{"id":412077,"date":"2021-12-04T08:16:37","date_gmt":"2021-12-04T05:16:37","guid":{"rendered":"http:\/\/arantv.az\/?p=412077"},"modified":"2021-12-04T08:16:37","modified_gmt":"2021-12-04T05:16:37","slug":"sok-az%c9%99rbaycanda-da-vaksin-olunmayanlar-c%c9%99rim%c9%99l%c9%99n%c9%99c%c9%99k","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=412077","title":{"rendered":"\u015eOK: Az\u0259rbaycanda da vaksin olunmayanlar c\u0259rim\u0259l\u0259n\u0259c\u0259k?"},"content":{"rendered":"<h2><strong>H\u00fcquq\u015f\u00fcnasdan maraql\u0131 \u015f\u0259rh: \u201cVaksinin t\u0259rkibi bilinm\u0259diyi \u00fc\u00e7\u00fcn&#8230;\u201d; infeksionistl\u0259r is\u0259 s\u0259rt karantin\u0259 ehtiyac g\u00f6rm\u00fcrl\u0259r&#8230;<\/strong><\/h2>\n<p><strong>Koronavirusun \u201cOmikron\u201d \u015ftamm\u0131n\u0131n d\u00fcnyada yay\u0131lmas\u0131 vaksinasiya prosesinin daha da s\u00fcr\u0259tl\u0259 apar\u0131lmas\u0131n\u0131 aktual edib. B\u0259zi \u00f6lk\u0259l\u0259r h\u0259tta s\u0259rt qaydalar t\u0259tbiq etm\u0259y\u0259 q\u0259rar verib.<\/strong><\/p>\n<p>Misal \u00fc\u00e7\u00fcn, Yunan\u0131standa 60 ya\u015fdan yuxar\u0131 insanlar m\u0259cburi \u015f\u0259kild\u0259 peyv\u0259nd edilm\u0259lidir, \u0259ks halda onlar ayl\u0131q 100 avro c\u0259rim\u0259 olunacaqlar. Bunu Yunan\u0131stan Ba\u015f naziri Kiriakos Mitsotakis deyib. Avstriyada da analoji qanun haz\u0131rlan\u0131r. G\u0259l\u0259n ilin fevral\u0131ndan t\u0259tbiq edil\u0259c\u0259k. Peyv\u0259nd olunmayanlar 3600 avro\u00a0 c\u0259rim\u0259l\u0259n\u0259c\u0259k, c\u0259rim\u0259d\u0259n imtinaya g\u00f6r\u0259 is\u0259 4 ayl\u0131q h\u0259bs n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulur.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycanda da bel\u0259 qanunun q\u0259bulu m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcrm\u00fc? B\u0259s, bel\u0259 q\u0259rarlar n\u0259 d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 insan haqlar\u0131na uy\u011fundur? C\u0259rim\u0259l\u0259n\u0259n \u015f\u0259xs tutaq ki, Avropa M\u0259hk\u0259m\u0259sin\u0259 m\u00fcraci\u0259t el\u0259s\u0259, d\u00f6vl\u0259tin \u00f6z\u00fc c\u0259rim\u0259l\u0259n\u0259 bil\u0259rmi?<\/p>\n<p><strong>M\u0259s\u0259l\u0259 il\u0259 ba\u011fl\u0131 h\u00fcquq\u015f\u00fcnas \u018ffs\u0259r Sad\u0131qov \u201cYeni M\u00fcsavat\u201d a \u015f\u0259rh edib:<\/strong>\u00a0\u201cBu proses tibbi m\u00f6vzu oldu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn beyn\u0259lxalq aktlarda \u201dOviedo&#8221; Konvensiyas\u0131 \u0259sas\u0131nda t\u0259nziml\u0259nir. H\u0259min Konvensiya 1997-ci ild\u0259 \u0130spaniyada q\u0259bul olunub. Q\u0131sald\u0131lm\u0131\u015f ad\u0131 is\u0259 Tibbi Texnologilayalar\u0131n T\u0259tbiqi v\u0259 \u0130nsan H\u00fcquqlar\u0131 Haqq\u0131nda Konvensiyad\u0131r. Konvensiyan\u0131n 