{"id":436485,"date":"2022-02-08T15:59:31","date_gmt":"2022-02-08T12:59:31","guid":{"rendered":"http:\/\/arantv.az\/?p=436485"},"modified":"2022-02-08T15:59:31","modified_gmt":"2022-02-08T12:59:31","slug":"yoluxma-sayinda-kritik-artim-s%c9%99b%c9%99bi-v%c9%99-car%c9%99si-n%c9%99dir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=436485","title":{"rendered":"Yoluxma say\u0131nda kritik art\u0131m: S\u0259b\u0259bi v\u0259 \u00e7ar\u0259si n\u0259dir?"},"content":{"rendered":"<p><em><strong>M\u00fct\u0259x\u0259ssis m\u0259sl\u0259h\u0259ti: Qon\u015funun dediyi d\u0259rmanla m\u00fcalic\u0259 almay\u0131n<\/strong><\/em><\/p>\n<p><em><strong>T\u0259yyar Eyvazov: Yaln\u0131z tam peyv\u0259nd olunmaqla v\u0259 &#8220;buster&#8221; dozan\u0131 almaqla \u00f6z\u00fcm\u00fcz\u00fc v\u0259 yax\u0131nlar\u0131m\u0131z\u0131 bu b\u0259ladan qoruya bil\u0259rik<\/strong><\/em><\/p>\n<p>\u0130ki illik pandemiya d\u00f6vr\u00fcn\u00fcn haz\u0131rk\u0131 g\u00fcnl\u0259rind\u0259 d\u00fcnyada, el\u0259c\u0259 d\u0259, Az\u0259rbaycanda koronavirus infeksiyas\u0131na yoluxma hallar\u0131nda y\u00fcks\u0259k art\u0131m\u0131n, m\u0259nfi dinamikan\u0131n m\u00fc\u015fahid\u0259 olunmas\u0131,\u00a0 virusun daha da yoluxdurucu \u015ftamlar\u0131n\u0131n yay\u0131lmas\u0131, peyv\u0259ndin iki dozas\u0131n\u0131n x\u0259st\u0259liy\u0259 qar\u015f\u0131 \u00f6m\u00fcrl\u00fck immunitet yaratmamas\u0131\u00a0 ham\u0131n\u0131n narahat\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131na s\u0259b\u0259b yarad\u0131b. \u201cWorldometers.info\u201d portal\u0131n\u0131n statistik m\u0259lumat\u0131na g\u00f6r\u0259, d\u00fcnyada koronavirusa yoluxanlar\u0131n \u00fcmumi say\u0131 398 milyon 334 min 983-d\u00fcr. X\u0259st\u0259likd\u0259n \u00f6l\u0259nl\u0259r is\u0259 5 milyon\u00a0 769 min 631 n\u0259f\u0259r\u0259 \u00e7at\u0131b.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/ikisahil.az\/upload\/\/2022\/02\/08\/\/-69eba346164432318361383449910958759.jpg\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>N\u0259z\u0259r\u0259 almaq laz\u0131md\u0131r ki, infeksiyan\u0131n yay\u0131lmas\u0131n\u0131 \u015f\u0259rtl\u0259ndir\u0259n \u0259n vacib m\u0259qam bir \u00e7ox \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 vaksinasiya prosesinin z\u0259ifliyi, x\u00fcsus\u0259n d\u0259 \u201cbuster\u201d doza vurduranlar\u0131n say\u0131n\u0131n azl\u0131\u011f\u0131d\u0131r. Art\u0131m\u0131n \u0259sas s\u0259b\u0259bl\u0259rind\u0259n biri d\u0259 koronavirusun yeni mutasiyaya u\u011frayan \u201cOmicron\u201d variant\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnki \u201cOmicron\u201d bu g\u00fcn\u0259 kimi qeyd\u0259 al\u0131nan COVID-19 n\u00f6vl\u0259rinin h\u0259r birind\u0259n daha s\u00fcr\u0259tli yay\u0131l\u0131r. Bununla ba\u011fl\u0131 m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r d\u0259f\u0259rl\u0259rl\u0259 x\u0259b\u0259rdarl\u0131q edibl\u0259r. H\u0259tta bu n\u00f6v\u0259 qalib g\u0259ldikd\u0259n sonra koronavirus pandemiyas\u0131n\u0131n bit\u0259c\u0259yi il\u0259 ba\u011fl\u0131 proqnozlar da verilib. G\u00f6r\u00fcn\u0259n budur ki, \u201cOmicron\u201d h\u0259l\u0259 d\u0259 y\u00fcks\u0259l\u0259n x\u0259tt \u00fczr\u0259 yoluxma say\u0131nda art\u0131ma davam ed\u0259c\u0259k, h\u0259tta pandemiya d\u00f6n\u0259minin rekord g\u00f6st\u0259ricil\u0259rini yenil\u0259y\u0259c\u0259yi d\u0259 g\u00fcman edilir.