{"id":554743,"date":"2023-01-14T11:22:05","date_gmt":"2023-01-14T08:22:05","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=554743"},"modified":"2023-01-14T11:22:05","modified_gmt":"2023-01-14T08:22:05","slug":"az%c9%99rbaycanda-koronavirusdan-ol%c9%99nl%c9%99r-artib-s%c9%99b%c9%99b","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=554743","title":{"rendered":"Az\u0259rbaycanda koronavirusdan \u00f6l\u0259nl\u0259r art\u0131b &#8211; S\u0259b\u0259b"},"content":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycanda koronavirus (COVID-19) infeksiyas\u0131na yoluxmalar bir m\u00fcdd\u0259tdir 2-r\u0259q\u0259mli g\u00f6st\u0259rici s\u0259viyy\u0259sind\u0259dir. Ancaq v\u0259fat ed\u0259nl\u0259rin say\u0131nda son g\u00fcnl\u0259r art\u0131m m\u00fc\u015fahid\u0259 edilir. Halbuki uzun m\u00fcdd\u0259t \u00f6l\u00fcm hallar\u0131 qeyd\u0259 al\u0131nm\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p><strong>Bel\u0259 ki, sra\u011fag\u00fcn 62 yeni yoluxma fakt\u0131 qeyd\u0259 al\u0131n\u0131b, 28 n\u0259f\u0259r m\u00fcalic\u0259 olunaraq sa\u011fal\u0131b v\u0259 COVID-19 \u00fc\u00e7\u00fcn g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u0259n analiz n\u00fcmun\u0259l\u0259ri m\u00fcsb\u0259t \u00e7\u0131xm\u0131\u015f 6 n\u0259f\u0259r v\u0259fat edib. D\u00fcn\u0259n is\u0259 80 n\u0259f\u0259r yoluxub, daha 4 n\u0259f\u0259r d\u00fcnyas\u0131n\u0131 d\u0259yi\u015fib. B\u0259s \u00f6l\u00fcm s\u0259b\u0259bl\u0259ri n\u0259 il\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r? V\u0259fat ed\u0259nl\u0259r hans\u0131 qrup x\u0259st\u0259l\u0259rdi, ya\u015f kateqoriyalar\u0131 nec\u0259dir?<\/strong><\/p>\n<p><strong><img src=\"https:\/\/files.modern.az\/articles\/2022\/02\/16\/1645013797_274182734_5401891279835131_5031786444766386481_n.jpg\" alt=\"T\u018fB\u0130B-\u0259 t\u0259yinat alan Zamir\u0259 Adilova: \u201cB\u00fct\u00fcn t\u0259klif v\u0259 iradlara a\u00e7\u0131\u011fam\u201d\" \/><\/strong><\/p>\n<p><strong>Zamir\u0259 Adilova: \u201c\u00d6l\u00fcm hallar\u0131 \u0259sas\u0259n evd\u0259 yanl\u0131\u015f m\u00fcalic\u0259 alm\u0131\u015f, a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f, yana\u015f\u0131 x\u0259st\u0259likl\u0259ri olan insanlar aras\u0131nda \u00fcst\u00fcnl\u00fck t\u0259\u015fkil edir\u201d<\/strong><\/p>\n<p>T\u018fB\u0130B-in \u0130ctimaiyy\u0259tl\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259r v\u0259 marketinq departamentinin r\u0259hb\u0259ri Zamir\u0259 \u018fdilova \u201cYeni M\u00fcsavat\u201da a\u00e7\u0131qlamas\u0131na deyib ki, g\u00fcnd\u0259lik yoluxma, sa\u011falanlar v\u0259 \u00f6l\u00fcm hallar\u0131 bir-biril\u0259 \u0259laq\u0259li deyil: \u201cBu g\u00fcn v\u0259fat ed\u0259n insan bu g\u00fcn virusa yoluxub dem\u0259k deyil. D\u00fcn\u0259nki tarixd\u0259 v\u0259fat ed\u0259n v\u0259t\u0259nda\u015f ola bil\u0259r ki, on g\u00fcnd\u00fcr