{"id":496693,"date":"2022-07-21T08:05:06","date_gmt":"2022-07-21T05:05:06","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=496693"},"modified":"2022-07-21T08:05:06","modified_gmt":"2022-07-21T05:05:06","slug":"issiz-diplomlular-problemi-dim-s%c9%99drind%c9%99n-ziddiyy%c9%99tli-aciqlamalar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=496693","title":{"rendered":"\u0130\u015fsiz diplomlular problemi &#8211; D\u0130M s\u0259drind\u0259n ziddiyy\u0259tli a\u00e7\u0131qlamalar"},"content":{"rendered":"<h4><strong>Kifay\u0259t q\u0259d\u0259r diplomlu i\u015fsizl\u0259r vark\u0259n, q\u0259bul planlar\u0131 niy\u0259 art\u0131r\u0131l\u0131r?<\/strong><\/h4>\n<p><em>Haz\u0131rda ali m\u0259kt\u0259bl\u0259r\u0259 davam ed\u0259n imtahanlar mediada bu m\u00f6vzuya\u00a0 diqq\u0259ti art\u0131r\u0131b. T\u0259hsild\u0259 \u0259sas problel\u0259rd\u0259n biri d\u0259 i\u015fsiz diplomlulard\u0131r. Maraql\u0131d\u0131r ki, D\u00f6vl\u0259t \u0130mtahan M\u0259rk\u0259zinin Direktorlar \u015euras\u0131n\u0131n s\u0259dri M\u0259leyk\u0259 Abbaszad\u0259 jurnalistl\u0259r\u0259 a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda deyib ki, bu il t\u0259qdim olunan plan yerl\u0259ri \u00f6t\u0259n ill\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 4 min\u0259 q\u0259d\u0259r \u00e7oxdur: \u201cM\u00fc\u0259yy\u0259n ixtisaslarda \u00e7oxalma var. D\u0259qiq m\u0259lumat verm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259r bir ixtisasla ba\u011fl\u0131 \u0259sasl\u0131 t\u0259hlil v\u0259 m\u00fcqayis\u0259 apar\u0131lmal\u0131d\u0131r\u201d.<\/em><\/p>\n<p>D\u0130M r\u0259hb\u0259rinin bir m\u00fcdd\u0259t \u0259vv\u0259l verdiyi bu a\u00e7\u0131qlama da maraql\u0131d\u0131r: \u201cTexnologiyalar \u00e7ox d\u0259yi\u015fir. Ola bilsin ki, indi \u00e7ox m\u0259\u015fhur olan ixtisaslar 5 il sonra laz\u0131m olmayacaq. \u0130xtisas se\u00e7imi yox, f\u0259aliyy\u0259t istiqam\u0259ti t\u0259yin edilm\u0259lidir. \u00d6z-\u00f6z\u00fcn\u00fc k\u0259\u015ff etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn testl\u0259r var. D\u0130M t\u0259r\u0259find\u0259n \u00e7oxdan individual xidm\u0259tl\u0259ri g\u00f6st\u0259rilir, m\u00fcraci\u0259t ed\u0259nl\u0259rin say\u0131 is\u0259 el\u0259 d\u0259 \u00e7ox deyil. Amma 15-16 ya\u015fl\u0131 u\u015faqlarda bunu etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn T\u0259hsil Nazirliyi il\u0259 layih\u0259 h\u0259yata ke\u00e7ir\u0259c\u0259yik v\u0259 bu d\u00f6vl\u0259t layih\u0259si olacaq. Biz t\u0259f\u0259kk\u00fcr\u00fc d\u0259yi\u015fm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn bunu etm\u0259liyik\u201d.