{"id":558215,"date":"2023-01-26T18:16:50","date_gmt":"2023-01-26T15:16:50","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=558215"},"modified":"2023-01-26T18:16:50","modified_gmt":"2023-01-26T15:16:50","slug":"covid-19-azmis-kimi-indi-d%c9%99","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=558215","title":{"rendered":"COVID-19 azm\u0131\u015f kimi, indi d\u0259&#8230;"},"content":{"rendered":"<p><em><strong>S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyinin m\u00fct\u0259x\u0259ssis-eksperti: Qrip v\u0259 koronavirusa qar\u015f\u0131 qorunma\u011f\u0131n \u0259n effektiv yolu vaksinasiyad\u0131r ki, bu da birinci n\u00f6vb\u0259d\u0259 risk qruplar\u0131na daxil olan \u015f\u0259xsl\u0259r\u0259 israrla t\u00f6vsiy\u0259 olunur<\/strong><\/em><\/p>\n<p>Bir m\u00fcdd\u0259tdir Az\u0259rbaycanda \u0259hali aras\u0131nda qrip\u0259 ox\u015far, lakin daha a\u011f\u0131r simptomlu x\u0259st\u0259lik yay\u0131l\u0131b. H\u0259m b\u00f6y\u00fckl\u0259r, h\u0259m d\u0259 u\u015faqlarda t\u0259sad\u00fcf olunan virus s\u00fcr\u0259tl\u0259 yay\u0131l\u0131r v\u0259 h\u0259ft\u0259l\u0259rl\u0259 davam edir.\u00a0 Qrip simptomlu x\u0259st\u0259lik ad\u0259t\u0259n h\u0259rar\u0259t, ba\u015f a\u011fr\u0131lar\u0131, \u00fcmimi z\u0259iflik, bo\u011fazda a\u011fr\u0131lar, \u00f6sk\u00fcr\u0259k, burun axmas\u0131 v\u0259 ya tutulmas\u0131 kimi \u0259lam\u0259tl\u0259rl\u0259 m\u00fc\u015fay\u0259t olunur. X\u00fcsus\u0259n qulaqlarda u\u011fultu, tutulma, ba\u015f a\u011fr\u0131lar\u0131ndan \u0259ziyy\u0259t \u00e7\u0259kdikl\u0259rini dey\u0259n x\u0259st\u0259l\u0259r bir ne\u00e7\u0259 g\u00fcn sonra x\u0259st\u0259liyin y\u00fcng\u00fcll\u0259\u015fdiyini, lakin q\u0259fl\u0259t\u0259n t\u0259krar y\u00fcks\u0259k h\u0259rar\u0259tin ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 qeyd edirl\u0259r. Bu simptomlardan \u0259ziyy\u0259t \u00e7\u0259k\u0259n x\u0259st\u0259l\u0259rin \u0259sas i\u015fl\u0259tdiyi fikirl\u0259r is\u0259 \u201cbu x\u0259st\u0259lik bitmir\u201d,\u00a0\u201cbir ne\u00e7\u0259 g\u00fcn sonra q\u0131zd\u0131rma yen\u0259 qalx\u0131r\u201d,\u00a0\u201c\u00f6sk\u00fcr\u0259k davaml\u0131d\u0131r\u201d kimi c\u00fcml\u0259l\u0259rdir.<\/p>\n<p>Haz\u0131rk\u0131 qrip v\u0259 dig\u0259r respirator x\u0259st\u0259likl\u0259r niy\u0259 s\u00fcr\u0259tl\u0259 yay\u0131l\u0131r? \u00a0M\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r q\u0131\u015f\u0131n \u00e7a\u011f\u0131r\u0131lmam\u0131\u015f qonaqlar\u0131\u00a0 olan bu viruslardan qorunmaq \u00fc\u00e7\u00fcn n\u0259 t\u00f6vsiy\u0259 edirl\u0259r?