4 protokolu q\u0259bul olunub. Protokollardan biri insan sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 testin ke\u00e7irilm\u0259si haqq\u0131ndad\u0131r. O protokolda da qeyd olunur ki, tibb n\u0259tic\u0259l\u0259ri t\u0259sdiql\u0259nm\u0259mi\u015f, y\u0259ni konkret olaraq t\u0259rkibi m\u00fc\u0259yy\u0259n olunmam\u0131\u015f h\u0259r hans\u0131 bir s\u0131na\u011f\u0131n, t\u0259cr\u00fcb\u0259nin ke\u00e7irilm\u0259si qada\u011fand\u0131r. Bel\u0259 bir norma m\u00f6vcuddur. Bu anlamda h\u0259r hans\u0131 bir testin insan \u00fcz\u0259rind\u0259 apar\u0131lmas\u0131 da \u0259xlaqi d\u0259y\u0259r say\u0131lm\u0131r.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/i.ytimg.com\/vi\/0BYZggn56Fo\/maxresdefault.jpg\" alt=\"D\u00fc\u015fm\u0259n orduya muzdlular\u0131 c\u0259lb etm\u0259si il\u0259 beyn\u0259lxalq h\u00fcququn prinsipl\u0259rini  pozur (\u018ffs\u0259r Sad\u0131qov) - YouTube\" width=\"761\" height=\"428\" \/><\/p>\n<p><strong>\u00a0\u018ffs\u0259r Sad\u0131qov<\/strong><\/p>\n<p>Bu anlamda, \u0259lb\u0259tt\u0259 ki, q\u0259bul olunmayan m\u0259s\u0259l\u0259dir. Amma yen\u0259 d\u0259 publik qaydalar, d\u0259y\u0259rl\u0259r var. O halda f\u0259rdi h\u00fcquqlar publik maraqlara, milli t\u0259hl\u00fck\u0259sizliy\u0259 tabe olmal\u0131d\u0131r. Bununla ba\u011fl\u0131 da \u00fcmumi qayda var. Biz konkret dey\u0259 bilmirik ki, o vaksinin t\u0259rkibi n\u0259dir, t\u0259rkibind\u0259 hans\u0131 elementl\u0259r var. Bu, h\u0259l\u0259 d\u0259 a\u00e7\u0131qlanmay\u0131b. H\u0259tta bu yax\u0131nlarda T\u00fcrkiy\u0259nin Rifah Partiyas\u0131n\u0131n s\u0259dri Fatih \u018frbakan deyib ki, vaksinl\u0259rin t\u0259rkibini yoxlay\u0131blar. M\u0259lum olub ki, insanlara vurulmas\u0131 qada\u011fan olan t\u0259rkibi\u00a0 var. O qeyd edib ki, bu insan h\u00fcquqlar\u0131n\u0131n pozulmas\u0131d\u0131r. Bel\u0259 faktlar \u00e7oxdur, akademikl\u0259r d\u0259 bununla ba\u011fl\u0131 \u00e7\u0131x\u0131\u015flar edibl\u0259r. Y\u0259ni vaksinin t\u0259rkibini tam bilm\u0259d\u0259n insana vurulmas\u0131 insan h\u00fcquqlar\u0131n\u0131n pozulmas\u0131 say\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>Bir t\u0259r\u0259fd\u0259n bizim d\u0259 qanunumuz var. Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131nda insan h\u00fcquq v\u0259 azadl\u0131qlar\u0131n\u0131n h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259sinin t\u0259nziml\u0259nm\u0259si haqq\u0131nda 2003-c\u00fc il Konstitusiya qanunu var. O qanunda da g\u00f6st\u0259rilir ki, insan h\u00fcquqlar\u0131n\u0131n m\u0259hdudla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 ancaq qanun \u0259sas\u0131nda t\u0259nziml\u0259nm\u0259lidir. Qanunda da g\u00f6st\u0259rilir ki, milli t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik maraqlar\u0131 t\u0259l\u0259b etdikd\u0259 b\u00fct\u00fcn