<\/p>\n<p><strong><em>B\u0259s m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r haz\u0131rk\u0131 durumda m\u00fc\u015fahid\u0259 olunan m\u0259nfi dinamika haqq\u0131nda n\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrl\u0259r, \u00e7\u0131x\u0131\u015f yolunu n\u0259d\u0259 g\u00f6r\u00fcrl\u0259r?<\/em><\/strong><\/p>\n<p><em><strong>X\u0259st\u0259lik tam peyv\u0259nd olunmu\u015f v\u0259 &#8220;buster&#8221; doza alm\u0131\u015f \u015f\u0259xsl\u0259rd\u0259 simptomsuz v\u0259 ya z\u0259if \u0259lam\u0259tl\u0259rl\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fc g\u00f6st\u0259rir<\/strong><\/em><\/p>\n<p><em><strong><img src=\"https:\/\/ikisahil.az\/upload\/\/2022\/02\/08\/\/-e0e2b58d164432291341409265610604221.jpg\" alt=\"\" \/><\/strong><\/em><\/p>\n<p>S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyinin m\u00fct\u0259x\u0259ssis-eksperti\u00a0<strong>T\u0259yyar Eyvazov\u00a0<\/strong>\u00a0m\u00f6vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131\u00a0<strong>\u201c\u0130ki sahil\u201d<\/strong>\u0259 a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda bildirdi ki, yoluxma say\u0131nda indiy\u0259d\u0259k g\u00f6r\u00fcnm\u0259mi\u015f art\u0131mlar qeyd edilir: \u201cBuna s\u0259b\u0259b s\u00fcr\u0259tli yoluxuculu\u011fu il\u0259 f\u0259rql\u0259n\u0259n \u201cOmicron\u201d \u00a0\u015ftam\u0131n\u0131n d\u00f6vriyy\u0259y\u0259 daxil olaraq apar\u0131c\u0131 virusa \u00e7evrilm\u0259sidir. Bununla yana\u015f\u0131, d\u00fcnya \u00f6lk\u0259l\u0259ri \u00fczr\u0259 qeyri-b\u0259rab\u0259r vaksinasiya virusun yeni mutasiyalar\u0131n\u0131n \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259lm\u0259sin\u0259 \u015f\u0259rait yarad\u0131r.\u201d<\/p>\n<p>H\u0259ms\u00f6hb\u0259timiz vur\u011fulad\u0131 ki, \u201cOmicron\u201d \u015ftam\u0131 dig\u0259r variantlardan q\u0131sa inkubasion d\u00f6vr\u00fc, y\u00fcks\u0259k yoluxuculuq, daha y\u00fcng\u00fcl x\u0259st\u0259lik hallar\u0131n\u0131n inki\u015faf\u0131, \u0259vv\u0259ll\u0259r x\u0259st\u0259lik v\u0259 ya vaksinasiya n\u0259tic\u0259sind\u0259 \u0259ld\u0259 edilmi\u015f immunitetd\u0259n daha \u00e7ox yay\u0131nma v\u0259 bel\u0259likl\u0259 t\u0259krar x\u0259st\u0259l\u0259nm\u0259 hallar\u0131n\u0131n nisb\u0259t\u0259n artmas\u0131 v\u0259 peyv\u0259nd olunmu\u015f insanlar\u0131n x\u0259st\u0259l\u0259nm\u0259si il\u0259 se\u00e7ilir. Qeyd etm\u0259k laz\u0131md\u0131r ki, x\u0259st\u0259lik \u0259sas\u0259n k\u0259skin respirator virus infeksiyalar\u0131na xas olan \u0259lam\u0259tl\u0259rl\u0259 (h\u0259rar\u0259tin m\u00fclayim