{"id":597317,"date":"2023-05-04T08:28:04","date_gmt":"2023-05-04T04:28:04","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=597317"},"modified":"2023-05-04T08:28:04","modified_gmt":"2023-05-04T04:28:04","slug":"idman-zallari-v%c9%99-m%c9%99sqcil%c9%99r%c9%99-kim-n%c9%99zar%c9%99t-etsin-fiziki-v%c9%99-psixoloji-isg%c9%99nc%c9%99-faktlari-coxdur","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=597317","title":{"rendered":"\u0130dman zallar\u0131 v\u0259 m\u0259\u015fq\u00e7il\u0259r\u0259 kim n\u0259zar\u0259t etsin? &#8211; fiziki v\u0259 psixoloji i\u015fg\u0259nc\u0259 faktlar\u0131 \u00e7oxdur!"},"content":{"rendered":"<h3><strong>Ekspertl\u0259r aidiyy\u0259ti qurumlar\u0131 bigan\u0259likd\u0259 g\u00fcnahland\u0131rd\u0131; \u201cBir ne\u00e7\u0259 qurum bu i\u015f\u0259 n\u0259zar\u0259t etm\u0259li, m\u0259\u015fq\u00e7i m\u00fc\u0259lliml\u0259rin se\u00e7ilm\u0259sin\u0259 diqq\u0259ti art\u0131rmal\u0131d\u0131r\u201d<\/strong><\/h3>\n<p><strong>Sumqay\u0131t \u015f\u0259h\u0259ri 19 n\u00f6mr\u0259li tam orta m\u0259kt\u0259bin idman zal\u0131nda Avropa oyunlar\u0131n\u0131n m\u00fckafat\u00e7\u0131s\u0131, idman ustas\u0131, m\u0259\u015fq\u00e7i-m\u00fc\u0259llim Mehman X\u0259lilovun ora yenic\u0259 m\u0259\u015fq\u0259 g\u0259l\u0259n 2016-c\u0131 il t\u0259v\u0259ll\u00fcdl\u00fc F\u0259rid Bakarovu i\u015fg\u0259nc\u0259 il\u0259 \u00f6ld\u00fcrm\u0259si idman zallar\u0131 v\u0259 m\u0259\u015fq\u00e7il\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 ciddi probleml\u0259rin oldu\u011funu \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131xar\u0131b.<\/strong><\/p>\n<p>Bu hadis\u0259 ba\u015f verdikd\u0259n sonra sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259rd\u0259 y\u00fczl\u0259rl\u0259 \u015f\u0259xs bildirir ki, onun ail\u0259 \u00fczv\u00fc v\u0259 ya qohumu olan u\u015faqlar da zaman-zaman idman zallar\u0131nda fiziki v\u0259 psixoloji i\u015fg\u0259nc\u0259l\u0259r\u0259 m\u0259ruz qal\u0131blar, bir \u00e7oxlar\u0131n\u0131n sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131na, psixikas\u0131na ciddi z\u0259rb\u0259l\u0259r d\u0259yib. F\u0259ridin \u00f6l\u00fcm\u00fc il\u0259 ba\u011fl\u0131 a\u00e7\u0131qlanan r\u0259smi x\u0259st\u0259xana r\u0259yind\u0259 deyilir: \u201cT\u0259\u015frih\u0259 g\u00f6nd\u0259ril\u0259n zaman diaqnoz d\u0259qiql\u0259\u015fm\u0259mi\u015f k\u0259ll\u0259-beyin travmas\u0131, d\u0259qiql\u0259\u015fm\u0259mi\u015f koma, \u00fcr\u0259k-damar \u00e7at\u0131\u015fmazl\u0131\u011f\u0131 v\u0259 t\u0259n\u0259ff\u00fcs \u00e7at\u0131\u015fmazl\u0131\u011f\u0131 olub\u201d.