{"id":506765,"date":"2022-08-23T07:30:22","date_gmt":"2022-08-23T04:30:22","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=506765"},"modified":"2022-08-23T07:30:22","modified_gmt":"2022-08-23T04:30:22","slug":"beyn%c9%99lxalq-munasib%c9%99tl%c9%99r-sistemind%c9%99-turkiy%c9%99nin-rolu-%c9%99h%c9%99miyy%c9%99tli-d%c9%99r%c9%99c%c9%99d%c9%99-boyuyur","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=506765","title":{"rendered":"Beyn\u0259lxalq m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r sistemind\u0259 T\u00fcrkiy\u0259nin rolu \u0259h\u0259miyy\u0259tli d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 b\u00f6y\u00fcy\u00fcr"},"content":{"rendered":"<p>T\u00fcrkiy\u0259 C\u00fcmhuriyy\u0259tinin Prezidenti R\u0259c\u0259b Tayyib \u018frdo\u011fan B\u00f6y\u00fck Britaniyada n\u0259\u015fr olunan \u201cThe Economist\u201d jurnal\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn yazd\u0131\u011f\u0131 m\u0259qal\u0259d\u0259 qeyd edib ki, T\u00fcrkiy\u0259 soyuq m\u00fcharib\u0259 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 v\u0259 ondan sonra Yax\u0131n \u015e\u0259rq, Qafqaz v\u0259 Qara d\u0259niz regionlar\u0131nda sabitl\u0259\u015fdirici v\u0259 m\u00fcsb\u0259t aktor olub.<\/p>\n<p>B\u00fct\u00fcn bunlar bir ger\u00e7\u0259klikdir. Bel\u0259 ki, Ukraynada ba\u015f ver\u0259n hadis\u0259l\u0259rl\u0259 \u0259laq\u0259dar d\u00fcnyan\u0131n, x\u00fcsusil\u0259 inki\u015faf etm\u0259kd\u0259 olan \u00f6lk\u0259l\u0259rin acl\u0131q t\u0259hl\u00fck\u0259si il\u0259 \u00fcz-\u00fcz\u0259 qald\u0131\u011f\u0131 bir vaxtda paytaxt Ankara h\u0259r k\u0259sin \u00fcmid yeri oldu. M\u0259hz h\u0259min g\u00fcnl\u0259rd\u0259 T\u00fcrkiy\u0259 C\u00fcmhuriyy\u0259tinin Prezidenti R\u0259c\u0259b Tayyib \u018frdo\u011fan\u0131n \u00e7ox f\u0259al v\u0259 s\u0259m\u0259r\u0259li diplomatiyas\u0131 say\u0259sind\u0259 2022-ci ilin iyun ay\u0131nda Rusiya, Ukrayna v\u0259 BMT r\u0259smil\u0259ri il\u0259 apard\u0131qlar\u0131 dan\u0131\u015f\u0131qlar n\u0259tic\u0259sind\u0259 \u201ctax\u0131l d\u0259hlizi\u201dnin i\u015f\u0259 sal\u0131nmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 yol x\u0259rit\u0259si haz\u0131rland\u0131. BMT-nin koordinasiyas\u0131 alt\u0131nda \u0130stanbulda yarad\u0131lmas\u0131 planla\u015fd\u0131r\u0131lan m\u0259rk\u0259z vasit\u0259sil\u0259 Ukrayna v\u0259 Rusiyadan 20 milyon ton tax\u0131l\u0131n d\u00fcnya bazarlar\u0131na \u00e7\u0131xar\u0131lmas\u0131 planla\u015fd\u0131r\u0131ld\u0131. M\u0259hz bundan sonra tax\u0131l v\u0259 dig\u0259r \u0259rzaqlarla dolu g\u0259mil\u0259r Ukrayna limanlar\u0131n\u0131 t\u0259rk ed\u0259r\u0259k d\u0259niz humanitar d\u0259hlizin\u0259 do\u011fru ir\u0259lil\u0259y\u0259r\u0259k \u0130stanbula \u00e7atd\u0131.<\/p>\n<p>BMT-nin Ba\u015f katibi Antonio Quterre\u015f T\u00fcrkiy\u0259y\u0259 tax\u0131l koridorunda oynad\u0131\u011f\u0131 m\u00fch\u00fcm rola g\u00f6r\u0259 t\u0259\u015f\u0259kk\u00fcr etdi: \u201cTax\u0131l sazi\u015fi \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 paket anla\u015fmas\u0131n\u0131n dig\u0259r hiss\u0259si d\u0259 sanksiyalardan k\u0259nar Rusiya \u0259rzaq v\u0259 g\u00fcbr\u0259l\u0259rinin qlobal bazarlara mane\u0259siz \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131d\u0131r\u201d.