{"id":400625,"date":"2021-11-06T13:53:21","date_gmt":"2021-11-06T10:53:21","guid":{"rendered":"http:\/\/arantv.az\/?p=400625"},"modified":"2021-11-06T13:53:21","modified_gmt":"2021-11-06T10:53:21","slug":"amulsar-m%c9%99d%c9%99ni-erm%c9%99nistan-ucun-niy%c9%99-vacibdir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=400625","title":{"rendered":"\u201cAmulsar\u201d m\u0259d\u0259ni Erm\u0259nistan \u00fc\u00e7\u00fcn niy\u0259 vacibdir?"},"content":{"rendered":"<p>Art\u0131q bir ne\u00e7\u0259 ildir ki, ekoloqlar, beyn\u0259lxalq t\u0259\u015fkilatlar v\u0259 media Erm\u0259nistanda \u201cAmulsar\u201d q\u0131z\u0131l yata\u011f\u0131n\u0131n istismar\u0131n\u0131n X\u0259z\u0259r d\u0259nizi h\u00f6vz\u0259si, Qafqaz regionunda torpa\u011f\u0131n keyfiyy\u0259ti v\u0259 \u00fcmumiyy\u0259tl\u0259, Az\u0259rbaycan\u0131n ekologiyas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn ciddi t\u0259hl\u00fck\u0259 yarada bil\u0259c\u0259yi bar\u0259d\u0259 b\u0259yanatlar s\u0259sl\u0259ndirir. H\u0259tta b\u0259zil\u0259ri m\u0259d\u0259nin istismar\u0131n\u0131 Qaraba\u011f m\u00fcnaqi\u015f\u0259si il\u0259 d\u0259 m\u00fcqayis\u0259 edirl\u0259r. G\u00f6r\u00fcn\u0259n odur ki, yataq getdikc\u0259 Nikol Pa\u015finyan h\u00f6kum\u0259ti \u00fc\u00e7\u00fcn \u201cqanayan yara\u201dya \u00e7evrilir.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/kaspi.az\/az\/ermenistanin-boazinda-qalan-qizil?fbclid=IwAR0YhS_oClsugNRVubGfqEeAGlP2uLeyKF2Xj91vYXzEIKqTMQ9-9MypU8g\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><strong>\u201cKaspi\u201d q\u0259zeti<\/strong><\/a>nin m\u00f6vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131 m\u0259qal\u0259sini t\u0259qdim edirik.<\/p>\n<p>\u201c\u0130ndi Erm\u0259nistan h\u00f6kum\u0259ti \u0259traf m\u00fchit f\u0259allar\u0131 il\u0259 beyn\u0259lxalq m\u0259d\u0259n \u015firk\u0259ti aras\u0131nda qal\u0131b\u201d, &#8211; dey\u0259 n\u00fcfuzlu q\u0259rb n\u0259\u015fri \u201cEmerging Europe\u201d yaz\u0131r. Uzun ill\u0259rdir ki, \u201cLydian \u0130nternational\u201d \u0130ngilt\u0259r\u0259-Kanada m\u0259d\u0259n \u015firk\u0259tinin t\u00f6r\u0259m\u0259 m\u00fc\u0259ssis\u0259si olan \u201cLydian Armenia\u201d m\u0259d\u0259nd\u0259 q\u0131z\u0131l hasilat\u0131na ba\u015flama\u011fa c\u0259hd edir. Amma onlar\u0131n c\u0259hdinin qar\u015f\u0131s\u0131 yerli sakinl\u0259rin v\u0259 ekoloqlar\u0131n s\u0259yi n\u0259tic\u0259sind\u0259 al\u0131n\u0131r.<\/p>\n<div id=\"AdviadNativeVideo0\" class=\"AdviadNativeVideo\"><\/div>\n<p>2018-ci ild\u0259 \u201cm\u0259xm\u0259ri inqilab\u201d n\u0259tic\u0259sind\u0259 hakimiyy\u0259t\u0259 g\u0259l\u0259n Nikol Pa\u015finyan m\u0259d\u0259nin istismar \u00fc\u00e7\u00fcn a\u00e7\u0131lmas\u0131na c\u0259hd g\u00f6st\u0259rdi. D\u0259rhal da f\u0259allar h\u0259r hans\u0131 a\u011f\u0131r texnikan\u0131n \u0259raziy\u0259 ke\u00e7m\u0259sinin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn yolu vaqon evl\u0259rl\u0259 ba\u011flad\u0131lar. Ke\u00e7\u0259n il \u201cLydian Armenia\u201d onlar\u0131n s\u00f6k\u00fclm\u0259sini h\u0259yata ke\u00e7irm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn \u00f6z\u0259l t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik \u015firk\u0259tin\u0259 m\u00fcraci\u0259t d\u0259 etdi. N\u0259tic\u0259d\u0259, qar\u015f\u0131durma yarand\u0131, onlarla etiraz\u00e7\u0131 h\u0259bs edildi. Bu qar\u015f\u0131durma v\u0259 toqqu\u015fmalar\u0131n \u00fcst\u00fcnd\u0259n bir ild\u0259n \u00e7ox vaxt ke\u00e7s\u0259 d\u0259, m\u00fcbahis\u0259 davam edir v\u0259 yax\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 h\u0259llin\u0259 \u00fcmid yoxdur.