<\/p>\n<p>Bu, u\u015fa\u011f\u0131n a\u011f\u0131r x\u0259sar\u0259tl\u0259r almas\u0131 il\u0259 yana\u015f\u0131, h\u0259m d\u0259 loru dill\u0259 des\u0259k, ba\u015f\u0131na g\u0259tiril\u0259nl\u0259rd\u0259n d\u0259h\u015f\u0259tli qorxudan \u00fcr\u0259k \u00e7at\u0131\u015fmazl\u0131\u011f\u0131 ya\u015famas\u0131 kimi d\u0259 anla\u015f\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>\u00dcmumiyy\u0259tl\u0259, ortaya \u00e7\u0131xan faktlar onu dem\u0259y\u0259 \u0259sas verir ki, d\u00f6vl\u0259t idman zallar\u0131 v\u0259 m\u0259\u015fq\u00e7il\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 ciddi t\u0259l\u0259bl\u0259r qoymal\u0131, n\u0259zar\u0259t mexanizml\u0259ri t\u0259tbiq etm\u0259lidir.<\/p>\n<p>Habel\u0259, idmana g\u0259l\u0259n u\u015faqlar\u0131n obyektiv \u015f\u0259kild\u0259 sa\u011flaml\u0131q imkanlar\u0131 ara\u015fd\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r, fiziki g\u00f6st\u0259ricil\u0259ri a\u011f\u0131r idman m\u0259\u015fql\u0259rin\u0259 imkan verm\u0259y\u0259nl\u0259r kort\u0259bii \u015f\u0259kild\u0259 idmana c\u0259lb olunmamal\u0131d\u0131r. Bu i\u015fi konkret hans\u0131 qurum h\u0259yata ke\u00e7irm\u0259lidir? \u0130dman zallar\u0131na v\u0259 m\u0259\u015fq\u00e7il\u0259rin pe\u015f\u0259karl\u0131\u011f\u0131na kim n\u0259zar\u0259t etm\u0259lidir v\u0259 etsin?<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/www.injuria.az\/assets\/uploads\/news-333.jpg\" alt=\"V\u0259kil Turan Abdullazad\u0259 il\u0259 m\u00fcsahib\u0259\" \/><\/p>\n<p><strong><em>Turan Abdullazad\u0259<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>V\u0259kil Turan Abdullazad\u0259 \u201cYeni M\u00fcsavat\u201da dedi ki, m\u0259\u015fq\u00e7i m\u0259nsub oldu\u011fu idman n\u00f6v\u00fc \u00fczr\u0259 m\u00fcvafiq federasiyadan lisenziya almasa, i\u015fl\u0259y\u0259 bilm\u0259z:<\/em><\/strong>\u00a0\u201cM\u0259s\u0259l\u0259n, Sumqay\u0131t \u015f\u0259h\u0259ri 19 n\u00f6mr\u0259li tam orta m\u0259kt\u0259bin idman zal\u0131nda f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n m\u0259\u015fq\u00e7i M.X\u0259lilov c\u00fcdo n\u00f6v\u00fc \u00fczr\u0259 u\u015faqlara m\u0259\u015fq ke\u00e7irs\u0259, onun C\u00fcdo Federasiyas\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n verilmi\u015f lisenziyas\u0131 olmal\u0131d\u0131r. \u018fvv\u0259lc\u0259 m\u0259\u015fq\u00e7inin lisenziyas\u0131n\u0131n olub-olmamas\u0131 m\u0259s\u0259l\u0259si ara\u015fd\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r. Habel\u0259, hadis\u0259 Sumqay\u0131t \u015f\u0259h\u0259ri 19 n\u00f6mr\u0259li tam orta m\u0259kt\u0259bin idman zal\u0131nda ba\u015f verib. M\u0259kt\u0259bl\u0259r is\u0259 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Elm v\u0259 T\u0259hsil Nazirliyinin n\u0259zar\u0259tind\u0259dir. Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n h\u0259min nazirlik d\u0259 m\u0259\u015fq\u00e7i m\u00fc\u0259lliml\u0259rin se\u00e7ilm\u0259sin\u0259 n\u0259zar\u0259ti g\u00fccl\u0259ndirm\u0259li v\u0259 azya\u015fl\u0131 u\u015faqlarla i\u015fl\u0259y\u0259n idman m\u00fc\u0259lliml\u0259ri bar\u0259d\u0259 x\u00fcsusi t\u0259l\u0259bl\u0259r olmal\u0131d\u0131r. M\u0259s\u0259l\u0259n, \u015f\u0259xs yax\u015f\u0131 m\u0259\u015fq\u00e7i ola bil\u0259r, ancaq onun u\u015faqlarla i\u015fl\u0259m\u0259k bacar\u0131\u011f\u0131 olmaya bil\u0259r. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 azya\u015fl\u0131larla i\u015fl\u0259y\u0259n m\u00fc\u0259llimin pedaqoji bilikl\u0259ri olmal\u0131, \u0259s\u0259b poz\u011funluqlar\u0131 v\u0259 psixoloji probleml\u0259ri olmamal\u0131d\u0131r. Eyni zamanda G\u0259ncl\u0259r v\u0259 \u0130dman Nazirliyi bu sah\u0259d\u0259 m\u00fct\u0259madi maarifl\u0259ndirm\u0259 i\u015fl\u0259ri aparmal\u0131, m\u0259\u015fq\u00e7il\u0259rin, trenerl\u0259rin, idman federasiyalar\u0131n\u0131n f\u0259aliyy\u0259tin\u0259 \u00fcmumi n\u0259zar\u0259ti h\u0259yata ke\u00e7irm\u0259li, n\u00f6qsanlar\u0131n aradan qald\u0131r\u0131lmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 m\u00fcvafiq tap\u015f\u0131r\u0131qlar verm\u0259lidir. G\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn reall\u0131\u011f\u0131d\u0131r ki, b\u0259zi idman\u00e7\u0131lar gedib V\u00d6EN a\u00e7d\u0131rmaqla v\u0259 ya h\u00fcquqi \u015f\u0259xs yaratmaqla lisenziyas\u0131z m\u0259\u015fq\u00e7ilik edirl\u0259r. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 D\u00f6vl\u0259t Vergi Xidm\u0259ti idman klublar\u0131 v\u0259 idman zallar\u0131\u00a0 a\u00e7maq ist\u0259y\u0259n \u015f\u0259xsl\u0259rin qeydiyyata al\u0131nmas\u0131na x\u00fcsusil\u0259 h\u0259ssas yana\u015fmal\u0131, lisenziyas\u0131 olmayan idman\u00e7\u0131lar\u0131n v\u0259 m\u0259\u015fq\u00e7il\u0259rin qanunsuz f\u0259aliyy\u0259tin\u0259 \u015f\u0259rait yaradacaq hallar\u0131n ba\u015f verm\u0259sini preventiv t\u0259dbirl\u0259rl\u0259 \u00f6nl\u0259m\u0259lidir\u201d.