{"id":428744,"date":"2022-01-20T09:10:42","date_gmt":"2022-01-20T06:10:42","guid":{"rendered":"http:\/\/arantv.az\/?p=428744"},"modified":"2022-01-20T09:10:42","modified_gmt":"2022-01-20T06:10:42","slug":"azadliq-meydanindan-susa-qalasinad%c9%99k-istiqlalimiza-v%c9%99-qarabagimiza-gor%c9%99-onlara-borcluyuq-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=428744","title":{"rendered":"Azadl\u0131q meydan\u0131ndan \u015eu\u015fa qalas\u0131nad\u0259k: istiqlal\u0131m\u0131za v\u0259 Qaraba\u011f\u0131m\u0131za g\u00f6r\u0259 ONLARa borcluyuq!"},"content":{"rendered":"<h3><strong>20 yanvar 1990-c\u0131 il\u0259d\u0259k imperiya c\u0259lladlar\u0131 Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n istiqlala ged\u0259n yolunu k\u0259sm\u0259k, m\u00fcbariz\u0259 \u0259zmini q\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7ox ssenaril\u0259r qurdular, \u00e7ox m\u0259krli planlar\u0131 icra etdil\u0259r. Sovet \u201cKQB\u201d-si gah Sumqay\u0131tda \u201cerm\u0259ni talanlar\u0131\u201d tama\u015fas\u0131n\u0131 s\u0259hn\u0259l\u0259\u015fdirdi, gah Bak\u0131da&#8230; Amma imperiya c\u0259lladlar\u0131 baxd\u0131lar ki, m\u00fcydanlarda \u201cQaraba\u011f\u201d hayq\u0131ran, Topxana me\u015f\u0259sinin q\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 bel\u0259, sinir\u0259 bilm\u0259y\u0259n, \u00fcst\u0259lik, 1989-cu ild\u0259 \u201c\u0130lin xalq\u0131\u201d titulunu qazanan Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131 ba\u015fqa c\u00fcr susdura bilm\u0259y\u0259c\u0259k, \u00fcst\u00fcn\u0259 ordu g\u00f6nd\u0259rdil\u0259r&#8230;<\/strong><\/h3>\n<p><em>Amma bu d\u0259f\u0259 d\u0259 ist\u0259kl\u0259rin\u0259 \u00e7ata bilm\u0259dil\u0259r, Az\u0259rbaycan xalq\u0131 Yanvar q\u0131r\u011f\u0131n\u0131ndan sonra Lefortova zindan\u0131nda c\u0259za \u00e7\u0259kmi\u015f istiqlal \u015fairi X\u0259lil Rza Ulut\u00fcrk demi\u015fk\u0259n, \u201cnall\u0131 \u00e7\u0259km\u0259li\u201d sovet ordusunun t\u00f6kd\u00fcy\u00fc qandan qorxmad\u0131, \u0259ksin\u0259, toplumun m\u00fcbariz\u0259 \u0259zmi daha da art\u0131, istiqlal\u0131n alternativinin olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6zl\u00fcy\u00fcnd\u0259 tam y\u0259qinl\u0259\u015fdirdi. Bel\u0259likl\u0259, 20 Yanvar faci\u0259si Az\u0259rbaycan\u0131n m\u00fcst\u0259qilliy\u0259 aparan yolunda yeni m\u0259rh\u0259l\u0259nin ba\u015flan\u011f\u0131c n\u00f6qt\u0259si oldu. B\u0259li, 1990-c\u0131 ilin Qanl\u0131 Yanvar hadis\u0259si Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n taleyind\u0259 faci\u0259dir. Amma t\u0259kc\u0259 b\u00f6y\u00fck faci\u0259 deyil. 20 Yanvar l\u0259yaq\u0259tini qorumaq \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259r c\u00fcr qurban verm\u0259y\u0259 haz\u0131r olan bir xalq\u0131n tarixind\u0259 \u015f\u0259r\u0259fli s\u0259hif\u0259dir. \u0130ll\u0259r ke\u00e7ir, amma bu qanl\u0131 s\u0259hif\u0259l\u0259ri oxuyan h\u0259r k\u0259s mill\u0259timizin ucal\u0131\u011f\u0131na, b\u00f6y\u00fckl\u00fcy\u00fcn\u0259, \u0259zmkarl\u0131\u011f\u0131na t\u0259krar-t\u0259krar \u015fahid olur. 20 Yanvar faci\u0259si, eyni zamanda h\u0259m \u00fcmumxalq faci\u0259si, h\u0259m d\u0259 m\u00fcst\u0259qillik, istiqlal v\u0259 h\u00fcrriyy\u0259t u\u011frunda xalq\u0131m\u0131z\u0131n apard\u0131\u011f\u0131 milli azadl\u0131q h\u0259r\u0259kat\u0131n\u0131n zirv\u0259si kimi Az\u0259rbaycan tarixin\u0259 h\u0259kk olunub.