{"id":435692,"date":"2022-02-07T09:10:54","date_gmt":"2022-02-07T06:10:54","guid":{"rendered":"http:\/\/arantv.az\/?p=435692"},"modified":"2022-02-07T09:10:54","modified_gmt":"2022-02-07T06:10:54","slug":"kamal%c9%99ddin-qafarov-az%c9%99rbaycanin-avropa-ittifaqi-il%c9%99-strateji-t%c9%99r%c9%99fdasliq-munasib%c9%99tl%c9%99ri-yeni-formata-kecir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=435692","title":{"rendered":"Kamal\u0259ddin Qafarov: \u201cAz\u0259rbaycan\u0131n Avropa \u0130ttifaq\u0131 il\u0259 strateji t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131q m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri yeni formata ke\u00e7ir\u201d"},"content":{"rendered":"<p>&#8220;Fevral\u0131n 4-d\u0259 Bak\u0131da, &#8220;G\u00fcl\u00fcstan&#8221; saray\u0131nda C\u0259nub Qaz D\u0259hlizi M\u0259\u015fv\u0259r\u0259t \u015euras\u0131 \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 nazirl\u0259rin VIII toplant\u0131s\u0131 ke\u00e7irilib. D\u0259y\u0259ri 33 milyard AB\u015e dollar\u0131 olan v\u0259 XXI \u0259srin \u0259n b\u00f6y\u00fck layih\u0259l\u0259rind\u0259n biri hesab edil\u0259n C\u0259nub Qaz D\u0259hlizi d\u00f6rd seqmentd\u0259n &#8211; &#8220;\u015eahd\u0259niz M\u0259rh\u0259l\u0259-II&#8221;, C\u0259nubi Qafqaz Boru K\u0259m\u0259ri, TANAP v\u0259 TAP qaz boru k\u0259m\u0259rl\u0259rind\u0259n ibar\u0259tdir.\u00a0 Avropan\u0131n enerji t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyinin t\u0259min olunmas\u0131nda C\u0259nub Qaz D\u0259hlizinin x\u00fcsusi rolu var. Avropa \u0130ttifaq\u0131 v\u0259 Az\u0259rbaycan aras\u0131nda enerji sah\u0259sind\u0259 strateji t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131\u011f\u0131n formala\u015fmas\u0131 C\u0259nub Qaz D\u0259hlizinin sonuncu seqmenti olan TAP-\u0131n istismara verilm\u0259sil\u0259 daha y\u00fcks\u0259k s\u0259viyy\u0259y\u0259 ke\u00e7mi\u015f oldu v\u0259 bu nailiyy\u0259t, ilk n\u00f6vb\u0259d\u0259, Prezident \u0130lham \u018fliyevin\u00a0 uzun ill\u0259r \u0259rzind\u0259 n\u00fcmayi\u015f etdirdiyi prinsipial m\u00f6vqeyi, q\u0259tiyy\u0259ti v\u0259 strateji idar\u0259\u00e7iliyi say\u0259sind\u0259 \u0259ld\u0259 olunub. Bir m\u0259qam\u0131 da x\u00fcsusil\u0259 qeyd etm\u0259k laz\u0131md\u0131r ki, Prezident \u0130lham \u018fliyevin t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fc il\u0259 yarad\u0131lan C\u0259nub Qaz D\u0259hlizi M\u0259\u015fv\u0259r\u0259t \u015euras\u0131 \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 nazirl\u0259rin toplant\u0131s\u0131na h\u0259r d\u0259f\u0259 Az\u0259rbaycan ev sahibliyi edir v\u0259 bu da \u00f6lk\u0259mizin layih\u0259d\u0259 apar\u0131c\u0131 rolunu t\u0259sdiql\u0259y\u0259n m\u00fch\u00fcm amill\u0259rd\u0259n biridir&#8221;.