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/wikimed.az\/wp-content\/uploads\/2022\/04\/AYDIN-ALIYEV-RADIOLOQ-1.jpg\" alt=\"AYDIN \u018fL\u0130YEV RAD\u0130OLOQ | Az\u0259rbaycan Tibb Ensiklopediyas\u0131\" \/><\/p>\n<p><strong>Ayd\u0131n \u018fliyev<\/strong><\/p>\n<p><strong>H\u0259kim-radioloq Ayd\u0131n \u018fliyev biziml\u0259 s\u00f6hb\u0259td\u0259 qeyd etdi ki, b\u00fct\u00fcn fiziki idman m\u0259\u015fq\u00e7il\u0259ri ba\u015f vermi\u015f qandonduran, amans\u0131z q\u0259tld\u0259n n\u0259tic\u0259 \u00e7\u0131xarmal\u0131d\u0131r:<\/strong>\u00a0\u201cEl\u0259c\u0259 d\u0259 fiziki idman t\u0259lim-m\u0259\u015fql\u0259ri ke\u00e7\u0259n m\u00fc\u0259lliml\u0259rin f\u0259aliyy\u0259tin\u0259 ba\u015flamazdan \u00f6nc\u0259 tibbi-psixoloji testl\u0259rd\u0259n ke\u00e7m\u0259si v\u0259 onlar\u0131n bu y\u00f6nd\u0259 maarifl\u0259ndirilm\u0259si m\u00fctl\u0259qdir.\u00a0 Videoya baxark\u0259n u\u015fa\u011f\u0131n hals\u0131z oldu\u011fu, s\u0259hh\u0259tinin normal olmad\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131q-a\u015fkar g\u00f6r\u00fcn\u00fcr. Bu durumda ona fiziki \u015fidd\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259r\u0259k m\u0259\u015fq\u0259 davam etm\u0259y\u0259 m\u0259cbur etm\u0259k m\u0259\u015fq\u00e7inin psixi sa\u011flam olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131q-a\u015fkar g\u00f6st\u0259ricisidir v\u0259 bu tip insanlar\u0131n m\u0259\u015fq ke\u00e7m\u0259si yolverilm\u0259zdir! Valideynl\u0259r, \u00f6vladlar\u0131m\u0131z\u0131n ist\u0259r m\u0259kt\u0259b, ist\u0259rs\u0259 d\u0259 m\u0259kt\u0259bd\u0259n k\u0259nar h\u0259yat\u0131n\u0131 ciddi m\u00fc\u015fahid\u0259 etm\u0259li v\u0259 narahatedici durumlarda m\u00fctl\u0259q m\u00fcdaxil\u0259 etm\u0259liyik. Son aylarda u\u015faq evl\u0259rind\u0259 v\u0259 m\u0259kt\u0259bl\u0259rd\u0259 olan hadis\u0259l\u0259r bunu bir daha t\u0259sdiq edir\u201d.<\/p>\n<p><strong>Uzun ill\u0259r g\u00fcl\u0259\u015f \u00fczr\u0259 m\u00fc\u0259llim kimi \u00e7al\u0131\u015fan Ramin Allahverdi is\u0259 ba\u015fqa problem\u0259 toxunub. O qeyd edib ki, idmana cavabdeh qurumlar idman m\u0259kt\u0259bl\u0259rind\u0259 \u00e7al\u0131\u015fan m\u00fc\u0259lliml\u0259rd\u0259n q\u0131sa m\u00fcdd\u0259td\u0259 n\u0259tic\u0259 t\u0259l\u0259b edib onlar\u0131 t\u0259zyiq alt\u0131nda saxlamamal\u0131d\u0131rlar:<\/strong>\u00a0\u201cBel\u0259 olan halda m\u0259\u015fq\u00e7il\u0259r i\u015f yerl\u0259rini itirm\u0259m\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn azya\u015fl\u0131 u\u015faqlara b\u00f6y\u00fck ya\u015fl\u0131 u\u015faqlar\u0131n m\u0259\u015fq proqram\u0131na uy\u011fun m\u0259\u015fq verirl\u0259r ki, u\u015faq tez yeti\u015fsin. N\u0259tic\u0259d\u0259 is\u0259 travma riskl\u0259ri art\u0131r v\u0259 h\u0259tta b\u0259z\u0259n bu \u00f6l\u00fcml\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259nir. D\u00fczd\u00fcr, b\u0259z\u0259n na\u015f\u0131 m\u0259\u015fq\u00e7il\u0259rin