{"id":544749,"date":"2022-12-13T07:17:04","date_gmt":"2022-12-13T04:17:04","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=544749"},"modified":"2022-12-13T07:17:04","modified_gmt":"2022-12-13T04:17:04","slug":"az%c9%99rbaycan-avropani-xilas-edir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=544749","title":{"rendered":"Az\u0259rbaycan Avropan\u0131 xilas edir"},"content":{"rendered":"<p>M\u00fcasir d\u00fcnyada ya\u015fanan geosiyasi prosesl\u0259r, enerji t\u0259dar\u00fck\u00fcnd\u0259 ba\u015f ver\u0259n q\u0131r\u0131lmalar bu sah\u0259ni daha da vacib m\u00fcst\u0259viy\u0259 qald\u0131r\u0131b. Bu x\u00fcsusda Az\u0259rbaycana maraq b\u00f6y\u00fckd\u00fcr. Haz\u0131rk\u0131 \u015f\u0259raitd\u0259 enerji t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyini milli t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyin \u0259sas elementl\u0259rind\u0259n hesab ed\u0259n Az\u0259rbaycan Avropa \u0130ttifaq\u0131n\u0131n (A\u0130) enerji t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyind\u0259 \u00f6z f\u0259al rolu il\u0259 se\u00e7ilir. R\u0259smi Bak\u0131ya qaz t\u0259dar\u00fck\u00fcn\u00fcn art\u0131r\u0131lmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 \u00e7ox sayl\u0131 m\u00fcraci\u0259tl\u0259r daxil olur. Bu bax\u0131mdan Az\u0259rbaycan v\u0259 A\u0130 aras\u0131nda enerji t\u0259minat\u0131 sah\u0259sind\u0259 strateji \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n yeni m\u0259rh\u0259l\u0259si yaran\u0131b. Az\u0259rbaycan da \u00f6z n\u00f6vb\u0259sind\u0259 enerji resurslar\u0131n\u0131n n\u0259qlind\u0259ki h\u0259cmin art\u0131r\u0131lmas\u0131nda maraql\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Prezident \u0130lham \u018fliyevin qeyd etdiyi kimi, Az\u0259rbaycan Avropa \u0130ttifaq\u0131 r\u0259smil\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n etibarl\u0131 t\u0259r\u0259fda\u015f kimi art\u0131q tan\u0131n\u0131r v\u0259 qiym\u0259tl\u0259ndirilir: \u201cBizim qaz ehtiyatlar\u0131m\u0131z \u00e7ox z\u0259ngindir v\u0259 haz\u0131rda h\u0259m TAP, h\u0259m TANAP qaz k\u0259m\u0259rl\u0259rinin iki d\u0259f\u0259y\u0259 geni\u015fl\u0259ndirilm\u0259si m\u0259s\u0259l\u0259si m\u00fczakir\u0259 olunur. C\u0259nub Qaz D\u0259hlizi layih\u0259si c\u0259mi iki il\u0259 yax\u0131nd\u0131r ki, istismardad\u0131r. Amma art\u0131q C\u0259nub Qaz D\u0259hlizinin ayr\u0131lmaz hiss\u0259si olan h\u0259r iki k\u0259m\u0259rin geni\u015fl\u0259ndirilm\u0259si m\u00fczakir\u0259 olunur. Bu, onu g\u00f6st\u0259rir ki, buna b\u00f6y\u00fck ehtiyac var, t\u0259l\u0259bat var. Az\u0259rbaycan Avropa \u0130ttifaq\u0131 r\u0259smil\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n etibarl\u0131 t\u0259r\u0259fda\u015f kimi art\u0131q tan\u0131n\u0131r v\u0259 qiym\u0259tl\u0259ndirilir. \u018flb\u0259tt\u0259 ki, biz d\u0259 bu m\u0259suliyy\u0259ti yax\u015f\u0131 ba\u015fa d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fck\u201d.