<\/p>\n<p>Bu s\u00f6zl\u0259ri m\u0259tbuata verdiyi a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Milli M\u0259clisinin deputat\u0131\u00a0<strong>Kamal\u0259ddin Qafarov<\/strong>\u00a0deyib. Mill\u0259t v\u0259kili qeyd edib ki, C\u0259nub Qaz D\u0259hlizi qlobal beyn\u0259lxalq \u0259h\u0259miyy\u0259t k\u0259sb etm\u0259kl\u0259 Avropa \u00f6lk\u0259l\u0259rinin enerji t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyinin t\u0259minat\u0131nda Az\u0259rbaycan\u0131n rolunu m\u00fcst\u0259sna edib v\u0259 \u00f6lk\u0259mizin Avropa \u0130ttifaq\u0131 il\u0259 strateji t\u0259r\u0259fda\u015fl\u0131q m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rini tamamil\u0259 yeni formata ke\u00e7irib. K.Qafarovun s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, bu format\u0131n Az\u0259rbaycan\u0131n milli maraqlar\u0131na tam uy\u011fun olmas\u0131 birm\u0259nal\u0131d\u0131r: &#8220;Prezident \u0130lham \u018fliyevin\u00a0 toplant\u0131da etdiyi \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131nda bildirdiyi kimi, C\u0259nub Qaz D\u0259hlizi layih\u0259sinin tamamlanmas\u0131ndan sonra Az\u0259rbaycan beyn\u0259lxalq bazarlara, o c\u00fcml\u0259d\u0259n Avropa bazarlar\u0131na ixrac\u0131 art\u0131r\u0131b. Az\u0259rbaycan ke\u00e7\u0259n il bu istiqam\u0259td\u0259 19 milyard kubmetr t\u0259bii qaz ixrac edib &#8211; T\u00fcrkiy\u0259y\u0259 8,5 milyard, \u0130taliyaya dem\u0259k olar ki, 7 milyard kubmetr. Yerd\u0259 qalan h\u0259cm komandan\u0131n ba\u015fqa \u00fczv \u00f6lk\u0259l\u0259rin\u0259 &#8211; G\u00fcrc\u00fcstana, Yunan\u0131stana v\u0259 Bolqar\u0131stana ixrac olunub. Yeni bazarlarda Az\u0259rbaycan qaz\u0131na ehtiyac var v\u0259 ona t\u0259l\u0259bat getdikc\u0259 art\u0131r. Az\u0259rbaycan neft ixracat\u0131na 2006-c\u0131 ild\u0259n ba\u015flay\u0131b. B\u00fct\u00fcn bu ill\u0259r \u0259rzind\u0259 Az\u0259rbaycan \u00f6z\u00fcn\u00fc etibarl\u0131 t\u0259r\u0259da\u015f kimi g\u00f6st\u0259r\u0259r\u0259k, t\u0259chizatda h\u0259r hans\u0131 bir fasil\u0259y\u0259 v\u0259 ya m\u00fcqavil\u0259 \u015f\u0259rtl\u0259rinin pozulmas\u0131na yol verm\u0259yib.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan\u0131n enerji siyas\u0259ti h\u0259mi\u015f\u0259 a\u00e7\u0131q, \u015f\u0259ffaf, biznes v\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259r\u0259 hesablanm\u0131\u015f olub, \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011fa v\u0259 qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 d\u0259st\u0259y\u0259 g\u0259tirib \u00e7\u0131xar\u0131b. \u00d6lk\u0259l\u0259rin b\u0259zil\u0259ri qaz istehlak\u0131n\u0131n 80 faizini, dig\u0259rl\u0259ri is\u0259 15-20 faizini Az\u0259rbaycandan al\u0131r v\u0259 bu g\u00f6st\u0259ricil\u0259r d\u0259 getdikc\u0259 art\u0131r. \u00d6lk\u0259mizin Avropan\u0131n enerji t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi bax\u0131m\u0131ndan \u00f6n\u0259mini art\u0131ran \u0259sas m\u0259qamlardan biri d\u0259 budur ki, Avropa \u00f6lk\u0259l\u0259rinin enerji resurslar\u0131na getdikc\u0259 artan t\u0259l\u0259bat\u0131 fonunda Az\u0259rbaycan\u0131n isbat edilmi\u015f qaz ehtiyatlar\u0131 kifay\u0259t q\u0259d\u0259r b\u00f6y\u00fck r\u0259q\u0259ml\u0259rl\u0259 ifad\u0259 olunur. Bu bar\u0259d\u0259 M\u0259\u015fv\u0259r\u0259t \u015euras\u0131n\u0131n toplant\u0131s\u0131nda a\u00e7\u0131qlama ver\u0259n