m\u0259suliyy\u0259tsizliyi \u00fcz\u00fcnd\u0259n d\u0259 bu ba\u015f ver\u0259 bil\u0259r. Amma 20 illik m\u0259\u015fq\u00e7ilik t\u0259cr\u00fcb\u0259md\u0259n onu dey\u0259 bil\u0259r\u0259m ki, \u0259ks\u0259r idman m\u0259kt\u0259bl\u0259rinin r\u0259hb\u0259rl\u0259ri medal verm\u0259y\u0259n m\u0259\u015fq\u00e7il\u0259ri saatlar\u0131n\u0131 azaltmaqla v\u0259 ya i\u015fd\u0259n azad etm\u0259kl\u0259 h\u0259d\u0259l\u0259yirl\u0259r. Bel\u0259 olan halda is\u0259 m\u0259\u015fq\u00e7il\u0259r u\u015faqlar\u0131 metodiki qaydalara zidd olaraq h\u0259ddind\u0259n art\u0131q y\u00fckl\u0259yirl\u0259r v\u0259 onlar\u0131n sa\u011flam h\u0259yat\u0131n\u0131 risk alt\u0131na sal\u0131rlar. M\u0259\u015fq\u00e7il\u0259r sanki u\u015faq yeti\u015fdirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn qonkaya \u00e7\u0131x\u0131blar. Kimins\u0259 b\u0259db\u0259xtliyi \u00fcz\u0259rind\u0259 xo\u015fb\u0259xtlik axtarmaq olmaz. Bel\u0259 r\u0259qab\u0259t olmaz. M\u0259\u015fq\u00e7il\u0259r\u0259 s\u0259rb\u0259stlik verin, imkan verin c\u0259miyy\u0259t\u0259 sa\u011flam \u0259qid\u0259li, sa\u011flam-fiziki kamil u\u015faqlar yeti\u015fdirsinl\u0259r. Vaxt\u0131 g\u0259l\u0259nd\u0259 medal ver\u0259n d\u0259 medal\u0131n\u0131 ver\u0259c\u0259k\u201d.<\/p>\n<p>T\u0259hsil eksperti Kamran \u018fs\u0259dov is\u0259 qeyd edir ki, azya\u015fl\u0131 u\u015faqlara d\u0259rs ke\u00e7\u0259n repetitor v\u0259 kurslar, idman m\u0259rk\u0259zl\u0259ri m\u0259cburi lisenziyala\u015fmaya c\u0259lb olunmal\u0131d\u0131r: \u201cM\u00fct\u0259madi monitorinql\u0259r ke\u00e7irilm\u0259lidir. H\u0259r\u0259 3-4 partan\u0131 yana\u015f\u0131 qoyur, bir zal g\u00f6t\u00fcr\u00fcr y\u0131\u011f\u0131r azya\u015fl\u0131lar\u0131 ora, he\u00e7 bir yoxlama apar\u0131lm\u0131r, d\u0259rs ke\u00e7ir, idman ke\u00e7ir.<\/p>\n<p>Bax\u0131n son 3 il \u0259rzind\u0259 azya\u015fl\u0131lar\u0131n i\u015ftirak\u0131 il\u0259 ba\u015f ver\u0259n zorak\u0131l\u0131q hallar\u0131na.<\/p>\n<p>D\u0259rs, t\u0259lim ke\u00e7\u0259nl\u0259rin fiziki, tibbi, psixoloji yoxlamas\u0131 apar\u0131lm\u0131r. Eyni zamanda ictimai-ia\u015f\u0259 xidm\u0259tl\u0259rinin g\u00f6st\u0259rilm\u0259si qaydalar\u0131 var. Bu qaydalar d\u0259yi\u015film\u0259lidir. B\u00fct\u00fcn xidm\u0259t g\u00f6st\u0259ril\u0259n yerl\u0259rin ham\u0131s\u0131 kamera\u00a0 il\u0259 t\u0259min olunmal\u0131d\u0131r. Valideynl\u0259rin rahat \u015f\u0259kild\u0259 izl\u0259m\u0259k imkan\u0131 olacaq qur\u011fular qura\u015fd\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r. Bu, \u0259slind\u0259 \u00e7ox ucuzdur. El\u0259c\u0259 