reanimasiya \u015f\u00f6b\u0259sind\u0259 m\u00fcalic\u0259 al\u0131b v\u0259 ya x\u0259st\u0259lik d\u00f6vr\u00fcn\u00fc evd\u0259 ke\u00e7irib, a\u011f\u0131rla\u015fd\u0131qdan sonra tibb m\u00fc\u0259ssis\u0259sin\u0259 m\u00fcraci\u0259t edib. B\u0259z\u0259n x\u0259st\u0259xanaya daxil olub tez bir zamanda \u00f6l\u0259nl\u0259r d\u0259 olub. Amma bu da \u0259ks\u0259r vaxtlarda h\u0259min \u015f\u0259xsin evind\u0259 yanl\u0131\u015f m\u00fcalic\u0259 almas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 olub. \u00d6l\u00fcm hallar\u0131 \u0259sas\u0259n evd\u0259 yanl\u0131\u015f m\u00fcalic\u0259 alm\u0131\u015f, a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f, yana\u015f\u0131, xroniki x\u0259st\u0259likl\u0259ri olan v\u0259 ya\u015fl\u0131 insanlar aras\u0131nda \u00fcst\u00fcnl\u00fck t\u0259\u015fkil edir\u201d.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/ikisahil.az\/upload\/\/2021\/11\/29\/\/-1feb4cdd163818879283345098910404447.jpg\" alt=\"\u0130randa v\u0259ba yay\u0131l\u0131r - Az\u0259rbaycana da t\u0259hl\u00fck\u0259 var\" width=\"822\" height=\"546\" \/><\/p>\n<p><strong>M\u0259rdan \u018fliyev: \u201cKoronavirus daha \u00e7ox ya\u015fl\u0131 x\u0259st\u0259l\u0259ri v\u0259 risk qrupuna daxil olan \u015f\u0259xsl\u0259ri yoluxdurub\u201d<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u0130nfeksionist-hepatoloq M\u0259rdan \u018fliyev m\u00f6vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131 \u201cYeni M\u00fcsavat\u201da dedi ki, \u00f6l\u00fcm say\u0131nda art\u0131m daha \u00e7ox ya\u015fl\u0131 \u015f\u0259xsl\u0259r, xroniki x\u0259st\u0259liyi olanlar, immun sistemi z\u0259if olanlar, onkoloji x\u0259st\u0259l\u0259r aras\u0131nda ba\u015f verir:<\/strong>\u00a0\u201c\u00c7\u00fcnki haz\u0131rda daha y\u00fcng\u00fcl koronavirus m\u00fc\u015fahid\u0259 edirik. Bu virusun h\u0259m patogenliyi, h\u0259m d\u0259 virulentliyi daha a\u015fa\u011f\u0131d\u0131r. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 \u00f6ld\u00fcr\u00fcc\u00fcl\u00fck qabiliyy\u0259ti z\u0259ifdir. Bel\u0259 olan halda daha a\u011f\u0131r x\u0259st\u0259l\u0259r, ya\u015fl\u0131lar bu x\u0259st\u0259likd\u0259n v\u0259fat edir. \u00d6l\u00fcm say\u0131nda artma t\u0259sad\u00fcfi d\u0259 ola bil\u0259r. Bir-iki g\u00fcn bu statistika davam ed\u0259 bil\u0259r, sonra azala da bil\u0259r. Bu aralar m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr ki, koronovirus daha \u00e7ox ya\u015fl\u0131 x\u0259st\u0259l\u0259ri v\u0259 risk qrupuna daxil olan \u015f\u0259xsl\u0259ri yoluxdurub, ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 yoluxanlar aras\u0131nda \u00f6l\u00fcm hallar\u0131 da \u00e7ox olub. Ola bilsin ki, \u00f6l\u00fcm g\u00f6st\u0259ricisi yax\u0131n g\u00fcnl\u0259rd\u0259 a\u015fa\u011f\u0131 d\u00fc\u015fs\u00fcn. H\u0259m d\u0259 ad\u0259t\u0259n v\u0259fat ed\u0259nl\u0259r daha uzunm\u00fcdd\u0259tli x\u0259st\u0259xanalarda yatanlard\u0131r. Burada soyuq havalar\u0131n da rolu var. \u00c7\u00fcnki soyu\u011fun t\u0259siri x\u0259st\u0259liyi bir q\u0259d\u0259r d\u0259 a\u011f\u0131rla\u015fd\u0131r\u0131r. \u00d6t\u0259n bir h\u0259ft\u0259 \u0259razind\u0259 soyuq qarl\u0131 havalar da \u00f6z t\u0259sirini g\u00f6st\u0259r\u0259 bil\u0259r\u201d.