y\u00fcks\u0259lm\u0259si, ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131, bo\u011fazda a\u011fr\u0131, burun axmas\u0131 v\u0259 tutulmas\u0131, \u0259z\u0259l\u0259 a\u011fr\u0131lar\u0131, \u00fcmumi z\u0259iflik v\u0259 s.) c\u0259r\u0259yan edir, yuxar\u0131 t\u0259n\u0259ff\u00fcs yollar\u0131 z\u0259d\u0259l\u0259nir, a\u011fciy\u0259rl\u0259rin z\u0259d\u0259l\u0259nm\u0259sin\u0259 daha az rast g\u0259linir. X\u00fcsus\u0259n d\u0259\u00a0x\u0259st\u0259lik tam peyv\u0259nd olunmu\u015f v\u0259 &#8220;buster&#8221; doza alm\u0131\u015f \u015f\u0259xsl\u0259rd\u0259 simptomsuz v\u0259 ya z\u0259if \u0259lam\u0259tl\u0259rl\u0259 c\u0259r\u0259yan edir. Lakin bu o dem\u0259k deyil ki, x\u0259st\u0259lik a\u011f\u0131r ke\u00e7\u0259 bilm\u0259z. X\u0259st\u0259liyi bir qayda olaraq peyv\u0259nd olunmayanlar, ya\u015fl\u0131lar, m\u00fc\u0259yy\u0259n a\u011f\u0131r xroniki x\u0259syt\u0259liyi olanlar, immun sistemind\u0259 \u00e7at\u0131\u015fmazl\u0131q olan insanlar a\u011f\u0131r ke\u00e7ir\u0259 bil\u0259r. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 sadalanan risk qrupuna daxil olan \u015f\u0259xsl\u0259r tam peyv\u0259nd olunmal\u0131 v\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259n \u015f\u0259rtl\u0259r daxilind\u0259 &#8220;buster&#8221; doza almal\u0131d\u0131rlar.<\/p>\n<p><em><strong>S\u0259rt qapanmalara gedil\u0259c\u0259kmi?<\/strong><\/em><\/p>\n<p>T.Eyvazovun s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, \u00f6lk\u0259d\u0259 peyv\u0259ndl\u0259nm\u0259 statistikas\u0131 b\u0259llidir v\u0259 biz g\u00f6r\u00fcr\u00fck ki, yoluxma hallar\u0131n\u0131n artmas\u0131na baxmayaraq hospitalizasiya hallar\u0131nda bu c\u00fcr art\u0131mlar yoxdur: \u201cDig\u0259r \u00f6lk\u0259l\u0259rin t\u0259cr\u00fcb\u0259si d\u0259 g\u00f6st\u0259rir ki, bir ne\u00e7\u0259 h\u0259ft\u0259 \u0259rzind\u0259 yoluxma say\u0131 pik h\u0259dd\u0259 \u00e7at\u0131r v\u0259 sonra azalma\u011fa do\u011fru gedir. H\u0259min \u00f6lk\u0259l\u0259rin b\u0259zil\u0259rind\u0259 art\u0131q \u0259vv\u0259ll\u0259r t\u0259tbiq edilmi\u015f karantin m\u0259hdudiyy\u0259tl\u0259ri aradan qald\u0131r\u0131l\u0131r. Bunu n\u0259z\u0259r\u0259 alaraq proqnozla\u015fd\u0131rmaq olar ki, \u00f6lk\u0259mizd\u0259 d\u0259 \u00a0yoluxma say\u0131 fevral ay\u0131nda pik h\u0259dd\u0259 \u00e7atacaq v\u0259 bundan sonra stabill\u0259\u015f\u0259r\u0259k azalma\u011fa do\u011fru ged\u0259c\u0259k. Haz\u0131rda stasionar imkanlar kifay\u0259t q\u0259d\u0259r oldu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn s\u0259rt qapanmalara gedilm\u0259si inand\u0131r\u0131c\u0131 deyil, hans\u0131sa yerli t\u0259dbirl\u0259rin t\u0259tbiqini d\u00fc\u015f\u00fcnm\u0259k olar. Operaqtiv Q\u0259rargah epidemioloji v\u0259ziyy\u0259ti n\u0259zar\u0259t alt\u0131nda saxlay\u0131r v\u0259 \u0259ld\u0259 edilmi\u015f t\u0259cr\u00fcb\u0259y\u0259 \u0259saslanaraq prosesi idar\u0259 edir v\u0259 h\u0259r hans\u0131 bir q\u0259rar m\u00f6vcud duruma adekvat olaraq q\u0259bul edilir.