{"id":509725,"date":"2022-09-01T13:07:26","date_gmt":"2022-09-01T10:07:26","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=509725"},"modified":"2022-09-01T13:07:26","modified_gmt":"2022-09-01T10:07:26","slug":"omru-uzadan-gil%c9%99meyv%c9%99","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=509725","title":{"rendered":"\u00d6mr\u00fc uzadan gil\u0259meyv\u0259"},"content":{"rendered":"<p>\u015e\u0259rqd\u0259 bu gil\u0259meyv\u0259 h\u0259l\u0259 q\u0259dim vaxtlardan \u00e7ox m\u0259\u015fhurdur. \u015e\u0259rqd\u0259 tutu &#8220;\u015fah gil\u0259meyv\u0259si&#8221;, &#8220;\u00f6m\u00fcr uzadan gil\u0259meyv\u0259&#8221; adland\u0131r\u0131rd\u0131lar.<\/p>\n<p>H\u0259l\u0259 q\u0259dimd\u0259 bu gil\u0259meyv\u0259, onun yarpaqlar\u0131, k\u00f6kl\u0259ri v\u0259 a\u011fac\u0131n\u0131n qab\u0131\u011f\u0131 m\u00fcxt\u0259lif x\u0259st\u0259likl\u0259r zaman\u0131 m\u00fcalic\u0259vi vasit\u0259 kimi istifad\u0259 olunurdu. M\u0259\u015fhur Avisenna bu gil\u0259meyv\u0259ni ya\u015fl\u0131 insanlar \u00fc\u00e7\u00fcn x\u00fcsusil\u0259 xeyirli hesab edirdi.<\/p>\n<p>Tut bir \u00e7ox faydal\u0131 vitamin v\u0259 mikroelementl\u0259rl\u0259 z\u0259ngindir. Tutun t\u0259rkibind\u0259 m\u00fcxt\u0259lif orqanik tur\u015fular, fruktoza, ql\u00fckoza, efir ya\u011flar\u0131, A,C, K, B qrupu vitaminl\u0259ri, fol tur\u015fusu, beta-karotin, fosfor, kalium, maqnezium, kalsium, d\u0259mir, sink var.<\/p>\n<div class=\"AdviadNativeVideo\"><\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Bel\u0259 z\u0259ngin t\u0259rkib tutu insan\u0131n bir \u00e7ox orqan v\u0259 sisteml\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn xeyirli edir.<\/p>\n<p><strong>Kalium, maqnezium v\u0259 d\u0259mir \u00fcr\u0259yin normal f\u0259aliyy\u0259ti \u00fc\u00e7\u00fcn olduqca vacibdir. Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n tut \u00fcr\u0259k-damar sistemin\u0259 \u00e7ox m\u00fcsb\u0259t t\u0259sir edir, \u00fcr\u0259yin f\u0259aliyy\u0259tini yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131r, \u00fcr\u0259k \u0259z\u0259l\u0259sini m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndirir.<\/strong><\/p>\n<p>Qara tut qan\u0131n t\u0259rkibin\u0259 d\u0259 \u00e7ox m\u00fcsb\u0259t t\u0259sir edir, orqanizmin qanyaradan funksiyas\u0131n\u0131 g\u00fccl\u0259ndirir. Anemiyalardan (qanazl\u0131\u011f\u0131) \u0259ziyy\u0259t \u00e7\u0259k\u0259n insanlar bu gil\u0259meyv\u0259y\u0259 m\u00fctl\u0259q fikir verm\u0259lidir.<\/p>\n<p><strong>S\u00fcbut olunub ki, tut (h\u0259m qara, h\u0259m a\u011f) orqanizm\u0259 iltihab\u0259leyhin\u0259 t\u0259sir edir, immun sistemini m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndirir.<\/strong><\/p>\n<p>Tutun \u015fir\u0259si \u00e7ox faydal\u0131 m\u0259hsuldur. \u0130nfeksion v\u0259 soyuqd\u0259ym\u0259 x\u0259st\u0259likl\u0259ri zaman\u0131 tutun \u015fir\u0259si x\u0259st\u0259nin v\u0259ziyy\u0259tini yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131r, sa\u011falman\u0131 s\u00fcr\u0259tl\u0259ndirir.