{"id":438948,"date":"2022-02-14T20:20:24","date_gmt":"2022-02-14T17:20:24","guid":{"rendered":"http:\/\/arantv.az\/?p=438948"},"modified":"2022-02-14T20:20:24","modified_gmt":"2022-02-14T17:20:24","slug":"kitabdan-goz%c9%99l-h%c9%99diyy%c9%99-varmi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=438948","title":{"rendered":"Kitabdan g\u00f6z\u0259l h\u0259diyy\u0259 varm\u0131?"},"content":{"rendered":"<p>Bu faktlarla tan\u0131\u015f olsan\u0131z g\u00f6r\u0259c\u0259ksiniz ki, yoxdur.<\/p>\n<p>Yer \u00fcz\u00fcnd\u0259 \u0259n q\u0259dim kitab \u201cPrissan\u0131n papirusu\u201ddur. Bu kitab bizim eradan \u0259vv\u0259l 3350-ci ild\u0259 yaz\u0131l\u0131b. T\u0259bii ki, kitab\u0131 Fiv \u015f\u0259h\u0259rind\u0259ki piramidalardan birind\u0259 tap\u0131blar. Papirusun m\u0259zmunu bu g\u00fcn d\u0259 tamamil\u0259 aktual olan bir m\u00f6vzuya h\u0259sr olunub. Bu, n\u0259sill\u0259rin konfliktidir. Papirusun m\u00fc\u0259llifi g\u0259ncl\u0259rin \u0259xlaqs\u0131z, t\u0259nb\u0259l v\u0259 t\u0259rbiy\u0259sizliyind\u0259n \u015fikay\u0259tl\u0259nir. G\u00f6r\u00fcnd\u00fcy\u00fc kimi, be\u015f min ild\u0259n d\u0259 art\u0131q bir m\u00fcdd\u0259t \u0259rzind\u0259 he\u00e7 n\u0259 d\u0259yi\u015fm\u0259yib.<\/p>\n<p>He\u00e7 bilirdinizmi ki, kitab o\u011frular\u0131na bileokliptoman deyirl\u0259r. D\u00fcnyada \u0259n m\u0259\u015fhur kitab o\u011frusu kimi tan\u0131nan Stiven Blumberqdir. Kitablara qar\u015f\u0131 olan b\u00f6y\u00fck sevgisin\u0259 g\u00f6r\u0259,o, o\u011furlu\u011fa \u0259l at\u0131r. Stiven 268 m\u00fcxt\u0259lif kitabxanadan 23 min\u0259 yax\u0131n kitablar o\u011furlay\u0131r.H\u0259min kitablardan Stiven \u00e7ox b\u00f6y\u00fck bir kolleksiya yaratm\u0131\u015fd\u0131. H\u0259min kolleksiyan\u0131n d\u0259y\u0259ri t\u0259xmin\u0259n 20 milyon dollard\u0131r. \u00c7ox maraql\u0131 faktlardan biri d\u0259 odur ki, Blumberq o\u011furlad\u0131\u011f\u0131 kitablar\u0131 ventilyasiya v\u0259 ya lift \u015faxtas\u0131 yolu il\u0259 kitabxanadan \u00e7\u0131xar\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p>Kitaba g\u00f6r\u0259 \u0259n b\u00f6y\u00fck qonorar\u0131 \u015fair Oppian al\u0131b. O, iki poemas\u0131n\u0131n \u2013 \u201cBal\u0131q ovu\u201d v\u0259 \u201cOv\u201d \u2013 h\u0259r s\u0259trin\u0259 bir q\u0131z\u0131l sikk\u0259 qazan\u0131b. Kitabdak\u0131 s\u0259tirl\u0259rin \u00fcmumi say\u0131 iyirmi min idi. Pul Roma imperatoru Mark Avrelin t\u0259r\u0259find\u0259n \u00f6d\u0259nilib.<\/p>\n<p>D\u00fcnyada \u0259n \u00e7ox oxunan kitaba g\u0259ldikd\u0259 is\u0259 birinci yeri \u201c\u0130ncil\u201d tutur, \u00fcmumi tiraj\u0131 \u2013 6 milyard n\u00fcsx\u0259dir. \u0130kinci yer \u00a0Mao Tszedunun sitatlar\u0131n\u0131nd\u0131r. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc yer is\u0259 h\u0259l\u0259 ki, \u201c\u00dcz\u00fckl\u0259r \u015fahzad\u0259si\u201dn\u0259 m\u0259xsusdur.