\u201d<\/p>\n<p><em><strong>Haz\u0131rda \u0259n effektiv vasit\u0259 vaksinasiyad\u0131r v\u0259 bunu sonraya saxlamaq olmaz<\/strong><\/em><\/p>\n<p>M\u00fcsahibimiz \u0259lav\u0259 etdi ki, yoluxma hallar\u0131n\u0131n say\u0131n\u0131n azalmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn insanlar f\u0259rdi qoruyucu qaydalara ciddi v\u0259 d\u00fczg\u00fcn \u0259m\u0259l etm\u0259li, x\u00fcsus\u0259n qapal\u0131 m\u0259kanlarda, eyni zamanda, \u0259halinin s\u0131x topla\u015fd\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131q m\u0259kanlarda ( dayanacaqlarda, banklar\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131nda v\u0259 s.) maska taxmal\u0131, m\u00fcmk\u00fcn q\u0259d\u0259r ara m\u0259saf\u0259si g\u00f6zl\u0259m\u0259li, s\u0131x topla\u015fmaq yerl\u0259rind\u0259n uzaq durmal\u0131, gigiyena qaydalar\u0131na \u0259m\u0259l etm\u0259li v\u0259 eyni zamanda \u00f6z\u00fcnd\u0259 v\u0259 ya ail\u0259 \u00fczvl\u0259rind\u0259, azya\u015fl\u0131 u\u015faqlar\u0131nda x\u0259st\u0259liyin ilk \u0259lam\u0259tl\u0259rini g\u00f6rd\u00fckd\u0259 h\u0259min \u015f\u0259xsl\u0259ri t\u0259crid ed\u0259r\u0259k h\u0259kim\u0259 m\u00fcraci\u0259t etm\u0259lidirl\u0259r. Bir daha xat\u0131rlatmaq ist\u0259yir\u0259m ki, infeksiya il\u0259 m\u00fcbariz\u0259d\u0259 haz\u0131rda \u0259n effektiv vasit\u0259 m\u0259hz vaksinasiyad\u0131r v\u0259 bunu sonraya saxlamaq olmaz. Yaln\u0131z tam peyv\u0259nd olunmaqla v\u0259 &#8220;buster&#8221; dozan\u0131 almaqla \u00f6z\u00fcm\u00fcz\u00fc v\u0259 yax\u0131nlar\u0131m\u0131z\u0131 bu b\u0259ladan m\u00fc\u0259yy\u0259n m\u0259nada s\u0131\u011fortalaya bil\u0259rik.<\/p>\n<p><em><strong>\u201cOmicron\u201dun yoluxduruculuq qabiliyy\u0259ti y\u00fcks\u0259k olasa da&#8230;<\/strong><\/em><\/p>\n<p><em><strong><img src=\"https:\/\/ikisahil.az\/upload\/\/2022\/02\/08\/\/-87784eca164432300444552775710867211.jpg\" alt=\"\" \/><\/strong><\/em><\/p>\n<p>S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyinin m\u00fct\u0259x\u0259ssisi,\u00a0terapevt\u00a0<strong>Zakir Quliyev<\/strong>\u00a0is\u0259\u00a0<strong>&#8220;\u0130ki sahil&#8221;<\/strong>\u0259 a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131rd\u0131 ki, yoluxma say\u0131n\u0131n artmas\u0131 g\u00f6zl\u0259nil\u0259n hadis\u0259 idi: \u201cEpidemioloji v\u0259ziyy\u0259td\u0259 m\u00fc\u015fahid\u0259 olunan m\u0259nfi dinamika \u201cOmicron\u201d \u015ftam\u0131n\u0131n xarakterik x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259ri il\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r. Bildiyimiz kimi, virus\u00a0 mutasiyaya u\u011frad\u0131qca bir x\u00fcsusiyy\u0259tini itir\u0259rk\u0259n ba\u015fqa x\u00fcsusiyy\u0259tini qazan\u0131r. \u201cOmicron\u201d \u015ftam\u0131n\u0131n da \u0259sas qazand\u0131\u011f\u0131 x\u00fcsusiyy\u0259t yoluxuculuq qabiliyy\u0259tidir. Y\u0259ni, COVID-19-un\u00a0 bu variant\u0131 dig\u0259r \u015ftamlara g\u00f6r\u0259 daha \u00e7ox yoluxucudur. \u00d6n\u0259mli m\u0259qam ondan ibar\u0259tdir ki, virusun bu variant\u0131n\u0131n yoluxduruculuq qabiliyy\u0259ti y\u00fcks\u0259k olasa da,\u00a0 \u00f6ld\u00fcr\u00fcc\u00fcl\u00fcy\u00fc daha\u00a0 a\u015fa\u011f\u0131d\u0131r. Bununla yana\u015f\u0131, , yeni \u015ftamda klassik COVID-19 versiyalar\u0131ndan f\u0259rqli olaraq qoxu v\u0259 iybilm\u0259nin itm\u0259sini\u00a0 m\u00fc\u015fahid\u0259 olunmur.