<\/p>\n<p><strong>Tut yum\u015faq sidikqovucu t\u0259sir\u0259 malikdir. \u0130ltihab\u0259leyhin\u0259 t\u0259siri il\u0259 birlikd\u0259 bu tutu b\u00f6yr\u0259k, sidik kis\u0259si v\u0259 sidik yollar\u0131 ilstihablar\u0131 zaman\u0131 \u00e7ox xeyirli edir.<\/strong><\/p>\n<p>H\u0259m\u00e7inin tut (h\u0259m qara, h\u0259m a\u011f) q\u0259bizlik zaman\u0131 da \u00e7ox yax\u015f\u0131 k\u00f6m\u0259k edir &#8211; ba\u011f\u0131rsaqlar\u0131n f\u0259aliyy\u0259tini yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131r, g\u00fccl\u0259ndirir, ba\u011f\u0131rsaqlar\u0131 yax\u015f\u0131 t\u0259mizl\u0259yir.<\/p>\n<p>Tut sinir sistemi \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 xeyirlidir &#8211; sakitl\u0259\u015fdirir, yuxusuzlu\u011fu aradan qald\u0131r\u0131r, ba\u015f a\u011fr\u0131lar\u0131n\u0131 azald\u0131r. \u018fqli f\u0259aliyy\u0259ti il\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olan insanlara tut x\u00fcsusil\u0259 xeyirlidir &#8211; tut beyinin f\u0259aliyy\u0259tini yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131r, yor\u011funlu\u011fu aradan qald\u0131r\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Tutun yarpaqlar\u0131 da \u00e7ox g\u00fccl\u00fc m\u00fcalic\u0259vi x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259r\u0259 malikdir.<\/strong>\u00a0Tutun yarpaqlar\u0131n\u0131n d\u0259ml\u0259m\u0259si bronxit v\u0259 a\u011f ciy\u0259r iltihablar\u0131 zaman\u0131 \u00e7ox xeyirlidir &#8211; iltihab\u0131 azald\u0131r, b\u0259l\u011f\u0259mg\u0259tirici t\u0259sir edir.<\/p>\n<p>\u015e\u0259k\u0259rli diabet x\u0259st\u0259l\u0259rin\u0259 d\u0259 bel\u0259 d\u0259ml\u0259m\u0259 xeyir g\u0259tir\u0259r &#8211; d\u0259ml\u0259m\u0259 qanda \u015f\u0259k\u0259rin s\u0259viyy\u0259sini a\u015fa\u011f\u0131 sal\u0131r. H\u0259m\u00e7inin tutun yarpaqlar\u0131n\u0131n d\u0259ml\u0259m\u0259si \u00f6deml\u0259ri azald\u0131r, arterial t\u0259zyiqi t\u0259nziml\u0259m\u0259y\u0259 k\u00f6m\u0259k edir, ba\u015f a\u011fr\u0131lar\u0131n\u0131 azald\u0131r.<\/p>\n<p>N\u0259z\u0259riniz\u0259 \u00e7atd\u0131raq ki, tut allergik reaksiyalara s\u0259b\u0259b ola bil\u0259r. \u015e\u0259k\u0259rli diabetd\u0259n \u0259ziyy\u0259t \u00e7\u0259k\u0259n insanlar bu gil\u0259meyv\u0259ni yem\u0259m\u0259lidir (t\u0259rkibind\u0259 \u00e7oxlu miqdrda ql\u00fckoza v\u0259 fruktoza var). H\u0259m\u00e7inin bu gil\u0259meyv\u0259d\u0259n s\u00fci-istifad\u0259 m\u0259d\u0259 v\u0259 ba\u011f\u0131rsaq probleml\u0259rin\u0259 (ishal, k\u00f6p v\u0259 s) s\u0259b\u0259b ola bil\u0259r. G\u00fcn \u0259rzind\u0259 200-300 qr tut yem\u0259k kifay\u0259tdir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u015e\u0259rqd\u0259 bu gil\u0259meyv\u0259 h\u0259l\u0259 q\u0259dim vaxtlardan \u00e7ox m\u0259\u015fhurdur. \u015e\u0259rqd\u0259 tutu &#8220;\u015fah gil\u0259meyv\u0259si&#8221;, &#8220;\u00f6m\u00fcr uzadan gil\u0259meyv\u0259&#8221; adland\u0131r\u0131rd\u0131lar. H\u0259l\u0259 