<\/p>\n<p>NATO-nun Ba\u015f katibi Yens Stoltenberq h\u0259l\u0259 avqustun \u0259vv\u0259lind\u0259 Ukrayna tax\u0131l\u0131n\u0131 da\u015f\u0131yan ilk g\u0259minin Odessa liman\u0131ndan yola d\u00fc\u015fm\u0259sind\u0259 T\u00fcrkiy\u0259nin m\u00fch\u00fcm rol oynad\u0131\u011f\u0131n\u0131 x\u00fcsusu il\u0259 qeyd etmi\u015fdi: \u201cBunu alq\u0131\u015flay\u0131ram. M\u00fctt\u0259fiqimiz T\u00fcrkiy\u0259y\u0259 oynad\u0131\u011f\u0131 roluna g\u00f6r\u0259 t\u0259\u015f\u0259kk\u00fcr edir\u0259m. NATO m\u00fctt\u0259fiql\u0259ri Rusiyan\u0131n Ukraynadak\u0131 m\u00fcharib\u0259si n\u0259tic\u0259sind\u0259 yaranan qlobal \u0259rzaq b\u00f6hran\u0131n\u0131 minimuma endirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn sazi\u015fin tam \u015f\u0259kild\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259sini g\u00fccl\u00fc \u015f\u0259kild\u0259 d\u0259st\u0259kl\u0259yir\u201d.<\/p>\n<p>H\u0259min g\u00fcnl\u0259rd\u0259 sosial media hesab\u0131ndan m\u0259s\u0259l\u0259 il\u0259 ba\u011fl\u0131 a\u00e7\u0131qlama ver\u0259n AB\u015e-\u0131n\u00a0 d\u00f6vl\u0259t katibi Antoni Blinken Ukraynadan yola d\u00fc\u015f\u0259n v\u0259 Qara d\u0259nizi t\u0259hl\u00fck\u0259siz ke\u00e7\u0259n ilk tax\u0131l g\u0259misini alq\u0131\u015flad\u0131qlar\u0131n\u0131 bildirmi\u015fdi: \u201cOnlar\u0131n b\u00f6lg\u0259l\u0259r\u0259 \u00e7atmaq \u00fc\u00e7\u00fcn g\u00f6st\u0259rdikl\u0259ri s\u0259yl\u0259ri t\u0259qdir edirik\u201d.<\/p>\n<p>Fransan\u0131n m\u0259\u015fhur \u00a0\u201cLe Fiqaro\u201d q\u0259zetind\u0259 d\u0259rc olunan m\u0259qal\u0259d\u0259 deyilir ki, Prezident R\u0259c\u0259b Tayyib \u018frdo\u011fan\u0131n diplomatiyas\u0131 T\u00fcrkiy\u0259ni beyn\u0259lxalq s\u0259hn\u0259d\u0259 \u0259v\u0259zolunmaz m\u00f6vqey\u0259 g\u0259tirdi: \u201cT\u00fcrkiy\u0259 Ukraynada m\u00fcharib\u0259nin qalibi ola bil\u0259rmi? Bu, real diplomatik u\u011furdur. Bu, d\u00fcnyada 6-c\u0131 \u0259n b\u00f6y\u00fck s\u0259firlikl\u0259r \u015f\u0259b\u0259k\u0259sin\u0259 sahib olan v\u0259 h\u0259r \u015feyd\u0259n \u00f6nc\u0259 s\u00fclhsev\u0259r, aktiv t\u00fcrk xarici siyas\u0259tinin g\u00f6st\u0259ricisidir. Ukrayna ixtilaf\u0131 \u015e\u0259rq, Q\u0259rb v\u0259 \u0259r\u0259b d\u00fcnyas\u0131nda iftixarla b\u0259hs edil\u0259n t\u00fcrk xarici siyas\u0259tini yenid\u0259n \u00f6n plana \u00e7\u0131xard\u0131\u201d.<\/p>\n<p>Fransal\u0131 diplomat Jin d\u00f6 Gliniasti T\u00fcrkiy\u0259nin Q\u0259rb blokunun \u00fczv\u00fc olmaqla yana\u015f\u0131, ittifaqlar\u0131n\u0131 geni\u015fl\u0259ndirdiyini qeyd edib: \u201cM\u0259nafeyin\u0259 zidd oldu\u011fu t\u0259qdird\u0259 bel\u0259, daim dialoqdad\u0131r. Art\u0131q h\u0259r k\u0259s \u00fc\u00e7\u00fcn g\u0259r\u0259klidir v\u0259 h\u0259r k\u0259s t\u0259r\u0259find\u0259n t\u0259rif edilir. T\u00fcrkiy\u0259 \u00e7oxq\u00fctbl\u00fc d\u00fcnyan\u0131n virtuozuna \u00e7evrilib\u201d.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan-T\u00fcrkiy\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259rinin \u00e7ox y\u00fcks\u0259k s\u0259viyy\u0259d\u0259 olmas\u0131 iki qarda\u015f \u00f6lk\u0259nin daha da g\u00fccl\u0259nm\u0259sin\u0259, t\u0259r\u0259qqisin\u0259, el\u0259c\u0259 d\u0259 regionda sabitliyin, \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n v\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyin b\u0259rq\u0259rar olmas\u0131na m\u00fch\u00fcm t\u00f6hf\u0259l\u0259r verir. 