<\/p>\n<p><strong>Bu hal g\u00f6zl\u0259nil\u0259n idi<\/strong><\/p>\n<p><strong><img src=\"http:\/\/ikisahil.az\/upload\/\/2021\/11\/17\/\/-2e2079d6163714934466419149910595157.jpg\" alt=\"\" \/><\/strong><\/p>\n<p>S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyinin m\u00fct\u0259x\u0259ssis-eksperti, infeksionist\u00a0<strong>T\u0259yyar Eyvazov<\/strong>\u00a0m\u00f6vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131\u00a0<strong>\u201c\u0130ki sahil\u201d<\/strong>\u0259 a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131rd\u0131 ki, \u00a0d\u00fcnya \u00fczr\u0259 COVID 19-a yoluxma hallar\u0131n\u0131n v\u0259 bununla ba\u011fl\u0131 \u00f6l\u00fcml\u0259rin azalmas\u0131 m\u00fc\u015fahid\u0259 olunur: \u201c Lakin b\u0259zi \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259, m\u0259s\u0259l\u0259n, \u00c7ind\u0259, AB\u015e-da v\u0259 s. son vaxtlarda art\u0131mlar\u0131n da oldu\u011funu m\u00fc\u015fahid\u0259 edirik. \u00dcST m\u0259lumat\u0131na g\u00f6r\u0259 art\u0131q d\u00fcnya \u0259halisinin t\u0259xmin\u0259n 90%-i bu infeksiyaya qar\u015f\u0131 x\u0259st\u0259liyi ke\u00e7irm\u0259k v\u0259 ya peyv\u0259nd olunmaqla immunitet \u0259ld\u0259 edib. \u0130nfeksiyan\u0131n sonrak\u0131 d\u00f6vrl\u0259rd\u0259 yay\u0131lmas\u0131 virusun mutasiyas\u0131 n\u0259tic\u0259sind\u0259 yoluxma s\u00fcr\u0259ti daha y\u00fcks\u0259k olan yeni alt n\u00f6vl\u0259rin yaranmas\u0131ndan as\u0131l\u0131 olacaq. Haz\u0131rda Az\u0259rbaycanda da epidemioloji durum q\u0259na\u0259tb\u0259x\u015f olsa da, dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n \u00f6lk\u0259mizd\u0259 qrip v\u0259 ba\u015fqa respirator virus infeksiyalar\u0131 yay\u0131lmaqdad\u0131r v\u0259 haz\u0131rda yoluxmalar\u0131n say\u0131 xeyli artm\u0131\u015fd\u0131r.\u201d<\/p>\n<p>T\u0259yyar Eyvazov vur\u011fulad\u0131 ki, pay\u0131z, x\u00fcsus\u0259n d\u0259 q\u0131\u015f aylar\u0131nda havalar\u0131n soyumas\u0131 bu c\u00fcr infeksiyalar\u0131n yay\u0131lmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fcnbit \u015f\u0259rait yarad\u0131r: \u201cBu d\u00f6vrl\u0259rd\u0259 insanlar qapal\u0131 m\u0259kanlarda daha \u00e7ox toplan\u0131r, yax\u0131n t\u0259maslar\u0131n say\u0131 art\u0131r, otaqlar daha az havaland\u0131r\u0131l\u0131r, sosial m\u0259saf\u0259 g\u00f6zl\u0259nilmir. X\u00fcsus\u0259n ictimai n\u0259qliyyatda, t\u0259hsil m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rind\u0259, i\u015f yerl\u0259rind\u0259 bir x\u0259st\u0259 insan onlarla dig\u0259r \u015f\u0259xsl\u0259ri yoluxdurur. Buna s\u0259b\u0259b odur ki, biz pandemiya d\u00f6vr\u00fc \u0259rzind\u0259 qoruyucu qaydalara \u0259m\u0259l etm\u0259kl\u0259, t\u0259maslar\u0131 azaltmaqla n\u0259inki koronavirusun, o c\u00fcml\u0259d\u0259n qripin v\u0259 bu c\u00fcr dig\u0259r infeksiyalar\u0131n azalmas\u0131na nail olduq. Bu g\u00fcn \u00a0is\u0259\u00a0 qada\u011falar\u0131n aradan qald\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 d\u00f6vrd\u0259 onlar\u0131n s\u00fcr\u0259tl\u0259 yay\u0131lmas\u0131na \u015fahidlik edirik v\u0259 bu hal g\u00f6zl\u0259nil\u0259n idi, m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n \u0259vv\u0259lc\u0259d\u0259n proqnozla\u015fd\u0131r\u0131l\u0131rd\u0131.