d\u0259 h\u0259r bir ictimai ia\u015f\u0259 xidm\u0259ti g\u00f6st\u0259ril\u0259n yerl\u0259rin h\u0259r birind\u0259 ilkin tibbi yard\u0131m g\u00f6st\u0259rilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn infrastruktur olmal\u0131d\u0131r v\u0259 bu m\u00fctl\u0259qdir. Bundan ba\u015fqa, h\u0259r ay ictimaiyy\u0259t n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259rinin, bu sah\u0259 \u00fczr\u0259 m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259rin i\u015ftirak\u0131 il\u0259 m\u00fcst\u0259qil \u015f\u0259kild\u0259 yoxlamalar aparmal\u0131d\u0131r. Elm v\u0259 T\u0259hsil Nazirliyi b\u00f6y\u00fck qazanc \u0259ld\u0259 etdiyi bu yerl\u0259ri kiml\u0259r icar\u0259y\u0259 g\u00f6t\u00fcr\u00fcb, i\u015fl\u0259tdiyini bilm\u0259lidir. Ancaq nazirlik bununla maraqlanm\u0131r. Y\u0259ni h\u0259min \u015f\u0259xsin orada xidm\u0259t apara, t\u0259lim ver\u0259, d\u0259rs dey\u0259 bil\u0259c\u0259k, biliyi, bacar\u0131\u011f\u0131, psixoloji v\u0259ziyy\u0259ti varm\u0131? \u00c7ox t\u0259\u0259ss\u00fcf ki, maraqlanm\u0131rlar&#8221;.<\/p>\n<p><img src=\"https:\/\/fed.az\/upload\/news\/4423175.jpg\" alt=\"Ucuz valyuta inki\u015fafa h\u0259mi\u015f\u0259 qarant verirmi? \u2013 ELMAN SADIQOV YAZIR\u2026 - FED.az\" \/><\/p>\n<p><strong>Elman Sad\u0131qov\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u0130qtisad\u00e7\u0131 ekspert Elman Sad\u0131qov da m\u00f6vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131 fikirl\u0259rini bildirib. O qeyd edib ki, 7 ya\u015fl\u0131 o m\u0259sum u\u015fa\u011f\u0131n insanl\u0131\u011fa yara\u015fmayan davran\u0131\u015flar n\u0259tic\u0259sind\u0259 \u00f6l\u00fcm\u00fc \u00fcz\u00fcc\u00fc oldu\u011fu q\u0259d\u0259r \u00e7ox d\u0259rsl\u0259rin \u00e7\u0131xar\u0131laca\u011f\u0131 bir d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u00fcc\u00fc hadis\u0259dir:<\/strong>\u00a0\u201cBu hadis\u0259 hans\u0131 t\u0259hl\u00fck\u0259l\u0259rin, riskl\u0259rin oldu\u011funu \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131xartd\u0131? \u018fn az\u0131 \u00fc\u00e7 \u0259sas h\u0259y\u0259can siqnal\u0131 var. Birinci h\u0259y\u0259can siqnal\u0131, h\u0259min &#8220;m\u0259\u015fq\u00e7i&#8221; normal psixologiyaya malik insan olmay\u0131b. Videodan g\u00f6r\u00fcn\u00fcr. Normal psixologiyaya malik insan u\u015fa\u011fa \u0259l qald\u0131rmaz. \u018flav\u0259 olaraq, bu adam sadist, mozaxist kimi davran\u0131r, \u00e7\u00fcnki he\u00e7 bir yanl\u0131\u015f h\u0259r\u0259k\u0259t etm\u0259y\u0259n u\u015faqlara qar\u015f\u0131 g\u00fcc t\u0259tbiq edir, anormal davran\u0131\u015flar