{"id":532621,"date":"2022-11-08T10:05:18","date_gmt":"2022-11-08T07:05:18","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=532621"},"modified":"2022-11-08T10:05:18","modified_gmt":"2022-11-08T07:05:18","slug":"ssri-nin-sirri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=532621","title":{"rendered":"SSR\u0130-nin sirri"},"content":{"rendered":"<p><strong>D\u00fcn\u0259n 7 noyabr idi, amma he\u00e7 k\u0259sin yad\u0131na d\u00fc\u015fm\u0259di. Yox, he\u00e7 k\u0259s ay\u0131n ne\u00e7\u0259si oldu\u011funu unutmam\u0131\u015fd\u0131, sad\u0259c\u0259, 7 noyabr\u0131n bir vaxtlar t\u0259qvimd\u0259 q\u0131rm\u0131z\u0131 i\u015far\u0259l\u0259ndiyi, bayram, parad g\u00fcn\u00fc oldu\u011fu yada d\u00fc\u015fm\u0259di.<\/strong><\/p>\n<p>Buna \u201cey gidi d\u00fcnya\u201d qrafas\u0131ndan yana\u015fmaq laz\u0131md\u0131r. H\u0259tta ke\u00e7\u0259n il\u0259 q\u0259d\u0259r \u201cB\u00f6y\u00fck Oktyabr Sosialist \u0130nqilab\u0131\u201d adland\u0131r\u0131lan, b\u00fct\u00fcn s\u00f6zl\u0259rinin ba\u015f h\u0259rfl\u0259ri b\u00f6y\u00fck yaz\u0131lan, \u0259slind\u0259 is\u0259 k\u00f6hn\u0259 t\u0259qviml\u0259 oktyabr\u0131n 25-d\u0259 h\u0259yata ke\u00e7iril\u0259n gec\u0259 \u00e7evrili\u015fini az-az qeyd ed\u0259nl\u0259r d\u0259 vard\u0131. Bu il olmad\u0131.<\/p>\n<p>\u201cGec\u0259 \u00e7evrili\u015fi\u201d ifad\u0259sini havay\u0131 yerd\u0259n i\u015fl\u0259tmir\u0259m, bunu \u201cproletariat\u0131n dahi r\u0259hb\u0259ri\u201d Leninin \u00f6z\u00fc deyib. 1917-ci ilin oktyabr ay\u0131n\u0131n ax\u0131rlar\u0131nda Trotski, Sverdlov, Stalin, Dzerjinski kimi bol\u015fevikl\u0259r g\u00fcnorta \u00fcst\u00fc y\u0131\u011f\u0131\u015f\u0131b Lenin\u0259 dey\u0259nd\u0259 ki, h\u00f6kum\u0259ti g\u00f6t\u00fcrm\u0259k laz\u0131md\u0131r, \u201cdahi strateq\u201d deyib ki, bu g\u00fcn tezdir, sabah gec ola bil\u0259r. Y\u0259ni m\u0259s\u0259l\u0259ni gec\u0259 h\u0259ll etm\u0259k laz\u0131md\u0131r. El\u0259 d\u0259 edibl\u0259r.<\/p>\n<p>Ondan sonra d\u00fcnyan\u0131n \u0259n m\u0259rh\u0259m\u0259tli lideri \u201cd\u0259mir Feliks\u201d\u0259, y\u0259ni Dzerjinskiy\u0259 tap\u015f\u0131r\u0131b ki, \u00e7ar\u0131n m\u0259murlar\u0131n\u0131, zabit v\u0259 \u0259sg\u0259rl\u0259rini, neytral ziyal\u0131lar\u0131, m\u00fclk\u0259darlar\u0131, sahibkarlar\u0131, avaralar\u0131, \u0259yya\u015flar\u0131, fahi\u015f\u0259l\u0259ri v\u0259 sair \u00fcns\u00fcrl\u0259ri s\u0259rb\u0259stc\u0259 q\u0131ra bil\u0259rs\u0259n. (Bu bar\u0259d\u0259 s\u0259n\u0259dl\u0259r, teleqramlar var).<\/p>\n<p>Dzerjinski d\u0259 \u201cv\u0259 sair\u201dl\u0259rd\u0259n ba\u015flay\u0131b, q\u0131ra-q\u0131ra gedib, bir d\u0259 bax\u0131b ki, qa\u00e7an qa\u00e7\u0131b, q\u0131r\u0131lan q\u0131r\u0131l\u0131b, ta q\u0131rma\u011fa adam qalmay\u0131b. Sonradan Nobel \u00f6d\u00fcll\u00fc rus yaz\u0131\u00e7\u0131s\u0131 Aleksandr Soljenits\u0131n o g\u00fcnl\u0259r\u0259 aid \u201cQ\u0131rm\u0131z\u0131 t\u0259k\u0259r\u201d adl\u0131 roman-epopeya da yazaraq sovet liderl\u0259rini