<\/p>\n<p><strong>Xat\u0131rladaq ki, \u00f6t\u0259n ay M\u0259leyk\u0259 Abbaszad\u0259\u00a0 \u00f6lk\u0259d\u0259 f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n ali t\u0259hsil m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rinin m\u0259zunlar\u0131n\u0131n az qisminin \u0259m\u0259k bazar\u0131nda olan t\u0259l\u0259bl\u0259ri \u00f6d\u0259y\u0259 bildiyini demi\u015fdi:<\/strong>\u00a0\u201cBu da t\u0259\u0259ss\u00fcf ki, diplomlu i\u015fsizl\u0259rin v\u0259 ya ixtisas\u0131 \u00fczr\u0259 \u00e7al\u0131\u015fmayan k\u00fctl\u0259nin formala\u015fmas\u0131na g\u0259tirib \u00e7\u0131xar\u0131r. \u018fsas s\u0259b\u0259bl\u0259rd\u0259n biri kimi ali m\u0259kt\u0259bl\u0259rin t\u0259hsil proqramlar\u0131n\u0131n n\u0259z\u0259ri bilikl\u0259r \u0259sasl\u0131 olmas\u0131 v\u0259 t\u0259l\u0259b\u0259l\u0259rini laz\u0131mi pe\u015f\u0259 bacar\u0131qlar\u0131 il\u0259 silahland\u0131rmamas\u0131, proqramlar haz\u0131rlanark\u0259n beyn\u0259lxalq v\u0259 yerli kvalifikasiyalar\u0131n t\u0259l\u0259bl\u0259rinin n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131nmamas\u0131 oldu\u011funu s\u00f6yl\u0259y\u0259 bil\u0259rik\u201d.<\/p>\n<p>O halda, \u0259g\u0259r ali m\u0259kt\u0259bl\u0259r t\u0259l\u0259bi \u00f6d\u0259y\u0259 bilmirs\u0259, bu il niy\u0259 ixtisas yerl\u0259ri 4 min art\u0131r\u0131l\u0131b? Kifay\u0259t q\u0259d\u0259r diplomlu i\u015fsizl\u0259r vark\u0259n, q\u0259bul planlar\u0131 niy\u0259 art\u0131r\u0131l\u0131r?<\/p>\n<p><strong>M\u00f6vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131 t\u0259hsil eksperti Kamran \u018fs\u0259dov \u201cYeni M\u00fcsavat\u201da dan\u0131\u015f\u0131b. Ekspert qeyd edib ki, ali t\u0259hsilli g\u0259ncl\u0259rin say\u0131n\u0131n ilb\u0259il artmas\u0131na baxmayaraq, g\u0259nc m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259rin bilik v\u0259 bacar\u0131qlar\u0131n\u0131n s\u0259viyy\u0259si \u0259m\u0259k bazar\u0131n\u0131n v\u0259 i\u015f\u0259g\u00f6t\u00fcr\u0259nl\u0259rin t\u0259l\u0259bl\u0259rin\u0259 yet\u0259rinc\u0259 cavab vermir:<\/strong>\u00a0\u201cBu s\u0259b\u0259bd\u0259n son ill\u0259r \u0259m\u0259k bazar\u0131nda ciddi d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r ba\u015f verib. Bir vaxtlar m\u0259\u015fhur olan, h\u0259r k\u0259sin oxuma\u011fa can atd\u0131\u011f\u0131 pe\u015f\u0259l\u0259r\u0259 bu g\u00fcn art\u0131q t\u0259l\u0259bat azal\u0131b. Valideynl\u0259r sovet d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 oldu\u011fu kimi, indi d\u0259 \u00f6vladlar\u0131n\u0131n ya h\u00fcquq, ya da tibb fak\u00fclt\u0259sind\u0259 oxumas\u0131na c\u0259hd ets\u0259l\u0259r d\u0259, bazarda bel\u0259 ixtisaslara t\u0259l\u0259bat\u0131n olmamas\u0131 v\u0259ziyy\u0259ti g\u0259rginl\u0259\u015fdirib. Bu g\u00fcn \u0259m\u0259k bazar\u0131nda t\u0259l\u0259bl\u0259 t\u0259klif \u00fcst-\u00fcst\u0259 d\u00fc\u015fm\u00fcr. Bu da m\u00fcvafiq pe\u015f\u0259 sahibl\u0259rinin say\u0131n\u0131n azalmas\u0131 il\u0259 yana\u015f\u0131, h\u0259min t\u0259klifin \u0259cn\u0259bi i\u015f\u00e7i q\u00fcvv\u0259si il\u0259 \u0259v\u0259z olunmas\u0131na g\u0259tirib \u00e7\u0131xar\u0131r\u201d.