44 g\u00fcnl\u00fck V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259si zaman\u0131 d\u00fcnya bir daha bunun \u015fahidi oldu. M\u00fcharib\u0259nin ilk g\u00fcnl\u0259rind\u0259n qarda\u015f T\u00fcrkiy\u0259 Az\u0259rbaycana siyasi-m\u0259n\u0259vi d\u0259st\u0259k verdi. T\u00fcrkiy\u0259 Prezidenti R\u0259c\u0259b Tayyib \u018frdo\u011fan a\u00e7\u0131q v\u0259 birm\u0259nal\u0131 b\u0259yanatlar s\u0259sl\u0259ndir\u0259r\u0259k, bu m\u00fcharib\u0259d\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n t\u0259k olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, T\u00fcrkiy\u0259nin h\u0259r zaman Az\u0259rbaycan\u0131n yan\u0131nda oldu\u011funu bildirdi.<\/p>\n<p>2021-ci il iyunun 15-d\u0259 \u015eu\u015fada Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti \u0130lham \u018fliyevin v\u0259 T\u00fcrkiy\u0259 Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti R\u0259c\u0259b Tayyib \u018frdo\u011fan\u0131n t\u0259kb\u0259t\u0259k g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnd\u0259n sonra \u201cAz\u0259rbaycan Respublikas\u0131 il\u0259 T\u00fcrkiy\u0259 Respublikas\u0131 aras\u0131nda m\u00fctt\u0259fiqlik m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri haqq\u0131nda \u015eu\u015fa B\u0259yannam\u0259si\u201dnin imzalanmas\u0131 bunun \u0259yani t\u0259sdiqidir. Qaraba\u011f\u0131n tac\u0131 \u015eu\u015fa \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 iki dost aras\u0131nda m\u00fctt\u0259fiqlik m\u00fcnasib\u0259tl\u0259ri haqq\u0131nda B\u0259yannam\u0259nin imzalanmas\u0131 tarixi hadis\u0259 kimi yadda\u015flar\u0131m\u0131za h\u0259kk olundu. \u0130ki qarda\u015f \u00f6lk\u0259nin \u00fcmumi maraqlar\u0131n\u0131n qorunmas\u0131nda imkanlar\u0131n birl\u0259\u015fdirilm\u0259sin\u0259, el\u0259c\u0259 d\u0259 m\u00fc\u015ft\u0259r\u0259k maraq k\u0259sb ed\u0259n regional v\u0259 beyn\u0259lxalq strateji m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259 f\u0259aliyy\u0259tl\u0259rinin qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259ndirilm\u0259sin\u0259 istiqam\u0259tl\u0259n\u0259n sazi\u015f Az\u0259rbaycan v\u0259 T\u00fcrkiy\u0259nin liderliyi il\u0259 yeni regional geosiyasi konfiqurasiyan\u0131n qurulmas\u0131n\u0131n ba\u015flan\u011f\u0131c\u0131 kimi d\u0259y\u0259rl\u0259ndirilir.\u00a0\u015eu\u015fa B\u0259yannam\u0259sind\u0259 diqq\u0259ti \u00e7\u0259k\u0259n \u0259n vacib m\u0259qamlardan biri h\u0259rbi sah\u0259d\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q v\u0259 m\u00fctt\u0259fiqlikl\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r. Burada qeyd edilir ki, iki d\u00f6vl\u0259tin \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fcn\u0259, suverenliyin\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc d\u00f6vl\u0259t v\u0259 ya d\u00f6vl\u0259tl\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n t\u0259hdid v\u0259 ya t\u0259cav\u00fcz edildiyi t\u0259qdird\u0259, bir-birini qoruyacaqlar.<\/p>\n<p>Prezident \u0130lham \u018fliyev T\u00fcrkiy\u0259nin \u201cHaber Global\u201d televiziya kanal\u0131na m\u00fcsahib\u0259sind\u0259 bildirib ki, dost, qarda\u015f \u00f6lk\u0259nin regionda n\u00fcfuzu h\u0259r k\u0259s \u00fc\u00e7\u00fcn ayd\u0131nd\u0131r: \u201cBu n\u00fcfuz art\u0131r v\u0259 qarda\u015f \u00f6lk\u0259mizin beyn\u0259lxalq m\u00fcnasib\u0259tl\u0259r sistemind\u0259 d\u0259 \u0259h\u0259miyy\u0259ti b\u00f6y\u00fcy\u00fcr. S\u00f6z sahibi olan T\u00fcrkiy\u0259 il\u0259 d\u00f6vl\u0259tl\u0259tl\u0259r hesabla\u015fmaq m\u0259cburiyy\u0259tind\u0259dirl\u0259r\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u00fcrkiy\u0259 C\u00fcmhuriyy\u0259tinin Prezidenti R\u0259c\u0259b Tayyib \u018frdo\u011fan B\u00f6y\u00fck Britaniyada n\u0259\u015fr olunan \u201cThe