{"id":586848,"date":"2023-04-07T12:23:38","date_gmt":"2023-04-07T08:23:38","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=586848"},"modified":"2023-04-07T12:23:38","modified_gmt":"2023-04-07T08:23:38","slug":"aprelin-8-n%c9%99-kec%c9%99n-gec%c9%99-merac-gec%c9%99sidir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=586848","title":{"rendered":"Aprelin 8-n\u0259 ke\u00e7\u0259n gec\u0259 Merac gec\u0259sidir"},"content":{"rendered":"<p>Ramazan ay\u0131n\u0131n 17-n\u0259 ke\u00e7\u0259n gec\u0259, bu il aprelin 8-n\u0259 ke\u00e7\u0259n gec\u0259, Pey\u011f\u0259mb\u0259rin (s) m\u00fcbar\u0259k Merac gec\u0259sidir. Merac \u2013 H\u0259zr\u0259t M\u00fch\u0259mm\u0259d Pey\u011f\u0259mb\u0259rin (s) h\u0259yat\u0131nda ba\u015f vermi\u015f \u0259n m\u00fch\u00fcm hadis\u0259l\u0259rd\u0259n biri. Hans\u0131 tarixd\u0259 ba\u015f verm\u0259si bar\u0259d\u0259 aliml\u0259r aras\u0131nda fikir ay\u0131r\u0131l\u0131\u011f\u0131 vard\u0131r. Geni\u015f yay\u0131lm\u0131\u015f m\u0259lumata g\u00f6r\u0259, M\u0259kk\u0259 d\u00f6n\u0259mind\u0259, pey\u011f\u0259mb\u0259rliyin 10-cu ilind\u0259n sonra (daha d\u0259qiq des\u0259k, \u018fbu Talibin v\u0259fat\u0131ndan sonra) ba\u015f vermi\u015fdir. Merac g\u00fcn\u00fcn\u00fcn d\u0259 d\u0259qiq tarixi m\u0259lum deyil. M\u00fcxt\u0259lif m\u0259nb\u0259l\u0259rd\u0259 17 ramazan, 2 r\u0259bi\u00fcl-\u0259vv\u0259l, 17 r\u0259bi\u00fcl-\u0259vv\u0259l v\u0259 ya 27 r\u0259c\u0259b gec\u0259sind\u0259, yaxud r\u0259c\u0259b ay\u0131n\u0131n ilk c\u00fcm\u0259sinin gec\u0259sind\u0259 ba\u015f verdiyi yaz\u0131l\u0131b. Merac H\u0259zr\u0259t M\u00fch\u0259mm\u0259d Pey\u011f\u0259mb\u0259rin (s) \u0259n b\u00f6y\u00fck m\u00f6c\u00fcz\u0259l\u0259rind\u0259n biri say\u0131l\u0131r. \u201cMerac\u201d s\u00f6z\u00fcn\u00fcn \u0259r\u0259b dilind\u0259n t\u0259rc\u00fcm\u0259si \u201cy\u00fcks\u0259li\u015f, yuxar\u0131ya qalxma\u201d m\u0259nas\u0131n\u0131 verir. \u018fbu Talibin v\u0259 X\u0259dic\u0259nin v\u0259fat\u0131ndan sonra H\u0259zr\u0259t M\u00fch\u0259mm\u0259d (s) tez-tez \u00f6z qohumlar\u0131n\u0131n evini ziyar\u0259t edir, onlara qonaq olur, b\u0259z\u0259n gec\u0259ni d\u0259 orada qal\u0131rd\u0131. Bir g\u00fcn o, \u018fbu Talibin q\u0131z\u0131, H\u0259zr\u0259t \u018flinin (\u0259) bac\u0131s\u0131 \u00dcmmi-Haninin evind\u0259 qonaq idi. Gec\u0259yar\u0131 Allah\u0131n v\u0259hy m\u0259l\u0259yi C\u0259brail \u0130slam Pey\u011f\u0259mb\u0259rinin g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u0259 endi v\u0259 onu \u00e7ox \u015f\u0259r\u0259fli bir s\u0259f\u0259r\u0259 d\u0259v\u0259t etdi. Bu s\u0259f\u0259rd\u0259 H\u0259zr\u0259t M\u00fch\u0259mm\u0259d\u0259 (s) b\u0259l\u0259d\u00e7ilik etm\u0259yi Allah-t\u0259ala ona tap\u015f\u0131rm\u0131\u015fd\u0131. Pey\u011f\u0259mb\u0259rimiz C\u0259brailin g\u0259tirdiyi \u201cB\u00fcraq\u201d adl\u0131 x\u00fcsusi