{"id":560844,"date":"2023-02-04T08:24:25","date_gmt":"2023-02-04T05:24:25","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=560844"},"modified":"2023-02-04T08:24:25","modified_gmt":"2023-02-04T05:24:25","slug":"q%c9%99rbi-az%c9%99rbaycan-yenid%c9%99n-dogmalarina-qovusacaq","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=560844","title":{"rendered":"Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan yenid\u0259n do\u011fmalar\u0131na qovu\u015facaq"},"content":{"rendered":"<p><em><strong>G\u00fcn g\u0259l\u0259c\u0259k, biz Q\u0259rbi Az\u0259rbaycanda da bel\u0259 g\u00f6z\u0259l m\u0259clis ke\u00e7ir\u0259c\u0259yik<\/strong><\/em><\/p>\n<p><strong><em>Prezident \u0130lham \u018fliyevin tap\u015f\u0131r\u0131\u011f\u0131 v\u0259 d\u00f6vl\u0259tin d\u0259st\u0259yi il\u0259 haz\u0131rlanacaq Q\u0259rbi Az\u0259rbaycana Qay\u0131d\u0131\u015f Konsepsiyas\u0131 xalq\u0131m\u0131zda bu \u0259minliyi, inam\u0131 art\u0131r\u0131r<\/em><\/strong><\/p>\n<p>Q\u0259dim tarixi, z\u0259ngin t\u0259bii s\u0259rv\u0259tl\u0259ri, ilk insan m\u0259sk\u0259nl\u0259rind\u0259n say\u0131lan Az\u0131x ma\u011faras\u0131 kimi abid\u0259l\u0259ri il\u0259 tan\u0131nan c\u0259nn\u0259tm\u0259kan Az\u0259rbaycan h\u0259mi\u015f\u0259 yadellil\u0259rin diqq\u0259tini c\u0259lb etmi\u015fdir. Q\u0259dim Odlar diyar\u0131n\u0131 \u0259sar\u0259td\u0259 saxlayan imperiya torpaqlar\u0131m\u0131za sahib \u00e7\u0131xmaqla bu c\u0259nub diyar\u0131nda h\u00f6kmranl\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u0259b\u0259di olmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn erm\u0259nil\u0259rd\u0259n vasit\u0259 kimi istifad\u0259ni d\u0259 siyas\u0259tinin ba\u015fl\u0131ca amili kimi diqq\u0259td\u0259 saxlam\u0131\u015fd\u0131r. Rusiya il\u0259 \u0130ran aras\u0131nda ba\u015f ver\u0259n 1804-1813, 1826- 1828-ci il m\u00fcharib\u0259l\u0259rind\u0259n sonra ba\u011flanm\u0131\u015f G\u00fcl\u00fcstan v\u0259 T\u00fcrkm\u0259n\u00e7ay m\u00fcqavil\u0259l\u0259rinin imzalanmas\u0131 xalq\u0131m\u0131z\u0131n faci\u0259l\u0259rin\u0259 v\u0259 par\u00e7alanmas\u0131na s\u0259b\u0259b oldu. Az\u0259rbaycan\u0131n \u015fimal hiss\u0259si Rusiyan\u0131n, c\u0259nub hiss\u0259si is\u0259 \u0130ran\u0131n t\u0259rkibin\u0259 qat\u0131ld\u0131. T\u00fcrkm\u0259n\u00e7ay m\u00fcqavil\u0259sind\u0259n sonra Rusiya imperatoru I Nikolay\u0131n 21 mart 1828-ci il tarixli f\u0259rman\u0131 il\u0259 \u0130r\u0259van v\u0259 Nax\u00e7\u0131van xanl\u0131qlar\u0131 \u0259razisind\u0259 \u00abErm\u0259ni vilay\u0259ti\u00bb yarad\u0131ld\u0131. 