&#8221;\u00a0H\u0259ms\u00f6hb\u0259timiz vur\u011fulad\u0131 ki, x\u0259st\u0259likd\u0259n m\u00fcalic\u0259 taktikas\u0131 h\u0259kim\u0259 m\u00fcraci\u0259tl\u0259 ba\u015flay\u0131r. B\u0259z\u0259n evd\u0259, qon\u015funun dediyi d\u0259rmanlarla apar\u0131lm\u0131\u015f m\u00fcalic\u0259 x\u0259st\u0259liyi\u00a0 daha a\u011f\u0131rla\u015fd\u0131ra bil\u0259r. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 h\u0259r hans\u0131 simptomu\u00a0 hiss etdikd\u0259 sah\u0259 h\u0259kimin\u0259 m\u00fcraci\u0259t edib,\u00a0sah\u0259 h\u0259kiminin yol x\u0259rit\u0259sin\u0259 uy\u011fun olaraq da m\u00fcalic\u0259 t\u0259yin olunmal\u0131d\u0131r. B\u00fct\u00fcn d\u0259rman vasit\u0259l\u0259rinin\u00a0 istifad\u0259si h\u0259kim n\u0259zar\u0259tind\u0259 olmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p><em><strong>\u201cBuster\u201d doza q\u0259bul ed\u0259n v\u0259t\u0259nda\u015flarda \u00a0bu x\u0259st\u0259lik \u00e7ox ciddi f\u0259sadlar\u00a0t\u00f6r\u0259tmir<\/strong><\/em><\/p>\n<p><strong><em>&#8220;Yeni \u015ftama yoluxanlar x\u0259st\u0259liyi nec\u0259 ke\u00e7irirl\u0259r&#8221;<\/em><\/strong>\u00a0sual\u0131na m\u00fct\u0259x\u0259ssisin cavab\u0131 bel\u0259 oldu: \u201cBel\u0259 x\u0259st\u0259l\u0259ri\u00a0 iki qrupa aid etm\u0259k olar: vaksin olunanlar v\u0259 vaksin olunmayanlar. T\u0259\u0259ss\u00fcfl\u0259r olsun ki, vaksin olunmayan v\u0259t\u0259nda\u015flar aras\u0131nda x\u0259st\u0259liyi a\u011f\u0131r ke\u00e7irm\u0259 hallar\u0131 il\u0259 rastla\u015f\u0131r\u0131q. Bu onu g\u00f6st\u0259rir ki, vaksin olunmayan v\u0259t\u0259nda\u015flarda x\u0259st\u0259lik \u00e7ox ciddi gedi\u015fata\u00a0 malik ola bil\u0259r.\u00a0 Amma vaksin olunan, x\u00fcsusil\u0259 \u201cbuster\u201d doza q\u0259bul ed\u0259n v\u0259t\u0259nda\u015flarda is\u0259 bu x\u0259st\u0259liyin \u00e7ox ciddi f\u0259sadlar\u00a0 t\u00f6r\u0259tm\u0259diyini,\u00a0 daha y\u00fcng\u00fcl klinik gedi\u015f\u0259 sahib oldu\u011funu m\u00fc\u015fahid\u0259 etdik. Ona\u00a0 g\u00f6r\u0259 vaksinin z\u0259ruri oldu\u011funu deyirik.\u201d<\/p>\n<p>Z.Quliyev bildirdi ki, \u00f6lk\u0259mizd\u0259 vaksinasiya prosesl\u0259rinin y\u00fcks\u0259k s\u0259viyy\u0259d\u0259 apar\u0131lmas\u0131na g\u00f6r\u0259 x\u0259st\u0259xanaya yerl\u0259\u015f\u0259n a\u011f\u0131r x\u0259st\u0259l\u0259rin say\u0131 azd\u0131r. Bu bax\u0131mdan vaksinasiya prosesi m\u00fctl\u0259q \u015f\u0259kild\u0259 davam etm\u0259lidir. \u00a0X\u00fcsusil\u0259 d\u0259 \u201cbuster\u201d doza bizim \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7ox vacibdir. \u00c7\u00fcnki \u201cbuster\u201d doza il\u0259 6 ay i\u00e7\u0259risind\u0259 z\u0259ifl\u0259mi\u015f anticisml\u0259ri ist\u0259diyimiz h\u0259dd\u0259 \u00e7atd\u0131ra bilirik. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131m\u0131z s\u00fcr\u0259tli \u015f\u0259kild\u0259 vaksinasiyaya c\u0259lb olunmal\u0131d\u0131rlar.\u201d<\/p>\n<p><em><strong>Kimd\u0259\u00a0h\u0259rar\u0259t 5 g\u00fcnd\u0259n art\u0131q davam edir, \u00f6sk\u00fcr\u0259k getdikc\u0259 \u015fidd\u0259tl\u0259nirs\u0259&#8230;<\/strong><\/em><\/p>\n<p><em><strong><img src=\"https:\/\/ikisahil.az\/upload\/\/2022\/02\/08\/\/-82039d16164432304784731941010024524.jpg\" alt=\"\" \/><\/strong><\/em><\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan Tibb Universitetinin Yoluxucu x\u0259st\u0259likl\u0259r kafedras\u0131n\u0131n m\u00fc\u0259llimi\u00a0<strong>Niluf\u0259r M\u0259mm\u0259dova\u00a0<\/strong>is\u0259\u00a0<strong>\u201c\u0130ki sahil\u201d<\/strong>\u0259 a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda qeyd etdi ki, yoluxma say\u0131n\u0131n artmas\u0131na s\u0259b\u0259b virusun \u00f6z\u00fcnd\u0259 ba\u015f ver\u0259n mutasiyalar v\u0259 haz\u0131rk\u0131 soyuq hava \u015f\u0259raiti, insanlar\u0131n qapal\u0131 m\u0259kanlardan daha \u00e7ox istifad\u0259 etm\u0259si, x\u0259st\u0259liy\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcqavim\u0259tl\u0259rinin z\u0259ifl\u0259m\u0259sidir.<\/p>\n<p>M\u00fcsahibimiz vur\u011fulad\u0131 ki, x\u0259st\u0259liyin \u0259lam\u0259tl\u0259ri h\u0259r \u015f\u0259xsd\u0259 f\u0259rqli formada \u00f6z\u00fcn\u00fc g\u00f6zt\u0259r\u0259 bil\u0259r: \u201cB\u0259zi x\u0259st\u0259l\u0259rd\u0259 bo\u011faz a\u011fr\u0131s\u0131, ya h\u0259rar\u0259tin y\u00fcks\u0259lm\u0259si, ya da bu x\u0259st\u0259likd\u0259 daha \u00e7ox m\u00fc\u015fahid\u0259 olunan gec\u0259l\u0259ri artan q\u0131c\u0131qland\u0131r\u0131c\u0131 \u00f6sk\u00fcr\u0259k, az sayda\u00a0 insanlarda iybilm\u0259 v\u0259 dadbilm\u0259nin itm\u0259si d\u0259 m\u00fc\u015fahid\u0259 oluna bil\u0259r. \u00dcmumiyy\u0259tl\u0259 is\u0259 bu \u015ftama yoluxanlar x\u0259st\u0259liyi dig\u0259r \u015ftamlara nisb\u0259t\u0259n daha y\u00fcng\u00fcl ke\u00e7irirl\u0259r. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 burada x\u00fcsusi m\u00fcalic\u0259 taktikas\u0131 se\u00e7ilm\u0259si g\u0259r\u0259kli olmur. Yaln\u0131z simptomatik m\u00fcalic\u0259 apar\u0131r\u0131q. Y\u0259ni, h\u0259rar\u0259t y\u00fcks\u0259ldiyi zaman h\u0259rar\u0259t sal\u0131c\u0131lardan, \u00f6sk\u00fcr\u0259k olarsa\u00a0 buna qar\u015f\u0131, \u015f\u0259xsin \u00f6z\u00fcnd\u0259 h\u0259r hans\u0131 vitamin \u00e7at\u0131\u015fmazl\u0131\u011f\u0131 olarsa bunun b\u0259rpas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn z\u0259ruri t\u0259dbirl\u0259r g\u00f6r\u00fcr\u00fck. Bu m\u00fcalic\u0259 metodu yet\u0259rli olur. Kimd\u0259ki h\u0259rar\u0259t 5 g\u00fcnd\u0259n art\u0131q davam