<\/p>\n<p><strong>H\u0259kim \u00f6lk\u0259d\u0259 yay\u0131lan virusun koronovirusun yeni \u015ftamlar\u0131n\u0131n olub-olmamas\u0131na da m\u00fcnasib\u0259t bildirib:<\/strong>\u00a0\u201cHaz\u0131rda \u00f6lk\u0259mizd\u0259 yay\u0131lan x\u0259st\u0259liyin \u0259lam\u0259tl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259 qrip, paraqrip, adenovirus ya da respirator sinsitial virus oldu\u011funu ehtimal etm\u0259k olar. Amma daha \u00e7ox Respirator Sinsitial Virus infeksiyas\u0131n\u0131n \u00fcz\u0259rind\u0259 durmaq laz\u0131md\u0131r. Bu virus h\u0259m b\u00f6y\u00fckl\u0259r\u0259 h\u0259m d\u0259 u\u015faqlara yoluxur. Ki\u00e7ik ya\u015fl\u0131 u\u015faqlar v\u0259 65 ya\u015fdan yuxar\u0131 b\u00f6y\u00fckl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn daha a\u011f\u0131r gedi\u015flidir. Pnevmoniya, t\u0259n\u0259ff\u00fcs \u00e7at\u0131\u015fmazl\u0131\u011f\u0131 il\u0259 a\u011f\u0131rla\u015fa bilir. X\u0259st\u0259lik \u00e7ox vaxt bir ne\u00e7\u0259 g\u00fcnl\u00fck bo\u011faz a\u011fr\u0131s\u0131 il\u0259 t\u0259dric\u0259n ba\u015flay\u0131r, bird\u0259n \u015fidd\u0259tl\u0259nir. B\u0259d\u0259n h\u0259rar\u0259tinin y\u00fcks\u0259lm\u0259si, bo\u011faz a\u011fr\u0131s\u0131, burun axmas\u0131, burun tutulmas\u0131, k\u0259skin bronxit \u0259lam\u0259tl\u0259ri (b\u0259l\u011f\u0259mli \u00f6sk\u00fcr\u0259k) m\u00fc\u015fahid\u0259 edilir. \u00d6sk\u00fcr\u0259k x\u0259st\u0259lik sa\u011fald\u0131qdan sonra da uzun m\u00fcdd\u0259t qal\u0131r. Bu virus ki\u00e7ik bronxlar\u0131 tutdu\u011fundan t\u0259n\u0259ff\u00fcs zaman\u0131 x\u0131\u015f\u0131lt\u0131 s\u0259si e\u015fidilir. 2 ya\u015f\u0131na q\u0259d\u0259r u\u015faqlarda bu bronxlar daha inc\u0259 oldu\u011fundan onlarda n\u0259f\u0259s almada \u00e7\u0259tinlik meydana \u00e7\u0131xa bilir. Buna g\u00f6r\u0259 2 ya\u015f\u0131na q\u0259d\u0259r u\u015faqlar bu x\u0259st\u0259liyi daha a\u011f\u0131r ke\u00e7irir\u201d.<\/p>\n<p><strong>\u018fliyev m\u00fcalic\u0259 \u00fcsulundan da da\u015f\u0131n\u0131b:<\/strong>\u00a0\u201cYuxar\u0131 t\u0259n\u0259ff\u00fcs yollar\u0131n\u0131n k\u0259skin iltihab\u0131n\u0131 t\u00f6r\u0259d\u0259n bu x\u0259st\u0259likl\u0259rin m\u00fcalic\u0259si simptomatikdir. Y\u0259ni x\u0259st\u0259liyin simptomlar\u0131n\u0131n \u015fidd\u0259tini azaltma\u011fa, x\u0259st\u0259liyi daha y\u00fcng\u00fcl ke\u00e7irm\u0259y\u0259, a\u011f\u0131rla\u015fmalar\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 alma\u011fa