{"id":562206,"date":"2023-02-08T08:33:30","date_gmt":"2023-02-08T05:33:30","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=562206"},"modified":"2023-02-08T08:33:30","modified_gmt":"2023-02-08T05:33:30","slug":"soganin-qiym%c9%99ti-niy%c9%99-iki-d%c9%99f%c9%99-bahalasib","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=562206","title":{"rendered":"So\u011fan\u0131n qiym\u0259ti niy\u0259 iki d\u0259f\u0259 bahala\u015f\u0131b?"},"content":{"rendered":"<h3><strong>Tezlikl\u0259 qiym\u0259t d\u00fc\u015fm\u0259lidir, \u0259g\u0259r&#8230;<\/strong><\/h3>\n<p><strong>Son aylarda so\u011fan regional s\u0259viyy\u0259li m\u00fczakir\u0259l\u0259rin m\u00f6vzusuna \u00e7evrilib. T\u0259r\u0259v\u0259zl\u0259r aras\u0131nda \u0259n \u00e7ox istehlak olunan so\u011fan h\u0259mi\u015f\u0259 \u201ch\u0259mkarlar\u0131na\u201d nisb\u0259t\u0259n arxa planda olub: bir qayda olaraq, m\u00fczakir\u0259 m\u00f6vzusuna xiyar, pomidor v\u0259 sairl\u0259r \u00e7\u0131x\u0131b. Son 3-4 ild\u0259 is\u0259 so\u011fan d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 \u00f6lk\u0259l\u0259raras\u0131 m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rin m\u00f6vzusuna \u00e7evrilib. S\u0259b\u0259b is\u0259 insan sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131nda m\u00fch\u00fcm m\u00fcsb\u0259t rolu olan so\u011fana yana\u015fman\u0131n d\u0259yi\u015fm\u0259si, onun istehlak\u0131n\u0131n s\u00fcr\u0259tl\u0259 artmas\u0131d\u0131r.<\/strong><\/p>\n<p>BMT K\u0259nd T\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 v\u0259 \u018frzaq T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n (FAO) m\u0259lumat\u0131na \u0259sas\u0259n, 1980-ci ild\u0259 d\u00fcnyada so\u011fan \u0259kinl\u0259rinin sah\u0259si 1,62 milyon\u00a0 hektar t\u0259\u015fkil etdiyi halda, 2020-ci ild\u0259 bu r\u0259q\u0259m 5,5 milyon hektara \u00e7at\u0131b. Qlobal so\u011fan istehsal\u0131 is\u0259 22-23 milyon tondan 2022-ci ild\u0259 100 milyon tona q\u0259d\u0259r art\u0131b. D\u00fcnyada adamba\u015f\u0131na so\u011fan istehlak\u0131 g\u00f6st\u0259ricisi is\u0259 ild\u0259 8 kq-dan 13 kq-a y\u00fcks\u0259lib. Qlobal so\u011fan ticar\u0259tinin natural h\u0259cmi 9 milyon ton civar\u0131ndad\u0131r. D\u0259y\u0259 ifad\u0259sind\u0259 is\u0259 so\u011fan ticar\u0259tinin h\u0259cmi 20 ild\u0259 3 d\u0259f\u0259d\u0259n \u00e7ox artaraq 2021-ci ild\u0259 52 milyard dollar\u0131 ke\u00e7ib.