t\u0259k\u0259r\u0259 salm\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n<p>Q\u0131rma\u011fa adam qalmayandan sonra estafeti \u0259l\u0259 alan Stalin ke\u00e7ib bol\u015fevikl\u0259ri q\u0131rma\u011fa. O da \u00f6z\u00fcn\u00fc \u201ck\u00f6hn\u0259 lenin\u00e7il\u0259r\u201d sayanlar\u0131 bir-bir d\u0259nl\u0259yib v\u0259 onlr\u0131n yerl\u0259rini \u201cstalin\u00e7ul\u0259r\u201d al\u0131b. \u201cStalin\u00e7il\u0259r\u201din ax\u0131r\u0131na da \u201cxru\u015fov\u00e7ular\u201d \u00e7\u0131x\u0131b, daha sonra hakimiyy\u0259t\u0259 g\u0259l\u0259n \u201cbrejnev\u00e7il\u0259r\u201d g\u00f6r\u00fcbl\u0259r ki, q\u0131rmaqla \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259lmir, el\u0259c\u0259 k\u00f6hn\u0259l\u0259ri v\u0259zif\u0259d\u0259n \u00e7\u0131xarmaqla, imtiyazdan m\u0259hrum etm\u0259kl\u0259 kifay\u0259tl\u0259nibl\u0259r. O adamlar\u0131n \u00e7oxu bu n\u0259d\u0259nl\u0259 q\u0131r\u0131l\u0131blar. H\u0259r\u00e7\u0259nd aralar\u0131nda Molotov, Mikoyan, Malenkov, Kaqanovi\u00e7, Bulqanin, Voro\u015filov kimi \u00fcz\u00fcb\u0259rk adamlar da olub, 85-96 il ya\u015fay\u0131blar.<\/p>\n<p>Ondan sonra d\u00fcnyan\u0131n \u0259n q\u0259ddar, amans\u0131z d\u00f6vl\u0259ti olan SSR\u0130 xeyli m\u00fclayiml\u0259\u015fib, h\u0259liml\u0259\u015fib, yum\u015fal\u0131b, ta h\u0259r d\u0259qiq\u0259 adamlar\u0131 tutub g\u00fcll\u0259l\u0259m\u0259yibl\u0259r, int\u0259has\u0131, 20 q\u0259piklik k\u0259m-k\u0259sir\u0259 g\u00f6r\u0259 ticar\u0259t\u00e7il\u0259ri, m\u00fchasibl\u0259ri tutub t\u00fcrm\u0259y\u0259 basmaq \u015fak\u0259rl\u0259rind\u0259n \u0259l \u00e7\u0259k\u0259 bilm\u0259yibl\u0259r. Bu da ona g\u00f6r\u0259 vacib olub ki, adamlar\u0131 \u00f6zba\u015f\u0131na qoyanda olmurmu\u015f, bu g\u00fcn d\u00f6vl\u0259td\u0259n 20 q\u0259pik o\u011furlayan adam sabah 20 mini qapazlay\u0131rm\u0131\u015f.<\/p>\n<p>Bax, SSR\u0130-nin h\u0259l\u0259 d\u0259 nostalji il\u0259 xat\u0131rlanmas\u0131n\u0131n sirri bundad\u0131r. Har\u0131nl\u0131q ed\u0259n, quduran, camaata s\u0259rv\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n adamlar\u0131 bir g\u00fcn \u00e7a\u011f\u0131r\u0131rd\u0131lar b\u00fcro iclas\u0131na, \u0259vv\u0259lc\u0259 partbiletini \u0259lind\u0259n al\u0131rd\u0131lar, sonra i\u015fini verirdil\u0259r prokurorlu\u011fa, a\u011f\u0131r madd\u0259l\u0259rl\u0259 bas\u0131rd\u0131lar t\u00fcrm\u0259y\u0259.<\/p>\n<p>Bu \u00fczd\u0259n idi ki, o d\u00f6vr\u00fcn varl\u0131 adamlar\u0131 Tolyattid\u0259 burax\u0131lan adi \u201cJiquli\u201dni qorxa-qorxa, hans\u0131sa z\u0259hm\u0259tke\u015f qohumlar\u0131n\u0131n ad\u0131na al\u0131rd\u0131lar \u2013 prokuror istintaqa \u00e7a\u011f\u0131rsa, desinl\u0259r, m\u0259nim deyil.<\/p>\n<p>V\u0259zif\u0259 adamlar\u0131 h\u0259r rayonda bir 5-10 milyonluq villa tikdir\u0259 bil\u0259rdil\u0259rmi? \u018fsla. He\u00e7 adic\u0259 ikim\u0259rt\u0259b\u0259li ev tikdir\u0259 bilmirdil\u0259r. Qorxurdular.