{"id":3985,"date":"2018-08-02T13:29:47","date_gmt":"2018-08-02T10:29:47","guid":{"rendered":"http:\/\/arantv.az\/?p=3985"},"modified":"2018-08-02T13:29:47","modified_gmt":"2018-08-02T10:29:47","slug":"%c9%99li-h%c9%99s%c9%99novun-az%c9%99rbaycanlilara-qarsi-etnik-t%c9%99mizl%c9%99m%c9%99-v%c9%99-soyqirimi-siyas%c9%99ti-adli-kitabi-tbilisid%c9%99-gurcu-dilind%c9%99-cap-olundu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=3985","title":{"rendered":"\u018fli H\u0259s\u0259novun \u201cAz\u0259rbaycanl\u0131lara qar\u015f\u0131 etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259 v\u0259 soyq\u0131r\u0131m\u0131 siyas\u0259ti\u201d adl\u0131 kitab\u0131 Tbilisid\u0259 g\u00fcrc\u00fc dilind\u0259 \u00e7ap olundu"},"content":{"rendered":"<p><strong>Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Prezidentinin ictimai-siyasi m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r \u00fczr\u0259 k\u00f6m\u0259k\u00e7isi \u018fli H\u0259s\u0259novun &#8220;Az\u0259rbaycanl\u0131lara qar\u015f\u0131 etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259 v\u0259 soyq\u0131r\u0131m\u0131 siyas\u0259ti&#8221; adl\u0131 kitab\u0131 Tbilisid\u0259 g\u00fcrc\u00fc dilind\u0259 \u00e7ap olunub.<\/strong><\/p>\n<p><strong>ARANTV.AZ<\/strong> az\u0259rtac-a istinad\u0259n x\u0259b\u0259r verir ki, art\u0131q on ikinci dild\u0259 n\u0259\u015fr edilmi\u015f \u0259s\u0259rd\u0259 son iki \u0259srd\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lara qar\u015f\u0131 erm\u0259ni mill\u0259t\u00e7il\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n m\u0259qs\u0259dy\u00f6nl\u00fc \u015f\u0259kild\u0259 h\u0259yata ke\u00e7iril\u0259n etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259, soyq\u0131r\u0131m\u0131 v\u0259 t\u0259cav\u00fczkarl\u0131q siyas\u0259ti t\u0259hlil olunur.<\/p>\n<p>Erm\u0259nil\u0259rin Az\u0259rbaycan torpaqlar\u0131na k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fclm\u0259si, yerl\u0259\u015fdirilm\u0259si v\u0259 xalq\u0131m\u0131za qar\u015f\u0131 t\u00f6r\u0259tdikl\u0259ri soyq\u0131r\u0131mlar\u0131 kitabda sistemli \u015f\u0259kild\u0259 \u00f6z \u0259ksini tap\u0131b. Bununla yana\u015f\u0131, \u0259s\u0259rd\u0259 erm\u0259ni mill\u0259t\u00e7il\u0259rinin t\u0259cav\u00fczkar siyas\u0259ti n\u0259tic\u0259sind\u0259 XX \u0259srd\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n 4 d\u0259f\u0259 &#8211; 1905-1906-c\u0131, 1918-1920-ci, 1948-1953-c\u00fc v\u0259 1988-1993-c\u00fc ill\u0259rd\u0259 soyq\u0131r\u0131m\u0131 v\u0259 etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259l\u0259r\u0259 m\u0259ruz qalmas\u0131 m\u0259nb\u0259l\u0259r\u0259 \u0259sas\u0259n t\u0259hlil edilir.<\/p>\n<p>G\u00f6st\u0259rilir ki, erm\u0259ni mill\u0259t\u00e7il\u0259ri XIX \u0259srin sonunda &#8211; 1885-ci ild\u0259 Marseld\u0259 &#8220;Armenakan&#8221;, 1887-ci ild\u0259 Cenevr\u0259d\u0259 &#8220;Hn\u00e7aq&#8221;, 1890-c\u0131 ild\u0259 is\u0259 Tiflisd\u0259 &#8220;Da\u015fnaks\u00fctyun&#8221; partiyalar\u0131n\u0131 yaratd\u0131qdan sonra erm\u0259nil\u0259rin &#8220;b\u00f6y\u00fck Erm\u0259nistan&#8221; yaratmaq iddialar\u0131 yeni m\u0259rh\u0259l\u0259y\u0259 q\u0259d\u0259m qoyub v\u0259 onlar \u00f6z m\u0259qs\u0259dl\u0259rin\u0259 \u00e7atmaq \u00fc\u00e7\u00fcn xarici himay\u0259darlar\u0131n k\u00f6m\u0259yi il\u0259 m\u00fcxt\u0259lif vaxtlarda t\u00fcrk-m\u00fcs\u0259lman \u0259halisin\u0259 qar\u015f\u0131 d\u0259h\u015f\u0259tli terror v\u0259 soyq\u0131r\u0131m\u0131 h\u0259yata ke\u00e7irm\u0259kl\u0259 etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259 siyas\u0259ti apar\u0131blar.