<\/p>\n<p>Haz\u0131rda d\u00fcnyan\u0131n 170-d\u0259k \u00f6lk\u0259sind\u0259 so\u011fan istehsal olunsa da, ixracla \u00e7ox az sayda \u00f6lk\u0259 m\u0259\u015f\u011fuldur. Qlobal so\u011fan ixrac\u0131nda birinci yer Niderlanda m\u0259xsusdur. Daha sonra Hindistan, \u00c7in, \u0130spaniya, Meksika, Misir, AB\u015e v\u0259 sair \u00f6lk\u0259l\u0259r g\u0259lir&#8230;<\/p>\n<p><em>Ayd\u0131nd\u0131r ki, t\u0259l\u0259bat\u0131n artmas\u0131 so\u011fan\u0131n qiym\u0259tin\u0259 d\u0259 t\u0259sirsiz \u00f6t\u00fc\u015fm\u00fcr. Bir qayda olaraq istehsal\u00e7\u0131 \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259\u00a0 bu m\u0259hsul y\u0131\u011f\u0131m d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 ucuz olsa da, qalan vaxtlarda bahala\u015fma qeyd\u0259 al\u0131n\u0131r. Az\u0259rbaycanda da yayda\u00a0 &#8211; m\u0259hsul y\u0131\u011f\u0131m\u0131 d\u00f6vr\u00fc v\u0259 ondan sonrak\u0131 4-5 ayda so\u011fan ucuz olur, yanvar-aprel aylar\u0131nda is\u0259 qiym\u0259t xeyli bahala\u015f\u0131r. Bu il d\u0259 yanvar ay\u0131n\u0131n ortalar\u0131ndan daxili bazarda so\u011fan\u0131n qiym\u0259ti 50-60 q\u0259pikd\u0259n 1,5-1,6 manata q\u0259d\u0259r bahala\u015f\u0131b. \u00d6t\u0259n ilin eyni d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 qiym\u0259t 1-1,2 manat t\u0259\u015fkil edirdi. Bu il qiym\u0259tl\u0259rin bel\u0259 bahala\u015fmas\u0131n\u0131n \u0259sas s\u0259b\u0259bi region \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 ged\u0259n prosesl\u0259rdir.<\/em><\/p>\n<p>Bel\u0259 ki, regional bazar\u0131 s\u00f6\u011fanla t\u0259min ed\u0259n T\u00fcrkiy\u0259d\u0259 2022-ci ild\u0259 istehsal 6 faiz azalmaqla 2 milyon 350 min tona d\u00fc\u015f\u00fcb. Avropadan artan t\u0259l\u0259bat qar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda ixrac\u0131n s\u00fcr\u0259tl\u0259 \u00e7oxalmas\u0131\u00a0 T\u00fcrkiy\u0259 h\u00f6kum\u0259tini 2022-ci ilin noyabr\u0131ndan Az\u0259rbaycan v\u0259 daha bir ne\u00e7\u0259 \u00f6lk\u0259 istisna olmaqla, so\u011fan ixrac\u0131n\u0131 m\u0259hdudla\u015fd\u0131rma\u011fa vadar edib. Asiyada Qazax\u0131stan, Q\u0131r\u011f\u0131z\u0131stan, \u00d6zb\u0259kistan,Tacikistan yanvar ay\u0131ndan so\u011fan ixrac\u0131n\u0131 tam dayand\u0131r\u0131blar. S\u0259b\u0259b is\u0259 bu b\u00f6lg\u0259d\u0259 son 40 ild\u0259 \u0259n k\u0259skin soyuqlar\u0131n d\u00fc\u015fm\u0259sidir: n\u0259tic\u0259d\u0259 a\u00e7\u0131q anbarlarda saxlanan so\u011fan ehtiyatlar\u0131n\u0131n xeyli hiss\u0259sini don vuraraq istehlaka yarars\u0131z hala g\u0259tirib. Haz\u0131rda Qazax\u0131stan istisna olmaqla, qalan 3 \u00f6lk\u0259d\u0259 daxili t\u0259l\u0259bat\u0131 \u00f6d\u0259y\u0259c\u0259k q\u0259d\u0259r so\u011fan ehtiyat\u0131 yoxdur.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/azertag.az\/files\/2020\/1\/1200x630\/15796059213674932155_1200x630.jpg\" alt=\"Firdovsi Fikr\u0259tzad\u0259: K\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 m\u0259hsullar\u0131 \u00fczr\u0259 ixrac\u0131 art\u0131rma\u011f\u0131n  \u0259sas yolu emal s\u0259nayesi vasit\u0259sil\u0259 m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr - AZ\u018fRTAC\" \/><\/p>\n<p>Firdovsi