{"id":586861,"date":"2023-04-07T14:12:59","date_gmt":"2023-04-07T10:12:59","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=586861"},"modified":"2023-04-07T14:12:59","modified_gmt":"2023-04-07T10:12:59","slug":"alti-iyn%c9%99-sindiran-sehirli-xalat-i-%c9%99srin-neyroc%c9%99rrahlari-yasil-barmaq-s%c9%99rv%c9%99t-dolu-m%c9%99rk%c9%99zd%c9%99n-fotoreportaj","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=586861","title":{"rendered":"Alt\u0131 iyn\u0259 s\u0131nd\u0131ran \u201cSehirli xalat\u201d, I \u0259srin neyroc\u0259rrahlar\u0131, ya\u015f\u0131l barmaq &#8211; S\u0259rv\u0259t dolu m\u0259rk\u0259zd\u0259n FOTOREPORTAJ"},"content":{"rendered":"<p>\u201cSehirli xalat\u201d filmini h\u0259r k\u0259s xat\u0131rlayar, deyilmi? Filmd\u0259 u\u015faqlar\u0131n g\u00f6z\u00fc il\u0259 ke\u00e7mi\u015f\u0259 v\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259y\u0259 dair s\u0259hn\u0259l\u0259r yer al\u0131r. Zamanda s\u0259yah\u0259ti u\u015faqlar ill\u00fczionist \u0130o Kio baban\u0131n (Anatoli Falkovi\u00e7) k\u00f6m\u0259yi il\u0259 edirdil\u0259rs\u0259, bu g\u00fcn biz bu s\u0259yah\u0259ti paytaxt\u0131n m\u0259rk\u0259zind\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n bir m\u0259kanda ger\u00e7\u0259kl\u0259\u015fdir\u0259 bil\u0259rik.<\/p>\n<p>Oxu.Az-\u0131n \u0259m\u0259kda\u015flar\u0131 sirli-sehirli m\u0259kana, Bak\u0131n\u0131n S\u0259id R\u00fcst\u0259mov k\u00fc\u00e7\u0259sind\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n Muzey S\u0259rv\u0259tl\u0259ri v\u0259 Xatir\u0259 \u018f\u015fyalar\u0131n\u0131n Elmi B\u0259rpa M\u0259rk\u0259zin\u0259 (MSX\u018fEBM) ba\u015f \u00e7\u0259kibl\u0259r.<\/p>\n<p>\u00c7oxlar\u0131n\u0131n evind\u0259 n\u0259n\u0259l\u0259rd\u0259n qalan sand\u0131qlar olmam\u0131\u015f olmaz. O sand\u0131\u011f\u0131 a\u00e7anda i\u00e7\u0259risind\u0259ki k\u00f6hn\u0259 toxunma \u015fallar\u0131n, q\u0259dimi s\u00fcfr\u0259l\u0259rin, ip\u0259k par\u00e7alar\u0131n qoxusu nec\u0259 insan\u0131 x\u0259yal\u0259n ke\u00e7mi\u015f\u0259 apar\u0131rsa, m\u0259rk\u0259z\u0259 gir\u0259nd\u0259 d\u0259 eynil\u0259 o an\u0131 ya\u015fay\u0131rsan.<\/p>\n<p>Ki\u00e7ik otaqlardan ibar\u0259t m\u0259rk\u0259zin \u0259sas\u0131 1957-ci ild\u0259 b\u0259rpa\u00e7\u0131-r\u0259ssam F\u0259rhad Hac\u0131yev t\u0259r\u0259find\u0259n qoyulub. \u0130lk ill\u0259rd\u0259 bura emalatxana kimi f\u0259aliyy\u0259t\u0259 ba\u015flay\u0131b. Daha sonra Muzey S\u0259rv\u0259tl\u0259ri v\u0259 Xatir\u0259 \u018f\u015fyalar\u0131n\u0131n Elmi B\u0259rpa M\u0259rk\u0259zinin ba\u015fl\u0131ca v\u0259zif\u0259si xalq\u0131m\u0131z\u0131n m\u0259d\u0259ni irsinin qorunmas\u0131 olub.<\/p>\n<p>Haz\u0131rda Muzey S\u0259rv\u0259tl\u0259ri v\u0259 Xatir\u0259 \u018f\u015fyalar\u0131n\u0131n Elmi B\u0259rpa M\u0259rk\u0259zinin direktoru\u00a0<strong>Z\u0259rif\u0259 \u018fliyeva<\/strong>d\u0131r. O 2001-ci ild\u0259n bu g\u00fcn\u0259d\u0259k m\u0259rk\u0259zin direktoru v\u0259zif\u0259sini icra edir.<\/p>\n<p>MSX\u018fEBM-d\u0259 d\u00f6rd \u015f\u00f6b\u0259 &#8211; Elmi-t\u0259dqiqat \u015f\u00f6b\u0259si, R\u0259ngkarl\u0131q \u015f\u00f6b\u0259si, Qrafika \u015f\u00f6b\u0259si v\u0259 T\u0259tbiqi inc\u0259s\u0259n\u0259t \u015f\u00f6b\u0259si (xal\u00e7a v\u0259 xal\u00e7a m\u0259mulatlar\u0131, metal, mebel, tikm\u0259, keramika v\u0259 s.) f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rir.<\/p>\n<p>65 ild\u0259n \u00e7oxdur ki, Muzey S\u0259rv\u0259tl\u0259ri v\u0259 Xatir\u0259 \u018f\u015fyalar\u0131n\u0131n Elmi B\u0259rpa M\u0259rk\u0259zi respublikan\u0131n 225 apar\u0131c\u0131, ev, rayon tarix-diyar\u015f\u00fcnasl\u0131q v\u0259 s. muzey m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn b\u0259rpa xidm\u0259ti g\u00f6st\u0259rir. Bu ill\u0259r \u0259rzind\u0259 30 min\u0259 yax\u0131n m\u00fcxt\u0259lif n\u00f6v muzey \u0259\u015fyas\u0131 b\u0259rpa v\u0259 konservasiya edilib.<\/p>\n<p>Onlar aras\u0131nda tikm\u0259, geyim, par\u00e7a n\u00fcmun\u0259l\u0259ri, xal\u00e7a v\u0259 xal\u00e7a m\u0259mulatlar\u0131, b\u0259dii metal n\u00fcmun\u0259l\u0259ri (o c\u00fcml\u0259d\u0259n g\u00fcm\u00fc\u015f m\u0259mulat\u0131), keramika, a\u011fac \u0259\u015fya v\u0259 i\u015fl\u0259m\u0259l\u0259r, musiqi al\u0259tl\u0259ri, arxeoloji qaz\u0131nt\u0131lardan \u0259ld\u0259 olunmu\u015f \u0259\u015fyalar v\u0259 s. d\u0259 var.