<\/p>\n<p>Monoqrafiyada 1918-1920-ci ill\u0259rd\u0259 erm\u0259nil\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n t\u00f6r\u0259dilmi\u015f soyq\u0131r\u0131mlar\u0131n\u0131n Bak\u0131, Quba, \u015eamax\u0131 il\u0259 yana\u015f\u0131, \u015eu\u015fada, \u0130r\u0259van quberniyas\u0131 \u0259razisind\u0259, Z\u0259ng\u0259zurda, Nax\u00e7\u0131vanda, \u015e\u0259rurda, Ordubadda, Qarsda v\u0259 ba\u015fqa b\u00f6lg\u0259l\u0259rd\u0259 davam etdirilm\u0259si n\u0259tic\u0259sind\u0259 on minl\u0259rl\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131n\u0131n q\u0259tl\u0259 yetirilm\u0259si elmi m\u0259nb\u0259l\u0259r\u0259 \u0259sas\u0259n t\u0259dqiq edilir.<\/p>\n<p>Bununla yana\u015f\u0131, XX \u0259srin 80-ci ill\u0259rinin ikinci yar\u0131s\u0131ndan ba\u015flayaraq Erm\u0259nistan\u0131n Az\u0259rbaycana qar\u015f\u0131 \u0259sass\u0131z \u0259razi iddialar\u0131 v\u0259 i\u015f\u011fal\u00e7\u0131l\u0131q siyas\u0259ti, o c\u00fcml\u0259d\u0259n 1988-1993-c\u00fc ill\u0259rd\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lara qar\u015f\u0131 etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259 v\u0259 soyq\u0131r\u0131m\u0131 siyas\u0259ti elmi m\u0259nb\u0259l\u0259r \u0259sas\u0131nda ara\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r. Kitabda Xocal\u0131 \u015f\u0259h\u0259rinin tarixi, co\u011frafi m\u00f6vqeyi, i\u015f\u011fal statistikas\u0131 da verilib ki, bu da Yuxar\u0131 Qaraba\u011fda strateji \u0259h\u0259miyy\u0259tli v\u0259 \u0259halisi soyq\u0131r\u0131m\u0131na m\u0259ruz qalm\u0131\u015f \u0259razi haqq\u0131nda \u0259trafl\u0131 m\u0259lumat almaq ist\u0259y\u0259n h\u0259r bir insanda geni\u015f t\u0259s\u0259vv\u00fcr yarad\u0131r.<\/p>\n<p>Eyni zamanda, 1992-ci il fevral\u0131n 26-da Erm\u0259nistan silahl\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n Xocal\u0131 \u015f\u0259h\u0259rinin i\u015f\u011fal\u0131 zaman\u0131 dinc az\u0259rbaycanl\u0131 \u0259haliy\u0259 qar\u015f\u0131 t\u00f6r\u0259dilmi\u015f v\u0259h\u015filikl\u0259r xarici m\u0259nb\u0259l\u0259r\u0259 \u0259sas\u0259n geni\u015f t\u0259hlil edilir. Bu soyq\u0131r\u0131m\u0131 akt\u0131 b\u00fct\u00fcn insanl\u0131\u011fa qar\u015f\u0131 \u0259n a\u011f\u0131r cinay\u0259tl\u0259rd\u0259n biri kimi s\u0259ciyy\u0259l\u0259ndirilir. H\u0259m\u00e7inin Az\u0259rbaycan\u0131n Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f b\u00f6lg\u0259sind\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n Xocal\u0131 \u015f\u0259h\u0259rinin strateji \u0259h\u0259miyy\u0259tini \u015f\u0259rtl\u0259ndir\u0259n s\u0259b\u0259bl\u0259r \u00f6yr\u0259nilir.<\/p>\n<p>\u018fs\u0259rd\u0259 Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131n\u0131n d\u00fcnyaya \u00e7atd\u0131r\u0131lmas\u0131, ona siyasi-h\u00fcquqi qiym\u0259tin verilm\u0259si istiqam\u0259tind\u0259 g\u00f6r\u00fcl\u0259n i\u015fl\u0259r, el\u0259c\u0259 d\u0259 Xocal\u0131 faci\u0259sinin beyn\u0259lxalq al\u0259md\u0259 soyq\u0131r\u0131m\u0131 akt\u0131 kimi tan\u0131nmas\u0131 m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri geni\u015f t\u0259dqiq olunur. M\u00fc\u0259llif diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131r ki, Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 d\u00fcnya tarixind\u0259 he\u00e7 vaxt unudulmayan Xat\u0131n, Xirosima, Naqasaki, Sonqmi, Ruanda, Srebrenitsa v\u0259 Holokost kimi d\u0259h\u015f\u0259tli soyq\u0131r\u0131mlar\u0131ndan he\u00e7 d\u0259 geri qalm\u0131r.