h\u00fcquqlar qanun \u0259sas\u0131nda m\u0259hdudla\u015fd\u0131r\u0131la bil\u0259r. Do\u011furdan da, bu vaksinin t\u0259rkibinin insan h\u00fcquq v\u0259 azadl\u0131qlar\u0131n\u0131n, sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131n qorunmas\u0131na uy\u011fundursa, bu, t\u0259tbiq oluna bil\u0259r. M\u0259n d\u0259 bununla ba\u011fl\u0131 bir s\u00f6z dey\u0259 bilmir\u0259m, \u00e7\u00fcnki t\u0259rkibind\u0259 n\u0259dir bilinmir. Bu m\u0259s\u0259l\u0259 insanlar\u0131n \u00f6z t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fcn\u0259 burax\u0131l\u0131r, h\u0259tta b\u0259zi \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 vaksin vurmaqla ba\u011fl\u0131 t\u0259\u015fviqedici t\u0259dbirl\u0259r h\u0259yata ke\u00e7irilir, qada\u011fanedici deyil.<\/p>\n<p>Misal \u00fc\u00e7\u00fcn, m\u00fc\u0259yy\u0259n m\u0259bl\u0259\u011fl\u0259rin verilm\u0259si il\u0259, yaxud m\u00fckafatlar verilm\u0259si il\u0259 insanlar vaksinasiyaya c\u0259lb edilir. H\u0259min \u00f6lk\u0259l\u0259r \u00f6zl\u0259ri d\u0259 bilirl\u0259r ki, vaksinin n\u0259tic\u0259si tam t\u0259sdiql\u0259nm\u0259diyi \u00fc\u00e7\u00fcn m\u0259cburiyy\u0259t (vaksinl\u0259rin n\u0259tic\u0259si 3 il\u0259 t\u0259sdiql\u0259n\u0259 bilir) olmamal\u0131d\u0131r. \u0130kinci vaksinin vurulmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn il yar\u0131m ke\u00e7m\u0259lidir, bel\u0259 bir t\u0259l\u0259b var. Bu m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r qeyri-m\u00fc\u0259yy\u0259n oldu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn Avropa \u0130nsan H\u00fcquqlar\u0131 M\u0259hk\u0259m\u0259si \u00f6z yuridiksiya sahibliyini g\u00f6st\u0259rm\u0259yib. Avropa \u0130nsan H\u00fcquqlar\u0131 M\u0259hk\u0259m\u0259si tibbi m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rin t\u0259nziml\u0259nm\u0259sind\u0259 d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin yuridiksiyas\u0131n\u0131 \u0259sas say\u0131r. Bu m\u0259s\u0259l\u0259d\u0259 h\u0259lledici m\u00f6vqe bildirm\u0259yib.\u00a0 T\u0259\u0259ss\u00fcf ki, bel\u0259 bir qeyri-m\u00fc\u0259yy\u0259nlik var&#8221;.<\/p>\n<p>Bununla bel\u0259, art\u0131q koronavirusun \u201cOmikron\u201d variant\u0131 getdikc\u0259 daha geni\u015f areal\u0131 \u0259hat\u0259 etm\u0259y\u0259 ba\u015flay\u0131b. Yeni virus variant\u0131 a\u015fkar olunan \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 yoluxma say\u0131 bir-ne\u00e7\u0259 adamda a\u015fkar olunurdusa, indi bu say \u00e7oxalma\u011fa ba\u015flay\u0131b. M\u0259s\u0259l\u0259n, C\u0259nubi Afrikada yoluxma hallar\u0131 k\u0259skin art\u0131b. \u00d6lk\u0259nin \u0130nfeksion X\u0259st\u0259likl\u0259r \u00fczr\u0259 Milli \u0130nstitutunun h\u0259kimi Mi\u015fel Qrumun s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, son iki h\u0259ft\u0259 \u0259rzind\u0259 yeddi g\u00fcnl\u00fck orta sutkal\u0131q yoluxma hallar\u0131n\u0131n say\u0131 300-d\u0259n 3,5 min\u0259 y\u00fcks\u0259lib. Yeni virus variant\u0131n\u0131n mutasiyaya u\u011framaq qabiliyy\u0259tin\u0259 g\u00f6r\u0259 ekspertl\u0259r yeni vaksin\u0259 ehtiyac\u0131n oldu\u011funu elan edibl\u0259r. O s\u0259b\u0259bd\u0259n d\u0259 vaksin haz\u0131rlayan bir ne\u00e7\u0259 \u015firk\u0259t \u201cOmikron\u201d \u015ftamm\u0131na qar\u015f\u0131 yeni peyv\u0259nd yaradacaqlar\u0131 bar\u0259d\u0259 m\u0259lumat veribl\u0259r. M\u0259s\u0259l\u0259n, peyv\u0259nd istehsal\u00e7\u0131s\u0131 \u201cModerna\u201d yeni \u015ftamma qar\u015f\u0131 vaksin haz\u0131rlanmas\u0131na ba\u015flad\u0131qlar\u0131n\u0131 elan edib. \u201cModerna\u201dn\u0131n tibb \u00fczr\u0259 ba\u015f direktor m\u00fcavini Pol Berton deyib ki, haz\u0131rda istifad\u0259 olunan peyv\u0259ndl\u0259rin yeni varianta qar\u015f\u0131 t\u0259sirini yax\u0131n h\u0259ft\u0259l\u0259rd\u0259 \u00f6yr\u0259n\u0259c\u0259kl\u0259r: \u201c\u018fg\u0259r yeni vaksin haz\u0131rlamal\u0131 olsaq, 2022-ci ilin \u0259vv\u0259lind\u0259 onu b\u00f6y\u00fck h\u0259cmd\u0259 istehsal ed\u0259 bil\u0259rik\u201d.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/img.piri.net\/mnresize\/840\/-\/resim\/imagecrop\/2021\/11\/27\/01\/19\/resized_8e935-126db012579821image1.jpg\" alt=\"Biontech Omicron varyant\u0131na kar\u015f\u0131 etkili mi? - Yeni \u015eafak\" \/><\/p>\n<p><strong>U\u011fur \u015eahin v\u0259 \u00d6zlem T\u00fcrecinin \u015firk\u0259ti \u201cBioNTech\u201d d\u0259 bu variantla ba\u011fl\u0131 a\u00e7\u0131qlama verib. \u015eirk\u0259tin s\u00f6z\u00e7\u00fcs\u00fc qeyd edib ki, \u201cPfizer\u201d v\u0259 \u201cBioNTech\u201d aylar \u0259vv\u0259l mRNT peyv\u0259ndl\u0259rini 6 h\u0259ft\u0259 \u0259rzind\u0259 yeni mutasiyalara qar\u015f\u0131 uy\u011funla\u015fd\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn i\u015f\u0259 ba\u015flay\u0131b. Yeni mutasiyalara qar\u015f\u0131 ilk peyv\u0259ndl\u0259r 100 g\u00fcn \u0259rzind\u0259 istifad\u0259y\u0259 haz\u0131r olacaq. \u201cJohnson &amp; Johnson\u201d da,\u00a0 peyv\u0259ndl\u0259rinin \u201cOmikron\u201d variant\u0131na qar\u015f\u0131 t\u0259sirini \u00f6l\u00e7m\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131qlar\u0131n\u0131 deyibl\u0259r. T\u00fcrkiy\u0259d\u0259 d\u0259 istifad\u0259 edil\u0259n \u00c7in peyv\u0259nd istehsal\u00e7\u0131s\u0131 \u201cSinovac\u201d da laz\u0131mi m\u0259lumatlar al\u0131nd\u0131qdan sonra \u201cOmikron\u201d variant\u0131na qar\u015f\u0131 peyv\u0259nd haz\u0131rlayacaqlar\u0131n\u0131 bildiribl\u0259r.