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/cdnn1.img.sputnik.az\/img\/07e5\/01\/19\/426047949_0:0:3073:1728_1920x0_80_0_0_6e531a7bf86a16ca1a6d10a0e07f6d7f.jpg\" alt=\"Ekspert: \u201cBu, Az\u0259rbaycan\u0131n t\u0259hsil u\u011furu hesab edil\u0259 bil\u0259r\u201d - 14.06.2021,  Sputnik Az\u0259rbaycan\" width=\"860\" height=\"484\" \/><\/p>\n<p><strong>Kamran \u018fs\u0259dov<\/strong><\/p>\n<p>Ekspert vur\u011fulay\u0131b ki, d\u00fczg\u00fcn ixtisas se\u00e7imi etm\u0259k h\u0259r bir abituriyentin h\u0259yat\u0131nda vacib rol oynamaqla,\u00a0 g\u0259l\u0259c\u0259k karyeran\u0131n formala\u015fmas\u0131nda \u0259n z\u0259ruri amill\u0259rd\u0259ndir: \u201c\u00c7\u00fcnki sizin bug\u00fcnk\u00fc se\u00e7iminiz birba\u015fa olaraq g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259ki i\u015f h\u0259yat\u0131n\u0131za t\u0259sir edir. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 ixtisas se\u00e7imi prosesin\u0259 son d\u0259r\u0259c\u0259 ciddi yana\u015fmal\u0131 v\u0259 b\u0259zi amill\u0259r\u0259 diqq\u0259t edilm\u0259lidir. H\u0259min amill\u0259r\u0259 is\u0259 bilik v\u0259 bacar\u0131qlar\u0131n n\u0259l\u0259r oldu\u011funu v\u0259 daha sonra is\u0259 hans\u0131 ixtisaslara uy\u011fun oldu\u011funu aid etm\u0259k olar.<\/p>\n<p>\u018flb\u0259tt\u0259 ki, 17-18 ya\u015fl\u0131 abituriyentl\u0259r h\u0259yat\u0131n\u0131n bu vacib se\u00e7imind\u0259 s\u0259hvl\u0259r ed\u0259 bil\u0259r v\u0259 hans\u0131 ixtisaslara h\u0259v\u0259sli olduqlar\u0131n\u0131 t\u0259yin etm\u0259kd\u0259 \u00e7\u0259tinlik \u00e7\u0259k\u0259 bil\u0259rl\u0259r.<\/p>\n<p>\u018fm\u0259k bazar\u0131nda \u0130KT sah\u0259si \u00fczr\u0259 pe\u015f\u0259l\u0259r\u0259; proqram\u00e7\u0131, komp\u00fcter m\u00fchasibliyi, komp\u00fcter texnikas\u0131n\u0131n t\u0259miri ustas\u0131, komp\u00fcter\u00e7i dizayner, internet \u00fczr\u0259 operator, h\u0259m\u00e7inin m\u00fcxt\u0259lif xidm\u0259t sah\u0259l\u0259ri \u00fczr\u0259 pe\u015f\u0259l\u0259r\u0259; a\u015fpaz, ofisiant, barmen, mehmanxana qulluq\u00e7usu, b\u0259rb\u0259r v\u0259 s., eyni zamanda ixtisasl\u0131 f\u0259hl\u0259 pe\u015f\u0259l\u0259rin\u0259; elektrik-qaz qaynaq\u00e7\u0131s\u0131, avtomobilin t\u0259miri \u00fczr\u0259 \u00e7iling\u0259r, qura\u015fd\u0131r\u0131c\u0131 \u00e7iling\u0259r, r\u0259ngsaz, elektrik qaz qaynaq\u00e7\u0131s\u0131, d\u00fclg\u0259r-xarrat, mebel qura\u015fd\u0131r\u0131c\u0131s\u0131, \u00e7iling\u0259r-y\u0131\u011f\u0131c\u0131, tiki\u015f\u00e7i, elektrik avadanl\u0131qlar\u0131n\u0131n t\u0259nziml\u0259yicisi, geni\u015f profilli d\u0259zgah\u00e7\u0131, xal\u00e7a\u00e7\u0131, \u015f\u0259b\u0259k\u0259\u00e7i, traktor\u00e7u-ma\u015f\u0131n\u00e7\u0131, q\u0259nnad\u00e7\u0131 v\u0259 s. pe\u015f\u0259l\u0259r\u0259 b\u00f6y\u00fck ehtiyac var.