miniy\u0259 minib gec\u0259yar\u0131 M\u0259kk\u0259ni t\u0259rk etdi. Onun s\u0259f\u0259rinin birinci m\u0259rh\u0259l\u0259si m\u00fcs\u0259lmanlar\u0131n ilk qibl\u0259si, b\u00f6y\u00fck pey\u011f\u0259mb\u0259rl\u0259rin v\u0259t\u0259ni Q\u00fcds (Yerus\u0259lim) \u015f\u0259h\u0259rind\u0259ki Beyt\u00fcl-M\u00fcq\u0259dd\u0259s m\u0259scidin\u0259 oldu. Mmerac gec\u0259sind\u0259 Pey\u011f\u0259mb\u0259rin M\u0259kk\u0259d\u0259n Q\u00fcds\u0259 s\u0259f\u0259rini \u201cisra\u201d adland\u0131r\u0131rlar. Beyt\u00fcl-M\u00fcq\u0259dd\u0259s m\u0259scidini, habel\u0259 Q\u00fcds \u015f\u0259h\u0259rinin ba\u015fqa dini ziyar\u0259tgahlar\u0131n\u0131 g\u0259zib orada namaz q\u0131ld\u0131qdan sonra Pey\u011f\u0259mb\u0259rin ilahi s\u0259yah\u0259tinin ikinci m\u0259rh\u0259l\u0259si ba\u015fland\u0131. H\u0259zr\u0259t M\u00fch\u0259mm\u0259d (s) C\u0259brailin m\u00fc\u015fayi\u0259ti il\u0259 s\u0259maya qalxd\u0131. B\u00fcraq o h\u0259zr\u0259ti s\u0259man\u0131n t\u0259b\u0259q\u0259l\u0259rind\u0259n asanl\u0131qla ke\u00e7ir\u0259r\u0259k bu s\u0259f\u0259rin asanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 t\u0259min edirdi. H\u0259zr\u0259t M\u00fch\u0259mm\u0259d (s) meracda ke\u00e7mi\u015f pey\u011f\u0259mb\u0259rl\u0259rin ruhlar\u0131 il\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015fd\u00fc, c\u0259nn\u0259td\u0259 m\u00f6minl\u0259r\u0259 n\u0259 kimi m\u00fckafatlar veril\u0259c\u0259yind\u0259n, g\u00fcnahkarlar\u0131n nec\u0259 c\u0259zaland\u0131r\u0131lacaqlar\u0131ndan x\u0259b\u0259rdar oldu. H\u0259disl\u0259rd\u0259 deyildiyi kimi, merac zaman\u0131 Pey\u011f\u0259mb\u0259rimiz Allah\u0131n q\u00fcdr\u0259t v\u0259 \u0259z\u0259m\u0259tinin zahir oldu\u011fu yerl\u0259r\u0259 el\u0259 yax\u0131nla\u015fd\u0131 ki, he\u00e7 bir m\u0259l\u0259k, o c\u00fcml\u0259d\u0259n c\u0259nab C\u0259brail Onu m\u00fc\u015fayi\u0259t ed\u0259 bilm\u0259yib geri qald\u0131. Merac\u0131n \u0259sas \u0259h\u0259miyy\u0259ti bundad\u0131r ki, h\u0259min hadis\u0259 zaman\u0131 Allah-t\u0259ala m\u00fcs\u0259lmanlara g\u00fcnd\u0259lik namazlar\u0131 q\u0131lma\u011f\u0131 vacib elan etdi. H\u0259zr\u0259t M\u00fch\u0259mm\u0259d (s) \u00e7ox q\u0131sa m\u00fcdd\u0259t \u0259rzind\u0259, c\u0259mi bir ne\u00e7\u0259 d\u0259qiq\u0259 i\u00e7ind\u0259 b\u00f6y\u00fck s\u0259f\u0259rini ba\u015fa vurdu, getdiyi yolla da geri qay\u0131td\u0131. O, s\u0259mada h\u0259r\u0259k\u0259t edib M\u0259kk\u0259y\u0259 d\u00f6n\u0259rk\u0259n yolda \u015f\u0259h\u0259r\u0259 yax\u0131nla\u015fan ticar\u0259t karvan\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fc v\u0259 karvan\u0131n ni\u015fan\u0259l\u0259rini yadda saxlad\u0131. S\u0259h\u0259r H\u0259zr\u0259t M\u00fch\u0259mm\u0259d (s) \u015f\u0259h\u0259r\u0259 \u00e7\u0131x\u0131b \u00f6z ilahi s\u0259f\u0259rini m\u0259kk\u0259lil\u0259r\u0259 x\u0259b\u0259r verdi. Onun