<\/p>\n<p>\u201cLydian Armenia\u201d ilk d\u0259f\u0259 2005-ci ild\u0259 \u201cAmulsar\u201dda q\u0131z\u0131l yataqlar\u0131 a\u015fkar edib. 2012-ci ild\u0259 \u015firk\u0259t o vaxt Serj Sarkisyan\u0131n r\u0259hb\u0259rlik etdiyi h\u00f6kum\u0259tl\u0259 yata\u011f\u0131n i\u015fl\u0259nm\u0259sin\u0259 dair m\u00fcqavil\u0259 imzalay\u0131b. B\u0259zi hesablamalara g\u00f6r\u0259, istehsal ba\u015flamasa da, \u015firk\u0259t layih\u0259y\u0259 art\u0131q 400 milyon dollar s\u0259rmay\u0259 qoyub.<\/p>\n<p>Q\u0259rb n\u0259\u015fri diqq\u0259ti ona y\u00f6n\u0259ldir ki, m\u0259d\u0259nl\u0259 ba\u011fl\u0131 planlar \u0259vv\u0259ld\u0259n ekoloqlar\u0131n etiraz\u0131 il\u0259 \u00fczl\u0259\u015fib. Onlar\u0131n \u0259sas \u015fikay\u0259ti q\u0131z\u0131l m\u0259d\u0259nl\u0259rind\u0259 sianidin potensial istifad\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r. Kimya\u00e7\u0131 m\u00fct\u0259x\u0259ssis Oksana Xar\u00e7enkonun s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, sianid b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyada q\u0131z\u0131l hasilat\u0131nda istifad\u0259 olunur. \u201cSianid filizd\u0259n q\u0131z\u0131l\u0131n yuyulmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn istifad\u0259 olunur\u201d\u00a0dey\u0259n m\u00fct\u0259x\u0259ssis, bunun m\u0259nfi f\u0259sadlar\u0131n\u0131 sadalay\u0131r:<\/p>\n<p>\u201cBu o dem\u0259kdir ki, filiz yataqlar\u0131na sianid m\u0259hlulu t\u0259tbiq etm\u0259kl\u0259 m\u0259d\u0259n\u00e7il\u0259r yaln\u0131z q\u0131z\u0131l\u0131 \u00e7\u0131xara bil\u0259rl\u0259r. Bu, sa\u011flaml\u0131\u011fa \u0259h\u0259miyy\u0259tli d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 m\u0259nfi t\u0259sir\u00a0g\u00f6st\u0259r\u0259 bil\u0259r\u201d. Ekoloqlar da Arpa v\u0259 Vorotan \u00e7aylar\u0131 aras\u0131ndak\u0131 vadid\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n \u201cAmulsar\u201d m\u0259d\u0259ninin \u0259traf m\u00fchit \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259hl\u00fck\u0259 yaratd\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildirirl\u0259r. Bu da \u00f6z n\u00f6vb\u0259sind\u0259 Erm\u0259nistandak\u0131 G\u00f6y\u00e7\u0259 g\u00f6l\u00fcn\u00fcn ekosistemin\u0259 ciddi t\u0259sir g\u00f6st\u0259r\u0259c\u0259k.<\/p>\n<p>N\u0259\u015fr yaz\u0131r ki, 40 ton t\u0259miz q\u0131z\u0131l oldu\u011fu bildiril\u0259n \u201cAmulsar\u201d yata\u011f\u0131 m\u00fcst\u0259qil Erm\u0259nistan tarixind\u0259 \u0259n iri investisiya layih\u0259si hesab olunur. Layih\u0259 i\u015f\u0259 d\u00fc\u015f\u0259rs\u0259, Erm\u0259nistan iqtisadiyyat\u0131na \u0259h\u0259miyy\u0259tli d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 t\u0259sir g\u00f6st\u0259r\u0259c\u0259k. Pa\u015finyan\u0131n ba\u015f nazir kimi ilk add\u0131mlar\u0131ndan biri Livan\u0131n ELARD \u015firk\u0259tin\u0259 \u201cAmulsar\u201d m\u0259d\u0259ninin istismar\u0131n\u0131n m\u00fcmk\u00fcn m\u0259nfi n\u0259tic\u0259l\u0259rini \u00f6yr\u0259nm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn g\u00f6st\u0259ri\u015f verm\u0259si olub. \u015eirk\u0259t m\u0259d\u0259nin istismar\u0131n\u0131n G\u00f6y\u00e7\u0259 g\u00f6l\u00fc d\u0259 daxil olmaqla yax\u0131nl\u0131qdak\u0131 