<\/p>\n<p>D\u00fcnyada bir \u00e7ox ara\u015fd\u0131rmalar apar\u0131l\u0131r. Bu ara\u015fd\u0131rmalardan biri d\u0259 \u201c\u0130\u015fl\u0259rin G\u0259l\u0259c\u0259yi\u201d adl\u0131 ara\u015fd\u0131rmad\u0131r. \u0130qtisadiyyat\u0131n 15 b\u00f6y\u00fck, 9 s\u0259naye sektorundak\u0131 13 milyondan \u00e7ox i\u015f\u00e7isi il\u0259 bir ara\u015fd\u0131rma edilib. Bu ara\u015fd\u0131rman\u0131n n\u0259tic\u0259si he\u00e7 d\u0259 \u00fcr\u0259ka\u00e7an deyil. \u00c7\u00fcnki yax\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 n\u0259 q\u0259d\u0259r i\u015f yerl\u0259rinin itiril\u0259c\u0259yini g\u00f6st\u0259rir. Buna g\u00f6r\u0259 2025-ci il\u0259 q\u0259d\u0259r 7.1 milyon i\u015f l\u0259\u011fv olunacaq. Bunun qar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda is\u0259 2.1 milyon yeni i\u015f yarad\u0131lacaq. Y\u0259ni 2025-ci il\u0259 q\u0259d\u0259r c\u0259mi 5 milyon insan demoqrafik d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r v\u0259 texnoloji inki\u015faf s\u0259b\u0259bi il\u0259 i\u015fl\u0259rini itir\u0259c\u0259kl\u0259r.<\/p>\n<p>S\u00fcni intellekt, robot elmi, nanotexnologiya, 3D print, genetik v\u0259 biotexnologiya kimi sah\u0259l\u0259rin inki\u015faf\u0131 4.0 S\u0259naye D\u00f6vr\u00fc yaln\u0131z i\u015f modell\u0259rind\u0259 deyil, i\u015f bazar\u0131nda da geni\u015f bir d\u0259yi\u015fim\u0259 s\u0259b\u0259b olacaq. Ger\u00e7\u0259kl\u0259\u015f\u0259n d\u0259yi\u015fiklikl\u0259rl\u0259 insanlar\u0131n x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259rinin d\u0259 yeni sah\u0259l\u0259r\u0259 uy\u011fun inki\u015faf etm\u0259si t\u0259xmin edilir.<\/p>\n<p>R\u0259q\u0259msal d\u0259yi\u015fiml\u0259 h\u0259yat\u0131n b\u00fct\u00fcn sah\u0259l\u0259rind\u0259 olan d\u0259yi\u015filikliyin\u0259 h\u0259r g\u00fcn \u015fahid oluruq. Yeni d\u00fcnya il\u0259 b\u0259rab\u0259r bu d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r birba\u015fa olaraq i\u015f h\u0259yat\u0131na da t\u0259sir edir. Digital d\u00fcnyan\u0131n h\u0259yat\u0131m\u0131zdak\u0131 t\u0259siri artmaqla da, informasiya texnologiyalar\u0131na v\u0259 sosial medialara olan t\u0259l\u0259batla \u0259m\u0259k bazar\u0131nda m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r\u0259 v\u0259 menecerl\u0259r\u0259 olan ehtiyacda artmaqdad\u0131r&#8221;.<\/p>\n<p><strong>Kamran \u018fs\u0259dova g\u00f6r\u0259, \u0259m\u0259k bazar\u0131n\u0131n \u0259n yax\u015f\u0131 v\u0259 perspektivli ixtisaslar\u0131 a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131lard\u0131r:<\/strong><\/p>\n<p>\u201c1.Software Development<\/p>\n<p>Proqram m\u00fch\u0259ndisliyi ixtisas\u0131 g\u0259l\u0259c\u0259yin \u0259n perspektivli v\u0259 y\u00fcks\u0259k maa\u015fl\u0131 ixtisaslar\u0131ndan birincisidir. \u00c7\u00fcnki \u0130nformasiya Texnologiyalar\u0131na olan maraq v\u0259 t\u0259l\u0259bat g\u00fcn\u00fc-g\u00fcnd\u0259n artmaqdad\u0131r. Az\u0259rbaycan \u0259m\u0259k bazar\u0131nda is\u0259 Proqram T\u0259minat\u00e7\u0131s\u0131 ixtisas\u0131n\u0131n \u0259m\u0259k haqq\u0131 d\u0259y\u0259ri 1000-2000 manat aras\u0131nda d\u0259yi\u015fir.