<\/p>\n<p>T\u0259tbiqi inc\u0259s\u0259n\u0259t \u015f\u00f6b\u0259sind\u0259 \u00e7al\u0131\u015fan\u00a0<strong>Rasim C\u0259f\u0259rov<\/strong>\u00a02005-ci ild\u0259n burada i\u015fl\u0259yir. \u00c7\u0259kili\u015f zaman\u0131 \u00fcz\u0259rind\u0259 i\u015fl\u0259diyi eksponat Quba-Tarix Diyar\u015f\u00fcnasl\u0131q muzeyind\u0259n g\u0259tiril\u0259n 19-cu \u0259sr\u0259 aid c\u0131zma-d\u00f6ym\u0259 \u00fcsulu il\u0259 haz\u0131rlanan s\u0259h\u0259ngdir:<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjMvMDQvMDcvMTMvMDUvMDcvZmE5N2MxZWMtOGQwMy00ZDQxLWEwMmItZTBiNzY4MmQzMjBiL2JqNGdxdXY2WW5CdjRDQW8zRU83UmVaRDZPWlRpd1VVTnN2UWE0dm0uanBnIl0sWyJwIiwiZW5jb2RlIiwianBnIiwiLXF1YWxpdHkgODAiXSxbInAiLCJ0aHVtYiIsIjU5MHg1OTBcdTAwM2UiXV0?sha=a80663246b909283\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>\u201cMis \u00fcz\u0259rind\u0259 olan i\u015fl\u0259m\u0259l\u0259rin itm\u0259m\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn onu \u00e7ox ehmalca d\u00f6y\u00fcr\u0259m. \u00dcz\u0259rind\u0259 olan c\u0131zmalar\u0131 da istiqam\u0259tin\u0259 uy\u011fun, formas\u0131ndan se\u00e7ilm\u0259y\u0259c\u0259k \u015f\u0259kild\u0259 b\u0259rpa etm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131ram\u201d.<\/p>\n<p>B\u0259rpa\u00e7\u0131-r\u0259ssam\u00a0<strong>Natiq Bax\u0131\u015fov<\/strong>\u00a0is\u0259 haz\u0131rda xeyli q\u0259dim d\u00f6vr\u0259 aid olan patefonu t\u0259mir edir:<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjMvMDQvMDcvMTMvMDUvMDcvZjVjNGNjNTQtMTg4Ny00YTc4LTgxMmYtM2Y0YzY3MWM0MjRiL3hObEZuSDhsVWEyOWYwdmFLSFoxSUtJU2VNQ1ZrQ1o2MWtBUGlPUm4uanBnIl0sWyJwIiwiZW5jb2RlIiwianBnIiwiLXF1YWxpdHkgODAiXSxbInAiLCJ0aHVtYiIsIjU5MHg1OTBcdTAwM2UiXV0?sha=2e2f4992cdf5d742\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>\u201cEksponat \u0130kinci D\u00fcnya m\u00fcharib\u0259sind\u0259n sonrak\u0131 50-60-c\u0131 ill\u0259r\u0259 aiddir. B\u0259rd\u0259 Tarix-Diyar\u015f\u00fcnasl\u0131q Muzeyind\u0259n g\u0259tirilib. Patefon \u00e7ox yarars\u0131z halda olub v\u0259 haz\u0131rda onun yenid\u0259n \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259mir edir\u0259m. Hiss\u0259l\u0259rini tapmaq \u00e7\u0259tindir, \u00e7\u00fcnki ona uy\u011fun val yoxdur. Art\u0131q 20 g\u00fcnd\u00fcr \u00fcz\u0259rind\u0259 i\u015fl\u0259yir\u0259m. H\u0259l\u0259 ki yaln\u0131z mexanizmini v\u0259 s\u0259s ba\u015fl\u0131qlar\u0131n\u0131 d\u0259yi\u015fdir\u0259 bilmi\u015f\u0259m\u201d.<\/p>\n<p>Otaqlarda I \u0259srd\u0259n XIX \u0259sr\u0259 q\u0259d\u0259r m\u00fcxt\u0259lif eksponatlar\u0131 g\u00f6rm\u0259k m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. N\u00f6vb\u0259ti masada is\u0259 b\u0259rpa\u00e7\u0131-r\u0259ssam\u00a0<strong>Sevda B\u0259yd\u0259mirova\u00a0<\/strong>\u00e7al\u0131\u015f\u0131r.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjMvMDQvMDcvMTMvMDUvMDcvOTY1N2U4NWEtM2I2NS00NWMzLTgzZDItZWYzNDk1YTljOTQ1L01mejRjUVdxM3ROcEQ1M1NnWEFSQzBuTmpwV3ljSlR6c1k3T1FFdkUuanBnIl0sWyJwIiwiZW5jb2RlIiwianBnIiwiLXF1YWxpdHkgODAiXSxbInAiLCJ0aHVtYiIsIjU5MHg1OTBcdTAwM2UiXV0?sha=8f96c48330e72091\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>O is\u0259 \u0130nc\u0259s\u0259n\u0259t Muzeyind\u0259n g\u0259tiril\u0259n farforlar\u0131n, q\u0259dimi bad\u0259l\u0259rin, g\u00fcldanlar\u0131n \u00fcz\u0259rind\u0259 restavrasiya i\u015fl\u0259ri apar\u0131r:<\/p>\n<p>\u201cBu eksponatlar o q\u0259d\u0259r z\u0259rif, inc\u0259dir ki, ki\u00e7ik toxunu\u015fla s\u0131na bilir. Biz onlar\u0131n m\u00fcvafiq hiss\u0259l\u0259rin\u0259 yap\u0131\u015fqan vasit\u0259sil\u0259 g\u00fcl l\u0259\u00e7\u0259kl\u0259ri, yarpaqlar birl\u0259\u015fdiririk. Bu g\u00fcldan XVIII \u0259sr\u0259 aiddir. Art\u0131q iki-\u00fc\u00e7 ayd\u0131r, bunun \u00fcz\u0259rind\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131ram. Detallar \u00e7oxdur, inc\u0259lik v\u0259 diqq\u0259t t\u0259l\u0259b edir. H\u0259m\u00e7inin, qurumas\u0131 zaman ald\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn b\u0259rpa m\u00fcdd\u0259ti d\u0259 uzan\u0131r\u201d.<\/p>\n<p><strong>Eram\u0131zdan \u0259vv\u0259l birinci \u0259srd\u0259 neyroc\u0259rrahiyy\u0259 icra edilirmi\u015f&#8230;<\/strong><\/p>\n<p><strong><img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjMvMDQvMDcvMTMvMDQvMTEvYzY3ODcxMWItZTllNS00ZjUyLTlmNmMtNDY0NjRjNzMyYTNiLzMzODU0MjYxNl85NDYzMzQzMzMwNTYyOTJfODExNTYzOTg2NDMyMTY4NTEwX24uanBnIl0sWyJwIiwiZW5jb2RlIiwianBnIiwiLXF1YWxpdHkgODAiXSxbInAiLCJ0aHVtYiIsIjU5MHg1OTBcdTAwM2UiXV0?sha=147753f66ed5ad7b\" alt=\"\" \/><\/strong><\/p>\n<p><strong>Soltan Soltan<\/strong>\u00a0keramika, insan s\u00fcm\u00fckl\u0259ri v\u0259 z\u0259rg\u0259rlik m\u0259mulatlar\u0131 \u00fczr\u0259 b\u0259rpa\u00e7\u0131-r\u0259ssamd\u0131r. O deyir ki, eram\u0131zdan \u0259vv\u0259l (e.\u0259.) I \u0259sr\u0259 aid olan v\u0259 \u00fcz\u0259rind\u0259 trepanasiya \u0259m\u0259liyyat\u0131 icra edil\u0259n k\u0259ll\u0259 s\u00fcm\u00fcy\u00fc \u00fcz\u0259rind\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131b. Qeyd edim ki, trepanasiya v\u0259 ya k\u0259ll\u0259 trepanasiyas\u0131 &#8211; c\u0259rrahi m\u00fcdaxil\u0259, m\u00fcvafiq nahiy\u0259ni ya bo\u015flu\u011fu \u0259ld\u0259 etm\u0259k m\u0259qs\u0259di il\u0259 k\u0259ll\u0259 s\u00fcm\u00fcy\u00fcn\u00fcn d\u0259linm\u0259si prosesin\u0259 deyilir.