d\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131m\u0131z bildirdi ki, bu g\u00f6st\u0259rici 2,6 trilyon kubmetrdir. O c\u00fcml\u0259d\u0259n, \u0259n b\u00f6y\u00fck yataq bir trilyon kubmetr ehtiyat\u0131 t\u0259sdiql\u0259nmi\u015f &#8220;\u015eahd\u0259niz&#8221; yata\u011f\u0131d\u0131r. Lakin\u00a0 m\u00f6vcud perspektivl\u0259r Az\u0259rbaycan\u0131n isbat edilmi\u015f qaz ehtiyatlar\u0131 g\u00f6st\u0259ricil\u0259rinin yax\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 d\u0259yi\u015f\u0259r\u0259k daha y\u00fcks\u0259k olaca\u011f\u0131n\u0131 dem\u0259y\u0259 \u0259sas verir. Bel\u0259likl\u0259, C\u0259nub Qaz D\u0259hlizi layih\u0259si ba\u015fa \u00e7at\u0131b, t\u0259r\u0259fda\u015f \u00f6lk\u0259l\u0259rin i\u015fi is\u0259 davam edir v\u0259 t\u0259r\u0259da\u015fl\u0131q Az\u0259rbaycan\u0131n beyn\u0259lxalq n\u00fcfuzunun daha da artmas\u0131na, m\u00f6vqeyl\u0259rinin m\u00f6hk\u0259ml\u0259nm\u0259sin\u0259 \u0259h\u0259miyy\u0259tli t\u00f6hf\u0259l\u0259r verm\u0259kl\u0259 \u00f6lk\u0259mizin milli m\u0259nafeyl\u0259rin\u0259 tamamil\u0259 uy\u011fundur&#8221;.<\/p>\n<p>Mill\u0259t v\u0259kili bildirib: &#8220;Prezident \u0130lham \u018fliyevin \u00f6z \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131nda qeyd etdiyi kimi, bu g\u00fcn Az\u0259rbaycan\u0131n elektrik enerjisi potensial\u0131 \u0259sas\u0259n daxili istehlaka hesablan\u0131b. \u00d6lk\u0259miz d\u00fcnyan\u0131n xam neft, t\u0259bii qaz, neft-kimya m\u0259hsullar\u0131, neft m\u0259hsullar\u0131 v\u0259 elektrik enerjisi ixrac ed\u0259n az sayda \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259n biridir. T\u0259sad\u00fcfi deyil ki, Davos D\u00fcnya \u0130qtisadi Forumunun qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259sin\u0259 \u0259sas\u0259n, enerjiy\u0259 \u0259l\u00e7atanl\u0131q reytinqind\u0259 Az\u0259rbaycan d\u00fcnyada ikinci yerd\u0259dir v\u0259 bu, \u0259lb\u0259tt\u0259 ki, \u00e7ox b\u00f6y\u00fck nailiyy\u0259tdir. Haz\u0131rda qoyulan v\u0259saitl\u0259rin s\u0259m\u0259r\u0259li x\u0259rcl\u0259nm\u0259si hesab\u0131na \u00f6lk\u0259mizin elektrik enerji x\u0259tl\u0259ri tamamil\u0259 m\u00fcasirl\u0259\u015fdirilib, habel\u0259 yeni elektrik stansiyalar\u0131 tikilib. M\u0259s\u0259l\u0259n, yax\u0131n vaxtlarda Bak\u0131n\u0131n Qobu rayonunda dem\u0259k olar ki, 400 meqavat g\u00fcc\u00fcnd\u0259 yeni elektrik stansiyas\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131l\u0131\u015f\u0131 olacaq. \u00d6t\u0259n ay enerji bazar\u0131nda S\u0259udiyy\u0259 \u018fr\u0259bistan\u0131n\u0131n &#8220;ACWA Power&#8221; \u015firk\u0259ti t\u0259r\u0259find\u0259n maliyy\u0259l\u0259\u015fdiril\u0259c\u0259k ilk b\u00f6y\u00fck b\u0259rpaolunan enerji m\u0259nb\u0259yi layih\u0259sinin &#8211; 240 meqavat g\u00fcc\u00fcnd\u0259 k\u00fcl\u0259k elektrik stansiyas\u0131n\u0131n t\u0259m\u0259lqoyma m\u0259rasimi ke\u00e7irilmi\u015fdir. Bundan ba\u015fqa haz\u0131rda \u00f6lk\u0259nin i\u015f\u011faldan azad edilmi\u015f \u0259razil\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn x\u00fcsusi proqram haz\u0131rlan\u0131b. Energetika Nazirliyi apar\u0131c\u0131 beyn\u0259lxalq \u015firk\u0259tl\u0259rl\u0259 birlikd\u0259 art\u0131q Qaraba\u011f v\u0259 \u015e\u0259rqi Z\u0259ng\u0259zurda &#8220;ya\u015f\u0131l enerji&#8221; zonas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn konseptual proqnoz haz\u0131rlay\u0131b. Qaraba\u011f v\u0259 \u015e\u0259rqi Z\u0259ng\u0259zurda b\u0259rpaolunan m\u0259nb\u0259l\u0259rin potensial\u0131n\u0131n beyn\u0259lxalq qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259si apar\u0131l\u0131b v\u0259 ilkin r\u0259q\u0259ml\u0259r \u00e7ox \u00fcmidvericidir. K\u00fcl\u0259k enerjisind\u0259 potensial t\u0259xmin\u0259n 7200 meqavat, G\u00fcn\u0259\u015f enerjisind\u0259 potensial is\u0259 2000 meqavatdan \u00e7oxdur&#8221;.<\/p>\n<p>K.Qafarov a\u00e7\u0131qlamas\u0131n\u0131n sonunda x\u00fcsusi vur\u011fulay\u0131b ki, Az\u0259rbaycan\u0131n neft-qaz sah\u0259sind\u0259 strateji t\u0259r\u0259fda\u015f\u0131 olan BP i\u015f\u011faldan azad edilmi\u015f \u0259razil\u0259rd\u0259, x\u00fcsusil\u0259 C\u0259bray\u0131l rayonunda i\u015fl\u0259m\u0259y\u0259 b\u00f6y\u00fck maraq g\u00f6st\u0259rir. Dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n d\u0259 bu g\u00fcn Az\u0259rbaycan d\u00f6rd qon\u015fu \u00f6lk\u0259y\u0259 &#8211; T\u00fcrkiy\u0259, Rusiya, G\u00fcrc\u00fcstan v\u0259 \u0130rana elektrik enerjisi ixrac edir. H\u0259m d\u0259 ixrac\u0131n h\u0259cmi getdikc\u0259 art\u0131r. \u015e\u00fcbh\u0259siz, Az\u0259rbaycanda b\u0259rpaolunan enerji m\u0259nb\u0259yi n\u0259 q\u0259d\u0259r \u00e7ox olsa, \u00f6lk\u0259 ixrac \u00fc\u00e7\u00fcn daha \u00e7ox qaza q\u0259na\u0259t ed\u0259 bil\u0259r. Bu m\u0259qs\u0259dl\u0259 X\u0259z\u0259r d\u0259nizinin t\u0259sdiq olunmu\u015f enerji yataqlar\u0131n\u0131n qiym\u0259tl\u0259ndirilm\u0259sin\u0259 dair x\u00fcsusi proqram b\u00f6y\u00fck \u0259h\u0259miyy\u0259t k\u0259sb edir. Art\u0131q t\u0259sdiq olunub ki, X\u0259z\u0259r d\u0259nizinin texniki potensial\u0131 ilkin g\u00f6st\u0259ricil\u0259r\u0259 \u0259sas\u0259n 150 min meqavatdan \u00e7oxdur. Art\u0131q bu potensial\u0131n inki\u015faf\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 apar\u0131c\u0131 beyn\u0259lxalq enerji \u015firk\u0259tl\u0259rind\u0259n m\u00fc\u0259yy\u0259n ilkin t\u0259klifl\u0259r al\u0131n\u0131b. B\u00fct\u00fcn bunlar bir daha s\u00fcbut edir ki, Az\u0259rbaycan potensial enerji resurslar\u0131na malik bir \u00f6lk\u0259 v\u0259 etibarl\u0131 t\u0259r\u0259fda\u015fd\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&#8220;Fevral\u0131n 4-d\u0259 Bak\u0131da, &#8220;G\u00fcl\u00fcstan&#8221; saray\u0131nda C\u0259nub Qaz D\u0259hlizi M\u0259\u015fv\u0259r\u0259t \u015euras\u0131 \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 nazirl\u0259rin VIII toplant\u0131s\u0131 ke\u00e7irilib. D\u0259y\u0259ri 33 milyard AB\u015e dollar\u0131 olan v\u0259 XXI \u0259srin \u0259n b\u00f6y\u00fck layih\u0259l\u0259rind\u0259n biri hesab edil\u0259n C\u0259nub Qaz D\u0259hlizi d\u00f6rd seqmentd\u0259n &#8211; &#8220;\u015eahd\u0259niz M\u0259rh\u0259l\u0259-II&#8221;, C\u0259nubi Qafqaz Boru K\u0259m\u0259ri, TANAP v\u0259 TAP qaz boru k\u0259m\u0259rl\u0259rind\u0259n ibar\u0259tdir.