7331 az\u0259rbaycanl\u0131 v\u0259 2369 erm\u0259ni ail\u0259sinin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 \u0130r\u0259van \u015f\u0259h\u0259ri d\u0259 vilay\u0259tin t\u0259rkibin\u0259 daxil edildi. Bel\u0259likl\u0259 c\u0259nublu- \u015fimall\u0131 qarda\u015flar\u0131n birliyin\u0259 Araz boyda h\u0259sr\u0259t, nisgil yarad\u0131ld\u0131. M\u00fcqavil\u0259nin \u015f\u0259rtl\u0259rin\u0259 uy\u011fun olaraq erm\u0259nil\u0259rin \u0130randan \u0130r\u0259vana, Qaraba\u011fa v\u0259 Nax\u00e7\u0131vana k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fclm\u0259si prosesi ba\u015flan\u0131ld\u0131. M\u0259qs\u0259d az\u0259rbaycanl\u0131lars\u0131z Erm\u0259nistan yaratmaq idi. 1905-1907-ci ill\u0259rd\u0259 Bak\u0131da, Z\u0259ng\u0259zurda, \u0130r\u0259vanda, Nax\u00e7\u0131vanda Ordubadda, bir s\u00f6zl\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n b\u00fct\u00fcn b\u00f6lg\u0259l\u0259rind\u0259 qanl\u0131 q\u0131r\u011f\u0131nlar t\u00f6r\u0259d\u0259n erm\u0259nil\u0259r 1918-1920-ci ill\u0259rd\u0259 daha da az\u011f\u0131nla\u015faraq az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n tamamil\u0259 m\u0259hv edilm\u0259si planlar\u0131n\u0131 h\u0259yata ke\u00e7irdil\u0259r. Eyni q\u0259tliamlar Q\u0259rbi Az\u0259rbaycanda da t\u0259krarland\u0131. H\u0259min d\u00f6vrd\u0259 Erm\u0259nistan \u0259razisind\u0259 ya\u015fayan 575 min soyda\u015f\u0131m\u0131z\u0131n 565 mini \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f v\u0259 yaxud qovulmu\u015fdur. Bu r\u0259q\u0259ml\u0259r erm\u0259ni m\u0259nb\u0259l\u0259rind\u0259 d\u0259 t\u0259sdiq edilir: \u00ab Da\u015fnaklardan sonra sovet Erm\u0259nistan\u0131 \u0259razisind\u0259 t\u00fcrk (az\u0259rbaycanl\u0131) \u0259halinin say\u0131 10.000 n\u0259f\u0259rd\u0259n bir q\u0259d\u0259r art\u0131q idi. 1922-ci ild\u0259 60.000 az\u0259rbaycanl\u0131 geri qay\u0131td\u0131qdan sonra onlar\u0131n say\u0131 72.596 olmu\u015fdur.\u00bb ( Z. Korkodyan. \u00abSovet Erm\u0259nistan\u0131n\u0131n \u0259halisi. 1831-1931-ci ill\u0259r.\u00bb)<\/p>\n<p>1948-1953-c\u00fc ill\u0259rd\u0259 soyda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n Q\u0259rbi Az\u0259rbaycandan \u00e7\u0131xar\u0131lmas\u0131 \u00ab\u0259n\u0259n\u0259sini\u00bb davam etdir\u0259n da\u015fnaklar soyda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n n\u00f6vb\u0259ti deportasiyas\u0131n\u0131 h\u0259yata ke\u00e7irdil\u0259r. 1945-ci ild\u0259 iqtisadi \u0259laq\u0259l\u0259ri b\u0259han\u0259 g\u0259tir\u0259n haylar\u0131n Qaraba\u011f\u0131n Erm\u0259nistanla birl\u0259\u015fdirilm\u0259si t\u0259klifl\u0259ri r\u0259dd edildiyin\u0259 g\u00f6r\u0259 erm\u0259nil\u0259r niyy\u0259tl\u0259rin\u0259 \u00e7atmaq \u00fc\u00e7\u00fcn ba\u015fqa hiyl\u0259l\u0259r\u0259 \u0259l atd\u0131lar. Suriyadan, Yunan\u0131standan, Livandan, \u0130randan, \u0130raqdan 35. 