bir ne\u00e7\u0259 d\u0259qiq\u0259 \u0259rzind\u0259 M\u0259kk\u0259d\u0259n Q\u00fcds\u0259, oradan da s\u0259maya qalxd\u0131\u011f\u0131n\u0131, g\u00f6y t\u0259b\u0259q\u0259l\u0259rini dola\u015fd\u0131qdan sonra geri d\u00f6nd\u00fcy\u00fcn\u00fc e\u015fid\u0259n b\u00fctp\u0259r\u0259stl\u0259r yen\u0259 istehza etm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131lar. Bu zaman H\u0259zr\u0259t Pey\u011f\u0259mb\u0259r yolda g\u00f6rd\u00fcy\u00fc karvan\u0131 t\u0259svir etdi, d\u0259v\u0259l\u0259rin say\u0131n\u0131, r\u0259ngini, y\u00fck\u00fcn\u00fc yerli-yerind\u0259 s\u00f6yl\u0259di. M\u0259kk\u0259lil\u0259r Pey\u011f\u0259mb\u0259rd\u0259n t\u0259l\u0259b etdil\u0259r ki, \u0259g\u0259r do\u011frudan da Q\u00fcds\u0259 getmi\u015fdirs\u0259, oran\u0131n m\u0259nz\u0259r\u0259sini t\u0259svir etsin. H\u0259zr\u0259t M\u00fch\u0259mm\u0259d (s) Beyt\u00fcl-M\u00fcq\u0259dd\u0259s m\u0259scidinin i\u00e7ini v\u0259 \u00e7\u00f6l\u00fcn\u00fc, habel\u0259 ba\u015fqa m\u00fcq\u0259dd\u0259s yerl\u0259ri \u0259trafl\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 t\u0259svir etdi. Tez-tez Q\u00fcds\u0259 s\u0259f\u0259r ed\u0259n tacirl\u0259r onun dedikl\u0259rinin h\u0259qiq\u0259t\u0259 tam uy\u011fun oldu\u011funu t\u0259sdiql\u0259dil\u0259r. Bu vaxt Pey\u011f\u0259mb\u0259rin yolda g\u00f6rd\u00fcy\u00fc ticar\u0259t karvan\u0131 M\u0259kk\u0259y\u0259 daxil oldu. Karvan\u0131n b\u00fct\u00fcn \u0259lam\u0259tl\u0259ri H\u0259zr\u0259t M\u00fch\u0259mm\u0259din (s) s\u00f6yl\u0259dikl\u0259ri il\u0259 eyni idi. Ke\u00e7mi\u015f d\u00f6vrd\u0259 ya\u015fam\u0131\u015f t\u0259dqiqat\u00e7\u0131lar\u0131n bir hiss\u0259si merac\u0131n cismani deyil, ruhi oldu\u011funu s\u00f6yl\u0259mi\u015fl\u0259r. Onlar\u0131n fikrinc\u0259, Pey\u011f\u0259mb\u0259rin yaln\u0131z ruhu meraca getmi\u015f, y\u0259ni o, x\u0259yal\u0259n g\u0259zib-dolanm\u0131\u015f, b\u0259d\u0259ni is\u0259 M\u0259kk\u0259d\u0259 qalm\u0131\u015fd\u0131r. Aliml\u0259rin bu fikr\u0259 d\u00fc\u015fm\u0259sinin s\u0259b\u0259bi orta \u0259srl\u0259rd\u0259 astronomik d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259d\u0259 Ptolomeyin geosentrik (Yer m\u0259rk\u0259zli) sisteminin hakim olmas\u0131 idi. Bu d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259y\u0259 g\u00f6r\u0259, Yer kur\u0259sini ard\u0131c\u0131l olaraq 4 h\u0259yat \u00fcns\u00fcr\u00fc \u2013 su, torpaq, hava v\u0259 od \u0259hat\u0259 edir. Bundan sonra \u201cf\u0259l\u0259kl\u0259r\u201d adlanan doqquz qat g\u0259lir. H\u0259r hans\u0131 cismin bu f\u0259l\u0259kl\u0259ri yar\u0131b ke\u00e7m\u0259si m\u00fctl\u0259q kainat\u0131n m\u0259hvi il\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259n\u0259r. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259, insan\u0131n cismani olaraq f\u0259l\u0259kl\u0259ri yar\u0131b meraca qalxmas\u0131 qeyri-m\u00fcmk\u00fcn say\u0131l\u0131rd\u0131. Lakin elm inki\u015faf etdikc\u0259, h\u0259m Ptolemeyin geosentrik sisteminin, h\u0259m d\u0259 \u201cdoqquz f\u0259l\u0259k\u201d anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n yanl\u0131\u015f oldu\u011fu a\u015fkara \u00e7\u0131xd\u0131. \u015ei\u0259liyin \u201c\u015feyxiyy\u0259\u201d qolunun banisi \u015eeyx \u018fhsai kimi aliml\u0259r is\u0259 merac\u0131n ay\u0131ql\u0131qda deyil, yuxuda ba\u015f verdiyin\u0259 inan\u0131rd\u0131lar. Lakin \u0130slam aliml\u0259rinin b\u00f6y\u00fck \u0259ks\u0259riyy\u0259tinin fikrinc\u0259, H\u0259zr\u0259t M\u00fch\u0259mm\u0259d Pey\u011f\u0259mb\u0259r (s) cismani (fiziki) halda meraca getmi\u015fdir. Bu hadis\u0259nin b\u0259zi c\u0259h\u0259tl\u0259ri \u0259l\u00e7atmaz v\u0259 qeyri-m\u00fcmk\u00fcn g\u00f6r\u00fcn\u0259 bil\u0259r. Lakin Eyn\u015fteynin nisbilik n\u0259z\u0259riyy\u0259si, h\u0259m\u00e7inin m\u00fcasir kvant fizikas\u0131na istinad\u0259n bel\u0259 bir hadis\u0259nin m\u0259hz fiziki formada ba\u015f ver\u0259 bilm\u0259sini \u0259sasland\u0131rmaq m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Qurani-k\u0259rimin bir ne\u00e7\u0259 ay\u0259sind\u0259 H\u0259zr\u0259t M\u00fch\u0259mm\u0259d Pey\u011f\u0259mb\u0259rin (s) merac v\u0259 isras\u0131na h\u0259m a\u00e7\u0131q, h\u0259m d\u0259 \u00fcst\u00fc\u00f6rt\u00fcl\u00fc i\u015far\u0259l\u0259r m\u00f6vcuddur. Bel\u0259 ay\u0259l\u0259rin birind\u0259 buyurulur: \u201cB\u0259zi ay\u0259tl\u0259rimizi g\u00f6st\u0259rm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn \u00f6z b\u0259nd\u0259sini bir gec\u0259 M\u0259scid\u00fcl-h\u0259ramdan \u0259traf\u0131n\u0131 m\u00fcbar\u0259k etdiyimiz M\u0259scid\u00fcl-\u0259qsaya aparan Allah pak v\u0259 m\u00fcq\u0259dd\u0259sdir. \u00d6,do\u011frudan da (h\u0259r \u015feyi) e\u015fid\u0259ndir, g\u00f6r\u0259ndir\u201d (\u2018\u0130sra\u201d, 1).<\/p>\n<p>M\u0259nb\u0259:\u00a0<a href=\"https:\/\/islam.az\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">https:\/\/islam.az<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ramazan ay\u0131n\u0131n 17-n\u0259 ke\u00e7\u0259n gec\u0259, bu il aprelin 8-n\u0259 ke\u00e7\u0259n gec\u0259, Pey\u011f\u0259mb\u0259rin (s) m\u00fcbar\u0259k Merac gec\u0259sidir. Merac \u2013 H\u0259zr\u0259t M\u00fch\u0259mm\u0259d Pey\u011f\u0259mb\u0259rin (s) h\u0259yat\u0131nda ba\u015f vermi\u015f \u0259n m\u00fch\u00fcm hadis\u0259l\u0259rd\u0259n biri. Hans\u0131 tarixd\u0259 ba\u015f verm\u0259si bar\u0259d\u0259 aliml\u0259r aras\u0131nda fikir ay\u0131r\u0131l\u0131\u011f\u0131 vard\u0131r. Geni\u015f yay\u0131lm\u0131\u015f m\u0259lumata g\u00f6r\u0259, M\u0259kk\u0259 d\u00f6n\u0259mind\u0259, pey\u011f\u0259mb\u0259rliyin 10-cu ilind\u0259n sonra (daha d\u0259qiq des\u0259k, \u018fbu Talibin v\u0259fat\u0131ndan sonra) ba\u015f vermi\u015fdir. Merac g\u00fcn\u00fcn\u00fcn d\u0259 d\u0259qiq tarixi