<\/p>\n<p>He\u00e7 bilirdinizmi ki, \u00a0braziliyal\u0131 m\u0259hbuslar kitab oxumaqla c\u0259zalar\u0131n\u0131 azalda bil\u0259rl\u0259r? Braziliyada m\u0259hbus t\u0259r\u0259find\u0259n \u00a0h\u0259r oxunan kitab c\u0259za m\u00fcdd\u0259tini d\u00f6rd g\u00fcn azald\u0131r. \u00a0\u00c7ox maraql\u0131d\u0131r ki, kitab\u0131 oxuduqdan sonra \u00a0m\u0259hbus \u00f6z t\u0259\u0259ss\u00fcratlar\u0131n\u0131 ifad\u0259 etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn bir hesabat yazaraq onu h\u0259qiq\u0259t\u0259n oxudu\u011funu s\u00fcbut etm\u0259lidir.<\/p>\n<p>Britaniyal\u0131 \u015eeridan Simov t\u0259r\u0259find\u0259n n\u0259\u015fr olunan &#8221; B\u00fct\u00fcn ki\u015fil\u0259r seksd\u0259n ba\u015fqa n\u0259 \u00a0haqq\u0131nda\u00a0 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrl\u0259r&#8221; kitab\u0131 200 s\u0259hif\u0259d\u0259n ibar\u0259tdir v\u0259 \u00a0\u00e7ox maraql\u0131d\u0131r ki,\u00a0 onlar\u0131n ham\u0131s\u0131 bo\u015fdur.<\/p>\n<p>Aliml\u0259r hesab edirl\u0259r ki, u\u015faqlara kitab oxuma\u011f\u0131 \u00f6yr\u0259tm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259n uy\u011fun ya\u015f 4-6 aras\u0131d\u0131r. T\u0259dqiqatlar g\u00f6st\u0259rir ki, 6-7 ya\u015fdan sonra u\u015faqlar\u0131 oxuma\u011fa \u00f6yr\u0259tm\u0259k daha \u00e7\u0259tin olur.<\/p>\n<p>Statistikaya g\u00f6r\u0259, kitablar\u0131n 68 %-ni qad\u0131nlar al\u0131r.<\/p>\n<p>D\u00fcnyan\u0131n \u0259n dar\u0131xd\u0131r\u0131c\u0131 kitablar\u0131 siyah\u0131s\u0131na \u201cH\u0259rb v\u0259 s\u00fclh\u201d, \u201cCinay\u0259t v\u0259 c\u0259za\u201d, \u201cUliss\u201d, \u201c\u018fl-kimya\u201d v\u0259 \u201cHarri Poter v\u0259 Od Q\u0259d\u0259hi\u201d \u0259s\u0259rl\u0259ri daxildir.<\/p>\n<p>AB\u015e-da apar\u0131lan ara\u015fd\u0131rma n\u0259tic\u0259sind\u0259 m\u0259lum olub ki, orta m\u0259kt\u0259bd\u0259\u00a0 kitab oxuyan u\u015faqlar\u0131n\u00a0 g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 narkoman olmaq v\u0259 ya h\u0259bs\u0259 d\u00fc\u015fm\u0259k ehtimallar\u0131 azd\u0131r.<\/p>\n<p>Adamba\u015f\u0131na kitablar\u0131n say\u0131 \u0130slandiyada AB\u015e-dan 4 d\u0259f\u0259 \u00e7oxdur.<\/p>\n<p>1500-ci ild\u0259 art\u0131q 10 000 000 kitab \u00e7ap olunmu\u015fdu.<\/p>\n<p>18-ci \u0259srd\u0259 d\u00fcnyada \u0259n \u00e7ox sat\u0131lan kitab \u00a0m\u0259\u015fhur Fransa yaz\u0131\u00e7\u0131s\u0131 v\u0259 filosofu Deni Didro t\u0259r\u0259find\u0259n y\u0131\u011f\u0131lm\u0131\u015f \u201cDidro ensiklopediyas\u0131\u201dd\u0131r.