q\u0259dimd\u0259 bu gil\u0259meyv\u0259, onun yarpaqlar\u0131, k\u00f6kl\u0259ri v\u0259 a\u011fac\u0131n\u0131n qab\u0131\u011f\u0131 m\u00fcxt\u0259lif x\u0259st\u0259likl\u0259r zaman\u0131 m\u00fcalic\u0259vi vasit\u0259 kimi istifad\u0259 olunurdu. M\u0259\u015fhur Avisenna bu gil\u0259meyv\u0259ni ya\u015fl\u0131 insanlar \u00fc\u00e7\u00fcn x\u00fcsusil\u0259 xeyirli hesab edirdi. Tut bir \u00e7ox faydal\u0131 vitamin v\u0259 mikroelementl\u0259rl\u0259 z\u0259ngindir. Tutun t\u0259rkibind\u0259 m\u00fcxt\u0259lif orqanik tur\u015fular, fruktoza, ql\u00fckoza, efir ya\u011flar\u0131, A,C, K, B qrupu vitaminl\u0259ri, fol tur\u015fusu, beta-karotin, fosfor, kalium, maqnezium, kalsium, d\u0259mir, sink var. &nbsp; Bel\u0259 z\u0259ngin t\u0259rkib tutu insan\u0131n bir \u00e7ox orqan v\u0259 sisteml\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn xeyirli&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":509726,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/tut2.jpg",500,350,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/tut2.jpg",500,350,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/tut2.jpg",500,350,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/tut2-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/tut2.jpg",500,350,false],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/tut2.jpg",500,350,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/tut2.jpg",500,350,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/tut2.jpg",500,350,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/tut2-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/tut2.jpg",500,350,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"\u015e\u0259rqd\u0259 bu gil\u0259meyv\u0259 h\u0259l\u0259 q\u0259dim vaxtlardan \u00e7ox m\u0259\u015fhurdur. \u015e\u0259rqd\u0259 tutu &#8220;\u015fah gil\u0259meyv\u0259si&#8221;, &#8220;\u00f6m\u00fcr uzadan gil\u0259meyv\u0259&#8221; adland\u0131r\u0131rd\u0131lar. H\u0259l\u0259 q\u0259dimd\u0259 bu gil\u0259meyv\u0259, onun yarpaqlar\u0131, k\u00f6kl\u0259ri v\u0259 a\u011fac\u0131n\u0131n qab\u0131\u011f\u0131 m\u00fcxt\u0259lif x\u0259st\u0259likl\u0259r zaman\u0131 m\u00fcalic\u0259vi vasit\u0259 kimi istifad\u0259 olunurdu. M\u0259\u015fhur Avisenna bu gil\u0259meyv\u0259ni ya\u015fl\u0131 insanlar \u00fc\u00e7\u00fcn x\u00fcsusil\u0259 xeyirli hesab edirdi. Tut bir \u00e7ox faydal\u0131 vitamin v\u0259 mikroelementl\u0259rl\u0259 z\u0259ngindir. Tutun t\u0259rkibind\u0259&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/509725"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=509725"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/509725\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/509726"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=509725"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=509725"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=509725"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}