<\/p>\n<p>Haz\u0131rda \u00c7ind\u0259 h\u0259l\u0259 d\u0259 el\u0259dir. H\u0259r ay bir m\u0259murun k\u00fclli miqdarda r\u00fc\u015fv\u0259txorluq \u00fcst\u00fcnd\u0259 tutuldu\u011fu v\u0259 g\u00fcll\u0259l\u0259ndiyi bar\u0259d\u0259 x\u0259b\u0259r g\u0259lir.<\/p>\n<p>Amma biz o m\u0259\u015f\u0259qq\u0259tli g\u00fcnl\u0259ri \u00e7oxdan gerid\u0259 qoymu\u015fuq. \u0130ndi r\u00fc\u015fv\u0259txor v\u0259 korrupsionerl\u0259rmiz m\u00fcst\u0259qildirl\u0259r, a\u011f g\u00fcn\u0259 \u00e7\u0131x\u0131blar, ist\u0259dikl\u0259ri q\u0259d\u0259r talaya, toplaya, b\u00f6l\u0259, \u00e7\u0131xa, qatlaya bil\u0259rl\u0259r, qudur\u011fanl\u0131q etm\u0259s\u0259l\u0259r, t\u0259vaz\u00f6karl\u0131q ets\u0259l\u0259r, he\u00e7 kimin onlarla i\u015fi olmayacaq. D\u00fczd\u00fcr, b\u0259z\u0259n onlar\u0131 tuturlar, amma \u0259vv\u0259lki ill\u0259rd\u0259ki kimi g\u00fcll\u0259l\u0259mirl\u0259r, 15 il h\u0259bs c\u0259zas\u0131 vermirl\u0259r. 5-6 il i\u015f verirl\u0259r, o da 1-2 il yat\u0131b \u00e7\u0131x\u0131r (\u0259g\u0259r siyasi iddialar\u0131 olmay\u0131bsa).<\/p>\n<p>SSR\u0130 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 is\u0259 (Qorba\u00e7ova q\u0259d\u0259r) onlar\u0131 g\u00fcll\u0259l\u0259yirdil\u0259r. M\u0259rh\u0259m\u0259tli xalq\u0131m\u0131z ist\u0259yir ki, el\u0259 adamlar yen\u0259 d\u0259 g\u00fcll\u0259l\u0259nsinl\u0259r. Bizim camaat g\u00f6z\u00fctoxdur, milyon\u00e7u olmaq ist\u0259mir, amma k\u00fctl\u0259vi \u015f\u0259kild\u0259 ist\u0259yir ki, he\u00e7 kim xalq\u0131n pullar\u0131n\u0131 o\u011furlamaq hesab\u0131na milyon\u00e7u olmas\u0131n, saraylarda ya\u015famas\u0131n, \u00f6vladlar\u0131na tank boyda ma\u015f\u0131nlar almas\u0131nlar ki, onlar da piyadalar\u0131n belind\u0259n ke\u00e7\u0259c\u0259k q\u0259d\u0259r har\u0131nlamas\u0131nlar.<\/p>\n<p>SSR\u0130-nin sevimli olmas\u0131n\u0131n sirri bundad\u0131r. SSR\u0130-d\u0259 r\u0259smi milyon\u00e7ular yox idi, yax\u015f\u0131 dolananlar vard\u0131, q\u0131rm\u0131z\u0131 direktorlar, r\u0259hb\u0259r \u015f\u0259xsl\u0259r vard\u0131, yax\u015f\u0131 ya\u015fay\u0131rd\u0131lar, b\u0259z\u0259n haqs\u0131zl\u0131q, insafs\u0131zl\u0131q da edirdil\u0259r. Amma xalq bir g\u00fcn onlar\u0131n i\u015fd\u0259n g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u00fcb adi t\u0259qa\u00fcd\u00e7\u00fcy\u0259 \u00e7evrildikl\u0259rini g\u00f6r\u0259nd\u0259 q\u0259z\u0259bi soyuyurdu. \u0130ndikil\u0259r camaat\u0131 \u00e7ox \u0259s\u0259bil\u0259\u015fdirir, t\u00fcrm\u0259d\u0259n \u00e7\u0131x\u0131r, biznesmen olurlar, partiya yarad\u0131rlar.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>D\u00fcn\u0259n 7 noyabr idi, amma he\u00e7 k\u0259sin yad\u0131na d\u00fc\u015fm\u0259di. Yox, he\u00e7 k\u0259s ay\u0131n ne\u00e7\u0259si oldu\u011funu unutmam\u0131\u015fd\u0131, sad\u0259c\u0259, 7 noyabr\u0131n bir vaxtlar t\u0259qvimd\u0259 q\u0131rm\u0131z\u0131 i\u015far\u0259l\u0259ndiyi, bayram, parad g\u00fcn\u00fc oldu\u011fu yada d\u00fc\u015fm\u0259di. Buna \u201cey gidi d\u00fcnya\u201d qrafas\u0131ndan yana\u015fmaq laz\u0131md\u0131r. H\u0259tta