{"id":427375,"date":"2022-01-17T12:03:23","date_gmt":"2022-01-17T09:03:23","guid":{"rendered":"http:\/\/arantv.az\/?p=427375"},"modified":"2022-01-17T12:03:23","modified_gmt":"2022-01-17T09:03:23","slug":"20-yanvar-faci%c9%99sin%c9%99-verilmis-ilk-siyasi-qiym%c9%99t","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=427375","title":{"rendered":"20 Yanvar faci\u0259sin\u0259 verilmi\u015f ilk siyasi qiym\u0259t"},"content":{"rendered":"<p>Ulu \u00f6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyev Az\u0259rbaycan SSR-in r\u0259hb\u0259ri, sonra Moskvada y\u00fcks\u0259k v\u0259zif\u0259l\u0259rd\u0259 olanda o el\u0259 bir \u015f\u0259xsiyy\u0259t idi ki, Az\u0259rbaycana olan h\u00fccumlar\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 ala bilirdi. Ona g\u00f6r\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131 ist\u0259m\u0259y\u0259n q\u00fcvv\u0259l\u0259r daimi \u00e7al\u0131\u015f\u0131rd\u0131lar Heyd\u0259r \u018fliyev v\u0259zif\u0259d\u0259n getsin v\u0259 sonra respublikam\u0131za qar\u015f\u0131 \u00f6z \u00e7irkin niyy\u0259tl\u0259rini h\u0259yata ke\u00e7irsinl\u0259r. Bu q\u00fcvv\u0259l\u0259r ba\u015fda Mixail Qorba\u00e7ov olmaqla 1987-ci ilin oktyabr\u0131nda Heyd\u0259r \u018fliyevin istefas\u0131na nail oldular.<br \/>\n\u0130stefadan \u00e7ox q\u0131sa m\u00fcdd\u0259t sonra Qorba\u00e7ovun m\u00fc\u015faviri olan erm\u0259ni Aqenbekyan Fransan\u0131n \u201cHumanite\u201d\u00a0 q\u0259zetin\u0259 m\u00fcsahib\u0259sind\u0259 bildirdi ki, Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f Az\u0259rbaycandan ayr\u0131lmal\u0131d\u0131r v\u0259 Erm\u0259nistana verilm\u0259lidir. V\u0259 bildirdi ki, m\u0259nim bu m\u0259s\u0259l\u0259 il\u0259 \u0259laq\u0259dar Qorba\u00e7ovla s\u00f6hb\u0259tim olub. El\u0259 \u00f6z\u00fc d\u0259 bilm\u0259d\u0259n d\u0259\u00a0 biruz\u0259 verdi ki, bu i\u015fin arxas\u0131nda Mixail Qorba\u00e7ov durur. Ondan sonra m\u0259lum hadis\u0259l\u0259r ba\u015flad\u0131.<\/p>\n<p>XX-ci \u0259srin 80-c\u0131 ill\u0259rinin sonlar\u0131nda \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcm\u00fcz\u0259, suverenliyimiz\u0259 yaranan t\u0259hl\u00fck\u0259 xalq\u0131m\u0131z\u0131 \u00e7o\u015fdurdu, milli azadl\u0131q h\u0259rakat\u0131 inki\u015faf etm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131. M\u00fct\u0259madi olaraq etiraz mitinql\u0259ri ke\u00e7irilirdi. Lakin tarixi \u0259dal\u0259tsizliyi b\u0259rpa edib istiqlal\u0131na qovu\u015fmaq ist\u0259y\u0259n xalq\u0131 sovet imperiyas\u0131 m\u00fcst\u0259qil g\u00f6rm\u0259k ist\u0259mirdi. Bu m\u0259qs\u0259dl\u0259 imperiyan\u0131n x\u00fcsusi xidm\u0259t orqanlar\u0131n\u0131n haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 20 yanvar q\u0131r\u011f\u0131n\u0131 h\u0259yata ke\u00e7irildi. H\u0259min g\u00fcn \u00f6z konstitusyon h\u00fcquqlar\u0131, \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fc u\u011frunda m\u00fcbariz\u0259y\u0259 qalxm\u0131\u015f xalq\u0131m\u0131z sovet ordusunun zirehli tanklar\u0131, t\u0259rkibind\u0259 xarici g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fl\u0259ri \u015f\u00fcbh\u0259 do\u011furan adamlar\u0131n v\u0259 h\u0259tta erm\u0259nil\u0259rin d\u0259 oldu\u011fu x\u00fcsusi t\u0259yinatl\u0131 h\u0259rbi d\u0259st\u0259l\u0259ri il\u0259 \u00fczl\u0259\u015fdi. Bu d\u0259st\u0259l\u0259r he\u00e7 n\u0259y\u0259 baxmadan dinc v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131 g\u00fcll\u0259baran etdil\u0259r, q\u0259tl\u0259 yetirdil\u0259r, tanklar\u0131n t\u0131rt\u0131llar\u0131 alt\u0131nda \u0259zdil\u0259r. Bu hadis\u0259 SSR\u0130 r\u0259hb\u0259rliyinin \u0259sl mahiyy\u0259tini g\u00f6st\u0259rdi.