\u201d<\/p>\n<p><strong>Aldanmay\u0131n, antibiotikl\u0259r viruslara t\u0259sir etmir<\/strong><\/p>\n<p><strong><img src=\"http:\/\/ikisahil.az\/upload\/\/2023\/01\/26\/\/-4db73860167473779433952225710518418.jpg\" alt=\"\" \/><\/strong><\/p>\n<p>M\u00fcsahibimiz bildirdi ki, yaln\u0131z qrip v\u0259 yeni koronavirus infeksiyas\u0131n\u0131n t\u00f6r\u0259dicisin\u0259 t\u0259sir ed\u0259 bil\u0259c\u0259k antiviral preparatlar m\u00f6vcuddur. Lakin onlar\u0131 q\u0259bulu diaqnozun d\u0259qiql\u0259\u015fdirilm\u0259si olmadan faydas\u0131zd\u0131r. Dig\u0259r respirator virus infeksiyalar\u0131na t\u0259sir ed\u0259 bil\u0259c\u0259k he\u00e7 bir vasit\u0259 olmad\u0131\u011f\u0131ndan m\u00fcalic\u0259 \u0259sas\u0259n simptomlar\u0131n y\u00fcng\u00fcll\u0259\u015fdirilm\u0259si istiqam\u0259tind\u0259 apar\u0131l\u0131r. H\u0259qiq\u0259t\u0259n d\u0259 \u0259ks\u0259r hallarda bu virus x\u0259st\u0259likl\u0259ri \u00f6z-\u00f6z\u00fcn\u0259 q\u0131sa m\u00fcdd\u0259t \u0259rzind\u0259 sa\u011fal\u0131r. Lakin istisnalar da vard\u0131r. Ad\u0259t\u0259n u\u015faqlarda, hamil\u0259l\u0259rd\u0259, ah\u0131l insanlarda, xroniki x\u0259st\u0259likl\u0259ri olan \u015f\u0259xsl\u0259rd\u0259 a\u011f\u0131r gedi\u015f, f\u0259sadla\u015fma g\u00f6zl\u0259nil\u0259ndir. Antibiotikl\u0259r is\u0259 \u00fcmumiyy\u0259tl\u0259, viruslara t\u0259sir etmir. Onlar\u0131n, o c\u00fcml\u0259d\u0259n steroid v\u0259 s. kimi d\u0259rmanlar\u0131n h\u0259kim t\u0259yinat\u0131 olmadan istifad\u0259si n\u0259inki faydas\u0131zd\u0131r, \u0259ksin\u0259, z\u0259r\u0259rlidir, b\u0259zi hallarda is\u0259 a\u011f\u0131r n\u0259tic\u0259l\u0259r\u0259 s\u0259b\u0259b ola bil\u0259r.<\/p>\n<p>M\u00fct\u0259x\u0259ssis-ekspert t\u00f6vsiy\u0259 etdi ki, qrip v\u0259 koronavirusa qar\u015f\u0131 qorunma\u011f\u0131n \u0259n effektiv yolu vaksinasiyad\u0131r ki, bu da birinci n\u00f6vb\u0259d\u0259 risk qruplar\u0131na daxil olan \u015f\u0259xsl\u0259r\u0259 israrla t\u00f6vsiy\u0259 olunur. Eyni zamanda, d\u00fczg\u00fcn qidalanmal\u0131, meyv\u0259-t\u0259r\u0259v\u0259z\u0259, bitki t\u0259rkibli qidalara \u00fcst\u00fcnl\u00fck verilm\u0259lidir. Bununla da immunitetimizi m\u00fc\u0259yy\u0259n q\u0259d\u0259r m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndir\u0259, x\u00fcsus\u0259n d\u0259 x\u0259st\u0259liyin a\u011f\u0131r v\u0259 f\u0259sadl\u0131 gedi\u015find\u0259n \u00f6z\u00fcm\u00fcz\u00fc\u00a0 qoruya bil\u0259rik.<\/p>\n<p><em><strong>B\u0259s, \u00f6vladlar\u0131 bu virusa yoluxan valideynl\u0259r x\u0259st\u0259lik haqq\u0131nda n\u0259l\u0259ri bilm\u0259lidirl\u0259r? U\u015faqlar\u0131\u00a0 respirator\u00a0 virusdan\u00a0 qorumaq \u00fc\u00e7\u00fcn n\u0259 etm\u0259lidirl\u0259r?<\/strong><\/em><\/p>\n<p><strong>D\u0259rman\u0131n t\u0259siri ke\u00e7\u0259n kimi, y\u0259ni 3-4 saat sonra q\u0131zd\u0131rma yenid\u0259n y\u00fcks\u0259lir<\/strong><\/p>\n<p><img src=\"http:\/\/ikisahil.az\/upload\/\/2023\/01\/26\/\/-2bc8ae25167473793285302530410011106.jpg\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyinin m\u00fct\u0259x\u0259ssis-eksperti, pediatr\u00a0<strong>\u018fkb\u0259r Quliyev<\/strong>\u00a0<strong>&#8220;\u0130ki sahil&#8221;\u0259<\/strong>\u00a0a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda qeyd etdi ki, h\u0259r il q\u0131\u015f m\u00f6vs\u00fcm\u00fcnd\u0259 m\u00fc\u015fahid\u0259 etdiyimiz kimi, haz\u0131rda b\u00f6y\u00fckl\u0259r v\u0259 u\u015faqlar aras\u0131nda yay\u0131lan infeksiya qrip infeksiyas\u0131, influenza virusudur.