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjMvMDQvMDcvMTMvMDQvMTAvZjQ5MTk5NzQtMmZiNy00YjY5LTk1MGUtYWM2ODFjZjEwOWFhLzJqRmZyUFBXdVhwdmc3MVo1Tk1hcGhmbGFoc2dGeXRsQ1BXeEdMc1MuanBnIl0sWyJwIiwiZW5jb2RlIiwianBnIiwiLXF1YWxpdHkgODAiXSxbInAiLCJ0aHVtYiIsIjU5MHg1OTBcdTAwM2UiXV0?sha=c2abea348f0bbebb\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>S.Soltan deyir ki, bu k\u0259ll\u0259 s\u00fcm\u00fcy\u00fc 2011-ci ild\u0259 A\u011fdamda apar\u0131lan arxeoloji qaz\u0131nt\u0131lar zaman\u0131 a\u015fkar olunub:<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjMvMDQvMDcvMTMvMDQvMTIvMjgzM2EzOTAtZjVmOC00MjMzLTk5ZmUtZTNjODhlZDBlOTQ1LzMzODcwMDM1NF8xNjcxODMxMDk1NTQ3NDVfNjAzNzIxMjA1Mzg2ODE4MDI2M19uLmpwZyJdLFsicCIsImVuY29kZSIsImpwZyIsIi1xdWFsaXR5IDgwIl0sWyJwIiwidGh1bWIiLCI1OTB4NTkwXHUwMDNlIl1d?sha=137e3bba5f76af1b\" alt=\"\" \/><br \/>\n<img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjMvMDQvMDcvMTMvMDQvMTIvOThjNGMzODQtNjlmMy00NTNhLWI5NzctNzA2NWI2Y2Q1YmE4LzMzODY2Mzc1OV85MzQyMzAzOTc3Nzc4NTFfODIzNzkzMzk4MDYxMjY5NTI2X24uanBnIl0sWyJwIiwiZW5jb2RlIiwianBnIiwiLXF1YWxpdHkgODAiXSxbInAiLCJ0aHVtYiIsIjU5MHg1OTBcdTAwM2UiXV0?sha=33093198472332bd\" alt=\"\" \/><br \/>\n<img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjMvMDQvMDcvMTMvMDQvMTEvM2UyOWY4ZjItOGM4My00NGYxLWI4NzQtYTIwMzc1M2VhYTEzLzMzNzk5MjYyN182NDE2MzU1MTg1MDg4NzMwXzM2MzYxMDM0NDYxMjg5NDUwMjhfbi5qcGciXSxbInAiLCJlbmNvZGUiLCJqcGciLCItcXVhbGl0eSA4MCJdLFsicCIsInRodW1iIiwiNTkweDU5MFx1MDAzZSJdXQ?sha=2e1708f3a87cd11f\" alt=\"\" \/><br \/>\n<img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjMvMDQvMDcvMTMvMDQvMTAvYzQ2MWIzODYtN2YxNC00YTAzLTgxMzgtNzgyNDc5YWZhMGI2LzMzODc2MjE5Nl82MDYxNTY3MjgwNDA3OTdfODEzNDgwMzQzODUwMDY1ODQ0MF9uLmpwZyJdLFsicCIsImVuY29kZSIsImpwZyIsIi1xdWFsaXR5IDgwIl0sWyJwIiwidGh1bWIiLCI1OTB4NTkwXHUwMDNlIl1d?sha=403e7682ce781cd7\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>\u201cDaha d\u0259qiq des\u0259k, A\u011fdam \u0259razisind\u0259ki \u00c7ala\u011fan t\u0259p\u0259d\u0259 tap\u0131l\u0131b. K\u0259ll\u0259 s\u00fcm\u00fcy\u00fc m\u0259rk\u0259z\u0259 g\u0259tiril\u0259nd\u0259 x\u0131rda hiss\u0259l\u0259r\u0259 b\u00f6l\u00fcnm\u00fc\u015fd\u00fc dey\u0259 he\u00e7 m\u0259lum deyildi ki, bu qad\u0131na, ki\u015fiy\u0259 yoxsa u\u015fa\u011fa m\u0259xsusdur. K\u0259ll\u0259 s\u00fcm\u00fcy\u00fcn\u0259 baxanda trepanasiya edil\u0259n yer b\u0259lli olurdu. Eksponat\u0131 tam y\u0131\u011fa bilm\u0259dim, \u00e7\u00fcnki \u00e7at\u0131\u015fmayan hiss\u0259l\u0259ri var idi.<\/p>\n<p>\u00dcmumiyy\u0259tl\u0259, elmi c\u0259h\u0259td\u0259n d\u0259 s\u00fcbut olunub ki, insan b\u0259d\u0259nind\u0259 b\u0259zi s\u00fcm\u00fckl\u0259r torpa\u011fa daha tez qar\u0131\u015f\u0131r. Bunlara k\u0259ll\u0259 s\u00fcm\u00fcy\u00fcn\u00fcn \u00fcz\u0259rind\u0259ki almac\u0131q s\u00fcm\u00fckl\u0259ri, burun nahiy\u0259si, \u00fcst \u00e7\u0259n\u0259sini misal \u00e7\u0259km\u0259k olar. B\u0259rpa etdikd\u0259n sonra k\u0259ll\u0259 s\u00fcm\u00fcy\u00fc yuyuldu, formalin m\u0259hlulunda dezinfeksiya edildi. Sonradan da\u011f\u0131lmas\u0131n dey\u0259 b\u0259rkidilm\u0259 i\u015fl\u0259ri apar\u0131ld\u0131. Alt \u00e7\u0259n\u0259 s\u00fcm\u00fcy\u00fcn\u0259 gips vasit\u0259sil\u0259 di\u015fl\u0259ri yerl\u0259\u015fdirdim\u201d.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjMvMDQvMDcvMTMvMDQvMTIvNjA1YTY3YTctOTYzNi00M2QzLWIxOWEtNDNmZmI0NzAyNWI1LzMzOTYzNzY3MF8zMDMzOTcwNjgzNTczMzMzXzk3MjQ1MDY2MjkzMDA3Njk3MF9uLmpwZyJdLFsicCIsImVuY29kZSIsImpwZyIsIi1xdWFsaXR5IDgwIl0sWyJwIiwidGh1bWIiLCI1OTB4NTkwXHUwMDNlIl1d?sha=6d05360224d4fa44\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>B\u0259rpa\u00e7\u0131-r\u0259ssam\u0131n s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, apard\u0131\u011f\u0131 ara\u015fd\u0131rma n\u0259tic\u0259sind\u0259 o \u00f6z\u00fc k\u0259ll\u0259 s\u00fcm\u00fcy\u00fcn\u00fcn qad\u0131na aid oldu\u011funu a\u015fkarlay\u0131b:<\/p>\n<p>\u201cBel\u0259 ki, k\u0259ll\u0259 s\u00fcm\u00fcy\u00fcn\u00fcn 40 ya\u015fl\u0131 qad\u0131na aid oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr\u0259m. Bu m\u0259nim ara\u015fd\u0131rmamd\u0131r. Oxudu\u011fum elmi m\u0259qal\u0259l\u0259r \u0259sas\u0131nda dey\u0259 bil\u0259r\u0259m ki, k\u0259ll\u0259 s\u00fcm\u00fcy\u00fcn\u00fcn \u00fcst nahiy\u0259sind\u0259 toxumalar olur. H\u0259min toxumalar bir-birin\u0259 s\u0131xd\u0131rsa, ya\u015f\u0131n az oldu\u011funu, aral\u0131d\u0131rsa, ya\u015f\u0131n \u00e7ox oldu\u011funu g\u00f6st\u0259rir\u201d.<\/p>\n<p><strong>Erm\u0259ni m\u00fcnsif diplomu az\u0259rbaycanl\u0131 i\u015ftirak\u00e7\u0131ya verm\u0259y\u0259 m\u0259cbur qal\u0131b<\/strong><\/p>\n<p>S.Soltan Moskvada ke\u00e7iril\u0259n t\u0259dbird\u0259 b\u0259rpa\u00e7\u0131-r\u0259ssam kimi \u00e7ilik-\u00e7ilik olmu\u015f bad\u0259ni b\u0259rpa etm\u0259kl\u0259 birinci yer\u0259 layiq g\u00f6r\u00fcl\u00fcb:<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjMvMDQvMDcvMTMvMDQvMTIvNjZlYjA2MGQtN2FlNC00YThhLWJlNTktZGNjMmIxNzgyMTJjLzMzODcwMjI3Ml85NDI0MDcxNDA1MTU0OTJfOTE0ODI2NzMxNzg0NDY3MTY4OV9uLmpwZyJdLFsicCIsImVuY29kZSIsImpwZyIsIi1xdWFsaXR5IDgwIl0sWyJwIiwidGh1bWIiLCI1OTB4NTkwXHUwMDNlIl1d?sha=11f39e08a35ef1d7\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>\u201c\u00c7ox q\u0259dim d\u00f6vr\u0259 aid bir bad\u0259 idi. B\u0259rd\u0259d\u0259n g\u0259tirilmi\u015fdi. O par\u00e7alar m\u0259n\u0259 g\u0259tiril\u0259nd\u0259 \u0259n b\u00f6y\u00fck par\u00e7as\u0131 d\u0131rnaq boyda olub. He\u00e7 \u00f6zl\u0259ri d\u0259 bilmirdil\u0259r ki, bu n\u0259yin hiss\u0259l\u0259ridir. \u00dc\u00e7 ay onun \u00fcz\u0259rind\u0259 \u00e7al\u0131\u015fd\u0131m, b\u0259rpa etdim. Ortaya \u00e7\u0131xan n\u0259tic\u0259 bad\u0259 oldu.