y\u00f6n\u0259likdir. X\u0259st\u0259lik zaman\u0131 sa\u011falmaya k\u00f6m\u0259k ed\u0259n \u00fcmumi qaydalara riay\u0259t etm\u0259k laz\u0131md\u0131r. \u0130lk n\u00f6vb\u0259d\u0259 evd\u0259 olmaq v\u0259 istirah\u0259t rejimin\u0259 ke\u00e7m\u0259k laz\u0131md\u0131r. Bu x\u0259st\u0259liyin dig\u0259r insanlara yoluxmas\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 al\u0131r v\u0259 enerjinin toplanmas\u0131na, x\u0259st\u0259liyin sa\u011falmas\u0131na s\u0259rf olunmas\u0131na k\u00f6m\u0259k edir. \u00c7oxlu maye q\u0259bul etm\u0259k laz\u0131md\u0131r, yem\u0259k yem\u0259y\u0259 \u00e7ox meyl etm\u0259y\u0259 ehtiyac yoxdur. Maye x\u0259st\u0259liyin m\u00fcbadil\u0259 m\u0259hsullar\u0131n\u0131 qanda azaltmaqla hals\u0131zl\u0131\u011f\u0131 aradan qald\u0131racaq v\u0259 b\u0259l\u011f\u0259mi durula\u015fd\u0131rmaqla bronxlar\u0131n i\u015fini asanla\u015fd\u0131racaq, \u00f6sk\u00fcr\u0259yi azaldacaq. Y\u00fcng\u00fcl v\u0259 orta gedi\u015fli formalarda d\u0259rman m\u00fcalic\u0259sin\u0259 g\u0259r\u0259k yoxdur, x\u0259st\u0259lik immun sisteminin hesab\u0131na sa\u011fal\u0131r. Q\u0131zd\u0131rma 38 -d\u0259n y\u00fcks\u0259k olarsa, q\u0131zd\u0131rma sal\u0131c\u0131 d\u0259rmanlardan istifad\u0259 olunur. Bu d\u0259rmanlar q\u0131zd\u0131rman\u0131 salmaqla v\u0259 a\u011fr\u0131lar\u0131 g\u00f6t\u00fcrm\u0259kl\u0259 x\u0259st\u0259l\u0259rin v\u0259ziyy\u0259tini yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131r. Burun tutulmas\u0131 v\u0259 ya \u00e7oxlu burun axmas\u0131 varsa burun damc\u0131lar\u0131 v\u0259 antihistamin d\u0259rman preparatlar\u0131 yax\u015f\u0131 k\u00f6m\u0259k edir. Ehtiyac olarsa b\u0259l\u011f\u0259mg\u0259tirici d\u0259rmanlardan istifad\u0259 olunmal\u0131d\u0131r. Vitamin D v\u0259 sink immun sisteminin yax\u015f\u0131 v\u0259ziyy\u0259td\u0259 saxlan\u0131lmas\u0131na, orqanizmin viruslarla m\u00fcbariz\u0259sin\u0259 k\u00f6m\u0259k edir. Odur ki, bu madd\u0259l\u0259ri d\u0259 bel\u0259 x\u0259st\u0259l\u0259r\u0259 t\u00f6vsiy\u0259 edirik\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycanda koronavirus (COVID-19) infeksiyas\u0131na yoluxmalar bir m\u00fcdd\u0259tdir 2-r\u0259q\u0259mli g\u00f6st\u0259rici s\u0259viyy\u0259sind\u0259dir. Ancaq v\u0259fat ed\u0259nl\u0259rin say\u0131nda son g\u00fcnl\u0259r art\u0131m m\u00fc\u015fahid\u0259 edilir. Halbuki uzun m\u00fcdd\u0259t \u00f6l\u00fcm hallar\u0131 qeyd\u0259 al\u0131nm\u0131rd\u0131. Bel\u0259 ki, sra\u011fag\u00fcn 62 yeni yoluxma fakt\u0131 qeyd\u0259 al\u0131n\u0131b, 28 n\u0259f\u0259r m\u00fcalic\u0259 olunaraq sa\u011fal\u0131b v\u0259 COVID-19 \u00fc\u00e7\u00fcn g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u0259n analiz n\u00fcmun\u0259l\u0259ri m\u00fcsb\u0259t \u00e7\u0131xm\u0131\u015f 6 n\u0259f\u0259r v\u0259fat edib. D\u00fcn\u0259n is\u0259 80 n\u0259f\u0259r yoluxub, daha 