<\/p>\n<p><strong>2.Market Research Analyst<\/strong><\/p>\n<p>Bazar Ara\u015fd\u0131rmalar\u0131 \u00fczr\u0259 Analitik dey\u0259 t\u0259rc\u00fcm\u0259 olunan bu ixtisas korporativ v\u0259 iri \u015firk\u0259tl\u0259rin m\u0259hsul portfelinin analizi v\u0259 bazar ara\u015fd\u0131rmas\u0131 ed\u0259n m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r\u0259 y\u00f6n\u0259lmi\u015fdir v\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259yin \u0259n yax\u015f\u0131 ixtisaslar\u0131 aras\u0131nda yer almaqdad\u0131r. \u018fm\u0259k haqq\u0131 namiz\u0259din i\u015f t\u0259cr\u00fcb\u0259sin\u0259 \u0259sas\u0259n t\u0259yin olunsa da, 1000-1500 manat aras\u0131nda maa\u015f verilm\u0259kd\u0259dir.<\/p>\n<p><strong>3.Accounting and Financial Consultancy<\/strong><\/p>\n<p>G\u0259l\u0259c\u0259yin \u0259n yax\u015f\u0131 v\u0259 qazanc\u0131 y\u00fcks\u0259k olan dig\u0259r bir ixtisas\u0131 is\u0259 M\u00fchasibat v\u0259 Maliyy\u0259 M\u0259sl\u0259h\u0259t\u00e7iliyidir. Bu ixtisasa olan maraq v\u0259 t\u0259l\u0259bat h\u0259r daim y\u00fcks\u0259k olmu\u015fdur. \u018fm\u0259k bazar\u0131nda bu ixtisasa veril\u0259n maa\u015f 2500-3000 manat d\u0259y\u0259rind\u0259dir.<\/p>\n<p><strong>4.General Operations Manager<\/strong><\/p>\n<p>\u00dcmumi \u018fm\u0259liyyat Meneceri olaraq t\u0259rc\u00fcm\u0259 olunan bu ixtisas r\u0259q\u0259msal v\u0259 marketinq d\u00fcnyas\u0131nda t\u0259l\u0259b olunan v\u0259 perspektivliyi y\u00fcks\u0259k olan pe\u015f\u0259 sah\u0259sidir. X\u00fcsusil\u0259 d\u0259 elektron ma\u011fazalar\u0131n inki\u015faf etdiyi bir zamanda \u00e7ox u\u011furlu ixtisas sah\u0259sidir. H\u0259m\u00e7inin bu ixtisasda da \u0259m\u0259k haqq\u0131 namiz\u0259din i\u015f t\u0259cr\u00fcb\u0259sin\u0259 \u0259sas\u0259n t\u0259yin olunsa da, 700-1500 manat aras\u0131ndad\u0131r.<\/p>\n<p><strong>5.Lawyer<\/strong><\/p>\n<p>H\u00fcquq\u015f\u00fcnas ixtisas\u0131 da h\u0259r zaman y\u00fcks\u0259k qazancl\u0131 v\u0259 t\u0259l\u0259bat\u0131 y\u00fcks\u0259k olan ixtisaslar aras\u0131nda yer alm\u0131\u015f v\u0259 almaqda da davam ed\u0259c\u0259kdir. Bu ixtisasa veril\u0259n \u0259m\u0259k haqq\u0131 is\u0259 1000-2000 manat aras\u0131nda d\u0259yi\u015fir.