guid":{"rendered":"http:\/\/arantv.az\/?p=389961"},"modified":"2021-10-13T11:04:58","modified_gmt":"2021-10-13T08:04:58","slug":"goyoskur%c9%99k-k%c9%99skin-infeksion-x%c9%99st%c9%99lik-foto","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=389961","title":{"rendered":"G\u00f6y\u00f6sk\u00fcr\u0259k: K\u0259skin infeksion x\u0259st\u0259lik &#8211; FOTO"},"content":{"rendered":"<p>G\u00f6y\u00f6sk\u00fcr\u0259k (pertussis) Bordetella pertussis bakteriyas\u0131n\u0131n t\u00f6r\u0259tdiyi k\u0259skin infeksion x\u0259st\u0259likdir. X\u0259st\u0259lik pasiyentl\u0259 birba\u015fa t\u0259mas zaman\u0131 hava-damc\u0131 yolu il\u0259 yay\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>X\u0259st\u0259liy\u0259 b\u00fct\u00fcn ya\u015f qruplar\u0131nda rast g\u0259linir. G\u00f6y\u00f6sk\u00fcr\u0259k diaqnozu qoyulmayan v\u0259 ya m\u00fcalic\u0259 olunmayan yeniyetm\u0259l\u0259r v\u0259 yetkinl\u0259r B. pertussisin \u0259hali aras\u0131nda \u0259sas da\u015f\u0131y\u0131c\u0131s\u0131d\u0131r v\u0259 onun yay\u0131lma riskini x\u00fcsusil\u0259\u00a0bir ya\u015fdan ki\u00e7ik u\u015faqlarda olmaqla art\u0131r\u0131r<sup>1<\/sup>. \u018fn \u0259sas infeksiya m\u0259nb\u0259yi ail\u0259 \u00fczvl\u0259ridir: bac\u0131-qarda\u015flar, valideynl\u0259r, n\u0259n\u0259 v\u0259 babalar<sup>2<\/sup>.<\/p>\n<p>G\u00f6y\u00f6sk\u00fcr\u0259k yeniyetm\u0259l\u0259rd\u0259 v\u0259 yetkinl\u0259rd\u0259 13-17 % hallarda, u\u015faqlarda is\u0259 5-37 % hallarda uzun m\u00fcdd\u0259tli\u00a0\u00f6sk\u00fcr\u0259yin s\u0259b\u0259bi olur<sup>3-5<\/sup>.<\/p>\n<div id=\"AdviadNativeVideo0\" class=\"AdviadNativeVideo\"><\/div>\n<p>X\u0259st\u0259lik x\u00fcsusil\u0259 k\u00f6rp\u0259l\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259hl\u00fck\u0259lidir, \u00e7\u00fcnki g\u00f6y\u00f6sk\u00fcr\u0259k n\u0259tic\u0259sind\u0259 ba\u015f ver\u0259n \u00f6l\u00fcml\u0259rin 90 %-i bir ya\u015fdan a\u015fa\u011f\u0131 k\u00f6rp\u0259l\u0259rd\u0259 rast g\u0259linir. Buna baxmayaraq g\u00f6y\u00f6sk\u00fcr\u0259k a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131lara s\u0259b\u0259b ola bil\u0259r<sup>6<\/sup>:<\/p>\n<p>\u2022 Pnevmoniya (a\u011fciy\u0259rl\u0259rin iltihab\u0131);<\/p>\n<p>\u2022 K\u0259ll\u0259daxili qanaxma, hipoksiya;<\/p>\n<p>\u2022 K\u0259skin ensefalopatiya;<\/p>\n<p>\u2022 Beyin z\u0259d\u0259l\u0259nm\u0259si v\u0259 \u00f6l\u00fcm.<\/p>\n<p>Yeniyetm\u0259l\u0259rd\u0259 v\u0259 yetkinl\u0259rd\u0259 g\u00f6y\u00f6sk\u00fcr\u0259yin klinik t\u0259zah\u00fcrl\u0259ri m\u00fclayim ola bilir v\u0259 h\u0259tta bu s\u0259b\u0259bd\u0259n tez-tez diaqnoz qoyulmur<sup>7<\/sup>. Buna baxmayaraq g\u00f6y\u00f6sk\u00fcr\u0259k b\u0259zi a\u011f\u0131rla\u015fmalara s\u0259b\u0259b ola bil\u0259r. M\u0259s\u0259l\u0259n:<\/p>\n<p>\u2022 Pnevmoniya;<\/p>\n<p>\u2022 Qab\u0131r\u011fa s\u0131n\u0131qlar\u0131;<\/p>\n<p>\u2022 D\u00fcz ba\u011f\u0131rsa\u011f\u0131n prolaps\u0131;<\/p>\n<p>\u2022 \u0130\u015ftahs\u0131zl\u0131q;<\/p>\n<p>\u2022 Dehidrasiya;<\/p>\n<p>\u2022 Q\u0131colmalar.