<\/p>\n<p>M\u0259lumdur ki, Az\u0259rbaycan \u00fc\u00e7 b\u00f6y\u00fck qaz k\u0259m\u0259ri layih\u0259sinin m\u00fc\u0259llifidir. Bunlardan biri C\u0259nub-Qaz D\u0259hlizi adlanan \u00fc\u00e7 boru k\u0259m\u0259rind\u0259n ibar\u0259t inteqrasiya edilmi\u015f boru k\u0259m\u0259rl\u0259ri sistemidir. Dig\u0259ri C\u0259nubi Qafqaz Boru K\u0259m\u0259ridir. Dig\u0259ri is\u0259 Trans-Anadolu v\u0259 Trans Qafqaz boru k\u0259m\u0259rl\u0259ridir. Bu k\u0259m\u0259rl\u0259r d\u0259 m\u0259hz \u0130taliyaya q\u0259d\u0259r uzan\u0131r. Bunlar t\u0259qrib\u0259n 3500 km uzunlu\u011funda olan m\u00fcr\u0259kk\u0259b texniki infrastrukturdad\u0131r. Az\u0259rbaycan\u0131n qaz ehtiyatlar\u0131 t\u0259qrib\u0259n 2.6 trilyon kubmetr h\u0259cmind\u0259dir. Bu da Az\u0259rbaycan\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 &#8211;\u00a0 n\u00f6vb\u0259ti onillikd\u0259 Avropan\u0131n qaz t\u0259chizat\u0131nda v\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyind\u0259 yax\u0131ndan i\u015ftirak etm\u0259sin\u0259 imkan ver\u0259c\u0259k.<\/p>\n<p>Qeyd ed\u0259k ki, C\u0259nub Qaz D\u0259hlizinin son seqmenti olan Trans-Adriatik Qaz Boru K\u0259m\u0259ri (TAP) layih\u0259sind\u0259 \u0259sas geosiyasi aktorlardan biri d\u0259 \u0130taliyad\u0131r. H\u0259m\u00e7inin Az\u0259rbaycan\u0131n \u0130taliyan\u0131n enerji t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyind\u0259 oynad\u0131\u011f\u0131 rol da ciddi \u0259h\u0259miyy\u0259t\u0259 malikdir. Haz\u0131rda Avropada ya\u015fanan enerji b\u00f6hran\u0131 \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 Az\u0259rbaycan qaz\u0131n\u0131n \u0130taliyaya n\u0259qli v\u0259 bu \u00f6lk\u0259nin illik t\u0259l\u0259bat\u0131n\u0131n t\u0259xmin\u0259n 10 faizini t\u0259min etm\u0259si r\u0259smi Roma t\u0259r\u0259find\u0259n y\u00fcks\u0259k qiym\u0259tl\u0259ndirilir. 31 dekabr 2020-ci il tarixind\u0259n &#8211; kommersiya istismar\u0131na ba\u015flanandan bu g\u00fcn\u0259 q\u0259d\u0259r TAP il\u0259 18,5 milyard kubmetr qaz n\u0259ql edilib ki, bunun da t\u0259xmin\u0259n 16 milyard kubmetri \u0130taliyan\u0131n pay\u0131na d\u00fc\u015f\u00fcb. Az\u0259rbaycan\u0131n energetika naziri P\u0259rviz \u015eahbazov 2022-ci ilin sonunad\u0259k \u0130taliyaya q\u0131sa v\u0259 uzunm\u00fcdd\u0259tli m\u00fcqavil\u0259l\u0259r \u00fczr\u0259 qaz ixrac\u0131n\u0131n 9,5 milyard kubmetr proqnozla\u015fd\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131, TAP-\u0131n \u00f6t\u00fcr\u00fcc\u00fcl\u00fck g\u00fcc\u00fcn\u00fcn art\u0131r\u0131lmas\u0131 hesab\u0131na is\u0259 t\u0259kc\u0259 \u0130taliyan\u0131n deyil, Avropan\u0131n dig\u0259r \u00f6lk\u0259l\u0259rinin d\u0259 daha \u00e7ox t\u0259bii qazla t\u0259chizat\u0131n\u0131n m\u00fcmk\u00fcn ola bil\u0259c\u0259yini bildirib.<\/p>\n<p>Serbiya da Az\u0259rbaycandan qaz t\u0259dar\u00fck\u00fcnd\u0259 maraql\u0131 olan \u00f6lk\u0259l\u0259r s\u0131ras\u0131nda yer al\u0131r. C\u0259nub Qaz D\u0259hlizin\u0259 inteqrasiya Serbiyan\u0131n enerji t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fch\u00fcm \u0259h\u0259miyy\u0259t da\u015f\u0131y\u0131r. Serbiya-Bolqar\u0131stan (Ni\u015f-Dimitrovqrad) qaz k\u0259m\u0259ri, el\u0259c\u0259 d\u0259 Serbiya- Rum\u0131niya v\u0259 dig\u0259r interkonnektorlar bu \u00f6lk\u0259 il\u0259 yana\u015f\u0131, dig\u0259r d\u00f6vl\u0259tl\u0259rin d\u0259 Az\u0259rbaycandan uzanan alternativ mar\u015fruta inteqrasiyas\u0131n\u0131 t\u0259min ed\u0259c\u0259k.