{"id":569683,"date":"2023-02-25T17:04:08","date_gmt":"2023-02-25T14:04:08","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=569683"},"modified":"2023-02-25T17:04:08","modified_gmt":"2023-02-25T14:04:08","slug":"sosioloq-qizlari-abortla-m%c9%99hv-ed%c9%99n-h%c9%99kim-v%c9%99-valideynl%c9%99r-m%c9%99suliyy%c9%99t%c9%99-c%c9%99lb-olunsunlar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=569683","title":{"rendered":"Sosioloq: \u201cQ\u0131zlar\u0131 abortla m\u0259hv ed\u0259n h\u0259kim v\u0259 valideynl\u0259r m\u0259suliyy\u0259t\u0259 c\u0259lb olunsunlar\u201d"},"content":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycanda yeni do\u011fulan u\u015faqlar aras\u0131nda o\u011flanlar\u0131n pay\u0131 \u00e7oxluq t\u0259\u015fkil edib. \u0130ll\u0259r \u0259vv\u0259lki v\u0259ziyy\u0259t d\u0259yi\u015fir v\u0259 q\u0131zlar\u0131n say\u0131 azalmaqda davam edib. Bu is\u0259 c\u0259miyy\u0259td\u0259 k\u0259skin sosial probleml\u0259rin car\u00e7\u0131s\u0131d\u0131r. M\u00fc\u015fahid\u0259l\u0259r v\u0259 statistik g\u00f6st\u0259ricil\u0259r g\u00f6st\u0259rib\u00a0ki, son onillikl\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycanda yeni do\u011fulanlar aras\u0131nda cinsi nisb\u0259tin disbalans\u0131 ba\u015f verib. Bu is\u0259 h\u0259qiq\u0259t\u0259n d\u0259 ciddi problemdir.<\/p>\n<p><strong>B\u0259s\u00a0demoqrafik b\u0259lan\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 nec\u0259 alaq?<\/strong><\/p>\n<p>M\u00f6vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131 Bizim.media-ya dan\u0131\u015fan sosioloq A\u011fas\u0259lim H\u0259s\u0259novun fikrinc\u0259, sosial b\u0259laya qar\u015f\u0131 \u0259n effektiv m\u00fcbariz\u0259 metodu maarifl\u0259ndirm\u0259dir. Sosioloq ail\u0259l\u0259rd\u0259 q\u0131z u\u015faqlar\u0131na m\u00fcnasib\u0259tin d\u0259yi\u015fm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn sosial \u00e7arxlar\u0131n, k\u00fctl\u0259vi t\u0259dbirl\u0259rin k\u00f6m\u0259yi il\u0259 ciddi maarifl\u0259ndirm\u0259 i\u015fl\u0259ri aparma\u011f\u0131n vacibliyini qeyd edib:<\/p>\n<p>\u201cQ\u0131z v\u0259 o\u011flan \u00f6vladlar\u0131n\u0131n balans\u0131 ist\u0259nil\u0259n halda qorunmal\u0131d\u0131r. T\u0259cr\u00fcb\u0259 g\u00f6st\u0259rir ki, normal q\u0259bul edil\u0259c\u0259k nisb\u0259t 49 faizin 51 faiz\u0259dir. Statistik g\u00f6st\u0259ricil\u0259r bu \u015f\u0259kild\u0259 olarsa, biz bunu normal hesab ed\u0259 bil\u0259rik. T\u0259\u0259ss\u00fcf ki, Az\u0259rbaycanda son ill\u0259r yeni do\u011fulanlar aras\u0131nda cinsi nisb\u0259t o\u011flanlar\u0131n xeyrin\u0259 davam etm\u0259kd\u0259dir.<\/p>\n<p>Bunun t\u0259bii bir proses oldu\u011funu \u015f\u00fcbh\u0259 il\u0259 qar\u015f\u0131lay\u0131ram. \u018flb\u0259tt\u0259 ki, bu m\u0259s\u0259l\u0259d\u0259 subyektiv amill\u0259rin t\u0259sirl\u0259rinin rolu var. \u0130lk s\u0259b\u0259b ail\u0259d\u0259 \u0259n\u0259n\u0259vi olan bax\u0131\u015flar\u0131n h\u0259l\u0259 d\u0259 hakim olmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Y\u0259ni m\u00fctl\u0259q \u015f\u0259kild\u0259 o\u011flan u\u015fa\u011f\u0131n\u0131n do\u011fulmas\u0131 bir \u015f\u0259rt kimi q\u0259bul olunur. Valideynl\u0259r bu ist\u0259kl\u0259rin\u0259 \u00e7atmaq \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fcasir texnoloji yenilikl\u0259rin imkanlar\u0131ndan istifad\u0259 ed\u0259r\u0259k ana b\u0259tnind\u0259ki d\u00f6l\u00fcn cinsiyy\u0259tin\u0259 k\u0259nar m\u00fcdaxil\u0259l\u0259r edirl\u0259r. Do\u011fulacaq k\u00f6rp\u0259 q\u0131zd\u0131rsa, aborta gedilir. Bu da h\u0259m tibbi, h\u0259 d\u0259 dini bax\u0131mdan z\u0259r\u0259rlidir. Bel\u0259likl\u0259,\u00a0normal gedil\u0259c\u0259k prosesl\u0259rin qar\u015f\u0131s\u0131 al\u0131n\u0131r. M\u0259lum subyektiv t\u0259sirl\u0259r n\u0259tic\u0259sind\u0259 disbalans reall\u0131q ortaya \u00e7\u0131x\u0131r\u201d.