ke\u00e7\u0259n il\u0259 q\u0259d\u0259r \u201cB\u00f6y\u00fck Oktyabr Sosialist \u0130nqilab\u0131\u201d adland\u0131r\u0131lan, b\u00fct\u00fcn s\u00f6zl\u0259rinin ba\u015f h\u0259rfl\u0259ri b\u00f6y\u00fck yaz\u0131lan, \u0259slind\u0259 is\u0259 k\u00f6hn\u0259 t\u0259qviml\u0259 oktyabr\u0131n 25-d\u0259 h\u0259yata ke\u00e7iril\u0259n gec\u0259 \u00e7evrili\u015fini az-az qeyd ed\u0259nl\u0259r d\u0259 vard\u0131. Bu il olmad\u0131. \u201cGec\u0259 \u00e7evrili\u015fi\u201d ifad\u0259sini havay\u0131 yerd\u0259n i\u015fl\u0259tmir\u0259m, bunu \u201cproletariat\u0131n dahi r\u0259hb\u0259ri\u201d Leninin \u00f6z\u00fc deyib. 1917-ci ilin oktyabr ay\u0131n\u0131n ax\u0131rlar\u0131nda Trotski, Sverdlov,&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":532622,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/2284822b8ea1a9ce2a58a2e7a66145b2.jpg",640,480,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/2284822b8ea1a9ce2a58a2e7a66145b2.jpg",640,480,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/2284822b8ea1a9ce2a58a2e7a66145b2.jpg",640,480,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/2284822b8ea1a9ce2a58a2e7a66145b2-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/2284822b8ea1a9ce2a58a2e7a66145b2-487x365.jpg",487,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/2284822b8ea1a9ce2a58a2e7a66145b2.jpg",640,480,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/2284822b8ea1a9ce2a58a2e7a66145b2.jpg",640,480,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/2284822b8ea1a9ce2a58a2e7a66145b2.jpg",640,480,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/2284822b8ea1a9ce2a58a2e7a66145b2-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/2284822b8ea1a9ce2a58a2e7a66145b2.jpg",640,480,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"D\u00fcn\u0259n 7 noyabr idi, amma he\u00e7 k\u0259sin yad\u0131na d\u00fc\u015fm\u0259di. Yox, he\u00e7 k\u0259s ay\u0131n ne\u00e7\u0259si oldu\u011funu unutmam\u0131\u015fd\u0131, sad\u0259c\u0259, 7 noyabr\u0131n bir vaxtlar t\u0259qvimd\u0259 q\u0131rm\u0131z\u0131 i\u015far\u0259l\u0259ndiyi, bayram, parad g\u00fcn\u00fc oldu\u011fu yada d\u00fc\u015fm\u0259di. Buna \u201cey gidi d\u00fcnya\u201d qrafas\u0131ndan yana\u015fmaq laz\u0131md\u0131r. H\u0259tta ke\u00e7\u0259n il\u0259 q\u0259d\u0259r \u201cB\u00f6y\u00fck Oktyabr Sosialist \u0130nqilab\u0131\u201d adland\u0131r\u0131lan, b\u00fct\u00fcn s\u00f6zl\u0259rinin ba\u015f h\u0259rfl\u0259ri b\u00f6y\u00fck yaz\u0131lan, \u0259slind\u0259 is\u0259 k\u00f6hn\u0259&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/532621"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=532621"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/532621\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/532622"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=532621"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=532621"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=532621"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}