s\u0259rgil\u0259yir. D\u00f6y\u00fc\u015f idman n\u00f6vl\u0259ri \u00fczr\u0259 b\u00fct\u00fcn m\u0259\u015fq\u00e7il\u0259r bel\u0259dir? Q\u0259tiyy\u0259n. Bizim u\u015faqlar\u0131n ki\u00e7ik ya\u015flar\u0131nda karate \u00fczr\u0259 m\u0259\u015fq\u00e7il\u0259ri u\u015faqlarla \u00e7ox qay\u011f\u0131ke\u015f, ehtiyatla, say\u011f\u0131yla davranaraq b\u00f6y\u00fck h\u00f6rm\u0259t qazanm\u0131\u015fd\u0131lar. B\u0259s b\u00fct\u00fcn m\u0259\u015fq\u00e7il\u0259r bel\u0259dir? G\u00f6r\u00fcn\u00fcr ki, deyilmi\u015f. Dem\u0259li, h\u0259l\u0259 d\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259l\u0259r ola bil\u0259r. Hans\u0131 t\u0259hl\u00fck\u0259l\u0259r? O c\u00fcr davran\u0131lan u\u015faqlar g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 h\u0259min \u201cm\u0259\u015fq\u00e7i-idman\u00e7\u0131\u201d kimi t\u0259hl\u00fck\u0259li olacaq. U\u015faql\u0131qda d\u00f6y\u00fcl\u0259n, \u0259zil\u0259n, bu c\u00fcr \u201cyeti\u015fdiril\u0259n\u201d idman\u00e7\u0131lar g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 \u00f6yr\u0259ndikl\u0259rind\u0259n \u00f6z\u00fcn\u00fcm\u00fcdafi\u0259, z\u0259if birini m\u00fcdafi\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn deyil, \u0259zm\u0259k, \u00f6z g\u00fcc\u00fcn\u00fc g\u00f6st\u0259rm\u0259k, reketlik, kriminal d\u0259st\u0259l\u0259rl\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q sah\u0259l\u0259rind\u0259 t\u0259tbiq ed\u0259c\u0259kl\u0259r. \u00c7\u00fcnki insan zorak\u0131l\u0131q t\u0259tbiqini u\u015fa\u011f\u0131 \u201cki\u015fi\u201d kimi b\u00f6y\u00fctm\u0259k hesab edir (h\u0259min \u00f6l\u0259n u\u015fa\u011f\u0131n anas\u0131 \u00f6z m\u00fcsahib\u0259sind\u0259 bunu qeyd edib ki, h\u0259min \u201cm\u0259\u015fq\u00e7i\u201d onun da \u00fcst\u00fcn\u0259 \u00e7\u0131\u011f\u0131r\u0131b v\u0259 u\u015fa\u011f\u0131 q\u0131z kimi b\u00f6y\u00fctm\u0259sini irad tutub). Qeyd etdiyim s\u0259b\u0259bd\u0259n, m\u0259\u015fq\u00e7il\u0259rin psixoloji v\u0259ziyy\u0259tl\u0259ri, davran\u0131\u015flar\u0131 ciddi bir \u015f\u0259kild\u0259 yoxlan\u0131lmal\u0131d\u0131r ki, g\u0259l\u0259c\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn sa\u011flam u\u015faqlar yeti\u015fsin, psixoloji c\u0259h\u0259td\u0259n x\u0259st\u0259, natamaml\u0131q kompleksi olan, u\u015fa\u011f\u0131, g\u00fccs\u00fcz\u00fc d\u00f6ym\u0259k, \u00fcz\u0259rind\u0259 g\u00fcc t\u0259tbiq edib bunu ki\u015fi kimi yeti\u015fdirm\u0259k hesab ed\u0259n psixopatlar yeti\u015fm\u0259sin.