<\/em><\/p>\n<p>\u0130ll\u0259rdir o m\u00fcdhi\u015f hadis\u0259l\u0259rd\u0259n dan\u0131\u015f\u0131l\u0131r, yaz\u0131l\u0131r, suallara cavablar axtar\u0131l\u0131r. \u018fn \u00e7ox da \u201cbu faci\u0259 ba\u015f verm\u0259y\u0259 bil\u0259rdimiz\u201d, soru\u015fulur. Cavablar m\u00fcxt\u0259lifdir. Amma b\u0259lk\u0259 d\u0259 art\u0131q bu m\u00fczakir\u0259l\u0259rin he\u00e7 bir \u0259h\u0259miyy\u0259ti yoxdur. \u00c7\u00fcr\u00fcm\u0259kd\u0259 olan imperiyan\u0131 qoruyub-saxlamaq ist\u0259y\u0259n c\u0259lladlar istiqlala susam\u0131\u015f bir toplumun qan\u0131n\u0131 t\u00f6km\u0259yi q\u0259sd etmi\u015fdil\u0259rs\u0259, bundan qa\u00e7maq imkans\u0131z idi, \u015f\u00fcbh\u0259siz. Ax\u0131, bu, siyasi maraqlar namin\u0259 Az\u0259rbaycan xalq\u0131na qar\u015f\u0131 t\u00f6r\u0259dilmi\u015f cinay\u0259t idi. Xalq\u0131n taleyi Milli maraqlara zidd add\u0131mlar atan Az\u0259rbaycan\u0131n ozamank\u0131 r\u0259hb\u0259rl\u0259rinin istefas\u0131 t\u0259l\u0259binin ir\u0259li s\u00fcr\u00fclm\u0259sin\u0259 v\u0259 xalq\u0131n q\u0259tiyy\u0259tl\u0259 Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f\u0131n Erm\u0259nistana birl\u0259\u015fdirilm\u0259sin\u0259 qar\u015f\u0131 \u00e7\u0131xmas\u0131na g\u00f6r\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131 c\u0259zaland\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn Kreml Qanl\u0131 Yanvar q\u0131r\u011f\u0131n\u0131n\u0131 t\u00f6r\u0259tdi.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/ichef.bbci.co.uk\/news\/640\/amz\/worldservice\/live\/assets\/images\/2012\/02\/13\/120213104050_22_gallery_bbc_is_the_best_624x351_afpgetty.jpg\" alt=\"SSR\u0130-ni Qorba\u00e7ov par\u00e7alad\u0131? Az\u0259rbaycandan bax\u0131\u015f - BBC News Az\u0259rbaycanca\" width=\"731\" height=\"411\" \/><\/p>\n<p>1990-c\u0131 il yanvar\u0131n 19-dan 20-n\u0259 ke\u00e7\u0259n gec\u0259 birba\u015fa Sovet \u0130ttifaq\u0131 Kommunist Partiyas\u0131 M\u0259rk\u0259zi Komit\u0259sinin ba\u015f katibi Mixail Qorba\u00e7ovun \u0259mri il\u0259 SSR\u0130 M\u00fcdafi\u0259 Nazirliyi, D\u00f6vl\u0259t T\u0259hl\u00fck\u0259sizlik Komit\u0259si v\u0259 Daxili \u0130\u015fl\u0259r Nazirliyinin qo\u015fun hiss\u0259l\u0259ri Bak\u0131ya v\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n bir ne\u00e7\u0259 rayonuna yeridildi, dinc \u0259hali a\u011f\u0131r texnikadan v\u0259 m\u00fcxt\u0259lif tipli silahlardan at\u0259\u015f\u0259 tutularaq k\u00fctl\u0259vi q\u0259tl\u0259 yetirildi. N\u0259inki k\u00fc\u00e7\u0259l\u0259rd\u0259ki \u0259liyal\u0131n insanlar, h\u0259tta evl\u0259rinin eyvan\u0131ndan, p\u0259nc\u0259r\u0259sind\u0259n boylanan sakinl\u0259rimiz d\u0259 g\u00fcll\u0259y\u0259 tutuldu o gec\u0259. M\u0259qs\u0259d \u00f6ld\u00fcrm\u0259k, bu xalq\u0131n \u201cg\u00f6z\u00fcn\u00fcn odunu\u201d almaq idi. D\u00fczd\u00fcr, Az\u0259rbaycan xalq\u0131 \u201cq\u0131rm\u0131z\u0131 ordu\u201dnun hans\u0131 m\u0259ramla g\u0259ldiyini 70 il \u0259vv\u0259l, 1920-ci ilin 27 aprelind\u0259 g\u00f6rm\u00fc\u015fd\u00fc. Amma n\u0259sill\u0259r d\u0259yi\u015fmi\u015fdi bu d\u00f6vrd\u0259, h\u0259tta xalq\u0131m\u0131z sovetl\u0259rin fa\u015fizm\u0259 qalib g\u0259lm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn n\u0259inki mal\u0131ndan, var-d\u00f6vl\u0259tind\u0259n, h\u0259tta 300 mind\u0259n art\u0131q can\u0131ndan ke\u00e7mi\u015fdi.