<\/p>\n<p>M\u0259\u015fhur \u201cPenguin\u201d n\u0259\u015friyyat evi yum\u015faq \u00fczl\u00fc kitablar n\u0259\u015fr etm\u0259y\u0259 ba\u015flay\u0131b. Qeyd ed\u0259k ki, bu tip kitablar\u0131n ilk n\u0259\u015fri insanlara kils\u0259d\u0259 paylanm\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n<p>D\u00fcnyan\u0131n \u00a0\u0259n bahal\u0131 kitab\u0131 kimi tan\u0131nan \u201cMormon\u201d kitab\u0131n\u0131n ikinci \u0259lyazmas\u0131 2017-ci ild\u0259 \u00a035 milyon dollara sat\u0131l\u0131b. H\u0259min kitab \u0130sa Pey\u011f\u0259mb\u0259rin ad\u0131n\u0131 da\u015f\u0131yan M\u00fcq\u0259dd\u0259s Kils\u0259 t\u0259r\u0259find\u0259n al\u0131nm\u0131\u015fd\u0131. \u00a0Bundan \u0259vv\u0259l d\u00fcnyan\u0131n \u0259n bahal\u0131 kitab\u0131 \u201cLesterin kodeksi\u201d idi. Leonardo da Vin\u00e7i t\u0259r\u0259find\u0259n yaz\u0131lm\u0131\u015f elmi \u0259s\u0259rl\u0259rin toplusu olan bu kitab indiy\u0259 kimi d\u00fcnyada sat\u0131lm\u0131\u015f \u0259n bahal\u0131 kitab idi. 1994-c\u00fc ild\u0259 Bill Geyts &#8220;Lester kodeksi&#8221;ni 30802500 AB\u015e dollar\u0131na alm\u0131\u015fd\u0131r.<\/p>\n<p>\u201c\u0130yel\u201d Universitetinin apard\u0131\u011f\u0131 ara\u015fd\u0131rmalar m\u00fc\u0259yy\u0259n edib ki, ibtidai sinifl\u0259rd\u0259 z\u0259if oxuyan u\u015faqlar\u0131n \u00be hiss\u0259si dig\u0259r sinifl\u0259rd\u0259 d\u0259 z\u0259if oxuyur.<\/p>\n<p>Q\u0259dim fars m\u0259murlar\u0131ndan biri d\u0259v\u0259l\u0259rin belind\u0259 \u0259lifba s\u0131ralamas\u0131 il\u0259 d\u00fcz\u00fcl\u0259n kitabxana g\u0259zdirirdi. H\u0259min kitablar\u0131n say\u0131 t\u0259xmin\u0259n 117 mind\u0259n \u00e7ox idi.<\/p>\n<p>\u018fd\u0259biyyat\u015f\u00fcnaslar \u015eekspirin \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259 i\u015fl\u0259n\u0259n \u201csevm\u0259k\u201d s\u00f6z\u00fcn\u00fc say\u0131blar. Bu s\u00f6z s\u0259n\u0259tkar\u0131n \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259 2259 d\u0259f\u0259, \u201dnifr\u0259t\u201d s\u00f6z\u00fc is\u0259 c\u0259mi 229 d\u0259f\u0259 i\u015fl\u0259nib.<\/p>\n<p>AB\u015e-da h\u0259r ay 100- d\u0259n \u00e7ox roman n\u0259\u015fr olunur. \u0130ndiana \u015etat\u0131n\u0131n universitetinin ba\u015f kitabxanas\u0131 onda m\u00f6vcud olan kitablar\u0131n \u00e7\u0259kisin\u0259 g\u00f6r\u0259 h\u0259r il 2.5 sm yer\u0259 y\u00fckl\u0259nir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bu faktlarla tan\u0131\u015f olsan\u0131z g\u00f6r\u0259c\u0259ksiniz ki, yoxdur. Yer \u00fcz\u00fcnd\u0259 \u0259n q\u0259dim kitab \u201cPrissan\u0131n papirusu\u201ddur. Bu kitab bizim eradan \u0259vv\u0259l 3350-ci ild\u0259 yaz\u0131l\u0131b. T\u0259bii ki, kitab\u0131 Fiv \u015f\u0259h\u0259rind\u0259ki piramidalardan birind\u0259 tap\u0131blar. Papirusun m\u0259zmunu bu g\u00fcn d\u0259 tamamil\u0259 aktual olan bir m\u00f6vzuya h\u0259sr olunub. Bu, n\u0259sill\u0259rin konfliktidir. Papirusun m\u00fc\u0259llifi g\u0259ncl\u0259rin \u0259xlaqs\u0131z, t\u0259nb\u0259l v\u0259 t\u0259rbiy\u0259sizliyind\u0259n \u015fikay\u0259tl\u0259nir. G\u00f6r\u00fcnd\u00fcy\u00fc