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjMvMDQvMDcvMTMvMDQvMTIvZWIyMWUxM2ItNTEwZi00NWQ0LWFlOGEtMTUwNGI1OWE3OTY1LzMzODY0OTgwMl8yMzc0NTIxNTIyMzMyNzlfMTkxMTM3OTUyNjc1NzUzMjE4OF9uLmpwZyJdLFsicCIsImVuY29kZSIsImpwZyIsIi1xdWFsaXR5IDgwIl0sWyJwIiwidGh1bWIiLCI1OTB4NTkwXHUwMDNlIl1d?sha=a491f7e148091c71\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>Bu bad\u0259ni t\u0259qdim ed\u0259nd\u0259 birinci yer\u0259 layiq g\u00f6r\u00fcld\u00fcm. M\u00fcnsifl\u0259r hey\u0259tinin r\u0259hb\u0259ri is\u0259 erm\u0259ni idi. \u00dcz\u00fcn\u00fc tur\u015fuda-tur\u015fuda diplomu m\u0259n\u0259 verm\u0259k m\u0259cburiyy\u0259tind\u0259 qald\u0131. Daha sonra da Az\u0259rbaycan\u0131n D\u00f6vl\u0259t Himni s\u0259sl\u0259ndirildi\u201d.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjMvMDQvMDcvMTMvMDQvMTIvOTc2ZWNkNWMtZGRiMy00M2FhLWExNmQtNjhhMjQyMWZhNzJkLzMzOTUyMjY5Nl8xMDI3MDk3Mjk4NDU4MjQzXzQ4NTQwMjcyMzYwODk3ODY2NDdfbi5qcGciXSxbInAiLCJlbmNvZGUiLCJqcGciLCItcXVhbGl0eSA4MCJdLFsicCIsInRodW1iIiwiNTkweDU5MFx1MDAzZSJdXQ?sha=5ec7f81fb84f3bbd\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>Arxeoloji qaz\u0131nt\u0131lar zaman\u0131 tap\u0131lan q\u0259dim \u0259\u015fyalar, insan s\u00fcm\u00fckl\u0259ri kifay\u0259t q\u0259d\u0259r \u00e7ox olub. Lakin onlardan \u0259n maraql\u0131lar\u0131 se\u00e7ib yazma\u011fa \u00e7al\u0131\u015fd\u0131m. Maraql\u0131 m\u0259qamlardan biri d\u0259 falanqa s\u00fcm\u00fcy\u00fcn\u00fcn tap\u0131lmas\u0131 olub. Bel\u0259 ki, \u00fcz\u0259rind\u0259 \u00fcz\u00fck oldu\u011fundan bunun qad\u0131na m\u0259xsus oldu\u011fu t\u0259xmin edilib. S\u00fcm\u00fck korroziyaya u\u011frad\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn onun r\u0259ngi ya\u015f\u0131lla\u015f\u0131b.<\/p>\n<p>R\u0259ssaml\u0131q Akademiyas\u0131 m\u0259zunu, g\u0259nc \u0259m\u0259kda\u015flardan olan\u00a0<strong>F\u0259rid\u0259 H\u0259s\u0259nli\u00a0<\/strong>is\u0259 2017-ci ild\u0259n burada \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Haz\u0131rda \u00fcz\u0259rind\u0259 \u00e7al\u0131\u015fd\u0131\u011f\u0131 eksponat is\u0259 X\u0131z\u0131dan, C\u0259f\u0259r Cabbarl\u0131n\u0131n ev-muzeyind\u0259n g\u0259tirilib:<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjMvMDQvMDcvMTMvMDkvMjcvNWRlMTk4MTktOWY4YS00NmVkLThiNGItZTQzNTc2NmFhMTM5LzBqSnljWWhXWjZ0MjJZSDZRYmdjMjRwRFpvckVUZG5DYWx0eVVQSmMuanBnIl0sWyJwIiwiZW5jb2RlIiwianBnIiwiLXF1YWxpdHkgODAiXSxbInAiLCJ0aHVtYiIsIjU5MHg1OTBcdTAwM2UiXV0?sha=1ed9c41f1f019e05\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>\u201cBu t\u0259xmin\u0259n XIX \u0259sr\u0259 aid \u00e7\u0131raqd\u0131r. \u0130ki hiss\u0259si itirilib. A\u011f\u0131zl\u0131\u011f\u0131 v\u0259 \u00e7\u0131ra\u011f\u0131n l\u00fcl\u0259yi s\u0131nm\u0131\u015fd\u0131. Bunu gips il\u0259 b\u0259rpa etdim. Orijinal\u0131 il\u0259 m\u00fcqayis\u0259 etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn gips il\u0259 b\u0259rpa edil\u0259n hiss\u0259 r\u0259ngl\u0259nm\u0259d\u0259n saxlan\u0131lacaq\u201d.<\/p>\n<p>M\u0259rk\u0259zd\u0259 eksponatlara m\u00fcdaxil\u0259 edilm\u0259sin\u0259 q\u0259tiyy\u0259n icaz\u0259 yoxdur. \u018fm\u0259kda\u015flar deyirl\u0259r ki, biz h\u0259r \u015feyi orijinal qaydada b\u0259rpa etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn boyalar\u0131 bel\u0259, bitkil\u0259rd\u0259n, t\u0259bii yolla \u0259ld\u0259 edirik.<\/p>\n<p>\u00dczb\u0259\u00fcz masada \u00e7al\u0131\u015fan is\u0259 h\u0259m musiqi\u00e7i, h\u0259m d\u0259 b\u0259rpa\u00e7\u0131 olan\u00a0<strong>G\u00fcnd\u00fcz M\u0259mm\u0259dov<\/strong>dur. O, XVIII \u0259srd\u0259n qalan Avropa m\u0259d\u0259niyy\u0259tin\u0259 aid yelpiyin tutacaqlar\u0131n\u0131 h\u0259min d\u00f6vr\u00fcn i\u015fl\u0259m\u0259l\u0259ri il\u0259 uy\u011funla\u015fd\u0131raraq i\u015fl\u0259yib. \u00c7\u0259kili\u015f zaman\u0131 is\u0259 \u00fcz\u0259rind\u0259 i\u015fl\u0259diyi eksponat C\u0259f\u0259r Cabbarl\u0131n\u0131n X\u0131z\u0131dak\u0131 ev-muzeyind\u0259n g\u0259tirilib:<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjMvMDQvMDcvMTMvMDUvMDcvNTlmNmZhMWMtZjdiNy00ZjAyLWE4ZjgtNzVkMTNjZmU0MzFkL093UkYzT1laZWFaWklWd2x3dEVJeW5NeW9na2ZqYkZmVW5hMmxVWW0uanBnIl0sWyJwIiwiZW5jb2RlIiwianBnIiwiLXF1YWxpdHkgODAiXSxbInAiLCJ0aHVtYiIsIjU5MHg1OTBcdTAwM2UiXV0?sha=c8ee78495417a104\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>\u201cBu sand\u0131q \u00fcz\u0259rind\u0259ki i\u015fl\u0259m\u0259l\u0259r biz\u0259 onu dem\u0259y\u0259 \u0259sas verir ki, yerli i\u015fdir. Paslar var, onlar x\u00fcsusi m\u0259hlul il\u0259 t\u0259mizl\u0259n\u0259c\u0259k. T\u0259mizl\u0259nm\u0259d\u0259n sonra cilalanacaq, daha sonra q\u0131r\u0131lan hiss\u0259l\u0259ri b\u0259rpa edil\u0259c\u0259k.