4 n\u0259f\u0259r d\u00fcnyas\u0131n\u0131 d\u0259yi\u015fib. B\u0259s \u00f6l\u00fcm s\u0259b\u0259bl\u0259ri n\u0259 il\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r? V\u0259fat ed\u0259nl\u0259r hans\u0131 qrup x\u0259st\u0259l\u0259rdi, ya\u015f kateqoriyalar\u0131 nec\u0259dir? Zamir\u0259 Adilova: \u201c\u00d6l\u00fcm hallar\u0131 \u0259sas\u0259n evd\u0259 yanl\u0131\u015f m\u00fcalic\u0259 alm\u0131\u015f, a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f, yana\u015f\u0131 x\u0259st\u0259likl\u0259ri olan insanlar&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":554744,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/98fac1bd1ed362a0bbad730b50fca17f.jpg",640,360,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/98fac1bd1ed362a0bbad730b50fca17f.jpg",640,360,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/98fac1bd1ed362a0bbad730b50fca17f.jpg",640,360,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/98fac1bd1ed362a0bbad730b50fca17f-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/98fac1bd1ed362a0bbad730b50fca17f.jpg",640,360,false],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/98fac1bd1ed362a0bbad730b50fca17f.jpg",640,360,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/98fac1bd1ed362a0bbad730b50fca17f.jpg",640,360,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/98fac1bd1ed362a0bbad730b50fca17f.jpg",640,360,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/98fac1bd1ed362a0bbad730b50fca17f-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/98fac1bd1ed362a0bbad730b50fca17f.jpg",640,360,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"Az\u0259rbaycanda koronavirus (COVID-19) infeksiyas\u0131na yoluxmalar bir m\u00fcdd\u0259tdir 2-r\u0259q\u0259mli g\u00f6st\u0259rici s\u0259viyy\u0259sind\u0259dir. Ancaq v\u0259fat ed\u0259nl\u0259rin say\u0131nda son g\u00fcnl\u0259r art\u0131m m\u00fc\u015fahid\u0259 edilir. Halbuki uzun m\u00fcdd\u0259t \u00f6l\u00fcm hallar\u0131 qeyd\u0259 al\u0131nm\u0131rd\u0131. Bel\u0259 ki, sra\u011fag\u00fcn 62 yeni yoluxma fakt\u0131 qeyd\u0259 al\u0131n\u0131b, 28 n\u0259f\u0259r m\u00fcalic\u0259 olunaraq sa\u011fal\u0131b v\u0259 COVID-19 \u00fc\u00e7\u00fcn g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u0259n analiz n\u00fcmun\u0259l\u0259ri m\u00fcsb\u0259t \u00e7\u0131xm\u0131\u015f 6 n\u0259f\u0259r v\u0259fat edib. D\u00fcn\u0259n is\u0259 80&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/554743"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=554743"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/554743\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/554744"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=554743"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=554743"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=554743"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}