<\/p>\n<p>Kitabda g\u00f6st\u0259rilir ki, haz\u0131rda Xocal\u0131 h\u0259qiq\u0259tl\u0259rinin d\u00fcnyaya \u00e7atd\u0131r\u0131lmas\u0131 v\u0259 beyn\u0259lxalq al\u0259md\u0259 daha geni\u015f yay\u0131lmas\u0131, el\u0259c\u0259 d\u0259 q\u0259tliama obyektiv siyasi-h\u00fcquqi qiym\u0259t verilm\u0259si istiqam\u0259tind\u0259 at\u0131lan add\u0131mlar Heyd\u0259r \u018fliyev Fondu t\u0259r\u0259find\u0259n \u00e7ox u\u011furla davam etdirilir. Fondun bu istiqam\u0259td\u0259 f\u0259aliyy\u0259ti n\u0259tic\u0259sind\u0259 d\u00fcnya \u00f6lk\u0259l\u0259ri erm\u0259ni i\u015f\u011fal\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n Xocal\u0131da insanl\u0131\u011fa s\u0131\u011fmayan q\u0259tll\u0259ri haqq\u0131nda daha dol\u011fun m\u0259lumatland\u0131r\u0131l\u0131r. Bununla yana\u015f\u0131, kitabda bir s\u0131ra d\u00f6vl\u0259tl\u0259r v\u0259 \u0130slam \u018fm\u0259kda\u015fl\u0131q T\u0259\u015fkilat\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131n\u0131n tan\u0131nmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 q\u0259bul edil\u0259n s\u0259n\u0259dl\u0259r, h\u0259m\u00e7inin BMT Ba\u015f M\u0259clisinin 1948-ci il 9 dekabr tarixli 260 (III) sayl\u0131 q\u0259tnam\u0259si il\u0259 q\u0259bul edilmi\u015f v\u0259 1951-ci ild\u0259n q\u00fcvv\u0259y\u0259 minmi\u015f &#8220;Soyq\u0131r\u0131m\u0131 cinay\u0259tinin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131 v\u0259 c\u0259zaland\u0131r\u0131lmas\u0131 haqq\u0131nda&#8221; Konvensiya m\u00fcxt\u0259lif dill\u0259rd\u0259 verilib.<\/p>\n<p>\u018fs\u0259rd\u0259 xarici dill\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycan tarixinin m\u00fcxt\u0259lif d\u00f6vrl\u0259rin\u0259 dair s\u0259n\u0259dl\u0259r v\u0259 x\u0259rit\u0259l\u0259r, m\u00fcnaqi\u015f\u0259nin nizama sal\u0131nmas\u0131na dair BMT T\u0259hl\u00fck\u0259sizlik \u015euras\u0131n\u0131n q\u0259bul etdiyi q\u0259tnam\u0259l\u0259r, Erm\u0259nistan silahl\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n Az\u0259rbaycan\u0131n i\u015f\u011fal olunmu\u015f \u0259razil\u0259ri haqq\u0131nda m\u0259lumatlar v\u0259 fotolar da verilib.<\/p>\n<p>Kitab Erm\u0259nistan\u0131n az\u0259rbaycanl\u0131lara qar\u015f\u0131 etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259, soyq\u0131r\u0131m\u0131 v\u0259 d\u00f6vl\u0259t terrorizmi siyas\u0259tinin d\u00fcnya ictimaiyy\u0259tin\u0259 daha geni\u015f miqyasda \u00e7atd\u0131r\u0131lmas\u0131 v\u0259 t\u0259cav\u00fczkar\u0131n if\u015fa olunmas\u0131 bax\u0131m\u0131ndan m\u00fch\u00fcm \u0259h\u0259miyy\u0259t k\u0259sb edir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Prezidentinin ictimai-siyasi m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r \u00fczr\u0259 k\u00f6m\u0259k\u00e7isi \u018fli H\u0259s\u0259novun &#8220;Az\u0259rbaycanl\u0131lara qar\u015f\u0131 etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259 v\u0259 soyq\u0131r\u0131m\u0131 siyas\u0259ti&#8221; adl\u0131 kitab\u0131 Tbilisid\u0259 g\u00fcrc\u00fc dilind\u0259 \u00e7ap olunub. ARANTV.AZ az\u0259rtac-a istinad\u0259n x\u0259b\u0259r verir ki, art\u0131q on ikinci dild\u0259 n\u0259\u015fr edilmi\u015f \u0259s\u0259rd\u0259 son iki \u0259srd\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lara qar\u015f\u0131 erm\u0259ni mill\u0259t\u00e7il\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n m\u0259qs\u0259dy\u00f6nl\u00fc \u015f\u0259kild\u0259 h\u0259yata ke\u00e7iril\u0259n etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259, soyq\u0131r\u0131m\u0131 v\u0259 t\u0259cav\u00fczkarl\u0131q siyas\u0259ti t\u0259hlil olunur. Erm\u0259nil\u0259rin Az\u0259rbaycan torpaqlar\u0131na k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fclm\u0259si, yerl\u0259\u015fdirilm\u0259si v\u0259 xalq\u0131m\u0131za qar\u015f\u0131 t\u00f6r\u0259tdikl\u0259ri soyq\u0131r\u0131mlar\u0131 kitabda sistemli \u015f\u0259kild\u0259 \u00f6z \u0259ksini tap\u0131b. Bununla yana\u015f\u0131, \u0259s\u0259rd\u0259 erm\u0259ni mill\u0259t\u00e7il\u0259rinin t\u0259cav\u00fczkar siyas\u0259ti n\u0259tic\u0259sind\u0259 XX \u0259srd\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n 4 d\u0259f\u0259 &#8211; 1905-1906-c\u0131, 1918-1920-ci, 1948-1953-c\u00fc v\u0259&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":3986,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[4],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/673169.jpg",800,600,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/673169.jpg",800,600,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/673169.jpg",800,600,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/673169-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/673169-300x225.jpg",300,225,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/673169.jpg",640,480,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/673169.jpg",800,600,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/673169.jpg",800,600,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/673169.jpg",229,172,false],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/673169.jpg",800,600,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=4\" rel=\"category\">Siyas\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Prezidentinin ictimai-siyasi m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r \u00fczr\u0259 k\u00f6m\u0259k\u00e7isi \u018fli H\u0259s\u0259novun &#8220;Az\u0259rbaycanl\u0131lara qar\u015f\u0131 etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259 v\u0259 soyq\u0131r\u0131m\u0131 siyas\u0259ti&#8221; adl\u0131 kitab\u0131 Tbilisid\u0259 g\u00fcrc\u00fc dilind\u0259 \u00e7ap olunub. ARANTV.AZ az\u0259rtac-a istinad\u0259n x\u0259b\u0259r verir ki, art\u0131q on ikinci dild\u0259 n\u0259\u015fr edilmi\u015f \u0259s\u0259rd\u0259 son iki \u0259srd\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lara qar\u015f\u0131 erm\u0259ni mill\u0259t\u00e7il\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n m\u0259qs\u0259dy\u00f6nl\u00fc \u015f\u0259kild\u0259 h\u0259yata ke\u00e7iril\u0259n etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259, soyq\u0131r\u0131m\u0131 v\u0259 t\u0259cav\u00fczkarl\u0131q siyas\u0259ti t\u0259hlil&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3985"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3985"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3985\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3986"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3985"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3985"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3985"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}