<\/p>\n<p>X\u0259st\u0259liyin simptomlar\u0131 v\u0259 gedi\u015fi\u00a0<sup>8<\/sup><\/p>\n<p>G\u00f6y\u00f6sk\u00fcr\u0259yin inkubasiya m\u00fcdd\u0259ti 2-14 g\u00fcnd\u00fcr. X\u0259st\u0259lik 3 m\u0259rh\u0259l\u0259d\u0259 inki\u015faf edir v\u0259 \u00fcmumiyy\u0259tl\u0259 6-8 h\u0259ft\u0259 davam edir.<\/p>\n<p>1. \u0130lkin kataral faza soyuqd\u0259ym\u0259 simptomlar\u0131, y\u00fcng\u00fcl \u00f6sk\u00fcr\u0259k il\u0259 xarakteriz\u0259 olunur. X\u0259st\u0259lik bu zaman x\u00fcsusil\u0259 yoluxucudur.<\/p>\n<p>2. Paroksizmal faza paroksizmal \u00f6sk\u00fcr\u0259k, \u00f6sk\u00fcr\u0259kd\u0259n sonra qusma il\u0259 xarakteriz\u0259 olunur.<\/p>\n<p>3. Rekonvalensiya fazas\u0131 10 h\u0259ft\u0259y\u0259 q\u0259d\u0259r davam ed\u0259 bil\u0259r v\u0259 bu d\u00f6vr \u00e7ox vaxt \u201c100 g\u00fcnl\u00fck \u00f6sk\u00fcr\u0259k\u201d\u00a0adland\u0131r\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>Olmaqla b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyada g\u00f6y\u00f6sk\u00fcr\u0259k hallar\u0131 artmaqdad\u0131r.<\/p>\n<p>Vaksinasiya x\u0259st\u0259liyin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 alma\u011f\u0131n \u0259n yax\u015f\u0131 yollar\u0131ndan biridir, \u00dcmumd\u00fcnya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131 vaksinasiyan\u0131 x\u0259st\u0259likd\u0259n qorunman\u0131n \u0259n t\u0259sirli yollar\u0131ndan biri hesab edir.<\/p>\n<p>B\u0259zi Avropa \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 v\u0259 AB\u015e-da yeniyetm\u0259l\u0259r\u0259 v\u0259 yetkinl\u0259r\u0259 g\u00f6y\u00f6sk\u00fcr\u0259k peyv\u0259ndi vurulur. Vaksinasiya zaman\u0131 y\u00fcks\u0259k effektivlik v\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik profili il\u0259 xarakteriz\u0259 olunan h\u00fcceyr\u0259siz g\u00f6y\u00f6sk\u00fcr\u0259k komponentli kombin\u0259olunmu\u015f peyv\u0259ndl\u0259rd\u0259n istifad\u0259 olunur.<\/p>\n<p>X\u0259st\u0259liyin profilaktikas\u0131 v\u0259 vaxtl\u0131-vaxt\u0131nda apar\u0131lan vaksinasiya g\u00f6y\u00f6sk\u00fcr\u0259yin a\u011f\u0131r f\u0259sadlar\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 alacaqd\u0131r.<\/p>\n<div>1. CDC. Pertussis. In: Hamborsky J, et al, eds. Epidemiology and Prevention of Vaccine-Preventable Diseases. 13th ed. Washington, DC: Public Health Foundation; 015:261-278 http:\/\/www.cdc.gov\/vaccines\/pubs\/pinkbook\/index.html. Accessed July 16, 2018.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>2. Skoff TH et al. Pediatrics 2015; 136:635-641 3. Cherry JD. Pediatrics. 2005;115(5):1422-1427.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>4. Marchello C, et al. Ann Fam Med. 2016;14(6):552-566.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>5. Weinberger R, et al. Eur J Clin Microbiol Infect Dis. January 4, 2018. doi: 10.1007\/s10096-017-3158-6.