Fikr\u0259tzad\u0259<\/p>\n<p>K\u0259nd T\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 Nazirliyinin Aqrar T\u0259dqiqatlar M\u0259rk\u0259zinin r\u0259hb\u0259ri Firdovsi Fikr\u0259tzad\u0259nin verdiyi m\u0259lumata g\u00f6r\u0259, Ukraynada kommersiya m\u0259qs\u0259dl\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn so\u011fan istehsal\u0131n\u0131n t\u0259xmin\u0259n 80 faizinin c\u0259ml\u0259\u015fdiyi c\u0259nub rayonlar\u0131n\u0131n i\u015f\u011fal\u0131 d\u00fcnya bazar\u0131na \u0259n az\u0131 20 min ton so\u011fan\u0131n \u00e7\u0131xar\u0131lmas\u0131n\u0131 m\u0259hdudla\u015fd\u0131r\u0131b. Dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n, Ukrayna Pol\u015fa, Rum\u0131niya, Moldova, Az\u0259rbaycan, Qazax\u0131stan v\u0259 T\u00fcrkiy\u0259d\u0259n so\u011fan idxal etm\u0259y\u0259 m\u0259cbur olub ki, bu da h\u0259m regionda, h\u0259m d\u0259 \u00f6lk\u0259 daxilind\u0259 so\u011fan\u0131n qiym\u0259tinin qalxmas\u0131na s\u0259b\u0259b olub. Yeni ilin \u0259vv\u0259lind\u0259 qiym\u0259tl\u0259r dekabr ay\u0131n\u0131n sonu il\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 12 faiz art\u0131b.<\/p>\n<p>O qeyd edib ki, Rusiyada so\u011fan \u00f6t\u0259n ilin sonu il\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 6,3 faiz bahala\u015f\u0131b: \u201cHaz\u0131rda bu \u00f6lk\u0259d\u0259 so\u011fan\u0131n orta topdansat\u0131\u015f qiym\u0259ti 0,32-0,35 AB\u015e dollar\u0131\/kq aras\u0131nda d\u0259yi\u015fir. Pakistanda 2022-ci ilin ortalar\u0131nda ba\u015f ver\u0259n da\u015fq\u0131nlar so\u011fan \u0259kinl\u0259rinin \u0259h\u0259miyy\u0259tli hiss\u0259sini m\u0259hv edib. N\u0259tic\u0259d\u0259 d\u00fcnyan\u0131n b\u00f6y\u00fck ixracat\u00e7\u0131lar\u0131ndan olan Pakistan idxal\u00e7\u0131ya \u00e7evrilib, \u0130randan, \u00d6zb\u0259kistandan, T\u00fcrkiy\u0259d\u0259n, h\u0259tta \u018ffqan\u0131standan so\u011fan t\u0259dar\u00fck etm\u0259y\u0259 ba\u015flay\u0131b. \u0130randa m\u00f6vs\u00fcmi amill\u0259rl\u0259 yana\u015f\u0131 \u00f6lk\u0259nin c\u0259nubunda ya\u011fan ya\u011f\u0131\u015flarla \u0259laq\u0259dar olaraq da\u015f\u0131nmada fasil\u0259 yaran\u0131b, el\u0259c\u0259 d\u0259 Pakistana v\u0259 \u0130raqa so\u011fan ixrac\u0131 art\u0131b.<\/p>\n<p><strong>T\u00fcrkiy\u0259d\u0259 so\u011fan\u0131n topdansat\u0131\u015f qiym\u0259ti 0,60 AB\u015e dollar\u0131\/kq-a yax\u0131nla\u015f\u0131r. G\u00fcrc\u00fcstanda so\u011fan\u0131n topdansat\u0131\u015f qiym\u0259ti 0,60 AB\u015e dollar\u0131\/kq-a qalx\u0131b ki, bu da \u00f6t\u0259n ill\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 2 d\u0259f\u0259 y\u00fcks\u0259k qiym\u0259tdir. Bahala\u015fman\u0131n T\u00fcrkiy\u0259, \u0130ran v\u0259 Misird\u0259 t\u0259z\u0259 m\u0259hsul \u00e7\u0131xana &#8211; may ay\u0131na q\u0259d\u0259r davam ed\u0259c\u0259yi ehtimal olunur&#8221;.