<\/p>\n<p>Eyni zamanda \u00e7ar\u0131qlar da q\u0259dim ayaqqab\u0131lardan biridir. Uzun m\u00fcdd\u0259t istifad\u0259 edilib v\u0259 \u0259ks\u0259r hallarda kas\u0131b t\u0259b\u0259q\u0259 geyinib. Onun formas\u0131n\u0131 almas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn bir c\u00fct ayaqqab\u0131 q\u0259libind\u0259n bu \u00e7ar\u0131\u011fa forma ver\u0259r\u0259k b\u0259rpa etdik. \u00d6t\u0259n \u0259srin ilk ill\u0259rind\u0259 istifad\u0259 edil\u0259n \u00e7ar\u0131qlard\u0131r\u201d.<\/p>\n<p>N\u00f6vb\u0259ti \u015f\u00f6b\u0259 is\u0259 xan\u0131mlar\u0131n \u00e7al\u0131\u015fd\u0131\u011f\u0131 sah\u0259dir. Daha \u00e7ox tikm\u0259, geyim, par\u00e7a n\u00fcmun\u0259l\u0259ri, xal\u00e7a v\u0259 xal\u00e7a m\u0259mulatlar\u0131ndan ibar\u0259t eksponatlard\u0131r.<\/p>\n<p>Bu tip eksponatlar daxil olan zaman ilk olaraq q\u0259bul \u015f\u00f6b\u0259sin\u0259 daxil olur. Burada s\u0259n\u0259dl\u0259\u015fm\u0259 i\u015fl\u0259ri L\u0259tif\u0259 \u0130sg\u0259nd\u0259rova t\u0259r\u0259find\u0259n apar\u0131l\u0131r. Muzeyd\u0259n hans\u0131 s\u0259n\u0259dl\u0259 g\u0259tirilibs\u0259, eksponat bar\u0259d\u0259 hans\u0131 m\u0259lumatlar g\u00f6nd\u0259rilibs\u0259, onlara m\u00fcvafiq kitab\u00e7a a\u00e7\u0131l\u0131r. Bu kitab\u00e7ada eksponat m\u0259rk\u0259z\u0259 daxil olandan geri g\u00f6nd\u0259ril\u0259n\u0259 q\u0259d\u0259r hans\u0131 i\u015fl\u0259r g\u00f6r\u00fcl\u00fcbs\u0259, onlar qeyd edilib. H\u0259tta eksponat bar\u0259d\u0259 apar\u0131lan elmi t\u0259dqiqatlar, onlar\u0131n n\u0259tic\u0259si, h\u0259r g\u00fcn hans\u0131 i\u015fl\u0259r g\u00f6r\u00fcl\u00fcbs\u0259, b\u00fct\u00fcn bunlar aktla\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>Daha sonra eksponatlar dezinfeksiya edilir. Onlara d\u0259ymi\u015f ziyan ara\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r, \u00fcz\u0259rind\u0259 hans\u0131 ziyanvericil\u0259rin yaratd\u0131\u011f\u0131 deformasiya varsa, qeyd edilir. B\u0259rpa i\u015fl\u0259ri zaman h\u0259min eksponatlar\u0131n hans\u0131 formada, hans\u0131 m\u0259hlul il\u0259 t\u0259mizl\u0259nm\u0259sin\u0259 icaz\u0259 varsa, o formada t\u0259mizl\u0259nir. Dezinfeksiya \u00fcsullar\u0131 eksponatlara g\u00f6r\u0259 m\u00fcxt\u0259lif olur v\u0259 buna diqq\u0259t edilm\u0259zs\u0259, eksponat z\u0259r\u0259r g\u00f6r\u0259 bil\u0259r.<\/p>\n<p>Xal\u00e7alar\u0131n b\u0259rpas\u0131 il\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olan xan\u0131mlardan ikisi &#8211; \u018fsma v\u0259 Xatir\u0259 xan\u0131m bir h\u0259ft\u0259 \u0259rzind\u0259 F\u00fczulid\u0259 q\u0259dim tarix\u0259 malik 77 xal\u00e7an\u0131 b\u0259rpa edibl\u0259r.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjMvMDQvMDcvMTMvMTAvMzgvZmQyOWIzZjctNWYwYi00NDJhLWE5ZWItNGVmZDEyODkzYzdiL2YzelhVT0dZblR5eGt1NWEzT1RwRnFaY3VGb3BrVmhZSEJIb0F6eVEuanBnIl0sWyJwIiwiZW5jb2RlIiwianBnIiwiLXF1YWxpdHkgODAiXSxbInAiLCJ0aHVtYiIsIjU5MHg1OTBcdTAwM2UiXV0?sha=6f119a8afc3e92b3\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>Q\u0259dimi pulqab\u0131 \u00fcz\u0259rind\u0259 i\u015fl\u0259y\u0259n, s\u00fcz\u00fclm\u00fc\u015f tiki\u015fl\u0259ri b\u0259rpa ed\u0259n b\u0259rpa\u00e7\u0131-r\u0259ssam is\u0259\u00a0<strong>Aynur M\u0259mm\u0259dovad\u0131r.<\/strong><\/p>\n<p><strong><img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjMvMDQvMDcvMTMvMDAvNTAvYzkyMWUyMGItOGEyNC00NmY5LWE1MzAtYjJiOTY5YzEyYzdhLzM0MDE1NzI3OF8xNzc2MDY3ODUxMTkyODlfNzE2NzcyNDkxMTY2MzUyODc5NF9uICgxKS5qcGciXSxbInAiLCJlbmNvZGUiLCJqcGciLCItcXVhbGl0eSA4MCJdLFsicCIsInRodW1iIiwiNTkweDU5MFx1MDAzZSJdXQ?sha=6d4b97f65353a621\" alt=\"\" \/><\/strong><\/p>\n<p>B\u0259z\u0259n eksponatlar bir s\u0259n\u0259dl\u0259\u015fm\u0259 il\u0259 g\u0259lir, lakin ara\u015fd\u0131rma zaman\u0131 m\u0259lum olur ki, tamamil\u0259 f\u0259rqli \u0259\u015fyad\u0131r. M\u0259s\u0259l\u0259n, muzeyd\u0259 k\u0259la\u011fay\u0131 kimi qeydiyyata al\u0131naraq m\u0259rk\u0259z\u0259 g\u00f6nd\u0259ril\u0259n XIX \u0259srin eksponat\u0131n\u0131n, \u0259slind\u0259, o d\u00f6vrd\u0259 istifad\u0259 edil\u0259n s\u00fcfr\u0259 oldu\u011fu m\u00fc\u0259yy\u0259n edilib.<\/p>\n<p>K\u0259tan \u00fcz\u0259rind\u0259 i\u015fl\u0259n\u0259n, Nadir Qas\u0131mova m\u0259xsus r\u0259sm \u0259s\u0259rl\u0259ri is\u0259 \u0130stiqlal muzeyind\u0259n g\u0259lib. B\u0259rpa\u00e7\u0131-r\u0259ssam\u00a0<strong>C\u0259f\u0259r \u018fliquliyev\u00a0<\/strong>r\u0259sm \u0259s\u0259rini b\u0259rpa etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn bir ne\u00e7\u0259 m\u0259rh\u0259l\u0259nin h\u0259yata ke\u00e7iril\u0259c\u0259yini deyir. 2013-c\u00fc ild\u0259n burada \u00e7al\u0131\u015fan b\u0259rpa\u00e7\u0131 deyir ki, bir \u0259s\u0259r \u00fcz\u0259rind\u0259 minimum iki ay i\u015f gedir.