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/olke.az\/file\/articles\/2017\/01\/19\/104756.jpg\" alt=\"20 yanvar hadis\u0259l\u0259rind\u0259n 27 il \u00f6t\u00fcr\" \/><\/p>\n<p>G\u0259ncl\u0259rimiz sovet ordusunda xidm\u0259t ke\u00e7mi\u015fdi bu ill\u0259r \u0259rzind\u0259, \u201csovet ail\u0259si\u201dnin \u00fczv\u00fc olaraq. Bu m\u0259nada \u00e7oxlar\u0131 a\u011fl\u0131na bel\u0259, g\u0259tirm\u0259zdi ki, sovet \u0259sg\u0259ri ona at\u0259\u015f a\u00e7a bil\u0259r. \u00d6z\u00fc d\u0259 n\u0259inki rezin g\u00fcll\u0259l\u0259rd\u0259n, h\u0259tta z\u0259h\u0259rli, insan b\u0259d\u0259nind\u0259 \u201cg\u0259zib\u201d d\u0259, b\u00fct\u00fcn orqanlar\u0131n\u0131 s\u0131radan \u00e7\u0131xarma\u011fa qadir olan g\u00fcll\u0259l\u0259rd\u0259n istifad\u0259 etm\u0259kl\u0259&#8230;Amma m\u0259lum oldu ki, \u00fcst\u00fcnd\u0259n 70 il ke\u00e7s\u0259 d\u0259, imperiyan\u0131n mahiyy\u0259ti d\u0259yi\u015fm\u0259yib. \u00dcst\u0259lik d\u0259 \u201csovet ail\u0259si\u201dnin t\u0259m\u0259nnas\u0131z \u00fczv\u00fc olmu\u015f Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n \u00fcz\u0259rin\u0259 \u201cx\u00fcsusi ordu\u201dg\u00f6nd\u0259rildi, Stavropoldan, Rostovdan, Krasnodardan s\u0259f\u0259rb\u0259r edilmi\u015f erm\u0259ni zabit v\u0259 \u0259sg\u0259rl\u0259ri, h\u0259rbi m\u0259kt\u0259bl\u0259rd\u0259 t\u0259hsil alan erm\u0259ni kursantlar! Xank\u0259ndid\u0259ki \u201cmiatsum\u201d \u015f\u00fcarlar\u0131na qar\u015f\u0131 \u00e7\u0131x\u0131b, \u201c\u00d6l\u0259rik, Qaraba\u011f\u0131 verm\u0259rik\u201d, dey\u0259n xalq\u0131n \u00fcst\u00fcn\u0259 t\u0259p\u0259d\u0259n-d\u0131rna\u011fad\u0259k silahlanm\u0131\u015f, \u0259sas hiss\u0259si erm\u0259ni killerl\u0259rd\u0259n ibar\u0259t olan ordunu g\u00f6nd\u0259rdi Kreml. M\u0259hz buna g\u00f6r\u0259ydi ki, sovet ordusunun x\u00fcsusi t\u0259yinatl\u0131 d\u0259st\u0259l\u0259rinin v\u0259 daxili qo\u015funlar\u0131n iri kontingentinin Bak\u0131n\u0131 z\u0259bt etm\u0259si x\u00fcsusi q\u0259ddarl\u0131qla m\u00fc\u015fayi\u0259t edildi. H\u0259tta t\u0259tbiq edilmi\u015f f\u00f6vq\u0259lad\u0259 v\u0259ziyy\u0259t haqq\u0131nda bel\u0259, \u0259hali x\u0259b\u0259rdar edilm\u0259mi\u015fdi, m\u0259qs\u0259d daha \u00e7ox insan\u0131 qan g\u00f6l\u00fcnd\u0259 bo\u011fmaq idi. 1990-c\u0131 il yanvar\u0131n 20-d\u0259 Az\u0259rbaycan paytaxt\u0131na v\u0259 respublikan\u0131n bir s\u0131ra rayonlar\u0131na sovet ordusu hiss\u0259l\u0259rinin qanunsuz yeridilm\u0259si, dinc \u0259halinin q\u0131r\u0131lmas\u0131 totalitar rejimin t\u00f6r\u0259tdiyi \u0259n qanl\u0131 aktlardan biri, b\u00fct\u00fcn b\u0259\u015f\u0259riyy\u0259t\u0259 qar\u015f\u0131 y\u00f6n\u0259ldilmi\u015f cinay\u0259t oldu. \u015e\u0259h\u0259rin k\u00fc\u00e7\u0259l\u0259ri g\u00fcll\u0259l\u0259nmi\u015f v\u0259 yaralanm\u0131\u015f g\u00fcnahs\u0131z adamlar\u0131n &#8211; qocalar\u0131n, qad\u0131nlar\u0131n, u\u015faqlar\u0131n qan\u0131na q\u0259rq olmu\u015fdu. H\u0259rb\u00e7il\u0259r t\u0259sad\u00fcf\u0259n k\u00fc\u00e7\u0259y\u0259 \u00e7\u0131xanlar\u0131, ya\u015fay\u0131\u015f evl\u0259rini, t\u0259cili yard\u0131m ma\u015f\u0131nlar\u0131n\u0131 bel\u0259 at\u0259\u015f\u0259 tuturdular&#8230;<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/kayzen.az\/uploads\/images\/01\/25\/78\/2015\/01\/20\/fe5fa1.jpg\" alt=\"20 Yanvar faci\u0259sind\u0259n 30 il \u00f6t\u00fcr - Fotolar\" width=\"747\" height=\"609\" \/><\/p>\n<p>Sonralar apar\u0131lan ara\u015fd\u0131rmalar n\u0259tic\u0259sind\u0259 m\u0259lum oldu ki, bu h\u0259rbi cinay\u0259t \u0259vv\u0259lc\u0259d\u0259n planla\u015fd\u0131r\u0131l\u0131bm\u0131\u015f. Bel\u0259 ki, 1990-c\u0131 il yanvar\u0131n ortalar\u0131nda SSR\u0130 m\u00fcdafi\u0259 v\u0259 daxili i\u015fl\u0259r nazirlikl\u0259rinin, habel\u0259 ba\u015fqa x\u00fcsusi t\u0259yinatl\u0131 