<\/strong><\/p>\n<p>F.Fikr\u0259tzad\u0259 hesab edir ki, bir s\u0131ra ixracat\u00e7\u0131 \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 daxili bazar\u0131 t\u0259nziml\u0259m\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn ixraca qoyulan qada\u011falar yax\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 so\u011fana t\u0259l\u0259bat\u0131 art\u0131racaq, qiym\u0259tl\u0259rin bahala\u015fmas\u0131na t\u0259kan ver\u0259c\u0259k: \u201cH\u0259m\u00e7inin mart\u0131n 23-d\u0259n ba\u015flayaraq aprelin 22-d\u0259k davam ed\u0259c\u0259k Ramazan ay\u0131nda bir \u00e7ox \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 so\u011fana t\u0259l\u0259bat\u0131n artmas\u0131 da qiym\u0259tl\u0259rin y\u00fcks\u0259lm\u0259sin\u0259 s\u0259b\u0259b olacaq. Art\u0131q \u015e\u0259rqi Avropa v\u0259 M\u0259rk\u0259zi Asiyan\u0131n bir s\u0131ra \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 bazar i\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131 so\u011fan\u0131n topdansat\u0131\u015f qiym\u0259tl\u0259rinin 1 AB\u015e dollar\u0131\/kq s\u0259viyy\u0259sin\u0259 \u00e7atmaq perspektivind\u0259n a\u00e7\u0131q \u015f\u0259kild\u0259 dan\u0131\u015f\u0131rlar. Bu is\u0259 o dem\u0259kdir ki, p\u0259rak\u0259nd\u0259 sat\u0131\u015f qiym\u0259tl\u0259ri g\u00f6r\u00fcnm\u0259mi\u015f h\u0259dd\u0259 &#8211; 1,5-2 AB\u015e dollar\u0131\/kq-a qalxa bil\u0259r\u201d.<\/p>\n<p><strong>Regional v\u0259 qlobal bazarda so\u011fan\u0131n qiym\u0259t art\u0131m\u0131n\u0131n s\u0259b\u0259bl\u0259ri ayd\u0131n oldu\u011funa g\u00f6r\u0259 Az\u0259rbaycandak\u0131 ajiotaj\u0131 n\u0259l\u0259rin yaratd\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilm\u0259k maraql\u0131 olard\u0131.<\/strong><\/p>\n<p>\u00d6lk\u0259nin \u0259rzaq balans\u0131ndan ayd\u0131n olur ki, Az\u0259rbaycanda \u0259halinin illik so\u011fan istehlak\u0131 250-270 min ton civar\u0131ndad\u0131r. Daha 29-30 min ton itkiy\u0259 gedir. H\u0259r ilin yekununda n\u00f6vb\u0259ti il\u0259 45-50 min ton so\u011fan entiyat\u0131 il\u0259 ke\u00e7irik. 2021-ci ild\u0259n 2022-ci il\u0259 is\u0259 52 min ton ehtiyatla ke\u00e7mi\u015fik. Yerli so\u011fan istehsal\u0131 davaml\u0131 olaraq artaraq illik 280-285 min ton civar\u0131na \u00e7at\u0131b. So\u011fan \u0259kini sah\u0259l\u0259ri ild\u0259n-il\u0259 azal\u0131r &#8211; 2019-cu ild\u0259ki 12,4 min hektardan 2021-ci ild\u0259 11,6 min hektara d\u00fc\u015f\u00fcb. Buna baxmayaraq, m\u0259hsuldarl\u0131\u011f\u0131n artmas\u0131 istehsalda davaml\u0131 y\u00fcks\u0259li\u015fi t\u0259min edir.