<\/p>\n<p>A\u011fas\u0259lim H\u0259s\u0259novun s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, reall\u0131q odur ki, Az\u0259rbaycan ail\u0259l\u0259rind\u0259 c\u00fctl\u00fck o\u011flan \u00f6vlad\u0131n\u0131n do\u011fulmas\u0131n\u0131 bir ail\u0259nin v\u0259 n\u0259slin davam\u00e7\u0131s\u0131 kimi q\u0259bul edirl\u0259r:<\/p>\n<p>\u201cM\u0259hz bu d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259 h\u0259r bir ail\u0259d\u0259 o\u011flan \u00f6vlad\u0131n\u0131n olmas\u0131n\u0131 z\u0259ruri \u015f\u0259rt kimi ortaya qoyur. Fikrimc\u0259, bu bax\u0131\u015f yanl\u0131\u015fd\u0131r v\u0259 bu istiqam\u0259td\u0259 Az\u0259rbaycan g\u0259ncl\u0259rin\u0259 a\u015f\u0131layacaq xeyli i\u015fl\u0259r h\u0259yata ke\u00e7m\u0259lidir. D\u00f6vl\u0259t v\u0259 c\u0259miyy\u0259t olaraq birm\u0259nal\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 buna qar\u015f\u0131 olmal\u0131y\u0131q. XXI \u0259srd\u0259 bel\u0259 bir d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259nin dominant olmas\u0131ndan narahat olmal\u0131y\u0131q v\u0259 ona qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 aparmal\u0131y\u0131q\u201d.<\/p>\n<p>Sosioloq m\u00fcbariz\u0259 yollar\u0131ndan biri kimi inzibati c\u0259za n\u00f6v\u00fcn\u00fcn t\u0259tbiq edilm\u0259sini d\u0259 t\u0259klif edib:<\/p>\n<p>\u201cAbortla q\u0131z\u0131n m\u0259hv edilm\u0259si fakt\u0131 olarsa, bu m\u0259s\u0259l\u0259y\u0259 qar\u015f\u0131 n\u0259zar\u0259t g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259lidir. Abortu h\u0259yata ke\u00e7ir\u0259n h\u0259kim\u0259 v\u0259 q\u0259rar\u0131 vermi\u015f c\u00fctl\u00fcy\u0259 qar\u015f\u0131 qanunda n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulmu\u015f c\u0259za t\u0259dbirl\u0259ri s\u0259rtl\u0259\u015fdirilm\u0259ldir. Ona da \u0259min deyil\u0259m ki, inzibati yollarla aparaca\u011f\u0131m\u0131z s\u0259rt m\u00fcbariz\u0259 m\u00f6vcud problemi tam h\u0259ll ed\u0259 bil\u0259r. Amma say\u0131n\u0131n azalmas\u0131na v\u0259 tendensiyan\u0131n z\u0259ifl\u0259m\u0259sin\u0259, t\u0259dric\u0259n is\u0259 m\u00fcsb\u0259t\u0259 do\u011fru ir\u0259lil\u0259m\u0259sin\u0259 \u015f\u0259rait yarada bil\u0259r. \u018fn t\u0259sirli v\u0259 m\u00fcbariz\u0259 metodu m\u0259hz maarifl\u0259ndirm\u0259dir. X\u00fcsusil\u0259 g\u0259nc ail\u0259l\u0259rl\u0259 geni\u015f i\u015f apar\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Maarifl\u0259ndirm\u0259 i\u015fin\u0259 dini, m\u0259n\u0259vi v\u0259 tibbi aspektd\u0259n yana\u015fmaq laz\u0131md\u0131r. Bu sah\u0259 il\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olan m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r i\u015f\u0259 c\u0259lb olunmal\u0131d\u0131rlar. Universitet auditoriyalar\u0131nda, layih\u0259l\u0259r \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 bu i\u015f\u0259 t\u0259kan verm\u0259liyik. H\u0259m d\u0259 gender b\u0259rab\u0259rliyi qabard\u0131lmal\u0131d\u0131r. M\u0259s\u0259l\u0259y\u0259 sosial aspektd\u0259n yana\u015fsaq, \u0259n y\u00fcks\u0259k i\u015fl\u0259rd\u0259, v\u0259zif\u0259l\u0259rd\u0259 n\u00fcmun\u0259 \u00e7\u0259k\u0259 bil\u0259c\u0259yimiz xan\u0131mlar\u0131m\u0131z var.<\/p>\n<p>Qad\u0131na m\u00fcnasib\u0259t d\u0259yi\u015fm\u0259lidir. Onlar\u0131n da hans\u0131sa i\u015fl\u0259rd\u0259 he\u00e7 d\u0259 ki\u015fil\u0259rd\u0259n geri qalmamas\u0131 \u00f6n\u0259 \u00e7\u0259kilm\u0259lidir. T\u0259kc\u0259 onu unutmaq laz\u0131m deyil ki, \u00f6t\u0259n \u0259srin 20-ci ill\u0259rind\u0259 qad\u0131na se\u00e7m\u0259k v\u0259 se\u00e7ilm\u0259k h\u00fcququ ver\u0259n xalq\u0131q. Az\u0259rbaycanda C\u00fcmhuriyy\u0259t d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 bu imkanlar yarad\u0131landa bu, \u0259slind\u0259 qad\u0131na veril\u0259n \u0259n y\u00fcks\u0259k d\u0259y\u0259r idi.