kimi, be\u015f min ild\u0259n d\u0259 art\u0131q bir m\u00fcdd\u0259t \u0259rzind\u0259 he\u00e7 n\u0259 d\u0259yi\u015fm\u0259yib. He\u00e7 bilirdinizmi ki, kitab o\u011frular\u0131na bileokliptoman deyirl\u0259r. D\u00fcnyada \u0259n m\u0259\u015fhur kitab o\u011frusu kimi tan\u0131nan Stiven Blumberqdir. Kitablara qar\u015f\u0131 olan b\u00f6y\u00fck sevgisin\u0259 g\u00f6r\u0259,o, o\u011furlu\u011fa \u0259l&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":438949,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[24],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/8bb88f80164484681715511111410346193.jpg",975,540,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/8bb88f80164484681715511111410346193.jpg",975,540,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/8bb88f80164484681715511111410346193.jpg",975,540,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/8bb88f80164484681715511111410346193-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/8bb88f80164484681715511111410346193-660x365.jpg",660,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/8bb88f80164484681715511111410346193-840x465.jpg",640,354,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/8bb88f80164484681715511111410346193.jpg",975,540,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/8bb88f80164484681715511111410346193.jpg",975,540,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/8bb88f80164484681715511111410346193-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/8bb88f80164484681715511111410346193.jpg",975,540,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=24\" rel=\"category\">Maraql\u0131<\/a>","rttpg_excerpt":"Bu faktlarla tan\u0131\u015f olsan\u0131z g\u00f6r\u0259c\u0259ksiniz ki, yoxdur. Yer \u00fcz\u00fcnd\u0259 \u0259n q\u0259dim kitab \u201cPrissan\u0131n papirusu\u201ddur. Bu kitab bizim eradan \u0259vv\u0259l 3350-ci ild\u0259 yaz\u0131l\u0131b. T\u0259bii ki, kitab\u0131 Fiv \u015f\u0259h\u0259rind\u0259ki piramidalardan birind\u0259 tap\u0131blar. Papirusun m\u0259zmunu bu g\u00fcn d\u0259 tamamil\u0259 aktual olan bir m\u00f6vzuya h\u0259sr olunub. Bu, n\u0259sill\u0259rin konfliktidir. Papirusun m\u00fc\u0259llifi g\u0259ncl\u0259rin \u0259xlaqs\u0131z, t\u0259nb\u0259l v\u0259 t\u0259rbiy\u0259sizliyind\u0259n \u015fikay\u0259tl\u0259nir. G\u00f6r\u00fcnd\u00fcy\u00fc kimi,&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/438948"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=438948"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/438948\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/438949"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=438948"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=438948"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=438948"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}