<\/strong><\/p>\n<p>G\u00f6r\u00fcnd\u00fcy\u00fc kimi, virusun yeni \u015ftamm\u0131 b\u00fct\u00fcn \u00f6lk\u0259l\u0259ri t\u0259\u015fvi\u015f\u0259 sal\u0131b, t\u0259cili vaksinl\u0259rin haz\u0131rlanmas\u0131na ba\u015flan\u0131l\u0131b. Bununla bel\u0259, h\u0259min vaksinl\u0259rin haz\u0131rlanmas\u0131, onlar\u0131n m\u0259rh\u0259l\u0259li \u015f\u0259kild\u0259 s\u0131naqdan ke\u00e7irilm\u0259si m\u00fc\u0259yy\u0259n vaxt t\u0259l\u0259b edir. Bu vaxta kimi is\u0259 virusun daha da artmas\u0131 qa\u00e7\u0131lmazd\u0131r&#8230;<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/cdnn1.img.sputnik.az\/img\/07e5\/06\/1d\/427339011_6:-1:1280:720_1400x0_80_0_0_795c2f6ebffffb8d500a7f9478a08825.png\" alt=\"Delta \u015ftamm\u0131 hans\u0131 x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259r\u0259 malikdir? - V\u00fcqar Cavadzad\u0259 a\u00e7\u0131qlay\u0131r -  30.06.2021, Sputnik Az\u0259rbaycan\" width=\"814\" height=\"460\" \/><\/p>\n<p><strong>V\u00fcqar Cavadzad\u0259<\/strong><\/p>\n<p><strong>Biziml\u0259 s\u00f6hb\u0259td\u0259 infeksionist V\u00fcqar Cavadzad\u0259 bildirib ki, koronovirusun yeni \u015ftammlar\u0131 olacaq v\u0259 bununla ba\u011fl\u0131 t\u0259la\u015f yaratma\u011fa \u0259sas yoxdur:<\/strong>\u00a0\u201cBu, mikroorqanizmin bioloji x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259ridir, art\u0131b-\u00e7oxalmaq, mutasiyaya u\u011framaq, burada qeyri-adi bir \u015fey yoxdur. Bu mutasiyaya u\u011frayacaq, y\u00fczl\u0259rl\u0259, minl\u0259rl\u0259 n\u00f6v \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259k. Nec\u0259 ki, \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259lib. Sad\u0259c\u0259 olaraq c\u0259miyy\u0259t \u00fc\u00e7\u00fcn nisb\u0259t\u0259n diqq\u0259ti c\u0259lb ed\u0259n \u015ftammlar \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259lib. M\u0259s\u0259l\u0259n, \u201dOmikron&#8221; \u015ftamm\u0131 daha \u00e7ox n\u0259z\u0259r\u0259 \u00e7arp\u0131r, yoluxuculuq x\u00fcsusiyy\u0259ti daha \u00e7oxdur. Deyilir ki, \u201cDelta\u201ddan daha da yoluxucudur v\u0259 bu daha \u00e7ox genetik mutasiyaya m\u0259ruz qal\u0131b. \u0130nsanda ikinci, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc d\u0259f\u0259 yoluxma hallar\u0131 m\u00fc\u015fahid\u0259 edil\u0259 bil\u0259r. H\u0259l\u0259 ki, pandemiya davam edir, indiy\u0259 q\u0259d\u0259r t\u0259tbiq edil\u0259n t\u0259dbirl\u0259r yen\u0259 davam etdiril\u0259c\u0259k. \u00d6lk\u0259mizd\u0259 d\u0259 \u00fc\u00e7 d\u0259f\u0259 s\u0259rt karantin t\u0259tbiq edilib, h\u0259r d\u0259f\u0259 d\u0259 x\u0259st\u0259l\u0259n\u0259nl\u0259rin say\u0131 azal\u0131b, s\u0259rt karantin t\u0259dbirl\u0259ri yum\u015falan kimi yoluxma yenid\u0259n art\u0131b. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 qabaqlay\u0131c\u0131 t\u0259dbirl\u0259r davam etdirilm\u0259lidir. S\u0259rt karantin t\u0259dbirl\u0259rinin olmas\u0131 real g\u00f6r\u00fcnm\u00fcr, buna g\u0259r\u0259k d\u0259 yoxdur&#8221;.