Economist\u201d jurnal\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn yazd\u0131\u011f\u0131 m\u0259qal\u0259d\u0259 qeyd edib ki, T\u00fcrkiy\u0259 soyuq m\u00fcharib\u0259 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 v\u0259 ondan sonra Yax\u0131n \u015e\u0259rq, Qafqaz v\u0259 Qara d\u0259niz regionlar\u0131nda sabitl\u0259\u015fdirici v\u0259 m\u00fcsb\u0259t aktor olub. B\u00fct\u00fcn bunlar bir ger\u00e7\u0259klikdir. Bel\u0259 ki, Ukraynada ba\u015f ver\u0259n hadis\u0259l\u0259rl\u0259 \u0259laq\u0259dar d\u00fcnyan\u0131n, x\u00fcsusil\u0259 inki\u015faf etm\u0259kd\u0259 olan \u00f6lk\u0259l\u0259rin acl\u0131q t\u0259hl\u00fck\u0259si il\u0259 \u00fcz-\u00fcz\u0259 qald\u0131\u011f\u0131 bir vaxtda paytaxt Ankara h\u0259r k\u0259sin \u00fcmid yeri oldu. M\u0259hz h\u0259min g\u00fcnl\u0259rd\u0259 T\u00fcrkiy\u0259 C\u00fcmhuriyy\u0259tinin Prezidenti R\u0259c\u0259b Tayyib \u018frdo\u011fan\u0131n \u00e7ox f\u0259al v\u0259 s\u0259m\u0259r\u0259li diplomatiyas\u0131 say\u0259sind\u0259 2022-ci ilin iyun ay\u0131nda Rusiya, Ukrayna&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":506766,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/08\/13d63838155602128631499194610431911.jpg",975,540,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/08\/13d63838155602128631499194610431911.jpg",975,540,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/08\/13d63838155602128631499194610431911.jpg",975,540,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/08\/13d63838155602128631499194610431911-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/08\/13d63838155602128631499194610431911-660x365.jpg",660,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/08\/13d63838155602128631499194610431911-840x465.jpg",640,354,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/08\/13d63838155602128631499194610431911.jpg",975,540,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/08\/13d63838155602128631499194610431911.jpg",975,540,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/08\/13d63838155602128631499194610431911-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/08\/13d63838155602128631499194610431911.jpg",975,540,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"T\u00fcrkiy\u0259 C\u00fcmhuriyy\u0259tinin Prezidenti R\u0259c\u0259b Tayyib \u018frdo\u011fan B\u00f6y\u00fck Britaniyada n\u0259\u015fr olunan \u201cThe Economist\u201d jurnal\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn yazd\u0131\u011f\u0131 m\u0259qal\u0259d\u0259 qeyd edib ki, T\u00fcrkiy\u0259 soyuq m\u00fcharib\u0259 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 v\u0259 ondan sonra Yax\u0131n \u015e\u0259rq, Qafqaz v\u0259 Qara d\u0259niz regionlar\u0131nda sabitl\u0259\u015fdirici v\u0259 m\u00fcsb\u0259t aktor olub. B\u00fct\u00fcn bunlar bir ger\u00e7\u0259klikdir. Bel\u0259 ki, Ukraynada ba\u015f ver\u0259n hadis\u0259l\u0259rl\u0259 \u0259laq\u0259dar d\u00fcnyan\u0131n, x\u00fcsusil\u0259 inki\u015faf etm\u0259kd\u0259 olan \u00f6lk\u0259l\u0259rin&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/506765"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=506765"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/506765\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/506766"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=506765"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=506765"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=506765"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}