su m\u0259nb\u0259l\u0259rin\u0259 t\u0259sirinin olduqca a\u015fa\u011f\u0131 oldu\u011fu q\u0259na\u0259tin\u0259 g\u0259l\u0259n bir hesabat haz\u0131rlay\u0131b. Pa\u015finyan hesabat\u0131 y\u00fcks\u0259k qiym\u0259tl\u0259ndir\u0259r\u0259k layih\u0259y\u0259 \u201cya\u015f\u0131l i\u015f\u0131q\u201d yand\u0131r\u0131b. Lakin etiraz\u00e7\u0131lar ba\u015fqa fikird\u0259dirl\u0259r. Onlar hesab edirl\u0259r ki, hesabatda faktiki olaraq m\u0259d\u0259nin \u0259traf m\u00fchit\u0259 z\u0259r\u0259r vuraca\u011f\u0131 a\u00e7\u0131q \u015f\u0259kild\u0259 g\u00f6st\u0259rilib. Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n d\u0259, ba\u015f nazir c\u0259mi iki h\u0259ft\u0259d\u0259n sonra fikrini d\u0259yi\u015fdi. H\u00f6kum\u0259t b\u0259yan edib ki, layih\u0259nin \u0259traf m\u00fchit\u0259 z\u0259r\u0259r vurub-vurmayaca\u011f\u0131n\u0131 ara\u015fd\u0131rmaqda davam ed\u0259c\u0259kl\u0259r. Bel\u0259likl\u0259 d\u0259, Erm\u0259nistan hakimiyy\u0259ti indi \u00e7\u0259tin v\u0259ziyy\u0259td\u0259dir. Pa\u015finyan iqtidar\u0131 \u00f6z\u00fcn\u00fc s\u0259l\u0259fl\u0259rind\u0259n daha a\u00e7\u0131q v\u0259 demokratik g\u00f6st\u0259rm\u0259kl\u0259 f\u0259allar\u0131n t\u0259kidini qulaqard\u0131na vurmaq ist\u0259mir. Bununla bel\u0259, etiraz\u00e7\u0131lar\u0131n t\u0259l\u0259bl\u0259rin\u0259 boyun \u0259ym\u0259k investorlar\u0131n Erm\u0259nistana inam\u0131n\u0131 sars\u0131da bil\u0259r.<\/p>\n<p>Erm\u0259nistanda art\u0131q xarici kapital yoxdur, ona g\u00f6r\u0259 d\u0259, \u00f6lk\u0259 dig\u0259r potensial investorlar\u0131 qorxutmaq niyy\u0259tind\u0259 deyil. Bundan \u0259lav\u0259, \u201cLydian Armenia\u201d art\u0131q y\u00fcz milyonlarla dollar x\u0259rcl\u0259diyi layih\u0259nin dayand\u0131r\u0131lmas\u0131na g\u00f6r\u0259 Erm\u0259nistan h\u00f6kum\u0259tin\u0259 qar\u015f\u0131 t\u0259zminat t\u0259l\u0259bi il\u0259 m\u0259hk\u0259m\u0259y\u0259 m\u00fcraci\u0259t ed\u0259 bil\u0259r. Bunun \u00fc\u00e7\u00fcn presedent d\u0259 var. \u201cGabriel Resources\u201d\u00a0\u015firk\u0259ti Rum\u0131niyada q\u0131z\u0131l yata\u011f\u0131n\u0131 istismar etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fcqavil\u0259 ba\u011flay\u0131b. Amma ekoloqlar\u0131n etiraz\u0131ndan sonra bu m\u00fcqavil\u0259 l\u0259\u011fv edildi. Bundan sonra \u015firk\u0259t Rum\u0131niyaya qar\u015f\u0131 investisiya m\u00fcqavil\u0259sinin pozulmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 4,4 milyard dollarl\u0131q iddia qald\u0131r\u0131b.<\/p>\n<p>Ba\u015f nazirin m\u00fcavini Suren Papikyan ke\u00e7\u0259n ay \u201cm\u0259d\u0259ni i\u015fl\u0259tm\u0259y\u0259 meyilli olduqlar\u0131n\u0131\u201d des\u0259 d\u0259, Pa\u015finyan son vaxtlar bu m\u0259s\u0259l\u0259 bar\u0259d\u0259 susma\u011fa \u00fcst\u00fcnl\u00fck verib. Nec\u0259 dey\u0259rl\u0259r, \u201cAmulsar\u201d Erm\u0259nistan\u0131n bo\u011faz\u0131nda qal\u0131b, n\u0259 uda bilir, n\u0259 d\u0259 qaytara.