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>6. Edwards KM, Decker MD. Pertussis vaccine. In: Plotkin S, et al, eds. Vaccines. 7th ed. Philadelphia, PA: Saunders; 2018. CDC. Pertussis. In: Hamborsky J, et al, eds. Epidemiology and Prevention of Vaccine-Preventable Diseases. 13th ed. Washington, DC: Public Health Foundation; 2015:261-278. http:\/\/www.cdc.gov\/vaccines\/pubs\/pinkbook\/index.html. Accessed July 16, 2018.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>7. . ECDC. Pertussis &#8211; Annual Epidemiological Report 2016 [2014 data] 2. Forsyth et al. CID 2004; 39:1802\u20139 .ECDC. Disease factsheet about pertussis https:\/\/ecdc.europa.eu\/en\/pertussis\/facts [accessed July 25th, 2017]<\/div>\n<div>\n8. CDC. Pertussis (whooping cough) fast facts. https:\/\/www.cdc.gov\/pertussis\/fast-facts.html. Accessed July 16, 2018<br \/>\nMAT-AZ-2100054<\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<div class=\"gallery\">\n<div class=\"gallery-i\"><img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjEvMTAvMTMvMTEvMTIvNTgvZDdiZTc5MGMtMjc0Ny00YTU2LThkNmUtMzQ4NjQzYWU0NTY3LzEucG5nIl0sWyJwIiwiZW5jb2RlIiwianBnIiwiLXF1YWxpdHkgODAiXSxbInAiLCJ0aHVtYiIsIjU5MHg1OTBcdTAwM2UiXV0?sha=dfe1f3edb276e04c\" alt=\"\" \/><\/p>\n<div class=\"gallery-i-caption\"><\/div>\n<\/div>\n<div class=\"gallery-i\"><img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjEvMTAvMTMvMTEvMTIvNTcvYzkwMTkxN2UtYmEwOC00ZGUyLTlkOTEtODBlOGNjMWVjZDJhLzIucG5nIl0sWyJwIiwiZW5jb2RlIiwianBnIiwiLXF1YWxpdHkgODAiXSxbInAiLCJ0aHVtYiIsIjU5MHg1OTBcdTAwM2UiXV0?sha=0dcb2203199b0f16\" alt=\"\" \/><\/p>\n<div class=\"gallery-i-caption\"><\/div>\n<\/div>\n<div class=\"gallery-i\"><img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjEvMTAvMTMvMTEvMTIvNTcvOTI1NDFlOTEtYTI2MS00ZjZkLWI5M2ItNzU0NjhiNTYzNDNkLzMucG5nIl0sWyJwIiwiZW5jb2RlIiwianBnIiwiLXF1YWxpdHkgODAiXSxbInAiLCJ0aHVtYiIsIjU5MHg1OTBcdTAwM2UiXV0?sha=26159c14c26328e7\" alt=\"\" \/><\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>G\u00f6y\u00f6sk\u00fcr\u0259k (pertussis) Bordetella pertussis bakteriyas\u0131n\u0131n t\u00f6r\u0259tdiyi k\u0259skin infeksion x\u0259st\u0259likdir. X\u0259st\u0259lik pasiyentl\u0259 birba\u015fa t\u0259mas zaman\u0131 hava-damc\u0131 yolu il\u0259 yay\u0131l\u0131r. X\u0259st\u0259liy\u0259 b\u00fct\u00fcn ya\u015f qruplar\u0131nda rast g\u0259linir. G\u00f6y\u00f6sk\u00fcr\u0259k diaqnozu qoyulmayan v\u0259 ya m\u00fcalic\u0259 olunmayan yeniyetm\u0259l\u0259r v\u0259 yetkinl\u0259r B. pertussisin \u0259hali aras\u0131nda \u0259sas da\u015f\u0131y\u0131c\u0131s\u0131d\u0131r v\u0259 onun yay\u0131lma riskini x\u00fcsusil\u0259\u00a0bir ya\u015fdan ki\u00e7ik u\u015faqlarda olmaqla art\u0131r\u0131r1. \u018fn \u0259sas infeksiya m\u0259nb\u0259yi ail\u0259 \u00fczvl\u0259ridir: bac\u0131-qarda\u015flar, valideynl\u0259r, n\u0259n\u0259 v\u0259 babalar2. G\u00f6y\u00f6sk\u00fcr\u0259k yeniyetm\u0259l\u0259rd\u0259 v\u0259 