<\/p>\n<p>\u0130ndiki reall\u0131qlar fonunda C\u0259nub Qaz D\u0259hlizi vasit\u0259sil\u0259 Az\u0259rbaycandan \u201cmavi yanacaq\u201d t\u0259dar\u00fck\u00fcn\u00fc art\u0131rmaq ist\u0259y\u0259n Avropa \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259n biri d\u0259 Bolqar\u0131stand\u0131r. Bu \u00f6lk\u0259 Rusiyadan ild\u0259 t\u0259xmin\u0259n 3 milyard kubmetr \u201cmavi yanacaq\u201d idxal edirdi. M\u0259lum g\u0259rginlikl\u0259rd\u0259n sonra Bolqar\u0131stan alternativ m\u0259nb\u0259 kimi Az\u0259rbaycana \u00fcz tutub. Bu \u00f6lk\u0259 Az\u0259rbaycan qaz\u0131n\u0131 daha b\u00f6y\u00fck h\u0259cmd\u0259 Yunan\u0131stan-Bolqar\u0131stan interkonnektoru (IGB) vasit\u0259sil\u0259 alma\u011f\u0131 planla\u015fd\u0131r\u0131r. Bolqar\u0131stan h\u00f6kum\u0259tinin r\u0259smil\u0259rinin bildirdikl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, Az\u0259rbaycandan \u201cmavi yanacaq\u201d idxal\u0131 a\u015fa\u011f\u0131 qiym\u0259tl\u0259r v\u0259 daha \u00e7ox enerji m\u00fcst\u0259qilliyi dem\u0259kdir.<\/p>\n<p>Xat\u0131rladaq ki, Bolqar\u0131stan Az\u0259rbaycanla ild\u0259 bir milyard kubmetr qaz\u0131n t\u0259dar\u00fck\u00fcn\u0259 dair m\u00fcqavil\u0259 imzalay\u0131b. Eyni zamanda, Bolqar\u0131stan respublikam\u0131zdan \u0259lav\u0259 qaz h\u0259cml\u0259ri almaq niyy\u0259tini d\u0259 bildirib. C\u0259nub Qaz D\u0259hlizinin qollar\u0131ndan biri kimi Bolqar\u0131stana \u201cmavi yanacaq\u201d da\u015f\u0131yacaq IGB -nin illik \u00f6t\u00fcrm\u0259 g\u00fcc\u00fc 3 milyard kubmetr t\u0259\u015fkil ed\u0259c\u0259k. Haz\u0131rda IGB-nin tikintisind\u0259 i\u015fl\u0259r son m\u0259rh\u0259l\u0259d\u0259dir, layih\u0259nin 90-95 faizi icra olunub. G\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 is\u0259 onun \u00f6t\u00fcr\u00fcc\u00fcl\u00fck g\u00fcc\u00fcn\u00fc 5 milyard kubmetr\u0259 \u00e7atd\u0131rmaq m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Bolqar\u0131stan\u0131n ba\u015f naziri Kiril Petkov Az\u0259rbaycan qaz\u0131n\u0131n \u00f6lk\u0259sin\u0259 n\u0259qlini n\u0259z\u0259rd\u0259 tutan v\u0259 TAP boru k\u0259m\u0259rin\u0259 qo\u015fulacaq Yunan\u0131stan-Bolqar\u0131stan \u0130nterkonnektoru layih\u0259sinin icras\u0131 bar\u0259d\u0259 dan\u0131\u015faraq boru k\u0259m\u0259rinin kommersiya istismar\u0131na haz\u0131r olmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn laz\u0131mi add\u0131mlar\u0131n at\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildirib.<\/p>\n<p>B\u00fct\u00f6vl\u00fckd\u0259, Az\u0259rbaycandan qaz t\u0259dar\u00fck\u00fcnd\u0259 maraql\u0131 olan \u00f6lk\u0259l\u0259rin say\u0131 kifay\u0259t q\u0259d\u0259r \u00e7oxdur v\u0259 bu siyah\u0131 artmaqdad\u0131r. Almaniya, Niderland, Moldova, \u0130sve\u00e7r\u0259 v\u0259 Avstriya kimi \u00f6lk\u0259l\u0259r d\u0259 respublikam\u0131zdan \u201cmavi yanacaq\u201d idxal\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 niyy\u0259tl\u0259rini ifad\u0259 edibl\u0259r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>M\u00fcasir d\u00fcnyada ya\u015fanan geosiyasi prosesl\u0259r, enerji t\u0259dar\u00fck\u00fcnd\u0259 ba\u015f ver\u0259n q\u0131r\u0131lmalar bu sah\u0259ni daha da vacib m\u00fcst\u0259viy\u0259 qald\u0131r\u0131b. Bu x\u00fcsusda Az\u0259rbaycana maraq b\u00f6y\u00fckd\u00fcr. Haz\u0131rk\u0131 \u015f\u0259raitd\u0259 enerji t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyini milli t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyin \u0259sas elementl\u0259rind\u0259n hesab ed\u0259n Az\u0259rbaycan