<\/p>\n<p>O vaxt istefada olan ulu \u00f6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyev s\u0259h\u0259tinin pis olmas\u0131na baxmayaraq \u00f6vladlar\u0131yla birlikd\u0259 Moskvada Az\u0259rbaycan\u0131n daimi n\u00fcmay\u0259nd\u0259liyin\u0259 g\u0259l\u0259r\u0259k Az\u0259rbaycan xalq\u0131na ba\u015fsa\u011fl\u0131\u011f\u0131 verdi v\u0259 bu hadis\u0259l\u0259rd\u0259 \u0259sas g\u00fcnahgar kimi ovaxtk\u0131 respublika v\u0259 SSR\u0130 r\u0259hb\u0259rliyini, birinci n\u00f6vb\u0259d\u0259 Qorba\u00e7ovu g\u00f6st\u0259rdi. Bu h\u0259qiq\u0259t\u0259n d\u0259 bel\u0259 idi v\u0259 20 yanvar q\u0131r\u011f\u0131n\u0131na verilmi\u015f birinci siyasi qiym\u0259t idi.<\/p>\n<p>Bu hadis\u0259d\u0259n sonra m\u0259lumdur ki, Ulu \u00d6nd\u0259rimiz\u0259 qar\u015f\u0131 \u00e7ox b\u00f6y\u00fck h\u00fccumlar ba\u015flad\u0131. M\u0259n o vaxt Elml\u0259r Akademiyas\u0131nda \u00e7al\u0131\u015f\u0131rd\u0131m. Kollektivimiz ad\u0131ndan Heyd\u0259r \u018fliyev\u0259 qar\u015f\u0131 apar\u0131lan \u00e7irkin kampaniyaya \u00f6z k\u0259skin etiraz\u0131m\u0131z\u0131 bildirirdik. \u018fvv\u0259ll\u0259r bu m\u00fcraci\u0259tl\u0259ri Bak\u0131dan g\u00f6nd\u0259rirdik, lakin ba\u015fa d\u00fc\u015fd\u00fck ki, onlar \u00f6z \u00fcnvan\u0131na \u00e7atd\u0131r\u0131lm\u0131r. Odur ki,\u00a0 m\u0259cbur olub Moskvadan g\u00f6nd\u0131rm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131q. SSR\u0130-nin tan\u0131nm\u0131\u015f ictimai, siyasi xadiml\u0259rin\u0259, m\u00fcvafiq d\u00f6vl\u0259t qurumlar\u0131na g\u00f6nd\u0259rdiyimiz teleqramlarda ovaxtk\u0131 respublika v\u0259 SSR\u0130 r\u0259hb\u0259rliyini ittiham edirdik. Heyd\u0259r \u018fliyevin g\u00f6rd\u00fcy\u00fc i\u015fl\u0259ri g\u00f6st\u0259r\u0259r\u0259k ona qar\u015f\u0131 apar\u0131lan \u00e7irkin kampaniyan\u0131n dayand\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 t\u0259l\u0259b edirdik. M\u0259n o d\u00f6vrd\u0259 Heyd\u0259r \u018fliyevin \u0259leyhin\u0259 yaz\u0131 d\u0259rc ed\u0259n q\u0259zetl\u0259rin redaksiyas\u0131na ged\u0259r\u0259k haz\u0131rladl\u011f\u0131m\u0131z cavablar\u0131 t\u0259qdim ed\u0259r\u0259k dan\u0131\u015f\u0131rd\u0131m, amma d\u0259rc etmirdil\u0259r. Biz\u00a0 Moskvada olanda xarici agentlikl\u0259rin v\u0259 q\u0259zetl\u0259rin n\u00fcmay\u0259nd\u0259likl\u0259ri il\u0259 d\u0259 \u0259laq\u0259 yaratma\u011fa \u00e7al\u0131\u015f\u0131rd\u0131q.<\/p>\n<p>Qeyd etm\u0259k laz\u0131md\u0131r ki, xalq\u0131m\u0131z\u0131n azadl\u0131q m\u00fcbariz\u0259sin\u0259, 20 Yanvar faci\u0259sin\u0259 tam siyasi-h\u00fcquqi qiym\u0259t verim\u0259si, \u015f\u0259hidl\u0259rin xatir\u0259sinin \u0259b\u0259dil\u0259\u015fdirilm\u0259si d\u0259 \u00dcmumimilli Lider Heyd\u0259r \u018fliyevin\u00a0 h\u0259yata ke\u00e7irdiyi t\u0259dbirl\u0259r n\u0259tic\u0259sind\u0259 m\u00fcmk\u00fcn olmu\u015fdur. Ulu \u00d6nd\u0259rin \u00f6lk\u0259y\u0259 