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" src=\"http:\/\/qanunvehedef.az\/uploads\/posts\/2019-02\/1550346962_mg-20190216-wa0007.jpg\" alt=\"M\u0259rdan \u018fliyev h\u0259m pe\u015f\u0259kar, qay\u011f\u0131ke\u015f v\u0259 s\u0259mimi insan \u00bb Qanun v\u0259 H\u0259d\u0259f\" width=\"603\" height=\"401\" \/><\/p>\n<p><strong>M\u0259rdan \u018fliyev\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u0130nfeksionist M\u0259rdan \u018fliyev is\u0259 qeyd edib ki, \u201cOmikron\u201d variant\u0131n\u0131n spayk proteinind\u0259 mutasiyalar ba\u015f verib:<\/strong>\u00a0\u201cSpayk proteini h\u0259m virusun yoluxduruculuq qabiliyy\u0259tin\u0259 cavabdehdir, h\u0259m d\u0259 vaksinl\u0259r spayk protein\u0259 g\u00f6r\u0259 haz\u0131rlan\u0131r. Bel\u0259 olan halda virusun yoluxudurucu qabiliyy\u0259tind\u0259 art\u0131m, ya da azalma qeyd\u0259 al\u0131nmal\u0131d\u0131r. \u201dOmikron&#8221; variant\u0131nda yeni mutasiyalar spayk proteinin\u0259 ba\u011fl\u0131 oldu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn klinik gedi\u015find\u0259 v\u0259 simptomlarda el\u0259 bir d\u0259yi\u015fiklik yoxdur. Amma bizd\u0259 olan m\u0259lumata g\u00f6r\u0259, x\u0259st\u0259lik \u201cDelta\u201d \u015ftamm\u0131ndan daha y\u00fcng\u00fcld\u00fcr. B\u00fct\u00fcn bu m\u0259lumatlar C\u0259nubi Afrikadan g\u0259l\u0259n informasiyalar \u0259sas\u0131nda \u0259ld\u0259 olunur. Onlar\u0131n verdiyi m\u0259lumata g\u00f6r\u0259, bu virus yaln\u0131z peyv\u0259nd olunmayan \u015f\u0259xsl\u0259rd\u0259 m\u00fc\u015fahid\u0259 edilib v\u0259 \u201cDelta\u201d \u015ftamm\u0131ndan daha y\u00fcng\u00fcl ke\u00e7ib. T\u0259bii ki, \u00f6lk\u0259d\u0259n-\u00f6lk\u0259y\u0259, m\u00fc\u0259yy\u0259n co\u011frafi m\u00f6vqed\u0259n as\u0131l\u0131 olaraq d\u0259yi\u015filir. Misal \u00fc\u00e7\u00fcn, ola bilsin orada y\u00fcng\u00fcl ke\u00e7\u0259n virus, bizd\u0259 daha a\u011f\u0131r ke\u00e7\u0259 bil\u0259r. Amma \u00fcmumi \u201cDelta\u201d \u015ftamm\u0131ndan y\u00fcng\u00fcl ke\u00e7diyi m\u0259lumdur. Bu da \u00fcmid verir ki, bu \u015ftamm\u0131n \u00f6lk\u0259mizd\u0259 a\u015fkarlanarsa, daha y\u00fcng\u00fcl formas\u0131 olar&#8221;.<\/p>\n<p><strong>M\u00f6vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131 infeksionist M\u0259rdan \u018fliyev d\u0259 fikir bildirib:<\/strong>\u00a0\u201cHaz\u0131rda \u0259limizd\u0259 olan \u0259n yax\u015f\u0131 profilaktika peyv\u0259nddir. \u0130ndi peyv\u0259ndi vurdurmaqdan ba\u015fqa \u00e7ar\u0259 qalm\u0131r. Haz\u0131rda yeni \u015ftammlar\u0131n yaranmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 bel\u0259 narahatedici amill\u0259r ortaya \u00e7\u0131x\u0131b. H\u0259r halda o \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 qanunun q\u0259bul olunmas\u0131 buna g\u00f6r\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcr, \u00e7\u00fcnki yeni \u015ftammlar \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259lir, yoluxdurucu qabiliyy\u0259ti y\u00fcks\u0259k olur. \u00dcmumi g\u00f6t\u00fcr\u0259nd\u0259 x\u0259st\u0259l\u0259nib, yoluxub-sa\u011falanlar\u0131n say\u0131 da kifay\u0259t q\u0259d\u0259r \u00e7oxdur. Art\u0131q peyv\u0259nd olunanlar\u0131n say\u0131 da kifay\u0259t q\u0259d\u0259r \u00e7oxdur. Dem\u0259k olar ki,\u00a0 peyv\u0259nd olunmam\u0131\u015f, x\u0259st\u0259liyi ke\u00e7irm\u0259mi\u015f insan qalmay\u0131b. \u0130mmuniteti olmayan \u015f\u0259xsl\u0259r azd\u0131r.<\/p>\n<p>B\u0259lk\u0259 h\u0259min \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 statistik m\u0259lumatlar var, misal \u00fc\u00e7\u00fcn, o ya\u015f qrupunda bilirl\u0259r ki, peyv\u0259nd olunanlar\u0131n say\u0131 k\u0259skin azd\u0131r. Peyv\u0259ndl\u0259nm\u0259nin\u00a0 say\u0131na baxmaq laz\u0131md\u0131r. B\u0259lk\u0259 bununla ba\u011fl\u0131 m\u0259cbur olaraq bel\u0259 q\u0259rar q\u0259bul olunur. Amma bu q\u0259rar\u0131n q\u0259bul olunmas\u0131 t\u0259bii ki, insan h\u00fcquqlar\u0131n\u0131n pozulmas\u0131d\u0131r. A\u00e7\u0131\u011f\u0131 Avropa \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 bel\u0259 bir q\u0259rar\u0131n olaca\u011f\u0131 inand\u0131r\u0131c\u0131 deyil. Amma b\u0259lk\u0259 bu q\u0259rar\u0131n hans\u0131sa bir detallar\u0131 var. O detallarda m\u00fc\u0259yy\u0259n m\u0259qamlar n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulub. El\u0259 \u015f\u0259xsl\u0259r var ki, tibbi bax\u0131mdan onlar\u0131 peyv\u0259nd etm\u0259k olmaz. Bunlar x\u00fcsusi, g\u00fccl\u00fc allergiyas\u0131 olanlard\u0131r. Ciddi bronxial-astma x\u0259st\u0259l\u0259ri olanlar v\u0259 haz\u0131rda k\u0259skin x\u0259st\u0259liyi olanlar var ki, bu \u015f\u0259xsl\u0259r\u0259 peyv\u0259nd vurmaq olmaz. Ona g\u00f6r\u0259 bunlar m\u00fctl\u0259q n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131nmal\u0131d\u0131r. V\u0259 bu kimi s\u0259b\u0259bl\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259 insanlar\u0131 vaksinasiyaya m\u0259cbur etm\u0259k olmaz&#8221;.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>H\u00fcquq\u015f\u00fcnasdan maraql\u0131 \u015f\u0259rh: \u201cVaksinin t\u0259rkibi bilinm\u0259diyi \u00fc\u00e7\u00fcn&#8230;\u201d; infeksionistl\u0259r is\u0259 s\u0259rt karantin\u0259 ehtiyac g\u00f6rm\u00fcrl\u0259r&#8230; Koronavirusun \u201cOmikron\u201d \u015ftamm\u0131n\u0131n d\u00fcnyada yay\u0131lmas\u0131 vaksinasiya prosesinin daha da s\u00fcr\u0259tl\u0259 apar\u0131lmas\u0131n\u0131 aktual edib. B\u0259zi \u00f6lk\u0259l\u0259r h\u0259tta s\u0259rt qaydalar t\u0259tbiq etm\u0259y\u0259 q\u0259rar verib. Misal \u00fc\u00e7\u00fcn, Yunan\u0131standa 60 ya\u015fdan yuxar\u0131 insanlar m\u0259cburi \u015f\u0259kild\u0259 peyv\u0259nd edilm\u0259lidir, \u0259ks halda onlar ayl\u0131q 