<\/p>\n<p><strong>6.Financial Manager<\/strong><\/p>\n<p>Maliyy\u0259 Meneceri olaraq t\u0259rc\u00fcm\u0259 olunan v\u0259 iqtisadiyyatdak\u0131 d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r s\u0259b\u0259bind\u0259n dolay\u0131 v\u0259 daimi d\u0259yi\u015f\u0259n v\u0259ziyy\u0259tl\u0259rd\u0259n \u00f6t\u00fcr\u00fc \u0259slind\u0259 maliyy\u0259 meneceri ixtisas\u0131 h\u0259l\u0259d\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259yin \u0259n yax\u015f\u0131 v\u0259 qazanc\u0131 y\u00fcks\u0259k olan ixtisaslar s\u0131ras\u0131nda yer almaqdad\u0131r. Az\u0259rbaycan \u0259m\u0259k bazar\u0131nda is\u0259 bu ixtisasa veril\u0259n maa\u015f 1000-2000 manat d\u0259y\u0259rind\u0259dir.<\/p>\n<p>Bunlardan \u0259lav\u0259, qeyd edim ki, \u201cMexanika, Material\u015f\u00fcnasl\u0131q m\u00fch\u0259ndisliyi\u201d, \u201cDa\u011f-m\u0259d\u0259n m\u00fch\u0259ndisliyi\u201d, \u201cMeterologiya, standartla\u015fd\u0131rma v\u0259 sertifikasiya m\u00fch\u0259ndisliyi\u201d, \u201cMetallurgiya m\u00fch\u0259ndisliyi\u201d , \u201cBiotibbi texnologiya m\u00fch\u0259ndisliyi\u201d kimi v\u0259 bir-birin\u0259 iqtisadiyyat istiqam\u0259tind\u0259 yax\u0131n olan ixtisaslar \u00f6z \u0259h\u0259miyy\u0259tin itirib yoxa \u00e7\u0131xacaqlar&#8221;.<\/p>\n<p>Ekspert h\u0259m\u00e7inin qeyd edib ki, Az\u0259rbaycanda ixtisas se\u00e7imi m\u0259s\u0259l\u0259sind\u0259 \u00f6lk\u0259 s\u0259viyy\u0259sind\u0259 ara\u015fd\u0131rma apar\u0131lmal\u0131 v\u0259 regionlara uy\u011fun olan laz\u0131ml\u0131 ixtisaslar m\u00fc\u0259yy\u0259n edilm\u0259lidir: \u201cHesab edir\u0259m ki, universitetd\u0259 daha laz\u0131ml\u0131 ixtisaslar\u0131 yarad\u0131lmal\u0131d\u0131r. Bir \u00e7ox fak\u00fclt\u0259l\u0259rd\u0259n m\u0259zun olan insanlar\u0131n sonrak\u0131 f\u0259aliyy\u0259ti il\u0259 ba\u011fl\u0131 analiz g\u00f6st\u0259rir ki, 20-30 il \u0259rzind\u0259 oxuduqlar\u0131 ixtisaslar \u00fczr\u0259 ald\u0131qlar\u0131 t\u0259hsil bu g\u00fcn v\u0259 ya sabah laz\u0131ms\u0131z olur. Sovet d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 i\u015f yerinin \u00e7ox olmas\u0131na baxmayaraq, bizd\u0259 neft ixtisaslar\u0131 populyar deyildi. Amma indi y\u00fcks\u0259k bal toplayanlar\u0131n yar\u0131dan \u00e7oxu neft ixtisaslar\u0131n\u0131 se\u00e7irl\u0259r. Bir vaxt bizd\u0259 populyar olmayan g\u00f6mr\u00fck ixtisas\u0131 da art\u0131q d\u0259bd\u0259dir. Eyni s\u00f6z\u00fc \u0130T m\u00fch\u0259ndisl\u0259ri bar\u0259d\u0259 d\u0259 dem\u0259k olar. M\u0259s\u0259l\u0259n, G\u0259nc\u0259-Qazax, Qaraba\u011f v\u0259 \u015eirvan b\u00f6lg\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn regiona uy\u011fun olaraq xal\u00e7a\u00e7\u0131l\u0131q m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259ri, \u015e\u0259ki-\u0130smay\u0131ll\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn ip\u0259k\u00e7ilik m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259ri yeti\u015fdirm\u0259k laz\u0131md\u0131r. D\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr\u0259m ki, bu sah\u0259l\u0259r \u00fczr\u0259 