400 erm\u0259nini Erm\u0259nistana k\u00f6\u00e7\u00fcrd\u00fcl\u0259r. 1947-ci ild\u0259 Erm\u0259nistan SSR Kommunist Partiyas\u0131 M\u0259rk\u0259zi Komit\u0259sinin katibi Q. Arutyunov Moskvaya m\u00fcraci\u0259t ed\u0259r\u0259k k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fcl\u0259n erm\u0259nil\u0259rin yerl\u0259\u015fdirilm\u0259sind\u0259ki \u00e7\u0259tinlikl\u0259rd\u0259n \u015fikay\u0259t etmi\u015f v\u0259 guya m\u0259hsuldarl\u0131\u011f\u0131n art\u0131r\u0131lmas\u0131 m\u0259qs\u0259dil\u0259 Erm\u0259nistanda ya\u015fayan az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n Az\u0259rbaycan\u0131n pamb\u0131q\u00e7\u0131l\u0131qla m\u0259\u015f\u011ful olan rayonlar\u0131na k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fclm\u0259si t\u0259klifini vermi\u015fdir. Bu fitn\u0259kar t\u0259klif sovetl\u0259rin r\u0259hb\u0259ri \u0130osif Stalinin imzalad\u0131\u011f\u0131 SSR\u0130 Nazirl\u0259r Sovetinin iki q\u0259rar\u0131nda \u0259ksini tapd\u0131. \u00abErm\u0259nistan SSR-d\u0259 kolxoz\u00e7ular\u0131n v\u0259 dig\u0259r az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n Az\u0259rbaycan SSR-in K\u00fcr-Araz oval\u0131\u011f\u0131na k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fclm\u0259si bar\u0259d\u0259\u00bb v\u0259 h\u0259min q\u0259rara \u0259lav\u0259 olan \u00abErm\u0259nistan SSR-d\u0259n kolxoz\u00e7ular\u0131n v\u0259 dig\u0259r az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n Az\u0259rbaycan SSR-in K\u00fcr-Araz oval\u0131\u011f\u0131na k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fclm\u0259si t\u0259dbirl\u0259ri bar\u0259d\u0259\u00bbki q\u0259rara uy\u011fun olaraq soyda\u015flar\u0131m\u0131z do\u011fma torpaqlar\u0131ndan \u00e7\u0131xar\u0131ld\u0131lar. 1948-1952-ci ill\u0259rd\u0259 Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan\u0131n \u0259sas\u0259n da\u011f \u0259razil\u0259rind\u0259n \u00e7\u0131xar\u0131lan 100 min soyda\u015f\u0131m\u0131z\u0131n \u0259ks\u0259riyy\u0259ti aran zonas\u0131n\u0131n isti hava \u015f\u0259raitin\u0259 d\u00f6zm\u0259y\u0259r\u0259k h\u0259yatlar\u0131n\u0131 itirdi. Stalinin \u00f6l\u00fcm\u00fcnd\u0259n sonra dayanan k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fclm\u0259d\u0259n istifad\u0259 ed\u0259n b\u0259zi soyda\u015flar\u0131m\u0131z yurdlar\u0131na geri qay\u0131td\u0131lar.<\/p>\n<p>XX \u0259srin sonlar\u0131nda SSR\u0130-nin r\u0259hb\u0259ri Mixail Qorba\u00e7ovun xain plan\u0131 olan yenid\u0259nqurma v\u0259 a\u015fkarl\u0131q prosesl\u0259rinin h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259si da\u015fnaklar \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259lav\u0259 f\u00fcrs\u0259t yaratd\u0131. 1945-ci ild\u0259ki taktika davam etdirildi. Erm\u0259ni mill\u0259t\u00e7il\u0259ri az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n Erm\u0259nistandan bird\u0259f\u0259lik \u00e7\u0131xar\u0131lmas\u0131 v\u0259 Qaraba\u011f\u0131n Erm\u0259nistana birl\u0259\u015fdirilm\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131 art\u0131q tarix\u0259 qovu\u015fmu\u015f ke\u00e7mi\u015f \u00abDa\u011fl\u0131q Qaraba\u011f Muxtar Vilay\u0259tind\u0259\u00bb