m\u0259lum deyil. M\u00fcxt\u0259lif m\u0259nb\u0259l\u0259rd\u0259 17 ramazan, 2 r\u0259bi\u00fcl-\u0259vv\u0259l, 17 r\u0259bi\u00fcl-\u0259vv\u0259l v\u0259 ya 27 r\u0259c\u0259b gec\u0259sind\u0259, yaxud r\u0259c\u0259b ay\u0131n\u0131n ilk c\u00fcm\u0259sinin gec\u0259sind\u0259 ba\u015f verdiyi yaz\u0131l\u0131b. Merac H\u0259zr\u0259t M\u00fch\u0259mm\u0259d&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":586849,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[27],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/kak-polnolunie-vliyaet-na-son-1024x768-1.jpg",1024,768,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/kak-polnolunie-vliyaet-na-son-1024x768-1.jpg",1024,768,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/kak-polnolunie-vliyaet-na-son-1024x768-1.jpg",1024,768,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/kak-polnolunie-vliyaet-na-son-1024x768-1-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/kak-polnolunie-vliyaet-na-son-1024x768-1-487x365.jpg",487,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/kak-polnolunie-vliyaet-na-son-1024x768-1-840x630.jpg",640,480,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/kak-polnolunie-vliyaet-na-son-1024x768-1.jpg",1024,768,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/kak-polnolunie-vliyaet-na-son-1024x768-1.jpg",1024,768,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/kak-polnolunie-vliyaet-na-son-1024x768-1-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/kak-polnolunie-vliyaet-na-son-1024x768-1-1024x620.jpg",1024,620,true]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=27\" rel=\"category\">\u0130SLAM<\/a>","rttpg_excerpt":"Ramazan ay\u0131n\u0131n 17-n\u0259 ke\u00e7\u0259n gec\u0259, bu il aprelin 8-n\u0259 ke\u00e7\u0259n gec\u0259, Pey\u011f\u0259mb\u0259rin (s) m\u00fcbar\u0259k Merac gec\u0259sidir. Merac \u2013 H\u0259zr\u0259t M\u00fch\u0259mm\u0259d Pey\u011f\u0259mb\u0259rin (s) h\u0259yat\u0131nda ba\u015f vermi\u015f \u0259n m\u00fch\u00fcm hadis\u0259l\u0259rd\u0259n biri. Hans\u0131 tarixd\u0259 ba\u015f verm\u0259si bar\u0259d\u0259 aliml\u0259r aras\u0131nda fikir ay\u0131r\u0131l\u0131\u011f\u0131 vard\u0131r. Geni\u015f yay\u0131lm\u0131\u015f m\u0259lumata g\u00f6r\u0259, M\u0259kk\u0259 d\u00f6n\u0259mind\u0259, pey\u011f\u0259mb\u0259rliyin 10-cu ilind\u0259n sonra (daha d\u0259qiq des\u0259k, \u018fbu Talibin v\u0259fat\u0131ndan&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/586848"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=586848"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/586848\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/586849"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=586848"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=586848"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=586848"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}