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycanda so\u011fan \u00fczr\u0259 yerli istehsal t\u0259l\u0259batdan y\u00fcks\u0259k olsa da, 2020-2021-ci ill\u0259rd\u0259 so\u011fan idxal\u0131nda k\u0259skin art\u0131m qeyd\u0259 al\u0131n\u0131b. 2020-ci ild\u0259 xaricd\u0259n 13,5 min ton, 2021-ci ild\u0259 is\u0259 12,5 min ton so\u011fan alm\u0131\u015f\u0131q. Halbuki 2018-ci ild\u0259 c\u0259mi 167 ton so\u011fan idxal etmi\u015fdik. 2022-ci ilin 11 ay\u0131nda so\u011fan idxal\u0131 c\u0259mi 205 ton t\u0259\u015fkil edib.<\/p>\n<p><strong>\u0130xraca g\u0259linc\u0259, burada da azalma var. 2017-ci ild\u0259 57 min tonluq ixrac\u0131m\u0131z 2021-ci ild\u0259 13,8 min tona q\u0259d\u0259r azal\u0131b. \u0130xrac 2022-ci ilin avqustuna q\u0259d\u0259r 8,2 min ton t\u0259\u015fkil edib. N\u00f6vb\u0259ti aylarda artaraq noyabr\u0131n yekununda 12,2 min tona y\u00fcks\u0259lib.<\/strong><\/p>\n<p>T\u0259\u0259ss\u00fcf ki, 2022-ci ild\u0259 \u00f6lk\u0259d\u0259 n\u0259 q\u0259d\u0259r so\u011fan istehsal\u00a0 olundu\u011funa dair m\u0259lumat\u0131 r\u0259smi statistika h\u0259l\u0259 a\u00e7\u0131qlamay\u0131b. Bu bax\u0131mdan, 2022-ci ild\u0259 istehsal\u0131n t\u0259l\u0259bat\u0131 qar\u015f\u0131layacaq h\u0259cmd\u0259 olub-olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u0259m\u0259k m\u00fcmk\u00fcn deyil. Lakin ilin 11 ay\u0131nda \u00f6lk\u0259y\u0259 so\u011fan idxal\u0131n\u0131n c\u0259mi 205 ton t\u0259\u015fkil etm\u0259si g\u00f6st\u0259rir ki, ixraca t\u0259l\u0259bn yoxdur, y\u0259ni yerli istehsal bazardak\u0131 t\u0259l\u0259bat\u0131 t\u0259min ed\u0259c\u0259k q\u0259d\u0259rdir. Yanvar\u0131n \u0259vv\u0259ll\u0259rin\u0259 q\u0259d\u0259r qiym\u0259tin \u0259n\u0259n\u0259vi s\u0259viyy\u0259d\u0259 &#8211; 50-60 q\u0259pik civar\u0131nda olmas\u0131 da g\u00f6st\u0259rir ki, \u00f6lk\u0259d\u0259 so\u011fan\u0131n qiym\u0259t art\u0131m\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn iqtisadi \u0259saslar yoxdur.<\/p>\n<p>Lakin yanvar\u0131n ortalar\u0131ndan etibar\u0259n so\u011fan\u0131n qiym\u0259tind\u0259 iki qatdan \u00e7ox bahala\u015fma getdi. \u00dcst\u0259lik, fevral\u0131n \u0259vv\u0259lind\u0259 Nazirl\u0259r Kabineti onun ixrac\u0131n\u0131 m\u00fcv\u0259qq\u0259ti olaraq qada\u011fan etdi. Nazirl\u0259r Kabinetinin bu q\u0259rar\u0131 bir ne\u00e7\u0259 s\u0259b\u0259bd\u0259n q\u0259bul etm\u0259si m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Birincisi budur ki, regionda t\u0259l\u0259bat\u0131n v\u0259 qiym\u0259tl\u0259rin k\u0259skin artmas\u0131ndan istifad\u0259 ed\u0259n sahibkarlar ixrac\u0131 k\u0259skin art\u0131r\u0131blar. T\u0259\u0259ss\u00fcf ki, dekabr-yanvar aylar\u0131nda so\u011fan ixrac\u0131na dair statistika h\u0259l\u0259 \u0259l\u00e7atan deyil. Ondan \u0259vv\u0259lki d\u00f6vr \u00fc\u00e7\u00fcns\u0259 ixrac normal h\u0259cmd\u0259 olmaqla, illik g\u00f6st\u0259ricid\u0259n k\u0259nara \u00e7\u0131xmay\u0131b.