v\u0259 \u0130r\u0259vanda k\u00fctl\u0259vi aksiyalar t\u0259\u015fkil etdil\u0259r. 1988-ci ild\u0259 70 n\u0259f\u0259r soyda\u015f\u0131m\u0131z\u0131n, o c\u00fcml\u0259d\u0259n 21 qad\u0131n v\u0259 6 u\u015fa\u011f\u0131n, \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u0259si il\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259n\u0259n Qukark faci\u0259si son olmad\u0131. Vardenisd\u0259, Yerevanda, Masisd\u0259, Kalinind\u0259, Kacaranda, Qafanda, Kirovakanda, Gorusda, Sisyanda, Amasyada, Alaverdid\u0259 t\u00f6r\u0259dilmi\u015f qanl\u0131 hadis\u0259l\u0259r n\u0259tic\u0259sind\u0259 250.000 az\u0259rbaycanl\u0131 da\u015fnaklar\u0131n etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259 siyas\u0259tinin qurban\u0131 kimi Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan\u0131 t\u0259rk etm\u0259y\u0259 m\u0259cbur qald\u0131lar. Erm\u0259nil\u0259rin havadar\u0131 Mixail Qorba\u00e7ovun g\u00f6st\u0259ri\u015fi il\u0259 Q\u0259rbi Az\u0259rbaycandan \u00e7\u0131xar\u0131lan soyda\u015flar\u0131m\u0131z Qaraba\u011fda deyil, \u00e7ad\u0131rlarda yerl\u0259\u015fdirildil\u0259r. 18 fevral 1929-cu ild\u0259 Erm\u0259nistana verilmi\u015f N\u00fcv\u0259di k\u0259ndind\u0259n az\u0259rbaycanl\u0131 \u0259halinin 1991-ci il avqustun 8-d\u0259 \u00e7\u0131xar\u0131lmas\u0131 il\u0259 da\u015fnaklar\u0131n \u00abaz\u0259rbaycanl\u0131lars\u0131z Erm\u0259nistan\u00bb ideyas\u0131 tam h\u0259ll olundu. 1988-ci ild\u0259n sonra Erm\u0259nistan\u0131n h\u0259rbi t\u0259cav\u00fcz\u00fc n\u0259tic\u0259sind\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n torpaqlar\u0131n\u0131n 20 faizi i\u015f\u011fal edildi. 1 milyona q\u0259d\u0259r h\u0259myerlimiz do\u011fma torpa\u011f\u0131nda qa\u00e7q\u0131n, k\u00f6\u00e7k\u00fcn kimi ya\u015fama\u011fa m\u0259cbur oldu. XIX- XX \u0259srl\u0259rd\u0259 da\u015fnaklar\u0131n h\u0259yata ke\u00e7irdikl\u0259ri \u015fovinist, etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259 siyas\u0259ti xalq\u0131m\u0131za Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131n\u0131, biri-birind\u0259n d\u0259h\u015f\u0259tli faci\u0259l\u0259r ya\u015fatd\u0131.<\/p>\n<p>\u00d6t\u0259n ilin sonunda Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan \u0130cmas\u0131n\u0131n bir qrup ziyal\u0131s\u0131 il\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnd\u0259 Erm\u0259nistan\u0131n Az\u0259rbaycan torpaqlar\u0131n\u0131 z\u0259bt etm\u0259si, soyda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n ata yurdlar\u0131ndan \u00e7\u0131xar\u0131lmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 tarixi faktlar\u0131 xat\u0131rladan Prezident \u0130lham \u018fliyev da\u015fnaklar\u0131n 1948-1953-c\u00fc ill\u0259rd\u0259 xalq\u0131m\u0131za qar\u015f\u0131 h\u0259yata ke\u00e7iril\u0259n deportasiyalar\u0131 n\u00f6vb\u0259ti cinay\u0259t, \u0259dal\u0259tsizlik