\u00a0 H\u0259min viruslar \u00fcst v\u0259 alt t\u0259n\u0259ff\u00fcs yollar\u0131n\u0131 tutur. Bo\u011faz a\u011fr\u0131s\u0131, burun axmas\u0131 v\u0259 davaml\u0131 \u00f6sk\u00fcr\u0259kl\u0259 m\u00fc\u015fahid\u0259 olunur.<\/p>\n<p>M\u00fct\u0259x\u0259ssis-ekspert bildirdi ki, ilk \u00fc\u00e7 g\u00fcn h\u0259min viruslar\u0131n k\u0259skin d\u00f6vr\u00fcd\u00fcr: \u201cVilurentliyi, y\u0259ni virusun y\u00fck\u00fc y\u00fcks\u0259k oldu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn \u015fidd\u0259tli q\u0131zd\u0131rma il\u0259 ba\u015flay\u0131r. Q\u0131zd\u0131rman\u0131 h\u0259rar\u0259tsal\u0131c\u0131 d\u0259rmanlarla endirm\u0259k olar. Bunu da qeyd edim ki, d\u0259rman\u0131n t\u0259siri ke\u00e7\u0259n kimi, y\u0259ni 3-4 saat sonra q\u0131zd\u0131rma yenid\u0259n y\u00fcks\u0259lir. Odur ki, bol maye q\u0259bulu v\u0259 q\u0131zd\u0131rmasal\u0131c\u0131 d\u0259rmanlardan istifad\u0259ni t\u00f6vsiy\u0259 ed\u0259rdim. \u018fg\u0259r g\u00f6r\u00fcl\u0259n t\u0259dbirl\u0259r\u0259 baxmayaraq h\u0259rar\u0259t enm\u0259zs\u0259, tibb m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rin\u0259 m\u00fcraci\u0259t etm\u0259k laz\u0131md\u0131r. Virusun k\u0259skin d\u00f6vr\u00fcnd\u0259n sonra h\u0259r hans\u0131 bir \u0259lam\u0259t qal\u0131rsa v\u0259 ya yeni bir simptom \u0259lav\u0259 olunursa &#8211; ba\u015f, qulaq, g\u00f6z a\u011fr\u0131lar\u0131, g\u00f6zl\u0259rd\u0259n \u00e7irk, irin g\u0259lirs\u0259, y\u0259ni konyunktivit \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259lirs\u0259, bu, virusun ciddi bakterial a\u011f\u0131rla\u015fmas\u0131 ola bil\u0259r. Bu halda x\u0259st\u0259nin v\u0259ziyy\u0259ti h\u0259kim t\u0259r\u0259find\u0259n d\u0259y\u0259rl\u0259ndirilib diaqnoz qoyulmal\u0131 v\u0259 m\u00fcvafiq m\u00fcalic\u0259l\u0259r\u0259 ba\u015flan\u0131lmal\u0131d\u0131r\u201d.<\/p>\n<p><strong>U\u015faqlar\u0131 bu infeksiyadan qorumaq \u00fc\u00e7\u00fcn\u2026<\/strong><\/p>\n<p><strong><img src=\"http:\/\/ikisahil.az\/upload\/\/2023\/01\/26\/\/-bc3c4a63167473796366952080910014867.jpg\" alt=\"\" \/><\/strong><\/p>\n<p>M\u00fct\u0259x\u0259ssis bu kimi hallar\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn valideynl\u0259r\u0259 b\u0259zi t\u00f6vsiy\u0259l\u0259r v\u0259 m\u0259sl\u0259h\u0259tl\u0259r verdi: \u201cAzya\u015fl\u0131 u\u015faqlar\u0131 bu infeksiyadan qorumaq \u00fc\u00e7\u00fcn ilkin profilaktik t\u0259dbir kimi peyv\u0259nd olunmaq laz\u0131md\u0131r.