h\u0259rbi birl\u0259\u015fm\u0259l\u0259rin 66 min n\u0259f\u0259rd\u0259n \u00e7ox \u0259sg\u0259r v\u0259 zabiti Bak\u0131 \u015f\u0259h\u0259rin\u0259 g\u0259tiril\u0259r\u0259k, Qala v\u0259 \u201cNasosn\u0131\u201d aerodromlar\u0131nda, Respublika stadionunda, Salyan \u201ckazarma\u201ds\u0131nda yerl\u0259\u015fdirilib. H\u0259l\u0259 f\u00f6vq\u0259lad\u0259 v\u0259ziyy\u0259t elan olunanad\u0259k (!) art\u0131q sovet ordusu cinay\u0259tl\u0259r t\u00f6r\u0259dib, qan t\u00f6k\u00fcb. F\u00f6vq\u0259lad\u0259 v\u0259ziyy\u0259tin yanvar\u0131n 20-d\u0259 saat 00.00-da t\u0259tbiq edilm\u0259sin\u0259 baxmayaraq, qo\u015fun hiss\u0259l\u0259ri yanvar\u0131n 19-da saat 21-d\u0259n etibar\u0259n birinci olaraq T\u00fcrkan-Qala t\u0259r\u0259fd\u0259n \u015f\u0259h\u0259r\u0259 yeridilib, 3 saat \u0259vv\u0259ld\u0259n! Y\u0259ni m\u0259qs\u0259d asayi\u015fi t\u0259min etm\u0259k, qayda-qanun yaratmaq olmay\u0131b, sad\u0259c\u0259 bir m\u0259ml\u0259k\u0259tin paytaxt\u0131na quldur basq\u0131n\u0131 edib, xalq\u0131 g\u00fcll\u0259-baran etm\u0259kd\u0259n ibar\u0259t olub. Faktlar ortada: f\u00f6vq\u0259lad\u0259 v\u0259ziyy\u0259tin t\u0259tbiqi \u0259haliy\u0259 elan olunanad\u0259k qatil h\u0259rb\u00e7il\u0259r 82 n\u0259f\u0259ri amans\u0131zcas\u0131na q\u0259tl\u0259 yetirib, 20 n\u0259f\u0259ri \u00f6l\u00fcmc\u00fcl yaralay\u0131blar. K\u00fctl\u0259vi insan q\u0131r\u011f\u0131n\u0131 t\u00f6r\u0259dildikd\u0259n sonra \u2013 y\u0259ni 20 yanvar 1990-c\u0131 il s\u0259h\u0259r saat 5.30-da radio vasit\u0259sil\u0259 Bak\u0131 \u015f\u0259h\u0259r komendant\u0131 V.Dubinyak f\u00f6vq\u0259lad\u0259 v\u0259ziyy\u0259t t\u0259tbiq edildiyi bar\u0259d\u0259 r\u0259smi m\u0259lumat\u0131 efir\u0259 veribl\u0259r. Halbuki, yanvar\u0131n 20-d\u0259 saat 00-dan ba\u015flanm\u0131\u015f h\u0259rbi \u0259m\u0259liyyatlarda tanklardan v\u0259 m\u00fcxt\u0259lif t\u0259yinatl\u0131 zirehli d\u00f6y\u00fc\u015f ma\u015f\u0131nlar\u0131ndan istifad\u0259 edilmi\u015f, h\u0259tta X\u0259z\u0259r H\u0259rbi Donanmas\u0131na m\u0259xsus g\u0259mil\u0259rd\u0259n \u015f\u0259h\u0259r\u0259 desant \u00e7\u0131xar\u0131lm\u0131\u015fd\u0131, sanki bir \u00f6lk\u0259 dig\u0259rin\u0259 h\u00fccum t\u0259\u015fkil edib.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/azvision.az\/photosession\/Heyder%20Eliyev%201990-93%20044.jpg\" alt=\"Heyd\u0259r \u018fliyevin d\u0259rc olunmam\u0131\u015f FOTOLARI\" width=\"777\" height=\"517\" \/><\/p>\n<p><strong>Qanl\u0131 hadis\u0259nin s\u0259h\u0259ri g\u00fcn\u00fc Moskvadak\u0131 Az\u0259rbaycan n\u00fcmay\u0259nd\u0259liyin\u0259 ged\u0259r\u0259k brifinq ke\u00e7ir\u0259n v\u0259 sovetl\u0259r\u0259 s\u0259rt etiraz\u0131n\u0131 bildir\u0259n m\u0259rhum prezident Heyd\u0259r \u018fliyev o zaman Bak\u0131ya rus ordusunun yeridilm\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131 SSR\u0130 r\u0259hb\u0259rliyinin q\u0259rar\u0131n\u0131 k\u0259skin t\u0259nqid etmi\u015f, r\u0259smi a\u00e7\u0131qlama verilm\u0259sini ist\u0259mi\u015fdi. Heyd\u0259r \u018fliyev haql\u0131 olaraq demi\u015fdi:<\/strong>\u00a0\u201cAz\u0259rbaycana k\u0259nardan b\u00f6y\u00fck ordu kontingenti yeridilmi\u015fdir. Respublikada ne\u00e7\u0259 ordu birl\u0259\u015fm\u0259sinin oldu\u011fu m\u0259n\u0259 yax\u015f\u0131 b\u0259llidir. Az\u0259rbaycanda kifay\u0259t q\u0259d\u0259r &#8211; 4-c\u00fc ordu, X\u0259z\u0259r H\u0259rbi D\u0259niz Donanmas\u0131, desant qo\u015funlar\u0131n\u0131n diviziyas\u0131, Hava H\u00fccumundan M\u00fcdafi\u0259 