adland\u0131rd\u0131: \u00abN\u0259hay\u0259t 1980-ci ill\u0259rin sonlar\u0131nda sovet h\u00f6kum\u0259ti xalq\u0131m\u0131za qar\u015f\u0131 n\u00f6vb\u0259ti cinay\u0259t t\u00f6r\u0259tdi. Bu d\u0259f\u0259 Ulu \u00d6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyevin hakimiyy\u0259td\u0259n getm\u0259sind\u0259n istifad\u0259 ed\u0259n h\u0259m erm\u0259ni mill\u0259t\u00e7il\u0259ri, h\u0259m onlar\u0131n sovet h\u00f6kum\u0259tind\u0259ki havadarlar\u0131 d\u0259rhal h\u0259r\u0259k\u0259t\u0259 ke\u00e7dil\u0259r. Heyd\u0259r \u018fliyev 1987-ci ilin noyabr\u0131nda b\u00fct\u00fcn v\u0259zif\u0259l\u0259rd\u0259n uzaqla\u015fd\u0131r\u0131landan iki h\u0259ft\u0259 sonra erm\u0259ni mill\u0259t\u00e7il\u0259ri ba\u015f qald\u0131rd\u0131lar. Sovet h\u00f6kum\u0259ti onlara d\u0259st\u0259k oldu v\u0259 h\u0259m Qaraba\u011fda, h\u0259m ovaxtk\u0131 Erm\u0259nistan Respublikas\u0131nda xalq\u0131m\u0131za qar\u015f\u0131 n\u00f6vb\u0259ti cinay\u0259t ba\u015fland\u0131. Az\u0259rbaycanl\u0131lar tarixi diyar\u0131 olan Q\u0259rbi Az\u0259rbaycandan deportasiya edildi v\u0259 biz bu tarixi yax\u015f\u0131 bilirik, xat\u0131rlay\u0131r\u0131q v\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n ya\u015fad\u0131qlar\u0131 o m\u0259nt\u0259q\u0259l\u0259rin say\u0131n\u0131 da yax\u015f\u0131 bilirik &#8211; 170-d\u0259n \u00e7ox k\u0259ndd\u0259 ancaq az\u0259rbaycanl\u0131lar ya\u015fay\u0131rd\u0131lar. M\u0259n ovaxtk\u0131 Erm\u0259nistan\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259 tuturam, Erm\u0259nistan Respublikas\u0131n\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259 tuturam, 90-a yax\u0131n k\u0259ndd\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lar \u0259ks\u0259riyy\u0259t t\u0259\u015fkil edirdil\u0259r v\u0259 b\u00fct\u00f6vl\u00fckd\u0259 300-d\u0259n \u00e7ox \u015f\u0259h\u0259r v\u0259 k\u0259ndd\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lar ya\u015fam\u0131\u015flar. Onlar\u0131n ham\u0131s\u0131 3 il \u0259rzind\u0259 Erm\u0259nistandan zorla \u00e7\u0131xar\u0131ld\u0131, qovuldu, bir \u00e7oxlar\u0131 \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fc, onlara i\u015fg\u0259nc\u0259l\u0259r verildi. B\u00fct\u00fcn bu cinay\u0259tl\u0259r sovet h\u00f6kum\u0259tinin g\u00f6z\u00fcn\u00fcn \u00f6n\u00fcnd\u0259 ba\u015f vermi\u015fdi. Sonuncu k\u0259ndimiz N\u00fcv\u0259di 1991-ci ilin avqustunda deportasiyaya m\u0259ruz qald\u0131. O da azm\u0131\u015f kimi Qaraba\u011fda da xalq\u0131m\u0131za qar\u015f\u0131 cinay\u0259t t\u00f6r\u0259dildi.