<\/p>\n<blockquote><p><strong>Valideynl\u0259r\u0259 m\u0259sl\u0259h\u0259t:\u00a0U\u015faqlar\u0131n \u0259l gigiyenas\u0131na diqq\u0259t etm\u0259k, immun sistemini g\u00fccl\u0259ndirm\u0259k,\u00a0yoluxmadan qorumaq \u00fc\u00e7\u00fcn sa\u011flam h\u0259yat t\u0259rzi, d\u00fczg\u00fcn qidalanma, normal yuxu rejimin\u0259 n\u0259zar\u0259t<\/strong><\/p><\/blockquote>\n<p>Alt\u0131 ayl\u0131qdan sonra u\u015faqlara h\u0259r il sentyabr-oktyabr aylar\u0131nda qrip \u0259leyhin\u0259 peyv\u0259nd vurulmas\u0131n\u0131 t\u00f6vsiy\u0259 edirl\u0259r ki, x\u0259st\u0259liyi daha y\u00fcng\u00fcl v\u0259 rahat ke\u00e7irsinl\u0259r. B\u00fct\u00fcn bunlarla yana\u015f\u0131,\u00a0 virusdan qorunmaq \u00fc\u00e7\u00fcn profilaktik t\u0259dbirl\u0259ri d\u0259 unutmamaq laz\u0131md\u0131r. \u018fl gigiyenas\u0131na diqq\u0259t etm\u0259k, immun sistemini g\u00fccl\u0259ndirm\u0259k v\u0259 yoluxmadan qorumaq \u00fc\u00e7\u00fcn sa\u011flam h\u0259yat t\u0259rzi, d\u00fczg\u00fcn qidalanma, normal yuxu rejimi m\u0259sl\u0259h\u0259tdir. Otaqlar\u0131n havas\u0131 m\u00fct\u0259madi olaraq d\u0259yi\u015fdirilm\u0259lidir.\u201d<\/p>\n<p><strong>Ehtiyac olmad\u0131\u011f\u0131 halda antibiotikd\u0259n, \u00f6sk\u00fcr\u0259k siroplar\u0131ndan istifad\u0259 etm\u0259yin<\/strong><\/p>\n<p><img src=\"http:\/\/ikisahil.az\/upload\/\/2023\/01\/26\/\/-5a0b8489167473799396283252610976116.jpg\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>Pediatr-infeksionist\u00a0<strong>Ayt\u0259n Ziyadova<\/strong>\u00a0m\u00f6vzu il\u0259\u00a0<strong>\u201c\u0130ki sahil\u201d<\/strong>\u0259\u00a0 a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda bildirdi ki, u\u015faqlar aras\u0131nda yay\u0131lan respirator x\u0259st\u0259likl\u0259rin s\u0259b\u0259bi \u00fcst t\u0259n\u0259ff\u00fcs yolu infeksiyalar\u0131d\u0131r: \u201cU\u015faqlar\u0131n immun sisteminin\u00a0 v\u0259 xroniki\u00a0 x\u0259st\u0259likl\u0259rin v\u0259ziyy\u0259tind\u0259n as\u0131l\u0131 olaraq \u00a0respirator viral x\u0259st\u0259likl\u0259r\u0259 yoluxma zaman\u0131 m\u00fcxt\u0259lif kliniki \u0259lam\u0259tl\u0259r m\u00fc\u015fahid\u0259 edil\u0259 bil\u0259r. Respirator x\u0259st\u0259likl\u0259r yuxar\u0131 t\u0259n\u0259ff\u00fcs yollar\u0131nda yarana bil\u0259n infeksion prosesl\u0259r\u0259 v\u0259 iltihablanmalara s\u0259b\u0259b olur v\u0259 onun fonunda h\u0259rar\u0259tin y\u00fcks\u0259lm\u0259si, bo\u011faz a\u011fr\u0131lar\u0131, burun axma v\u0259 infeksion prosesl\u0259r\u0259 s\u0259b\u0259b olan dig\u0259r a\u011f\u0131rla\u015fmalar yaran\u0131r. Bu sah\u0259d\u0259 influenza virusu daha \u00e7ox \u00fcst\u00fcnl\u00fck t\u0259\u015fkil edir. \u201d<\/p>\n<p>H\u0259kim-infeksionistin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, x\u0259st\u0259lik q\u0131\u015f aylar\u0131nda havalar\u0131n soyuq ke\u00e7m\u0259si, havada \u00e7irkl\u0259nm\u0259nin artmas\u0131, \u0259halinin s\u0131x v\u0259 dar\u0131sqal m\u00fchitl\u0259rd\u0259 ya\u015famas\u0131, c\u0259miyy\u0259tin yay\u011f\u0131n \u015f\u0259kild\u0259 maskas\u0131z g\u0259zm\u0259si s\u0259b\u0259bind\u0259n yay\u0131l\u0131r. Q\u0131\u015f m\u00f6vs\u00fcm\u00fcnd\u0259 u\u015faqlar aras\u0131nda soyuqd\u0259ym\u0259, bo\u011faz infeksiyalar\u0131, sin\u00fczit v\u0259 laringit kimi yuxar\u0131 t\u0259n\u0259ff\u00fcs yollar\u0131n\u0131n infeksiyalar\u0131 il\u0259 yana\u015f\u0131, bronxit, pnevmoniya kimi a\u015fa\u011f\u0131 t\u0259n\u0259ff\u00fcs yollar\u0131n\u0131n infeksiyalar\u0131 da art\u0131r\u201d.