Qo\u015funlar\u0131, D\u0130N-in daxili qo\u015fun birl\u0259\u015fm\u0259l\u0259ri vard\u0131r. Oraya \u0259lav\u0259 qo\u015fun yeritm\u0259k n\u0259y\u0259 laz\u0131m idi? \u018fg\u0259r bel\u0259 z\u0259rur\u0259t var idis\u0259, orada yerl\u0259\u015f\u0259n h\u0259rbi hiss\u0259l\u0259rd\u0259n d\u0259 istifad\u0259 etm\u0259k olard\u0131. Bel\u0259 q\u0259rar q\u0259bul ed\u0259n Az\u0259rbaycan r\u0259hb\u0259rliyi, ham\u0131dan \u0259vv\u0259l is\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131 qoyub qa\u00e7m\u0131\u015f V\u0259zirov, \u00f6z xalq\u0131 qar\u015f\u0131s\u0131nda m\u0259suliyy\u0259t da\u015f\u0131mal\u0131d\u0131r\u201d. Do\u011frudan da Az\u0259rbaycanda says\u0131z topu-topxanas\u0131 olan SSR\u0130 r\u0259hb\u0259rliyinin \u0259lav\u0259 h\u0259rbi q\u00fcvv\u0259 g\u00f6nd\u0259rm\u0259si he\u00e7 \u015f\u00fcbh\u0259siz m\u0259qs\u0259dliydi.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/www.akgimages.co.uk\/Docs\/AKG\/Media\/TR3_WATERMARKED\/e\/f\/8\/1\/AKG781782.jpg\" alt=\"akg-images -\" \/><\/p>\n<p><strong>\u00a0Vadim Bakatin<\/strong><\/p>\n<p><strong>F\u00f6vq\u0259lad\u0259 v\u0259ziyy\u0259t elan edildikd\u0259n sonra, yanvar\u0131n 20-d\u0259 v\u0259 sonrak\u0131 g\u00fcnl\u0259rd\u0259 d\u0259 q\u0131r\u011f\u0131n dayand\u0131r\u0131lmad\u0131, t\u0259kc\u0259 Bak\u0131 \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 21 n\u0259f\u0259r q\u0259tl\u0259 yetirildi. Qanl\u0131 \u201cBak\u0131 \u0259m\u0259liyyat\u0131\u201dna r\u0259hb\u0259rliyi birba\u015fa SSR\u0130 m\u00fcdafi\u0259 naziri Dmitri Yazov, SSR\u0130 daxili i\u015fl\u0259r naziri Vadim Bakatin, SSR\u0130 DTK s\u0259drinin m\u00fcavini Filip Babkov h\u0259yata ke\u00e7iribl\u0259r: Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n d\u00fc\u015fm\u0259nl\u0259ri!<\/strong><\/p>\n<p>O zaman Az\u0259rbaycan\u0131n h\u0259r yerind\u0259 xalq ayaqda idi. Qanl\u0131 cinay\u0259ti t\u00f6r\u0259d\u0259nl\u0259r l\u0259n\u0259tl\u0259nirdi, etirazlar s\u0259ngimirdi. Odur ki, qanl\u0131 yanvar hadis\u0259l\u0259rinin co\u011frafiyas\u0131 t\u0259kc\u0259 Bak\u0131 \u015f\u0259h\u0259ri il\u0259 m\u0259hdudla\u015fmad\u0131. Bel\u0259 ki, f\u00f6vq\u0259lad\u0259 v\u0259ziyy\u0259tin elan olunmad\u0131\u011f\u0131 rayonlarda da imperiya c\u0259lladlar\u0131 qan t\u00f6kd\u00fcl\u0259r: yanvar\u0131n 25-d\u0259 Neft\u00e7ala, yanvar\u0131n 26-da L\u0259nk\u0259randa c\u0259mi 8 n\u0259f\u0259r q\u0259tl\u0259 yetirildi. \u00dcmumilikd\u0259 Respublikada 147 n\u0259f\u0259r \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fc, 744 n\u0259f\u0259r yaraland\u0131, 841 n\u0259f\u0259r he\u00e7 bir \u0259sas olmadan h\u0259bs edildi, 200 ev v\u0259 m\u0259nzil, 80 avtoma\u015f\u0131n, o c\u00fcml\u0259d\u0259n t\u0259cili yard\u0131m ma\u015f\u0131nlar\u0131, d\u00f6vl\u0259t \u0259mlak\u0131 v\u0259 \u015f\u0259xsi \u0259mlak m\u0259hv edildi. Yaral\u0131lara yard\u0131ma g\u0259l\u0259n h\u0259kiml\u0259r bel\u0259, q\u0259tl\u0259 yetirildi, bu fakt sovet r\u0259hb\u0259rliyi v\u0259 ordusunun mahiyy\u0259tini ortaya qoymaq \u00fc\u00e7\u00fcn yet\u0259rlidir. M\u0259lum hadis\u0259l\u0259r n\u0259tic\u0259sind\u0259 d\u00f6vl\u0259t, ictimai v\u0259 \u015f\u0259xsi \u0259mlaka h\u0259min d\u00f6vr\u00fcn qiym\u0259tl\u0259ri il\u0259 5.637.286 rubl miqdar\u0131nda maddi ziyan vuruldu\u011fu bildirils\u0259 d\u0259, he\u00e7 \u015f\u00fcbh\u0259siz, z\u0259r\u0259rin miqyas\u0131 daha b\u00f6y\u00fck idi.