<\/p>\n<p><strong>H\u00f6kum\u0259tin so\u011fan ixrac\u0131n\u0131 dayand\u0131rmas\u0131n\u0131n dig\u0259r s\u0259b\u0259bi regional bazardak\u0131 prosesl\u0259rin Az\u0259rbaycan bazar\u0131na psixoloji t\u0259sirinin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaqd\u0131r: ad\u0259t\u0259n qlobal bazarda hans\u0131sa m\u0259hsulun qiym\u0259ti art\u0131rsa, Az\u0259rbaycanda iqtisadi \u0259sas olmasa bel\u0259, h\u0259m\u0259n analoji proses gedir. Bu bax\u0131mdan, h\u00f6kum\u0259tin bu d\u0259f\u0259 vaxt\u0131nda add\u0131m atd\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u0259m\u0259k olar: ixrac\u0131n dayand\u0131r\u0131lmas\u0131 so\u011fan ehtiyatlar\u0131na malik sahibkarlar\u0131 m\u0259cbur ed\u0259c\u0259k ki, bazara daha \u00e7ox m\u0259hsul \u00e7\u0131xarts\u0131nlar. \u018fks halda, aprelin ortalar\u0131ndan fara\u015f so\u011fan bazara daxil olacaq v\u0259 ke\u00e7\u0259n ild\u0259n qalan so\u011fan k\u0259skin d\u0259y\u0259rsizl\u0259\u015f\u0259c\u0259k. \u00dcst\u0259lik, so\u011fan el\u0259 nadir m\u0259hsullardand\u0131r ki, onu he\u00e7 1 il d\u0259 saxlamaq m\u00fcmk\u00fcn olmur. Y\u0259ni bu g\u00fcn ehtiyatlar\u0131 bazara \u00e7\u0131xarmayan sahibkar 2 aydan sonra ya ondan tamamil\u0259 m\u0259hrum olacaq, ya da qiym\u0259t f\u0259rqind\u0259n ciddi z\u0259r\u0259r \u00e7\u0259k\u0259c\u0259k.<\/strong><\/p>\n<p>B\u00fct\u00fcn bunlar dem\u0259y\u0259 \u0259sas verir ki, \u0259g\u0259r 2022-ci ild\u0259 so\u011fan istehsal\u0131 k\u0259skin azalmay\u0131bsa, istehsal h\u0259cml\u0259ri daxili t\u0259l\u0259bat\u0131 t\u0259min etm\u0259y\u0259 imkan verirs\u0259, tezlikl\u0259 Az\u0259rbaycan bazar\u0131nda bu m\u0259hsulun qiym\u0259tind\u0259 azalma m\u00fc\u015fahid\u0259 olunacaq&#8230;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Tezlikl\u0259 qiym\u0259t d\u00fc\u015fm\u0259lidir, \u0259g\u0259r&#8230; Son aylarda so\u011fan regional s\u0259viyy\u0259li m\u00fczakir\u0259l\u0259rin m\u00f6vzusuna \u00e7evrilib. T\u0259r\u0259v\u0259zl\u0259r aras\u0131nda \u0259n \u00e7ox istehlak olunan so\u011fan h\u0259mi\u015f\u0259 \u201ch\u0259mkarlar\u0131na\u201d nisb\u0259t\u0259n arxa planda olub: bir qayda olaraq, m\u00fczakir\u0259 m\u00f6vzusuna xiyar, pomidor v\u0259 sairl\u0259r \u00e7\u0131x\u0131b. Son 3-4 ild\u0259 is\u0259 so\u011fan d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 \u00f6lk\u0259l\u0259raras\u0131 m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rin m\u00f6vzusuna \u00e7evrilib. S\u0259b\u0259b is\u0259 insan sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131nda m\u00fch\u00fcm m\u00fcsb\u0259t rolu olan so\u011fana yana\u015fman\u0131n d\u0259yi\u015fm\u0259si, onun istehlak\u0131n\u0131n s\u00fcr\u0259tl\u0259 artmas\u0131d\u0131r. BMT K\u0259nd