<\/p>\n<p><img src=\"http:\/\/ikisahil.az\/upload\/\/2023\/01\/26\/\/-337cd73a167473808016193556410185436.jpg\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>H\u0259ms\u00f6hb\u0259timiz diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131rd\u0131 ki, yenido\u011fulmu\u015flar\u0131n immun sistemi inki\u015faf etm\u0259diyi \u00fc\u00e7\u00fcn onlar\u0131 daha diqq\u0259tl\u0259 qorumaq laz\u0131md\u0131r. A\u015fa\u011f\u0131 v\u0259 yuxar\u0131 t\u0259n\u0259ff\u00fcs yollar\u0131 x\u0259st\u0259likl\u0259rind\u0259 immun problemi v\u0259 allergiyas\u0131 olanlar bir q\u0259d\u0259r y\u00fcks\u0259k risk alt\u0131ndad\u0131rlar. Allergiyas\u0131 olan u\u015faqlarda t\u0259n\u0259ff\u00fcs yollar\u0131 daral\u0131r v\u0259 bloklan\u0131r, bakterial v\u0259 virus kolonizasiyas\u0131 \u00e7ox asanl\u0131qla ba\u015f ver\u0259 bil\u0259r. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 yoluxma zaman\u0131 laz\u0131ms\u0131z d\u0259rman istifad\u0259sind\u0259n \u00e7\u0259kinm\u0259k, x\u00fcsusil\u0259 ehtiyac olmad\u0131\u011f\u0131 halda antibiotikd\u0259n, \u00f6sk\u00fcr\u0259k siroplar\u0131ndan istifad\u0259 etm\u0259m\u0259k laz\u0131md\u0131r. U\u015faqlarda infeksion proses, h\u0259r hans\u0131 bir klinik \u0259lam\u0259t m\u00fc\u015fahid\u0259 edil\u0259nd\u0259 ev \u015f\u0259raitind\u0259 olmaq, istirah\u0259t etm\u0259k, \u00e7oxlu maye q\u0259bul etm\u0259k m\u0259sl\u0259h\u0259tdir. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 qapal\u0131 m\u0259kanlardan uzaq durmaq, yuxu v\u0259 qida rejimin\u0259 diqq\u0259t etm\u0259k t\u00f6vsiy\u0259 olunur. \u0130mmun \u00e7at\u0131\u015fmazl\u0131\u011f\u0131 olan u\u015faqlarda\u00a0 infeksiya daha a\u011f\u0131r ke\u00e7iril\u0259 bil\u0259r. Bu zaman valideynl\u0259r u\u015faqlar\u0131n vaxt\u0131nda peyv\u0259ndl\u0259nm\u0259sin\u0259 diqq\u0259t etm\u0259lidirl\u0259r. Xroniki x\u0259st\u0259likl\u0259ri olan u\u015faqlar\u0131n peyv\u0259dl\u0259nm\u0259sini t\u0259xir\u0259 salmaq m\u0259sl\u0259h\u0259t deyil. \u00a0Valideyl\u0259r u\u015faqlar\u0131n \u201cCheck-Up\u201d m\u00fcayin\u0259si zaman\u0131 diqq\u0259tli olmal\u0131d\u0131rlar.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyinin m\u00fct\u0259x\u0259ssis-eksperti: Qrip v\u0259 koronavirusa qar\u015f\u0131 qorunma\u011f\u0131n \u0259n effektiv yolu vaksinasiyad\u0131r ki, bu da birinci n\u00f6vb\u0259d\u0259 risk qruplar\u0131na daxil olan \u015f\u0259xsl\u0259r\u0259 israrla t\u00f6vsiy\u0259 olunur Bir m\u00fcdd\u0259tdir Az\u0259rbaycanda \u0259hali aras\u0131nda qrip\u0259 ox\u015far, lakin daha a\u011f\u0131r simptomlu x\u0259st\u0259lik yay\u0131l\u0131b. H\u0259m b\u00f6y\u00fckl\u0259r, h\u0259m d\u0259 u\u015faqlarda t\u0259sad\u00fcf olunan virus s\u00fcr\u0259tl\u0259 yay\u0131l\u0131r v\u0259 h\u0259ft\u0259l\u0259rl\u0259 davam edir.