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjMvMDQvMDcvMTMvMTEvMTkvMTVlZWIyMzctMjA4Yi00YzdkLTgyZTQtN2MyMGI4OTJmM2JmL0ppcG5QN1VraFB6ZElkQWRud09YZjkxUzR3cGVBSmhlUDNpaDRyQmwuanBnIl0sWyJwIiwiZW5jb2RlIiwianBnIiwiLXF1YWxpdHkgODAiXSxbInAiLCJ0aHVtYiIsIjU5MHg1OTBcdTAwM2UiXV0?sha=f4f9ba281357ae10\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>B\u0259rpa\u00e7\u0131-r\u0259ssamlar\u0131n, bu sah\u0259d\u0259 m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259rin \u0259sas gileyi odur ki, eksponatlar q\u0131r\u0131lan zaman onlar\u0131 muzey \u0259m\u0259kda\u015flar\u0131 kor-koran\u0259 b\u0259rpa etm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar. \u018fn \u00e7ox da yap\u0131\u015fqanlardan istifad\u0259 edirl\u0259r. T\u0259mir zaman\u0131 bu, b\u0259rpa\u00e7\u0131lar\u0131 \u00e7ox yoran \u0259sas m\u0259qamlardan biridir.<\/p>\n<p>X\u00fcsusil\u0259 d\u0259 q\u0259zetl\u0259r k\u0259silir, c\u0131r\u0131l\u0131r v\u0259 yaz\u0131lar oxunmur. C\u00fcmhuriyy\u0259t d\u00f6vr\u00fcnd\u0259n qalan bir n\u00fcsx\u0259lik q\u0259zetin qopan hiss\u0259si sko\u00e7 il\u0259 yap\u0131\u015fd\u0131r\u0131l\u0131bm\u0131\u015f. Bu da \u00e7\u0259tinlik yarad\u0131b, \u00e7\u00fcnki onu qoparan zaman yaz\u0131lar, m\u0259tn silin\u0259 bil\u0259rdi. Amma b\u0259rpa\u00e7\u0131-r\u0259ssam\u00a0<strong>L\u0259man R\u0259c\u0259bli<\/strong>\u00a0h\u0259min q\u0259zetin b\u0259rpas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259lind\u0259n g\u0259l\u0259ni edib.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjMvMDQvMDcvMTMvMTUvMzUvNjYyY2VhODUtYTljMS00YWM0LTk2NTMtNjI3OTUyNzYyZTZiL2plbEVGR3VJSUNabndLakRSMGV3UTRZRDZnQjVlSXhPUE8xVGRKSmcuanBnIl0sWyJwIiwiZW5jb2RlIiwianBnIiwiLXF1YWxpdHkgODAiXSxbInAiLCJ0aHVtYiIsIjU5MHg1OTBcdTAwM2UiXV0?sha=1665b1ce387b2339\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>O deyir ki, sko\u00e7 olan b\u00f6y\u00fck bir hiss\u0259ni t\u0259mizl\u0259m\u0259k m\u00fcmk\u00fcn olsa da, bir par\u00e7as\u0131n\u0131 saxlama\u011fa m\u0259cbur olub:<\/p>\n<p>\u201cC\u00fcmhuriyy\u0259t d\u00f6vr\u00fcnd\u0259n qalan v\u0259 bir n\u00fcsx\u0259 olan q\u0259zet idi. H\u0259min hiss\u0259d\u0259 sko\u00e7 vurulan yerd\u0259 bir qrup \u015f\u0259xsin ad\u0131n\u0131n qeyd edildiyi siyah\u0131 var idi. T\u0259mizl\u0259m\u0259k v\u0259 dig\u0259r b\u00fct\u00fcn vasit\u0259l\u0259r sko\u00e7u yum\u015faltma\u011fa k\u00f6m\u0259k etm\u0259di. O s\u0259b\u0259bd\u0259n d\u0259 q\u0259zeti ki\u00e7ik hiss\u0259sind\u0259 sko\u00e7 olmaqla restavrasiya etdik\u201d.<\/p>\n<p>Elmi i\u015fl\u0259r \u00fczr\u0259 direktor m\u00fcavini\u00a0<strong>\u0130ran\u0259 \u0130brahimova\u00a0<\/strong>deyir ki, m\u0259rk\u0259zin direktoru Z\u0259rif\u0259 \u018fliyeva il\u0259 birlikd\u0259 muzeyl\u0259r\u0259 ba\u015f \u00e7\u0259k\u0259rk\u0259n oran\u0131n \u0259m\u0259kda\u015flar\u0131na bu bar\u0259d\u0259 m\u0259lumat verib, eksponatlara kort\u0259bii \u015f\u0259kild\u0259 m\u00fcdaxil\u0259nin yolverilm\u0259z oldu\u011funu izah edirl\u0259r:<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjMvMDQvMDcvMTMvMDQvMTAvN2ZjNzg4MmUtZWFkZi00NmUzLTgxNDUtOWFlNzhlZDVhMGVlLzdnNzdXU1VFNHJhaFpCSnVnT3A0TldMcnJLNnlrYWlVUW5FUnJzTXouanBnIl0sWyJwIiwiZW5jb2RlIiwianBnIiwiLXF1YWxpdHkgODAiXSxbInAiLCJ0aHVtYiIsIjU5MHg1OTBcdTAwM2UiXV0?sha=c80ca7cab861e7c7\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>\u201cEksponatlar\u0131n tez s\u0131radan \u00e7\u0131xmamas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn saxlan\u0131lma \u015f\u0259raiti, eksponatlara qulluq vasit\u0259l\u0259ri v\u0259 dig\u0259r m\u0259qamlar bar\u0259d\u0259 maarifl\u0259ndirici m\u0259lumatlar verilir\u201d.<\/p>\n<p>M\u0259rk\u0259zin be\u015f \u201c\u018fm\u0259kdar m\u0259d\u0259niyy\u0259t i\u015f\u00e7i\u201d ad\u0131n\u0131 alan \u0259m\u0259kda\u015f\u0131 var. Onlardan biri d\u0259\u00a0<strong>B\u0259stixan\u0131m \u018fliyeva<\/strong>d\u0131r. Onu da qeyd edim ki, B\u0259stixan\u0131m \u018fliyeva tan\u0131nm\u0131\u015f s\u0259n\u0259t\u015f\u00fcnas Ziyadxan \u018fliyevin h\u0259yat yolda\u015f\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjMvMDQvMDcvMTMvMDQvMTAvZTdmZTYzYjctMGNjOS00M2JiLTg4MGYtYzU4ZGUyZDMwYzhiL2hQTjdMMm1ubXhVWUdXTnkxRmQwbHFNeWVzTUlReUlDY2M5Y014b1guanBnIl0sWyJwIiwiZW5jb2RlIiwianBnIiwiLXF1YWxpdHkgODAiXSxbInAiLCJ0aHVtYiIsIjU5MHg1OTBcdTAwM2UiXV0?sha=f7edda01a7fe3eb6\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>Xur\u015fudbanu Nat\u0259van\u0131n \u0259t\u0259yini g\u0259tir\u0259nd\u0259 onun b\u0259rpas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn uzun v\u0259 diqq\u0259tli i\u015f g\u0259r\u0259kdiyind\u0259n he\u00e7 kim boyun olmurmu\u015f, B\u0259stixan\u0131m \u018fliyeva bu m\u0259suliyy\u0259ti \u00f6z \u00fcz\u0259rin\u0259 g\u00f6t\u00fcr\u00fcb:<\/p>\n<p>\u201cEksponat g\u0259l\u0259nd\u0259, sad\u0259c\u0259, saplardan ibar\u0259t idi. 40 ild\u0259n \u00e7oxdur, bu sah\u0259d\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131ram, \u00f6z\u00fcm R\u0259ssaml\u0131q Akademiyas\u0131n\u0131 bitirmi\u015f\u0259m. O eksponat \u00fcz\u0259rind\u0259 ip\u0259k saplarla i\u015fl\u0259dim. Adi saplardan istifad\u0259 etm\u0259k olmaz. Bizim i\u015fimiz b\u0259z\u0259n iyn\u0259 il\u0259 gor qazma\u011fa b\u0259nz\u0259yir. Bu i\u015fi aparmaq \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fctl\u0259q h\u0259v\u0259s laz\u0131md\u0131r. Bu bizim tariximizdir, qoruyub-saxlamaq \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259limizd\u0259n g\u0259l\u0259ni etm\u0259liyik\u201d.