\u00a0 Bu kimi tariximizd\u0259 olan m\u00fcsb\u0259t \u00f6rn\u0259kl\u0259rd\u0259n \u00e7\u0131x\u0131\u015f ed\u0259r\u0259k, g\u0259ncl\u0259rimizl\u0259 i\u015f aparmal\u0131y\u0131q\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycanda yeni do\u011fulan u\u015faqlar aras\u0131nda o\u011flanlar\u0131n pay\u0131 \u00e7oxluq t\u0259\u015fkil edib. \u0130ll\u0259r \u0259vv\u0259lki v\u0259ziyy\u0259t d\u0259yi\u015fir v\u0259 q\u0131zlar\u0131n say\u0131 azalmaqda davam edib. Bu is\u0259 c\u0259miyy\u0259td\u0259 k\u0259skin sosial probleml\u0259rin car\u00e7\u0131s\u0131d\u0131r. M\u00fc\u015fahid\u0259l\u0259r v\u0259 statistik g\u00f6st\u0259ricil\u0259r g\u00f6st\u0259rib\u00a0ki, son onillikl\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycanda yeni do\u011fulanlar aras\u0131nda cinsi nisb\u0259tin disbalans\u0131 ba\u015f verib. Bu is\u0259 h\u0259qiq\u0259t\u0259n d\u0259 ciddi problemdir. B\u0259s\u00a0demoqrafik b\u0259lan\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 nec\u0259 alaq? M\u00f6vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131 Bizim.media-ya dan\u0131\u015fan sosioloq A\u011fas\u0259lim H\u0259s\u0259novun fikrinc\u0259, sosial b\u0259laya qar\u015f\u0131 \u0259n effektiv m\u00fcbariz\u0259 metodu maarifl\u0259ndirm\u0259dir. Sosioloq ail\u0259l\u0259rd\u0259 q\u0131z u\u015faqlar\u0131na m\u00fcnasib\u0259tin d\u0259yi\u015fm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn sosial \u00e7arxlar\u0131n, k\u00fctl\u0259vi t\u0259dbirl\u0259rin k\u00f6m\u0259yi il\u0259 ciddi maarifl\u0259ndirm\u0259 i\u015fl\u0259ri aparma\u011f\u0131n vacibliyini qeyd&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":569684,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/f.jpg",620,413,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/f.jpg",620,413,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/f.jpg",620,413,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/f-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/f-548x365.jpg",548,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/f.jpg",620,413,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/f.jpg",620,413,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/f.jpg",620,413,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/f-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/f.jpg",620,413,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"Az\u0259rbaycanda yeni do\u011fulan u\u015faqlar aras\u0131nda o\u011flanlar\u0131n pay\u0131 \u00e7oxluq t\u0259\u015fkil edib. \u0130ll\u0259r \u0259vv\u0259lki v\u0259ziyy\u0259t d\u0259yi\u015fir v\u0259 q\u0131zlar\u0131n say\u0131 azalmaqda davam edib. Bu is\u0259 c\u0259miyy\u0259td\u0259 k\u0259skin sosial probleml\u0259rin car\u00e7\u0131s\u0131d\u0131r. M\u00fc\u015fahid\u0259l\u0259r v\u0259 statistik g\u00f6st\u0259ricil\u0259r g\u00f6st\u0259rib\u00a0ki, son onillikl\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycanda yeni do\u011fulanlar aras\u0131nda cinsi nisb\u0259tin disbalans\u0131 ba\u015f verib. Bu is\u0259 h\u0259qiq\u0259t\u0259n d\u0259 ciddi problemdir. B\u0259s\u00a0demoqrafik b\u0259lan\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 nec\u0259 alaq? M\u00f6vzu&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/569683"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=569683"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/569683\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/569684"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=569683"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=569683"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=569683"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}