<\/p>\n<p>T\u0259\u0259ss\u00fcf ki, Az\u0259rbaycan xalq\u0131na qar\u015f\u0131 t\u00f6r\u0259dilmi\u015f soyq\u0131r\u0131m\u0131n t\u0259\u015fkilat\u00e7\u0131lar\u0131 v\u0259 icra\u00e7\u0131lar\u0131 c\u0259zalar\u0131n\u0131 almay\u0131b bu g\u00fcn\u0259d\u0259k. Nec\u0259 ki, Qanl\u0131 Yanvardan sonra dem\u0259k olar ki, eyni ssenari v\u0259 erm\u0259ni killerl\u0259rin i\u015ftirak\u0131 il\u0259 t\u00f6r\u0259dilmi\u015f Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131na g\u00f6r\u0259 \u0259dal\u0259t m\u0259hk\u0259m\u0259si qurulmay\u0131b h\u0259l\u0259 d\u0259. D\u00fcnyadak\u0131 \u201cikili standartlar\u201d h\u0259l\u0259 ki, h\u00fcquq m\u00fcst\u0259visind\u0259 \u0259dal\u0259tin b\u0259rq\u0259rar olmas\u0131na imkan vermir. Bu \u201cikili standartlar\u201d Az\u0259rbaycan torpaqlar\u0131n\u0131n 30 il\u0259 yax\u0131n m\u00fcdd\u0259td\u0259 erm\u0259ni i\u015f\u011fal\u0131nda qalmas\u0131na da s\u0259b\u0259b olmu\u015fdu, ordumuz n\u0259hay\u0259t, t\u0259kba\u015f\u0131na \u0259dal\u0259ti t\u0259min etdi. Amma yuxar\u0131da sadalanan h\u0259rbi cinay\u0259tl\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259 he\u00e7 \u015f\u00fcbh\u0259siz ki, beyn\u0259lxalq miqyasda \u0259dal\u0259t m\u00fchakim\u0259si qurulmal\u0131d\u0131r. Bununla ba\u011fl\u0131 presedentl\u0259r kifay\u0259t q\u0259d\u0259rdir. T\u0259cav\u00fcz\u00fc \u0259n a\u011f\u0131r cinay\u0259t elan etmi\u015f ilk beyn\u0259lxalq m\u0259hk\u0259m\u0259ni xat\u0131rlayaq: 1945-46-c\u0131 ill\u0259rd\u0259 ba\u015f vermi\u015f, tarix\u0259 \u201cN\u00fcrnberq prosesi\u201d kimi daxil olmu\u015f beyn\u0259lxalq tribunal\u0131n q\u0259rar\u0131 il\u0259 Almaniyan\u0131n ali d\u00f6vl\u0259t v\u0259 h\u0259rbi xadiml\u0259ri d\u00fcnya v\u0259 insanl\u0131q \u0259leyhin\u0259 q\u0259sd\u0259 &#8211; m\u00fclki \u0259halinin q\u0131r\u0131lmas\u0131, onunla q\u0259ddar davran\u0131\u015f, ictimai v\u0259 \u015f\u0259xsi \u0259mlak\u0131n talanmas\u0131 v\u0259 sair\u0259 g\u00f6r\u0259 &#8211; haz\u0131rlamaqda v\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irm\u0259kd\u0259 ittiham olunanlar \u0259dal\u0259t m\u0259hk\u0259m\u0259sinin h\u00f6km\u00fc il\u0259 layiqli c\u0259zalar\u0131n\u0131 alm\u0131\u015fd\u0131lar. SSR\u0130 v\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n ozamank\u0131 r\u0259hb\u0259rl\u0259rinin, habel\u0259 1990-c\u0131 ilin yanvar\u0131nda Az\u0259rbaycana soxulmu\u015f sovet h\u0259rbi kontingentinin h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259rind\u0259 N\u00fcrnberq prosesind\u0259 pisl\u0259nmi\u015f b\u00fct\u00fcn \u0259lam\u0259tl\u0259r var.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/azsiyaset.com\/images\/article\/2490\/thumb600x0.jpg\" alt=\"Qanl\u0131 Yanvar hadis\u0259l\u0259rind\u0259n 31 il \u00f6t\u00fcr...\" width=\"773\" height=\"580\" \/><\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan xalq\u0131 onun taleyin\u0259 bigan\u0259 yana\u015fan siyasi r\u0259hb\u0259rliyi istefaya s\u0259sl\u0259s\u0259 d\u0259, hakimiyy\u0259t n\u0259inki bu t\u0259l\u0259bi e\u015fitm\u0259di, \u00fcst\u0259lik, ordunun Bak\u0131ya v\u0259 dig\u0259r \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rimiz\u0259 daxil olmas\u0131, qan t\u00f6km\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn z\u0259min haz\u0131rlad\u0131 o zaman. Heyr\u0259tamizi odur ki, SSR\u0130 Ba\u015f Prokurorlu\u011funun \u0259dliyy\u0259 polkovniki V.Medvedyevin istintaq qrupu \u201cara\u015fd\u0131rmalar\u0131n sonunda\u201d h\u0259rb\u00e7il\u0259rin h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259rind\u0259 cinay\u0259t t\u0259rkibinin olmamas\u0131 n\u0259tic\u0259sin\u0259 g\u0259ldi v\u0259 20 iyul 1990-c\u0131 il tarixind\u0259 cinay\u0259t i\u015finin xitam olunmas\u0131 q\u0259rar\u0131 verildi. 