Avropa \u0130ttifaq\u0131n\u0131n (A\u0130) enerji t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyind\u0259 \u00f6z f\u0259al rolu il\u0259 se\u00e7ilir. R\u0259smi Bak\u0131ya qaz t\u0259dar\u00fck\u00fcn\u00fcn art\u0131r\u0131lmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 \u00e7ox sayl\u0131 m\u00fcraci\u0259tl\u0259r daxil olur. Bu bax\u0131mdan Az\u0259rbaycan v\u0259 A\u0130 aras\u0131nda enerji t\u0259minat\u0131 sah\u0259sind\u0259 strateji \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011f\u0131n yeni m\u0259rh\u0259l\u0259si yaran\u0131b. Az\u0259rbaycan da \u00f6z n\u00f6vb\u0259sind\u0259 enerji resurslar\u0131n\u0131n n\u0259qlind\u0259ki h\u0259cmin art\u0131r\u0131lmas\u0131nda maraql\u0131d\u0131r. Prezident \u0130lham \u018fliyevin qeyd etdiyi kimi, Az\u0259rbaycan Avropa \u0130ttifaq\u0131 r\u0259smil\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":544750,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/afb0b97d162637579079042754610304596.jpg",975,540,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/afb0b97d162637579079042754610304596.jpg",975,540,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/afb0b97d162637579079042754610304596.jpg",975,540,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/afb0b97d162637579079042754610304596-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/afb0b97d162637579079042754610304596-660x365.jpg",660,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/afb0b97d162637579079042754610304596-840x465.jpg",640,354,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/afb0b97d162637579079042754610304596.jpg",975,540,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/afb0b97d162637579079042754610304596.jpg",975,540,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/afb0b97d162637579079042754610304596-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/afb0b97d162637579079042754610304596.jpg",975,540,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"M\u00fcasir d\u00fcnyada ya\u015fanan geosiyasi prosesl\u0259r, enerji t\u0259dar\u00fck\u00fcnd\u0259 ba\u015f ver\u0259n q\u0131r\u0131lmalar bu sah\u0259ni daha da vacib m\u00fcst\u0259viy\u0259 qald\u0131r\u0131b. Bu x\u00fcsusda Az\u0259rbaycana maraq b\u00f6y\u00fckd\u00fcr. Haz\u0131rk\u0131 \u015f\u0259raitd\u0259 enerji t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyini milli t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyin \u0259sas elementl\u0259rind\u0259n hesab ed\u0259n Az\u0259rbaycan Avropa \u0130ttifaq\u0131n\u0131n (A\u0130) enerji t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyind\u0259 \u00f6z f\u0259al rolu il\u0259 se\u00e7ilir. R\u0259smi Bak\u0131ya qaz t\u0259dar\u00fck\u00fcn\u00fcn art\u0131r\u0131lmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 \u00e7ox sayl\u0131 m\u00fcraci\u0259tl\u0259r daxil olur.&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/544749"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=544749"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/544749\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/544750"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=544749"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=544749"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=544749"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}