100 avro c\u0259rim\u0259 olunacaqlar. Bunu Yunan\u0131stan Ba\u015f naziri Kiriakos Mitsotakis deyib. Avstriyada da analoji qanun haz\u0131rlan\u0131r. G\u0259l\u0259n ilin fevral\u0131ndan t\u0259tbiq edil\u0259c\u0259k. Peyv\u0259nd olunmayanlar 3600 avro\u00a0 c\u0259rim\u0259l\u0259n\u0259c\u0259k, c\u0259rim\u0259d\u0259n imtinaya g\u00f6r\u0259 is\u0259 4 ayl\u0131q h\u0259bs n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulur. Az\u0259rbaycanda da bel\u0259 qanunun q\u0259bulu&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":412078,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/a50c4a65b6a89e5c34b68e1c9ab5289a.jpg",450,300,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/a50c4a65b6a89e5c34b68e1c9ab5289a.jpg",450,300,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/a50c4a65b6a89e5c34b68e1c9ab5289a.jpg",450,300,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/a50c4a65b6a89e5c34b68e1c9ab5289a-450x280.jpg",450,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/a50c4a65b6a89e5c34b68e1c9ab5289a.jpg",450,300,false],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/a50c4a65b6a89e5c34b68e1c9ab5289a.jpg",450,300,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/a50c4a65b6a89e5c34b68e1c9ab5289a.jpg",450,300,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/a50c4a65b6a89e5c34b68e1c9ab5289a.jpg",450,300,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/a50c4a65b6a89e5c34b68e1c9ab5289a-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/a50c4a65b6a89e5c34b68e1c9ab5289a.jpg",450,300,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"H\u00fcquq\u015f\u00fcnasdan maraql\u0131 \u015f\u0259rh: \u201cVaksinin t\u0259rkibi bilinm\u0259diyi \u00fc\u00e7\u00fcn&#8230;\u201d; infeksionistl\u0259r is\u0259 s\u0259rt karantin\u0259 ehtiyac g\u00f6rm\u00fcrl\u0259r&#8230; Koronavirusun \u201cOmikron\u201d \u015ftamm\u0131n\u0131n d\u00fcnyada yay\u0131lmas\u0131 vaksinasiya prosesinin daha da s\u00fcr\u0259tl\u0259 apar\u0131lmas\u0131n\u0131 aktual edib. B\u0259zi \u00f6lk\u0259l\u0259r h\u0259tta s\u0259rt qaydalar t\u0259tbiq etm\u0259y\u0259 q\u0259rar verib. Misal \u00fc\u00e7\u00fcn, Yunan\u0131standa 60 ya\u015fdan yuxar\u0131 insanlar m\u0259cburi \u015f\u0259kild\u0259 peyv\u0259nd edilm\u0259lidir, \u0259ks halda onlar ayl\u0131q 100 avro c\u0259rim\u0259 olunacaqlar. Bunu&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/412077"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=412077"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/412077\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/412078"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=412077"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=412077"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=412077"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}