100 cildlik istintaq materiallar\u0131n\u0131n 68 cildi Bak\u0131dan Moskvaya, ke\u00e7mi\u015f SSR\u0130 Prokurorlu\u011funa apar\u0131ld\u0131 v\u0259 qaytar\u0131lmad\u0131. Bu da sovet h\u00f6kum\u0259tinin ba\u015fqa bir \u201c\u0259dal\u0259tli\u201d q\u0259rar\u0131. M\u0259qs\u0259d bir xalq\u0131 qan g\u00f6l\u00fcnd\u0259 bo\u011fmaq olubsa, o halda \u0259dal\u0259tin ortaya \u00e7\u0131xar\u0131lmas\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 \u0259lb\u0259tt\u0259 ki, c\u0259hd g\u00f6st\u0259rilm\u0259sini g\u00f6zl\u0259m\u0259y\u0259 d\u0259ym\u0259zdi&#8230;<\/p>\n<p><em>B\u00fct\u00fcn t\u00f6k\u00fcl\u0259n qanlara r\u0259\u011fm\u0259n, 20 Yanvar hadis\u0259l\u0259ri Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131 m\u00fcst\u0259qillik u\u011frunda daha m\u0259tin m\u00fcbariz\u0259 aparma\u011fa s\u00f6vq etdi, m\u00fcst\u0259qillik ideyalar\u0131 \u00fcmummilli, alternativi olmayan, vazke\u00e7ilm\u0259z amala \u00e7evrildi, \u00a0Az\u0259rbaycan milli kimliyinin formala\u015fmas\u0131na h\u0259lledici t\u0259sir g\u00f6st\u0259rdi, d\u00f6vl\u0259t m\u00fcst\u0259qilliyinin b\u0259rpa edilm\u0259sind\u0259 d\u00f6n\u00fc\u015f n\u00f6qt\u0259si oldu. Bak\u0131n\u0131n \u0259n y\u00fcks\u0259k n\u00f6qt\u0259sind\u0259 d\u0259fn olunan \u015f\u0259hidl\u0259rimiz milyonlarla insan\u0131m\u0131z\u0131n \u00e7iynind\u0259 son m\u0259nzil\u0259 yola sal\u0131nd\u0131, \u0259lisilahl\u0131 imperiya \u0259sg\u0259rl\u0259rinin n\u0259z\u0259rl\u0259rinin m\u00fc\u015fayi\u0259ti il\u0259. Azadl\u0131q meydan\u0131ndan q\u0259r\u0259nfil ya\u011f\u0131\u015f\u0131 alt\u0131nda \u015e\u0259hidl\u0259r Xiyaban\u0131na, m\u00fcq\u0259dd\u0259s ziyar\u0259tgah\u0131na y\u00fcr\u00fcy\u0259n bu xalq h\u0259min g\u00fcn b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyaya g\u00f6st\u0259rdi ki, he\u00e7 n\u0259d\u0259n, he\u00e7 kimd\u0259n, he\u00e7 bir tirandan v\u0259 imperiyadan qorxmur, istiqlal u\u011frunda, torpaq namin\u0259 u\u015faqdan-b\u00f6y\u00fcy\u0259 qan\u0131ndan, can\u0131ndan ke\u00e7m\u0259y\u0259 haz\u0131rd\u0131r! O m\u00fcbariz\u0259 \u0259zmi bu mill\u0259ti azadl\u0131\u011f\u0131na qovu\u015fdurdu, art\u0131q m\u00fcst\u0259qilliyimizin 30 ili gerid\u0259 qal\u0131b, m\u0259hz o d\u00f6y\u00fc\u015f ruhu i\u015f\u011faldak\u0131 Qaraba\u011f\u0131m\u0131z\u0131 azad etm\u0259y\u0259 imkan verdi, \u00fc\u00e7r\u0259ngli bayra\u011f\u0131m\u0131z \u015eu\u015fa qalas\u0131ndan dal\u011falan\u0131r. B\u00fct\u00fcn z\u0259f\u0259rl\u0259rimiz\u0259 g\u00f6r\u0259 \u015f\u0259hidl\u0259rimiz\u0259 borcluyuq!<\/em><\/p>\n<p><em><img src=\"https:\/\/c.radikal.ru\/c21\/2201\/9f\/f61a310260c0.jpg\" \/><\/em><\/p>\n<p><em><img src=\"https:\/\/b.radikal.ru\/b28\/2201\/7b\/38b0e2eeeba0.jpg\" \/><\/em><\/p>\n<p><em><img src=\"https:\/\/d.radikal.ru\/d11\/2201\/77\/f268dd86f729.jpg\" \/><\/em><\/p>\n<p><em><img src=\"https:\/\/a.radikal.ru\/a24\/2201\/6c\/cda027bfeb2c.jpg\" \/><\/em><\/p>\n<p><em><img src=\"https:\/\/d.radikal.ru\/d42\/2201\/b0\/30876e536ed4.jpg\" \/><\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>20 yanvar 1990-c\u0131 il\u0259d\u0259k imperiya c\u0259lladlar\u0131 Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n istiqlala ged\u0259n yolunu k\u0259sm\u0259k, m\u00fcbariz\u0259 \u0259zmini q\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7ox