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Art\u0131q bir ne\u00e7\u0259 ildir ki, ekoloqlar, beyn\u0259lxalq t\u0259\u015fkilatlar v\u0259 media Erm\u0259nistanda \u201cAmulsar\u201d q\u0131z\u0131l yata\u011f\u0131n\u0131n istismar\u0131n\u0131n X\u0259z\u0259r d\u0259nizi h\u00f6vz\u0259si, Qafqaz regionunda torpa\u011f\u0131n keyfiyy\u0259ti v\u0259 \u00fcmumiyy\u0259tl\u0259, Az\u0259rbaycan\u0131n ekologiyas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn ciddi t\u0259hl\u00fck\u0259 yarada bil\u0259c\u0259yi bar\u0259d\u0259 b\u0259yanatlar s\u0259sl\u0259ndirir. H\u0259tta b\u0259zil\u0259ri m\u0259d\u0259nin istismar\u0131n\u0131 Qaraba\u011f m\u00fcnaqi\u015f\u0259si il\u0259 d\u0259 m\u00fcqayis\u0259 edirl\u0259r. G\u00f6r\u00fcn\u0259n odur ki, yataq getdikc\u0259 Nikol Pa\u015finyan h\u00f6kum\u0259ti \u00fc\u00e7\u00fcn \u201cqanayan yara\u201dya \u00e7evrilir. \u201cKaspi\u201d q\u0259zetinin m\u00f6vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131 m\u0259qal\u0259sini t\u0259qdim edirik. \u201c\u0130ndi Erm\u0259nistan h\u00f6kum\u0259ti \u0259traf m\u00fchit f\u0259allar\u0131 il\u0259 beyn\u0259lxalq m\u0259d\u0259n \u015firk\u0259ti aras\u0131nda qal\u0131b\u201d, &#8211; dey\u0259 n\u00fcfuzlu q\u0259rb n\u0259\u015fri \u201cEmerging Europe\u201d yaz\u0131r. Uzun ill\u0259rdir ki, \u201cLydian \u0130nternational\u201d \u0130ngilt\u0259r\u0259-Kanada&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":400626,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[4],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/FotoJet-2021-11-06T132533.810.jpg",620,413,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/FotoJet-2021-11-06T132533.810.jpg",620,413,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/FotoJet-2021-11-06T132533.810.jpg",620,413,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/FotoJet-2021-11-06T132533.810-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/FotoJet-2021-11-06T132533.810-548x365.jpg",548,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/FotoJet-2021-11-06T132533.810.jpg",620,413,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/FotoJet-2021-11-06T132533.810.jpg",620,413,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/FotoJet-2021-11-06T132533.810.jpg",620,413,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/FotoJet-2021-11-06T132533.810-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/FotoJet-2021-11-06T132533.810.jpg",620,413,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=4\" rel=\"category\">Siyas\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"Art\u0131q bir ne\u00e7\u0259 ildir ki, ekoloqlar, beyn\u0259lxalq t\u0259\u015fkilatlar v\u0259 media Erm\u0259nistanda \u201cAmulsar\u201d q\u0131z\u0131l yata\u011f\u0131n\u0131n istismar\u0131n\u0131n X\u0259z\u0259r d\u0259nizi h\u00f6vz\u0259si, Qafqaz regionunda torpa\u011f\u0131n keyfiyy\u0259ti v\u0259 \u00fcmumiyy\u0259tl\u0259, Az\u0259rbaycan\u0131n ekologiyas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn ciddi t\u0259hl\u00fck\u0259 yarada bil\u0259c\u0259yi bar\u0259d\u0259 b\u0259yanatlar s\u0259sl\u0259ndirir. H\u0259tta b\u0259zil\u0259ri m\u0259d\u0259nin istismar\u0131n\u0131 Qaraba\u011f m\u00fcnaqi\u015f\u0259si il\u0259 d\u0259 m\u00fcqayis\u0259 edirl\u0259r. G\u00f6r\u00fcn\u0259n odur ki, yataq getdikc\u0259 Nikol Pa\u015finyan h\u00f6kum\u0259ti \u00fc\u00e7\u00fcn \u201cqanayan yara\u201dya&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/400625"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=400625"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/400625\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/400626"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=400625"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=400625"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=400625"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}