yetkinl\u0259rd\u0259 13-17 % hallarda, u\u015faqlarda is\u0259 5-37 % hallarda uzun m\u00fcdd\u0259tli\u00a0\u00f6sk\u00fcr\u0259yin s\u0259b\u0259bi olur3-5. X\u0259st\u0259lik x\u00fcsusil\u0259 k\u00f6rp\u0259l\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259hl\u00fck\u0259lidir, \u00e7\u00fcnki g\u00f6y\u00f6sk\u00fcr\u0259k n\u0259tic\u0259sind\u0259 ba\u015f ver\u0259n \u00f6l\u00fcml\u0259rin 90 %-i&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":389962,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[26],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/10\/cdf1630c-6879-481b-8d44-d551f6d27bd0.jpg",620,413,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/10\/cdf1630c-6879-481b-8d44-d551f6d27bd0.jpg",620,413,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/10\/cdf1630c-6879-481b-8d44-d551f6d27bd0.jpg",620,413,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/10\/cdf1630c-6879-481b-8d44-d551f6d27bd0-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/10\/cdf1630c-6879-481b-8d44-d551f6d27bd0-548x365.jpg",548,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/10\/cdf1630c-6879-481b-8d44-d551f6d27bd0.jpg",620,413,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/10\/cdf1630c-6879-481b-8d44-d551f6d27bd0.jpg",620,413,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/10\/cdf1630c-6879-481b-8d44-d551f6d27bd0.jpg",620,413,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/10\/cdf1630c-6879-481b-8d44-d551f6d27bd0-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/10\/cdf1630c-6879-481b-8d44-d551f6d27bd0.jpg",620,413,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=26\" rel=\"category\">Sosial<\/a>","rttpg_excerpt":"G\u00f6y\u00f6sk\u00fcr\u0259k (pertussis) Bordetella pertussis bakteriyas\u0131n\u0131n t\u00f6r\u0259tdiyi k\u0259skin infeksion x\u0259st\u0259likdir. X\u0259st\u0259lik pasiyentl\u0259 birba\u015fa t\u0259mas zaman\u0131 hava-damc\u0131 yolu il\u0259 yay\u0131l\u0131r. X\u0259st\u0259liy\u0259 b\u00fct\u00fcn ya\u015f qruplar\u0131nda rast g\u0259linir. G\u00f6y\u00f6sk\u00fcr\u0259k diaqnozu qoyulmayan v\u0259 ya m\u00fcalic\u0259 olunmayan yeniyetm\u0259l\u0259r v\u0259 yetkinl\u0259r B. pertussisin \u0259hali aras\u0131nda \u0259sas da\u015f\u0131y\u0131c\u0131s\u0131d\u0131r v\u0259 onun yay\u0131lma riskini x\u00fcsusil\u0259\u00a0bir ya\u015fdan ki\u00e7ik u\u015faqlarda olmaqla art\u0131r\u0131r1. \u018fn \u0259sas infeksiya m\u0259nb\u0259yi ail\u0259&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/389961"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=389961"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/389961\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/389962"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=389961"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=389961"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=389961"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}