r\u0259hb\u0259rliyi d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 \u015f\u0259hidl\u0259rin xatir\u0259sinin \u0259b\u0259dil\u0259\u015fdirilm\u0259si istiqam\u0259tind\u0259 atd\u0131\u011f\u0131 add\u0131mlar, o c\u00fcml\u0259d\u0259n 1998 ci il 31 mart tarixli f\u0259rmanil\u0259 \u201c20 Yanvar \u015f\u0259hidi\u201d ad\u0131n\u0131n t\u0259sis edilm\u0259si, 1998-ci il 5 avqust tarixli s\u0259r\u0259ncam\u0131na \u0259sas\u0259n \u015e\u0259hidl\u0259r xiyaban\u0131nda \u201c\u018fb\u0259di\u00a0m\u0259\u015f\u0259l\u201d kompleksinin yarad\u0131lmas\u0131 m\u00fch\u00fcm tarixi \u0259h\u0259miyy\u0259t da\u015f\u0131y\u0131r.<\/p>\n<p>C\u0259nab \u0130lham \u018fliyev 2003-c\u00fc ild\u0259 prezident se\u00e7ildikd\u0259n sonra andi\u00e7m\u0259 m\u0259rasimind\u0259 b\u0259yan etdi ki, m\u0259n Heyd\u0259r \u018fliyev siyas\u0259tini davam etdir\u0259c\u0259y\u0259m. O, Heyd\u0259r \u018fliyev siyas\u0259tini davam etdir\u0259r\u0259k \u00f6lk\u0259ni daha da inki\u015faf etdirdi, g\u00fccl\u00fc ordu yaratd\u0131. \u00c7ox f\u0259al xarici siyas\u0259t apard\u0131. Qarda\u015f T\u00fcrkiy\u0259 il\u0259 \u00e7ox yax\u0131n \u0259laq\u0259l\u0259r qurdu. Bu i\u015fl\u0259rl\u0259 17 il m\u0259\u015f\u011ful oldu. Hiss ed\u0259nd\u0259 ki, \u0259lveri\u015fli geosiyasi v\u0259ziyy\u0259t yaran\u0131b, d\u00fcnya \u00f6lk\u0259l\u0259ri art\u0131q ba\u015fa d\u00fc\u015f\u00fcbl\u0259r ki, bizim i\u015fimiz haqq i\u015fidir v\u0259 g\u00fccl\u00fc ordumuz var Erm\u0131nistan\u0131n t\u0259mas x\u0259ttind\u0259 yaratd\u0131\u011f\u0131 t\u0259xribata cavab olaraq orduya \u0259ks h\u00fccum \u0259mri verdi.<\/p>\n<p>M\u00f6ht\u0259r\u0259m Prezident, c\u0259nab Ali Ba\u015f Komandan\u0131n r\u0259hb\u0259rlik etdiyi ordumuz\u00a044 g\u00fcn \u0259rzind\u0259 torpaqlar\u0131m\u0131z\u0131 i\u015f\u011faldan azad etdi. \u015eu\u015fan\u0131n i\u015f\u011faldan azad edilm\u0259si xalq\u0131m\u0131z\u0131n q\u0259hr\u0259manl\u0131q tarixinin \u0259n parlaq s\u0259hif\u0259si olmaqla erm\u0259ni fa\u015fizminin belini q\u0131rd\u0131. Bu tarixi q\u0259l\u0259b\u0259 Ulu \u00d6nd\u0259rimizin v\u0259 b\u00fct\u00fcn \u015f\u0259hidl\u0259rimizin ruhunu \u015fad etdi.<\/p>\n<p>\u015e\u0259hid ail\u0259l\u0259rin\u0259 diqq\u0259t v\u0259 qay\u011f\u0131n\u0131n daha da art\u0131r\u0131lmas\u0131, \u00f6lk\u0259miz\u0259 g\u0259l\u0259n d\u00f6vl\u0259t v\u0259 h\u00f6kum\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131larn\u0131n, m\u0259h\u015fur qonaqlar\u0131n \u015e\u0259hidl\u0259r xiyaban\u0131n\u0131 ziyar\u0259t etm\u0259si V\u0259t\u0259n u\u011frunda qurban ged\u0259nl\u0259r\u0259 d\u00f6vl\u0259t s\u0259viyy\u0259sind\u0259 r\u0259smi ehtiram\u0131n t\u0259zah\u00fcr\u00fcd\u00fcr.<br \/>\n<strong>Novruz Quliyev,<\/strong><br \/>\n<em>AMEA-n\u0131n m\u00fcxbir \u00fczv\u00fc, professor<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ulu \u00f6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyev Az\u0259rbaycan SSR-in r\u0259hb\u0259ri, sonra Moskvada y\u00fcks\u0259k v\u0259zif\u0259l\u0259rd\u0259 olanda o el\u0259 bir \u015f\u0259xsiyy\u0259t idi ki, Az\u0259rbaycana olan h\u00fccumlar\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 ala bilirdi. Ona g\u00f6r\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131 