\u00a0 Avropan\u0131n enerji t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyinin t\u0259min olunmas\u0131nda C\u0259nub&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":435693,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[4],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/1002355-1.jpg",800,600,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/1002355-1.jpg",800,600,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/1002355-1.jpg",800,600,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/1002355-1-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/1002355-1-487x365.jpg",487,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/1002355-1.jpg",640,480,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/1002355-1.jpg",800,600,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/1002355-1.jpg",800,600,false],"newsmatic-featured":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/1002355-1.jpg",727,545,false],"newsmatic-list":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/1002355-1.jpg",533,400,false],"newsmatic-thumb":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/1002355-1.jpg",267,200,false],"newsmatic-small":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/1002355-1.jpg",127,95,false],"newsmatic-grid":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/1002355-1.jpg",333,250,false],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/1002355-1.jpg",800,600,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=4\" rel=\"category\">Siyas\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"&#8220;Fevral\u0131n 4-d\u0259 Bak\u0131da, &#8220;G\u00fcl\u00fcstan&#8221; saray\u0131nda C\u0259nub Qaz D\u0259hlizi M\u0259\u015fv\u0259r\u0259t \u015euras\u0131 \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 nazirl\u0259rin VIII toplant\u0131s\u0131 ke\u00e7irilib. D\u0259y\u0259ri 33 milyard AB\u015e dollar\u0131 olan v\u0259 XXI \u0259srin \u0259n b\u00f6y\u00fck layih\u0259l\u0259rind\u0259n biri hesab edil\u0259n C\u0259nub Qaz D\u0259hlizi d\u00f6rd seqmentd\u0259n &#8211; &#8220;\u015eahd\u0259niz M\u0259rh\u0259l\u0259-II&#8221;, C\u0259nubi Qafqaz Boru K\u0259m\u0259ri, TANAP v\u0259 TAP qaz boru k\u0259m\u0259rl\u0259rind\u0259n ibar\u0259tdir.\u00a0 Avropan\u0131n enerji t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyinin t\u0259min olunmas\u0131nda C\u0259nub...","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/435692"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=435692"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/435692\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/435693"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=435692"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=435692"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=435692"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}