<\/p>\n<p>M\u0259rk\u0259zd\u0259 \u00e7\u0259kili\u015fimiz uzun \u00e7\u0259ks\u0259 d\u0259, i\u015f\u00e7il\u0259r h\u0259l\u0259 d\u0259 i\u015fl\u0259rinin ba\u015f\u0131nda idil\u0259r. \u0130\u015f qrafiki s\u0259h\u0259r 09:00-dan ax\u015fam saat 18:00-a q\u0259d\u0259r davam edir. Lakin b\u0259z\u0259n \u0259m\u0259kda\u015flar eksponata o q\u0259d\u0259r ba\u011flan\u0131rlar ki, ayr\u0131lmaq ist\u0259mirl\u0259r.<\/p>\n<p><strong>59 ya\u015fl\u0131 \u201csehirli xalat\u201d<\/strong><\/p>\n<p>Bu il 59 ya\u015f\u0131 tamam olan \u201cSehirli xalat\u201d filminin \u201cba\u015f q\u0259hr\u0259man\u0131\u201d &#8211; h\u0259min sehirli xalat da m\u0259hz buradad\u0131r.<\/p>\n<p>Xalat\u0131n k\u00f6m\u0259kliyi il\u0259 \u201cR\u0259\u015fid\u201d v\u0259 \u201cZ\u0259rif\u0259\u201d kimi g\u0259l\u0259c\u0259y\u0259 ged\u0259 bilm\u0259s\u0259k d\u0259, x\u0259yal\u0259n \u00f6z u\u015faql\u0131\u011f\u0131m\u0131za qay\u0131td\u0131q.<\/p>\n<p>Bu geyimin b\u0259rpas\u0131n\u0131 is\u0259 doqquz ildir burada \u00e7al\u0131\u015fan b\u0259rpa\u00e7\u0131-r\u0259ssam\u00a0<strong>Tofiq\u0259 Zeynalova\u00a0<\/strong>\u00f6z \u00fcz\u0259rin\u0259 g\u00f6t\u00fcr\u00fcb. O deyir ki, u\u015faql\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131n xatir\u0259si olan \u201csehirli xalat\u201d \u00e7ox yarars\u0131z v\u0259ziyy\u0259td\u0259 g\u0259tirilib:<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjMvMDQvMDcvMTMvMDQvMTAvMDdmNTlhMjItNzZmZS00NThhLTlkODktYTBlMGI0YmNhZGY3LzZUVlYyR0xjeU14eGJyUG9McFkxR2k0b1NDTlBET25Wd1UzQ0o1NVouanBnIl0sWyJwIiwiZW5jb2RlIiwianBnIiwiLXF1YWxpdHkgODAiXSxbInAiLCJ0aHVtYiIsIjU5MHg1OTBcdTAwM2UiXV0?sha=202cd662c07570e1\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>\u201cSin\u0259 hiss\u0259sind\u0259 s\u00fcz\u00fclm\u0259l\u0259r, \u00e7\u00fcr\u00fcm\u0259l\u0259r \u00e7oxdur. Bu film haqq\u0131nda bu il \u00e7ox dan\u0131\u015f\u0131l\u0131r. Az\u0259rbaycan\u0131n tan\u0131nm\u0131\u015f kinorejissoru C\u0259mil Quliyev xalat\u0131n q\u0131sa m\u00fcdd\u0259td\u0259 b\u0259rpa edilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn biz\u0259 m\u00fcraci\u0259t etdi. Mart ay\u0131nda g\u0259tirilib. Arada bayramlar oldu, ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 bir ne\u00e7\u0259 g\u00fcn itirdik. \u0130ki g\u00fcn el\u0259 bu r\u0259ng\u0259 uy\u011fun par\u00e7a tapma\u011fa vaxt\u0131m gedib. Par\u00e7a v\u0259 sap eyni r\u0259ngd\u0259 olmayanda \u00e7\u0259tin olur. Xalat iki\u00fczl\u00fc oldu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn tikm\u0259k ikiqat \u00e7\u0259tindir. \u0130ki h\u0259ft\u0259dir, \u00e7al\u0131\u015f\u0131ram, art\u0131q bu xalat\u0131n \u00fcz\u0259rind\u0259 alt\u0131 iyn\u0259 s\u0131n\u0131b. \u018fl \u0259m\u0259yi, g\u00f6z nuru dedikl\u0259ri i\u015f, d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr\u0259m ki, el\u0259 budur. N\u0259tic\u0259d\u0259 eksponat\u0131n son hal\u0131n\u0131 g\u00f6r\u0259nd\u0259 \u00f6z\u00fcml\u0259 f\u0259xr edir\u0259m\u201d.<\/p>\n<p>M\u0259rk\u0259zd\u0259n \u00e7\u0131xmaq ist\u0259m\u0259s\u0259k d\u0259, art\u0131q hava qaral\u0131b. Qap\u0131lar\u0131 da i\u015f\u00e7il\u0259rl\u0259 birlikd\u0259 ba\u011flay\u0131b bu sehirli m\u0259kan\u0131 t\u0259rk edirik.<\/p>\n<p>Son olaraq onu da qeyd edim ki, cari ilin \u00fc\u00e7 ay\u0131 \u0259rzind\u0259 Muzey S\u0259rv\u0259tl\u0259ri v\u0259 Xatir\u0259 \u018f\u015fyalar\u0131n\u0131n Elmi B\u0259rpa M\u0259rk\u0259zind\u0259 rayon v\u0259 \u015f\u0259h\u0259r muzeyl\u0259rin\u0259 m\u0259xsus 1 300-\u0259 yax\u0131n eksponat\u0131n b\u0259rpa prosesi h\u0259yata ke\u00e7iril\u0259r\u0259k aidiyy\u0259ti \u00fczr\u0259 t\u0259hvil verilib.<\/p>\n<p>Statistik m\u0259lumatlarda is\u0259 qeyd edilir ki, m\u0259rk\u0259z t\u0259r\u0259find\u0259n ilin \u0259vv\u0259lind\u0259n bu g\u00fcn\u0259d\u0259k 134 eksponat q\u0259bul olunub ki, onlardan da 74-\u00fc yerind\u0259 (G\u00f6yg\u00f6ld\u0259 V.Klayn\u0131n ev-muzeyind\u0259) b\u0259rpa edilib. Eksponatlar m\u0259rk\u0259z\u0259, \u0259sas\u0259n, Az\u0259rbaycan Milli \u0130nc\u0259s\u0259n\u0259t muzeyi, G\u0259nc\u0259 Tarix-Diyar\u015f\u00fcnasl\u0131q muzeyi, M.F.Axundzad\u0259nin ev-muzeyi (\u015e\u0259ki), Az\u0259rbaycan \u0130stiqlal muzeyi, B\u0259rd\u0259 R\u0259sm Qalereyas\u0131, G\u00f6yg\u00f6ld\u0259 V.Klayn\u0131n ev-muzeyi, Az\u0259rbaycan D\u00f6vl\u0259t Film Fondu, Astara Tarix-Diyar\u015f\u00fcnasl\u0131q muzeyinin Kakalos k\u0259nd filial\u0131, Xa\u00e7maz Tarix-Diyar\u015f\u00fcnasl\u0131q muzeyi, C.Cabbarl\u0131n\u0131n ev-muzeyind\u0259n (X\u0131z\u0131) daxil olub.