edir, \u00f6sk\u00fcr\u0259k getdikc\u0259 \u015fidd\u0259tl\u0259nir, g\u00fcn \u0259rzind\u0259 bel\u0259 arams\u0131z \u00f6sk\u00fcr\u0259k m\u00fc\u015fahid\u0259 olunur, t\u0259ngn\u0259f\u0259slik ba\u015flay\u0131r, saturasiyan\u0131n enm\u0259si g\u00f6r\u00fcl\u00fcrs\u0259 bel\u0259 olduqda h\u0259min \u015f\u0259xsl\u0259rin m\u00fc\u0259yy\u0259n qan analizl\u0259ri apar\u0131laraq v\u0259ziyy\u0259ti qiym\u0259tl\u0259ndirilir, m\u00fcalic\u0259l\u0259rinin stasionar yoxsa ev \u015f\u0259raitind\u0259 apar\u0131lmas\u0131na q\u0259rar verilir.\u201d<\/p>\n<p><em><strong>A\u011f\u0131rla\u015fmalardan qorunmaq \u00fc\u00e7\u00fcn &#8220;q\u0131z\u0131l&#8221; qayda<\/strong><\/em><\/p>\n<p>M\u00fct\u0259x\u0259ssis xat\u0131rlatd\u0131 ki, v\u0259t\u0259nda\u015flar \u00f6zl\u0259rini v\u0259 ya\u00adx\u0131nlar\u0131n\u0131 qorumaq \u00fc\u00e7\u00fcn peyv\u0259ndl\u0259m\u0259 prosesind\u0259 aktiv i\u015ftirak etm\u0259lidirl\u0259r. H\u0259tta iki doza peyv\u0259nd alanlar da 5 ay ke\u00e7dikd\u0259n sonra \u201cbuster\u201d doza vur\u00addurmal\u0131d\u0131rlar. N\u0259z\u0259r\u0259 almaq laz\u0131md\u0131r ki, vaksinasiyadan bir m\u00fcdd\u0259t sonra immunitet z\u0259ifl\u0259m\u0259y\u0259 ba\u015flay\u0131r. Bu, h\u0259m x\u0259st\u0259l\u0259nm\u0259, h\u0259m d\u0259 vaksinasi\u00adya n\u0259tic\u0259sind\u0259 yaranm\u0131\u015f immunitet\u0259 aiddir. Y\u0259ni, h\u0259r k\u0259s \u201cbuster\u201d doza il\u0259 m\u00fctl\u0259q peyv\u0259ndl\u0259n\u0259r\u0259k, x\u0259st\u0259liy\u0259 qar\u015f\u0131 g\u00fccl\u00fc immunitetin yaranma\u00ads\u0131na nail olmal\u0131d\u0131r. T\u0259bii ki, \u015f\u0259xsi gigiyena qaydalar\u0131na \u0259m\u0259l etm\u0259k, k\u00fctl\u0259vi topla\u015fmalardan uzaq dur\u00admaq, yax\u0131n kontaktlardan \u00e7\u0259kinm\u0259k d\u0259 vacibdir. V\u0259t\u0259nda\u015flar, h\u0259m\u00e7inin x\u0259st\u0259lik \u0259lam\u0259tl\u0259ri hiss etdikd\u0259 evd\u0259n \u00e7\u0131xmamal\u0131, dig\u0259r \u015f\u0259xsl\u0259rl\u0259, yax\u0131n \u0259trafla t\u0259masda olmamal\u0131d\u0131\u00adlar.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>M\u00fct\u0259x\u0259ssis m\u0259sl\u0259h\u0259ti: Qon\u015funun dediyi d\u0259rmanla m\u00fcalic\u0259 almay\u0131n T\u0259yyar Eyvazov: Yaln\u0131z tam peyv\u0259nd olunmaqla v\u0259 &#8220;buster&#8221; dozan\u0131 almaqla \u00f6z\u00fcm\u00fcz\u00fc v\u0259 yax\u0131nlar\u0131m\u0131z\u0131 bu b\u0259ladan qoruya bil\u0259rik \u0130ki illik pandemiya d\u00f6vr\u00fcn\u00fcn haz\u0131rk\u0131 g\u00fcnl\u0259rind\u0259 d\u00fcnyada, el\u0259c\u0259 d\u0259, Az\u0259rbaycanda koronavirus infeksiyas\u0131na yoluxma hallar\u0131nda y\u00fcks\u0259k art\u0131m\u0131n, m\u0259nfi dinamikan\u0131n m\u00fc\u015fahid\u0259 olunmas\u0131,\u00a0 virusun daha da yoluxdurucu \u015ftamlar\u0131n\u0131n yay\u0131lmas\u0131, peyv\u0259ndin iki dozas\u0131n\u0131n x\u0259st\u0259liy\u0259 qar\u015f\u0131 \u00f6m\u00fcrl\u00fck immunitet yaratmamas\u0131\u00a0 