ssenaril\u0259r qurdular, \u00e7ox m\u0259krli planlar\u0131 icra etdil\u0259r. Sovet \u201cKQB\u201d-si gah Sumqay\u0131tda \u201cerm\u0259ni talanlar\u0131\u201d tama\u015fas\u0131n\u0131 s\u0259hn\u0259l\u0259\u015fdirdi, gah Bak\u0131da&#8230; Amma imperiya c\u0259lladlar\u0131 baxd\u0131lar ki, m\u00fcydanlarda \u201cQaraba\u011f\u201d hayq\u0131ran, Topxana me\u015f\u0259sinin q\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 bel\u0259, sinir\u0259 bilm\u0259y\u0259n, \u00fcst\u0259lik, 1989-cu ild\u0259 \u201c\u0130lin xalq\u0131\u201d titulunu qazanan Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131 ba\u015fqa c\u00fcr susdura bilm\u0259y\u0259c\u0259k, \u00fcst\u00fcn\u0259 ordu g\u00f6nd\u0259rdil\u0259r&#8230; Amma bu d\u0259f\u0259 d\u0259 ist\u0259kl\u0259rin\u0259 \u00e7ata bilm\u0259dil\u0259r, Az\u0259rbaycan xalq\u0131 Yanvar q\u0131r\u011f\u0131n\u0131ndan sonra Lefortova zindan\u0131nda c\u0259za \u00e7\u0259kmi\u015f istiqlal \u015fairi X\u0259lil Rza Ulut\u00fcrk demi\u015fk\u0259n, \u201cnall\u0131 \u00e7\u0259km\u0259li\u201d sovet ordusunun&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":428745,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/3084b3431e11eef58cd195576dec9028-1.jpg",450,300,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/3084b3431e11eef58cd195576dec9028-1.jpg",450,300,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/3084b3431e11eef58cd195576dec9028-1.jpg",450,300,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/3084b3431e11eef58cd195576dec9028-1-450x280.jpg",450,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/3084b3431e11eef58cd195576dec9028-1.jpg",450,300,false],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/3084b3431e11eef58cd195576dec9028-1.jpg",450,300,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/3084b3431e11eef58cd195576dec9028-1.jpg",450,300,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/3084b3431e11eef58cd195576dec9028-1.jpg",450,300,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/3084b3431e11eef58cd195576dec9028-1-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/3084b3431e11eef58cd195576dec9028-1.jpg",450,300,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"20 yanvar 1990-c\u0131 il\u0259d\u0259k imperiya c\u0259lladlar\u0131 Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n istiqlala ged\u0259n yolunu k\u0259sm\u0259k, m\u00fcbariz\u0259 \u0259zmini q\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7ox ssenaril\u0259r qurdular, \u00e7ox m\u0259krli planlar\u0131 icra etdil\u0259r. Sovet \u201cKQB\u201d-si gah Sumqay\u0131tda \u201cerm\u0259ni talanlar\u0131\u201d tama\u015fas\u0131n\u0131 s\u0259hn\u0259l\u0259\u015fdirdi, gah Bak\u0131da&#8230; Amma imperiya c\u0259lladlar\u0131 baxd\u0131lar ki, m\u00fcydanlarda \u201cQaraba\u011f\u201d hayq\u0131ran, Topxana me\u015f\u0259sinin q\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 bel\u0259, sinir\u0259 bilm\u0259y\u0259n, \u00fcst\u0259lik, 1989-cu ild\u0259 \u201c\u0130lin xalq\u0131\u201d titulunu qazanan&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/428744"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=428744"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/428744\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/428745"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=428744"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=428744"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=428744"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}