<\/p>\n<p>Xat\u0131rladaq ki, M\u0259rk\u0259z respublikan\u0131n 225-d\u0259n \u00e7ox apar\u0131c\u0131, ev, rayon tarix-diyar\u015f\u00fcnasl\u0131q muzey m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn b\u0259rpa xidm\u0259ti g\u00f6st\u0259rir. Yarand\u0131\u011f\u0131 g\u00fcnd\u0259n indiy\u0259d\u0259k m\u0259rk\u0259z 28 min\u0259 yax\u0131n m\u00fcxt\u0259lif n\u00f6v muzey \u0259\u015fyas\u0131n\u0131n b\u0259rpa v\u0259 konservasiyas\u0131n\u0131 h\u0259yata ke\u00e7irib. Bunlar\u0131n s\u0131ras\u0131na tikm\u0259, geyim, par\u00e7a n\u00fcmun\u0259l\u0259ri, xal\u00e7a v\u0259 xal\u00e7a m\u0259mulatlar\u0131, b\u0259dii metal n\u00fcmun\u0259l\u0259ri (o c\u00fcml\u0259d\u0259n g\u00fcm\u00fc\u015f m\u0259mulat\u0131), keramika n\u00fcmun\u0259si, a\u011fac \u0259\u015fya v\u0259 i\u015fl\u0259m\u0259l\u0259r, musiqi al\u0259tl\u0259ri, arxeoloji qaz\u0131nt\u0131lardan \u0259ld\u0259 olunmu\u015f \u0259\u015fyalar daxildir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u201cSehirli xalat\u201d filmini h\u0259r k\u0259s xat\u0131rlayar, deyilmi? Filmd\u0259 u\u015faqlar\u0131n g\u00f6z\u00fc il\u0259 ke\u00e7mi\u015f\u0259 v\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259y\u0259 dair s\u0259hn\u0259l\u0259r yer al\u0131r. Zamanda s\u0259yah\u0259ti u\u015faqlar ill\u00fczionist \u0130o Kio baban\u0131n (Anatoli Falkovi\u00e7) k\u00f6m\u0259yi il\u0259 edirdil\u0259rs\u0259, bu g\u00fcn biz bu s\u0259yah\u0259ti paytaxt\u0131n m\u0259rk\u0259zind\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n bir m\u0259kanda ger\u00e7\u0259kl\u0259\u015fdir\u0259 bil\u0259rik. Oxu.Az-\u0131n \u0259m\u0259kda\u015flar\u0131 sirli-sehirli m\u0259kana, Bak\u0131n\u0131n S\u0259id R\u00fcst\u0259mov k\u00fc\u00e7\u0259sind\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n Muzey S\u0259rv\u0259tl\u0259ri v\u0259 Xatir\u0259 \u018f\u015fyalar\u0131n\u0131n Elmi B\u0259rpa M\u0259rk\u0259zin\u0259 (MSX\u018fEBM) ba\u015f \u00e7\u0259kibl\u0259r. \u00c7oxlar\u0131n\u0131n evind\u0259 n\u0259n\u0259l\u0259rd\u0259n qalan sand\u0131qlar olmam\u0131\u015f olmaz. O sand\u0131\u011f\u0131 a\u00e7anda i\u00e7\u0259risind\u0259ki k\u00f6hn\u0259 toxunma \u015fallar\u0131n, q\u0259dimi s\u00fcfr\u0259l\u0259rin, ip\u0259k par\u00e7alar\u0131n qoxusu nec\u0259 insan\u0131 x\u0259yal\u0259n ke\u00e7mi\u015f\u0259 apar\u0131rsa, m\u0259rk\u0259z\u0259 gir\u0259nd\u0259 d\u0259 eynil\u0259&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":586862,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/6uiOyWRL1Chbhw8VHRDSvMi673J6o7n5K1omYftZ.jpg",620,413,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/6uiOyWRL1Chbhw8VHRDSvMi673J6o7n5K1omYftZ.jpg",620,413,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/6uiOyWRL1Chbhw8VHRDSvMi673J6o7n5K1omYftZ.jpg",620,413,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/6uiOyWRL1Chbhw8VHRDSvMi673J6o7n5K1omYftZ-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/6uiOyWRL1Chbhw8VHRDSvMi673J6o7n5K1omYftZ-548x365.jpg",548,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/6uiOyWRL1Chbhw8VHRDSvMi673J6o7n5K1omYftZ.jpg",620,413,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/6uiOyWRL1Chbhw8VHRDSvMi673J6o7n5K1omYftZ.jpg",620,413,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/6uiOyWRL1Chbhw8VHRDSvMi673J6o7n5K1omYftZ.jpg",620,413,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/6uiOyWRL1Chbhw8VHRDSvMi673J6o7n5K1omYftZ-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/6uiOyWRL1Chbhw8VHRDSvMi673J6o7n5K1omYftZ.jpg",620,413,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"\u201cSehirli xalat\u201d filmini h\u0259r k\u0259s xat\u0131rlayar, deyilmi? Filmd\u0259 u\u015faqlar\u0131n g\u00f6z\u00fc il\u0259 ke\u00e7mi\u015f\u0259 v\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259y\u0259 dair s\u0259hn\u0259l\u0259r yer al\u0131r. Zamanda s\u0259yah\u0259ti u\u015faqlar ill\u00fczionist \u0130o Kio baban\u0131n (Anatoli Falkovi\u00e7) k\u00f6m\u0259yi il\u0259 edirdil\u0259rs\u0259, bu g\u00fcn biz bu s\u0259yah\u0259ti paytaxt\u0131n m\u0259rk\u0259zind\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n bir m\u0259kanda ger\u00e7\u0259kl\u0259\u015fdir\u0259 bil\u0259rik. Oxu.Az-\u0131n \u0259m\u0259kda\u015flar\u0131 sirli-sehirli m\u0259kana, Bak\u0131n\u0131n S\u0259id R\u00fcst\u0259mov k\u00fc\u00e7\u0259sind\u0259 yerl\u0259\u015f\u0259n Muzey S\u0259rv\u0259tl\u0259ri v\u0259 Xatir\u0259&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/586861"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=586861"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/586861\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/586862"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=586861"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=586861"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=586861"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}