ham\u0131n\u0131n narahat\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131na s\u0259b\u0259b yarad\u0131b. \u201cWorldometers.info\u201d portal\u0131n\u0131n statistik m\u0259lumat\u0131na g\u00f6r\u0259, d\u00fcnyada koronavirusa yoluxanlar\u0131n \u00fcmumi say\u0131 398 milyon 334 min 983-d\u00fcr. X\u0259st\u0259likd\u0259n \u00f6l\u0259nl\u0259r is\u0259 5 milyon\u00a0 769 min 631 n\u0259f\u0259r\u0259 \u00e7at\u0131b. N\u0259z\u0259r\u0259 almaq laz\u0131md\u0131r&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":436486,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[26],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/f7bdb0e1164432489484698253810791871.jpg",975,540,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/f7bdb0e1164432489484698253810791871.jpg",975,540,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/f7bdb0e1164432489484698253810791871.jpg",975,540,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/f7bdb0e1164432489484698253810791871-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/f7bdb0e1164432489484698253810791871-660x365.jpg",660,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/f7bdb0e1164432489484698253810791871-840x465.jpg",640,354,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/f7bdb0e1164432489484698253810791871.jpg",975,540,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/f7bdb0e1164432489484698253810791871.jpg",975,540,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/f7bdb0e1164432489484698253810791871-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/f7bdb0e1164432489484698253810791871.jpg",975,540,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=26\" rel=\"category\">Sosial<\/a>","rttpg_excerpt":"M\u00fct\u0259x\u0259ssis m\u0259sl\u0259h\u0259ti: Qon\u015funun dediyi d\u0259rmanla m\u00fcalic\u0259 almay\u0131n T\u0259yyar Eyvazov: Yaln\u0131z tam peyv\u0259nd olunmaqla v\u0259 &#8220;buster&#8221; dozan\u0131 almaqla \u00f6z\u00fcm\u00fcz\u00fc v\u0259 yax\u0131nlar\u0131m\u0131z\u0131 bu b\u0259ladan qoruya bil\u0259rik \u0130ki illik pandemiya d\u00f6vr\u00fcn\u00fcn haz\u0131rk\u0131 g\u00fcnl\u0259rind\u0259 d\u00fcnyada, el\u0259c\u0259 d\u0259, Az\u0259rbaycanda koronavirus infeksiyas\u0131na yoluxma hallar\u0131nda y\u00fcks\u0259k art\u0131m\u0131n, m\u0259nfi dinamikan\u0131n m\u00fc\u015fahid\u0259 olunmas\u0131,\u00a0 virusun daha da yoluxdurucu \u015ftamlar\u0131n\u0131n yay\u0131lmas\u0131, peyv\u0259ndin iki dozas\u0131n\u0131n x\u0259st\u0259liy\u0259 qar\u015f\u0131&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/436485"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=436485"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/436485\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/436486"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=436485"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=436485"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=436485"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}