\u00bb<\/p>\n<p>Qaraba\u011f\u0131n v\u0259 \u015e\u0259rqi Z\u0259ng\u0259zurun i\u015f\u011fal\u0131 is\u0259 daha a\u011fr\u0131l\u0131 faci\u0259miz idi. Lakin ulular\u0131m\u0131z\u0131n \u00abQisas qiyam\u0259t\u0259 qalmaz\u00bb v\u0259siyy\u0259tini Prezident, Ali Ba\u015f Komandan \u0130lham \u018fliyevin r\u0259hb\u0259rliyi il\u0259 Silahl\u0131 Q\u00fcvv\u0259l\u0259rimizin zabit v\u0259 \u0259sg\u0259rl\u0259ri iki il bundan \u0259vv\u0259l \u015f\u0259r\u0259fl\u0259 yerin\u0259 yetirilm\u0259si il\u0259 \u0259dal\u0259t b\u0259rpa edildi. D\u00fc\u015fm\u0259nl\u0259ri torpaqlar\u0131m\u0131zdan qovduq, Az\u0259rbaycan\u0131n \u0259razi b\u00fct\u00f6vl\u00fcy\u00fc b\u0259rpa olundu. Haz\u0131rda Erm\u0259nistan\u0131n i\u015f\u011fal\u0131ndan azad edilmi\u015f torpaqlar\u0131m\u0131zda b\u0259rpa-quruculuq i\u015fl\u0259ri apar\u0131l\u0131r. \u00abA\u011fal\u0131 k\u0259ndinin timsal\u0131nda biz xalq\u0131m\u0131z\u0131n tarixi yadda\u015f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcr\u00fck. \u00c7\u00fcnki oran\u0131 he\u00e7 vaxt g\u00f6rm\u0259y\u0259n u\u015faqlar, g\u0259ncl\u0259r oraya qay\u0131d\u0131blar. \u018fmin\u0259m ki, biz eynisini Q\u0259rbi Az\u0259rbaycanda da g\u00f6r\u0259c\u0259yik\u00bb s\u00f6yl\u0259y\u0259n Prezident \u0130lham \u018fliyevin qar\u015f\u0131ya qoydu\u011fu \u0259sas m\u0259s\u0259l\u0259 Q\u0259rbi Az\u0259rbaycana Qay\u0131d\u0131\u015f Konsepsiyas\u0131n\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131d\u0131r:\u00a0\u00ab\u0130nanmal\u0131y\u0131q v\u0259 eyni zamanda, add\u0131mlar atmal\u0131y\u0131q, f\u0259al olmal\u0131y\u0131q, i\u015fl\u0259m\u0259liyik. G\u00fcn g\u0259l\u0259c\u0259k, biz Q\u0259rbi Az\u0259rbaycanda da bel\u0259 g\u00f6z\u0259l m\u0259clis ke\u00e7ir\u0259c\u0259yik v\u0259 bu g\u00fcn\u00fc xat\u0131rlayaca\u011f\u0131q.\u00bb O g\u00fcn\u0259 uzanan yol is\u0259 Z\u0259ng\u0259zurdan ba\u015flan\u0131r. Bu d\u0259hliz is\u0259 m\u00fctl\u0259q a\u00e7\u0131lacaq. Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan yenid\u0259n do\u011fmalar\u0131na qovu\u015facaq.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>G\u00fcn g\u0259l\u0259c\u0259k, biz Q\u0259rbi Az\u0259rbaycanda da bel\u0259 g\u00f6z\u0259l m\u0259clis ke\u00e7ir\u0259c\u0259yik Prezident \u0130lham \u018fliyevin tap\u015f\u0131r\u0131\u011f\u0131 v\u0259 d\u00f6vl\u0259tin d\u0259st\u0259yi il\u0259 haz\u0131rlanacaq Q\u0259rbi Az\u0259rbaycana Qay\u0131d\u0131\u015f Konsepsiyas\u0131 xalq\u0131m\u0131zda bu \u0259minliyi, inam\u0131 art\u0131r\u0131r Q\u0259dim tarixi, z\u0259ngin t\u0259bii s\u0259rv\u0259tl\u0259ri, ilk insan m\u0259sk\u0259nl\u0259rind\u0259n say\u0131lan Az\u0131x ma\u011faras\u0131 kimi abid\u0259l\u0259ri il\u0259 tan\u0131nan c\u0259nn\u0259tm\u0259kan Az\u0259rbaycan h\u0259mi\u015f\u0259 yadellil\u0259rin diqq\u0259tini c\u0259lb etmi\u015fdir. Q\u0259dim Odlar diyar\u0131n\u0131 \u0259sar\u0259td\u0259 saxlayan imperiya torpaqlar\u0131m\u0131za sahib \u00e7\u0131xmaqla bu c\u0259nub diyar\u0131nda h\u00f6kmranl\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u0259b\u0259di olmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn erm\u0259nil\u0259rd\u0259n vasit\u0259 kimi istifad\u0259ni d\u0259 siyas\u0259tinin ba\u015fl\u0131ca amili kimi diqq\u0259td\u0259 saxlam\u0131\u015fd\u0131r. Rusiya il\u0259 \u0130ran aras\u0131nda ba\u015f ver\u0259n 1804-1813, 1826- 1828-ci il m\u00fcharib\u0259l\u0259rind\u0259n sonra ba\u011flanm\u0131\u015f&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":560845,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[4],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/688f3fe7167240890839132759711067016.jpg",975,540,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/688f3fe7167240890839132759711067016.jpg",975,540,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/688f3fe7167240890839132759711067016.jpg",975,540,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/688f3fe7167240890839132759711067016-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/688f3fe7167240890839132759711067016-660x365.jpg",660,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/688f3fe7167240890839132759711067016-840x465.jpg",640,354,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/688f3fe7167240890839132759711067016.jpg",975,540,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/688f3fe7167240890839132759711067016.jpg",975,540,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/688f3fe7167240890839132759711067016-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/688f3fe7167240890839132759711067016.jpg",975,540,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=4\" rel=\"category\">Siyas\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"G\u00fcn g\u0259l\u0259c\u0259k, biz Q\u0259rbi Az\u0259rbaycanda da bel\u0259 g\u00f6z\u0259l m\u0259clis ke\u00e7ir\u0259c\u0259yik Prezident \u0130lham \u018fliyevin tap\u015f\u0131r\u0131\u011f\u0131 v\u0259 d\u00f6vl\u0259tin d\u0259st\u0259yi il\u0259 haz\u0131rlanacaq Q\u0259rbi Az\u0259rbaycana Qay\u0131d\u0131\u015f Konsepsiyas\u0131 xalq\u0131m\u0131zda bu \u0259minliyi, inam\u0131 art\u0131r\u0131r Q\u0259dim tarixi, z\u0259ngin t\u0259bii s\u0259rv\u0259tl\u0259ri, ilk insan m\u0259sk\u0259nl\u0259rind\u0259n say\u0131lan Az\u0131x ma\u011faras\u0131 kimi abid\u0259l\u0259ri il\u0259 tan\u0131nan c\u0259nn\u0259tm\u0259kan Az\u0259rbaycan h\u0259mi\u015f\u0259 yadellil\u0259rin diqq\u0259tini c\u0259lb etmi\u015fdir. Q\u0259dim Odlar diyar\u0131n\u0131 \u0259sar\u0259td\u0259 saxlayan&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/560844"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=560844"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/560844\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/560845"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=560844"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=560844"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=560844"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}