yeti\u015fdirilmi\u015f g\u0259nc kadrlar b\u00f6lg\u0259l\u0259rin iqtisadiyyat\u0131na b\u00f6y\u00fck t\u00f6hf\u0259l\u0259r ver\u0259rl\u0259r. Bu ixtisaslar yenil\u0259nm\u0259li, m\u00fcasir t\u0259l\u0259bl\u0259rl\u0259 cavab ver\u0259n ixtisaslar yarad\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>M\u0259s\u0259l\u0259n, riyaziyyat, xarici dill\u0259r, ibtidai sinif v\u0259 \u00fcmumiyy\u0259tl\u0259, b\u00fct\u00fcn ixtisaslar \u00fczr\u0259 m\u00fc\u0259llim ixtisaslar\u0131 var. D\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr\u0259m ki, m\u00fc\u0259llim ali t\u0259hsilli olmal\u0131d\u0131r. Bu, d\u00fcnya t\u0259cr\u00fcb\u0259sind\u0259 d\u0259 bel\u0259dir. M\u0259s\u0259l\u0259n, Finlandiya orta m\u0259kt\u0259bl\u0259rind\u0259 magistraturan\u0131 bitir\u0259nl\u0259r ancaq orta m\u0259kt\u0259bl\u0259rd\u0259 m\u00fc\u0259llim etm\u0259k h\u00fcququ qazan\u0131rlar. Dem\u0259k, zaman d\u0259yi\u015fib, t\u0259l\u0259bl\u0259r ba\u015fqad\u0131r. Bir qayda olaraq o\u011flan abituriyentl\u0259r texniki v\u0259 iqtisad, q\u0131z abituriyentl\u0259r is\u0259 humanitar ixtisaslara \u00fcst\u00fcnl\u00fck verir.<\/p>\n<p>D\u00fcnyada bel\u0259 bir tendensiya gedir, g\u0259l\u0259c\u0259yin yeni ixtisaslar\u0131 formala\u015f\u0131r. Az\u0259rbaycanda g\u0259l\u0259c\u0259yin ixtisaslar\u0131 n\u0259 ola bil\u0259r, bu haqda d\u00fc\u015f\u00fcn\u0259n yoxdur. 20-30 ild\u0259n sonra bu g\u00fcn m\u00f6vcud olan b\u0259zi ixtisaslar tamam\u0259n s\u0131radan \u00e7\u0131xacaq. Onun yerini is\u0259 ba\u015fqa ixtisaslar alacaq. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 bunun ara\u015fd\u0131rmas\u0131 laz\u0131md\u0131r ki, biz\u0259 15-20 ild\u0259n sonra hans\u0131 ixtisaslara ehtiyac olacaq. Bu haqda d\u00fc\u015f\u00fcn\u0259n yoxdur&#8221;.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Kifay\u0259t q\u0259d\u0259r diplomlu i\u015fsizl\u0259r vark\u0259n, q\u0259bul planlar\u0131 niy\u0259 art\u0131r\u0131l\u0131r? Haz\u0131rda ali m\u0259kt\u0259bl\u0259r\u0259 davam ed\u0259n imtahanlar mediada bu m\u00f6vzuya\u00a0 diqq\u0259ti art\u0131r\u0131b. T\u0259hsild\u0259 \u0259sas problel\u0259rd\u0259n biri d\u0259 i\u015fsiz diplomlulard\u0131r. Maraql\u0131d\u0131r ki, D\u00f6vl\u0259t \u0130mtahan M\u0259rk\u0259zinin Direktorlar \u015euras\u0131n\u0131n s\u0259dri M\u0259leyk\u0259 Abbaszad\u0259 jurnalistl\u0259r\u0259 a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda deyib ki, bu il t\u0259qdim olunan plan yerl\u0259ri \u00f6t\u0259n ill\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 4 min\u0259 q\u0259d\u0259r \u00e7oxdur: \u201cM\u00fc\u0259yy\u0259n&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":496694,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[23],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/5705056e67f228835b0b904f34e86ec2.jpg",870,500,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/5705056e67f228835b0b904f34e86ec2.jpg",870,500,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/5705056e67f228835b0b904f34e86ec2.jpg",870,500,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/5705056e67f228835b0b904f34e86ec2-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/5705056e67f228835b0b904f34e86ec2-635x365.jpg",635,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/5705056e67f228835b0b904f34e86ec2-840x483.jpg",640,368,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/5705056e67f228835b0b904f34e86ec2.jpg",870,500,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/5705056e67f228835b0b904f34e86ec2.jpg",870,500,false],"newsmatic-featured":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/5705056e67f228835b0b904f34e86ec2.jpg",820,471,false],"newsmatic-list":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/5705056e67f228835b0b904f34e86ec2.jpg",600,345,false],"newsmatic-thumb":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/5705056e67f228835b0b904f34e86ec2.jpg",300,172,false],"newsmatic-small":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/5705056e67f228835b0b904f34e86ec2.jpg",150,86,false],"newsmatic-grid":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/5705056e67f228835b0b904f34e86ec2.jpg",400,230,false],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/5705056e67f228835b0b904f34e86ec2.jpg",870,500,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=23\" rel=\"category\">T\u0259hsil<\/a>","rttpg_excerpt":"Kifay\u0259t q\u0259d\u0259r diplomlu i\u015fsizl\u0259r vark\u0259n, q\u0259bul planlar\u0131 niy\u0259 art\u0131r\u0131l\u0131r? Haz\u0131rda ali m\u0259kt\u0259bl\u0259r\u0259 davam ed\u0259n imtahanlar mediada bu m\u00f6vzuya\u00a0 diqq\u0259ti art\u0131r\u0131b. T\u0259hsild\u0259 \u0259sas problel\u0259rd\u0259n biri d\u0259 i\u015fsiz diplomlulard\u0131r. Maraql\u0131d\u0131r ki, D\u00f6vl\u0259t \u0130mtahan M\u0259rk\u0259zinin Direktorlar \u015euras\u0131n\u0131n s\u0259dri M\u0259leyk\u0259 Abbaszad\u0259 jurnalistl\u0259r\u0259 a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda deyib ki, bu il t\u0259qdim olunan plan yerl\u0259ri \u00f6t\u0259n ill\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 4 min\u0259 q\u0259d\u0259r \u00e7oxdur: \u201cM\u00fc\u0259yy\u0259n...","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/496693"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=496693"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/496693\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/496694"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=496693"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=496693"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=496693"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}