ist\u0259m\u0259y\u0259n q\u00fcvv\u0259l\u0259r daimi \u00e7al\u0131\u015f\u0131rd\u0131lar Heyd\u0259r \u018fliyev v\u0259zif\u0259d\u0259n getsin v\u0259 sonra respublikam\u0131za qar\u015f\u0131 \u00f6z \u00e7irkin niyy\u0259tl\u0259rini h\u0259yata ke\u00e7irsinl\u0259r. Bu q\u00fcvv\u0259l\u0259r ba\u015fda Mixail Qorba\u00e7ov olmaqla 1987-ci ilin oktyabr\u0131nda Heyd\u0259r \u018fliyevin istefas\u0131na nail oldular. \u0130stefadan \u00e7ox q\u0131sa m\u00fcdd\u0259t sonra Qorba\u00e7ovun m\u00fc\u015faviri olan erm\u0259ni Aqenbekyan Fransan\u0131n \u201cHumanite\u201d\u00a0 q\u0259zetin\u0259 m\u00fcsahib\u0259sind\u0259 bildirdi ki, Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f Az\u0259rbaycandan ayr\u0131lmal\u0131d\u0131r v\u0259 Erm\u0259nistana verilm\u0259lidir. V\u0259 bildirdi ki, m\u0259nim bu m\u0259s\u0259l\u0259 il\u0259 \u0259laq\u0259dar Qorba\u00e7ovla&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":427376,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/0c72cb7e157898990686626959511097032.jpg",975,540,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/0c72cb7e157898990686626959511097032.jpg",975,540,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/0c72cb7e157898990686626959511097032.jpg",975,540,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/0c72cb7e157898990686626959511097032-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/0c72cb7e157898990686626959511097032-660x365.jpg",660,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/0c72cb7e157898990686626959511097032-840x465.jpg",640,354,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/0c72cb7e157898990686626959511097032.jpg",975,540,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/0c72cb7e157898990686626959511097032.jpg",975,540,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/0c72cb7e157898990686626959511097032-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/0c72cb7e157898990686626959511097032.jpg",975,540,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"Ulu \u00f6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyev Az\u0259rbaycan SSR-in r\u0259hb\u0259ri, sonra Moskvada y\u00fcks\u0259k v\u0259zif\u0259l\u0259rd\u0259 olanda o el\u0259 bir \u015f\u0259xsiyy\u0259t idi ki, Az\u0259rbaycana olan h\u00fccumlar\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 ala bilirdi. Ona g\u00f6r\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131 ist\u0259m\u0259y\u0259n q\u00fcvv\u0259l\u0259r daimi \u00e7al\u0131\u015f\u0131rd\u0131lar Heyd\u0259r \u018fliyev v\u0259zif\u0259d\u0259n getsin v\u0259 sonra respublikam\u0131za qar\u015f\u0131 \u00f6z \u00e7irkin niyy\u0259tl\u0259rini h\u0259yata ke\u00e7irsinl\u0259r. Bu q\u00fcvv\u0259l\u0259r ba\u015fda Mixail Qorba\u00e7ov olmaqla 1987-ci ilin oktyabr\u0131nda Heyd\u0259r \u018fliyevin&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/427375"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=427375"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/427375\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/427376"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=427375"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=427375"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=427375"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}