T\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 v\u0259 \u018frzaq T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n (FAO) m\u0259lumat\u0131na \u0259sas\u0259n, 1980-ci ild\u0259 d\u00fcnyada so\u011fan \u0259kinl\u0259rinin sah\u0259si 1,62 milyon\u00a0 hektar t\u0259\u015fkil etdiyi halda, 2020-ci ild\u0259 bu r\u0259q\u0259m 5,5 milyon hektara \u00e7at\u0131b. Qlobal&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":562207,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/296b5c3f305d4dc2f92c999f95bdcd0c.jpg",870,500,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/296b5c3f305d4dc2f92c999f95bdcd0c.jpg",870,500,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/296b5c3f305d4dc2f92c999f95bdcd0c.jpg",870,500,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/296b5c3f305d4dc2f92c999f95bdcd0c-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/296b5c3f305d4dc2f92c999f95bdcd0c-635x365.jpg",635,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/296b5c3f305d4dc2f92c999f95bdcd0c-840x483.jpg",640,368,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/296b5c3f305d4dc2f92c999f95bdcd0c.jpg",870,500,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/296b5c3f305d4dc2f92c999f95bdcd0c.jpg",870,500,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/296b5c3f305d4dc2f92c999f95bdcd0c-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/296b5c3f305d4dc2f92c999f95bdcd0c.jpg",870,500,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"Tezlikl\u0259 qiym\u0259t d\u00fc\u015fm\u0259lidir, \u0259g\u0259r&#8230; Son aylarda so\u011fan regional s\u0259viyy\u0259li m\u00fczakir\u0259l\u0259rin m\u00f6vzusuna \u00e7evrilib. T\u0259r\u0259v\u0259zl\u0259r aras\u0131nda \u0259n \u00e7ox istehlak olunan so\u011fan h\u0259mi\u015f\u0259 \u201ch\u0259mkarlar\u0131na\u201d nisb\u0259t\u0259n arxa planda olub: bir qayda olaraq, m\u00fczakir\u0259 m\u00f6vzusuna xiyar, pomidor v\u0259 sairl\u0259r \u00e7\u0131x\u0131b. Son 3-4 ild\u0259 is\u0259 so\u011fan d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 \u00f6lk\u0259l\u0259raras\u0131 m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rin m\u00f6vzusuna \u00e7evrilib. S\u0259b\u0259b is\u0259 insan sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131nda m\u00fch\u00fcm m\u00fcsb\u0259t rolu olan so\u011fana yana\u015fman\u0131n&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/562206"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=562206"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/562206\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/562207"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=562206"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=562206"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=562206"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}