\u00a0 Qrip simptomlu x\u0259st\u0259lik ad\u0259t\u0259n h\u0259rar\u0259t, ba\u015f a\u011fr\u0131lar\u0131, \u00fcmimi z\u0259iflik, bo\u011fazda a\u011fr\u0131lar, \u00f6sk\u00fcr\u0259k, burun axmas\u0131 v\u0259 ya tutulmas\u0131 kimi \u0259lam\u0259tl\u0259rl\u0259 m\u00fc\u015fay\u0259t olunur. X\u00fcsus\u0259n qulaqlarda u\u011fultu, tutulma, ba\u015f a\u011fr\u0131lar\u0131ndan \u0259ziyy\u0259t \u00e7\u0259kdikl\u0259rini dey\u0259n x\u0259st\u0259l\u0259r bir ne\u00e7\u0259 g\u00fcn sonra x\u0259st\u0259liyin y\u00fcng\u00fcll\u0259\u015fdiyini, lakin&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":558216,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/c3f99e6216747381236892975591097434.jpg",975,540,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/c3f99e6216747381236892975591097434.jpg",975,540,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/c3f99e6216747381236892975591097434.jpg",975,540,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/c3f99e6216747381236892975591097434-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/c3f99e6216747381236892975591097434-660x365.jpg",660,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/c3f99e6216747381236892975591097434-840x465.jpg",640,354,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/c3f99e6216747381236892975591097434.jpg",975,540,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/c3f99e6216747381236892975591097434.jpg",975,540,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/c3f99e6216747381236892975591097434-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/c3f99e6216747381236892975591097434.jpg",975,540,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyinin m\u00fct\u0259x\u0259ssis-eksperti: Qrip v\u0259 koronavirusa qar\u015f\u0131 qorunma\u011f\u0131n \u0259n effektiv yolu vaksinasiyad\u0131r ki, bu da birinci n\u00f6vb\u0259d\u0259 risk qruplar\u0131na daxil olan \u015f\u0259xsl\u0259r\u0259 israrla t\u00f6vsiy\u0259 olunur Bir m\u00fcdd\u0259tdir Az\u0259rbaycanda \u0259hali aras\u0131nda qrip\u0259 ox\u015far, lakin daha a\u011f\u0131r simptomlu x\u0259st\u0259lik yay\u0131l\u0131b. H\u0259m b\u00f6y\u00fckl\u0259r, h\u0259m d\u0259 u\u015faqlarda t\u0259sad\u00fcf olunan virus s\u00fcr\u0259tl\u0259 yay\u0131l\u0131r v\u0259 h\u0259ft\u0259l\u0259rl\u0259 davam edir.\u00a0 Qrip simptomlu x\u0259st\u0259lik&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/558215"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=558215"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/558215\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/558216"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=558215"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=558215"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=558215"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}