<\/p>\n<p>\u0130kinci h\u0259y\u0259can siqnal\u0131 valideynl\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r. H\u0259min u\u015fa\u011f\u0131n valideynl\u0259rind\u0259 d\u0259 t\u0259qsir olub. A\u011fr\u0131-ac\u0131lar\u0131 \u00e7oxdur. Amma g\u00fcnahlar\u0131 da \u00e7oxdur. Atas\u0131 niy\u0259 gedib m\u0259\u015fql\u0259ri izl\u0259m\u0259yib? \u018fn az\u0131 bir valideyn \u00fc\u00e7\u00fcn ki\u00e7ik 7 ya\u015fl\u0131 \u00f6vlad\u0131n\u0131n m\u0259\u015fqi, g\u00f6st\u0259ricil\u0259ri, m\u0259\u015fq\u00e7inin m\u0259\u015fq ke\u00e7m\u0259 metodu, davran\u0131\u015flar\u0131 maraql\u0131 olmal\u0131d\u0131r. Gets\u0259ydi, h\u0259min \u201cm\u0259\u015fq\u00e7i\u201d valideynin g\u00f6z\u00fc \u00f6n\u00fcnd\u0259 kobud davranmasa da, n\u0259 q\u0259d\u0259r artistlik ed\u0259r\u0259k s\u00fcni davran\u0131\u015flarla normal davranma\u011fa \u00e7al\u0131\u015fsa da, normal g\u00f6z v\u0259 m\u00fc\u015fahid\u0259 il\u0259 anormall\u0131\u011f\u0131 hiss etm\u0259k olard\u0131.<\/p>\n<p>\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc h\u0259y\u0259can siqnal\u0131, valideyn-\u00f6vlad m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rind\u0259ki bo\u015fluqdur, dialoq v\u0259 s\u0259mimiyy\u0259tin olmamas\u0131d\u0131r. \u00d6vladlarla s\u0259mimi olmaq, onlar\u0131 anlamaq, dinl\u0259m\u0259yi, hiss etm\u0259yi bacarmaq vacibdir. U\u015faq valideynin\u0259 qar\u015f\u0131la\u015fd\u0131\u011f\u0131 xo\u015fag\u0259lm\u0259z v\u0259ziyy\u0259ti, ist\u0259diyi il\u0259 ist\u0259m\u0259dikl\u0259rini ifad\u0259 etm\u0259yi bacarmal\u0131d\u0131r, \u00e7\u0259kinm\u0259m\u0259lidir. Bunun olmamas\u0131 \u00e7ox t\u0259hl\u00fck\u0259li tendensiyad\u0131r. Bir deyil, oradak\u0131 bir ne\u00e7\u0259 u\u015faq evd\u0259 qorxular\u0131ndan valideynl\u0259rin\u0259 he\u00e7 n\u0259 dem\u0259m\u0259si is\u0259 daha d\u0259h\u015f\u0259tlidir. Bu c\u00fcr b\u00f6y\u00fcy\u0259n u\u015faqlar \u00f6z probleml\u0259rini, se\u00e7iml\u0259rini valideynl\u0259rin\u0259 bildirmir, \u00f6zl\u0259rini ifad\u0259 ed\u0259 bilm\u0259y\u0259n, \u00f6z\u00fcn\u0259 qapanan v\u0259 u\u00e7uruma ged\u0259n bir insana \u00e7evrilirl\u0259r.<\/p>\n<p>H\u0259r birimizin \u0259n ba\u015fl\u0131ca v\u0259zif\u0259si \u00f6z\u00fcm\u00fczd\u0259n daha savadl\u0131, daha insanp\u0259rv\u0259r, daha m\u00fcbariz, \u00f6z hissl\u0259rini, fikirl\u0259rini daha yax\u015f\u0131 ifad\u0259 ed\u0259 bil\u0259n \u00f6vladlar yeti\u015fdirm\u0259kdir. Bir n\u00f6vb\u0259ti n\u0259sil \u00f6nc\u0259kind\u0259n daha avanqard, m\u00fck\u0259mm\u0259l olmal\u0131d\u0131r ki, d\u00f6vl\u0259t, c\u0259miyy\u0259t inki\u015faf etsin. \u018fks halda, bizi t\u0259kam\u00fcl deyil, deqradasiya, gerilik g\u00f6zl\u0259y\u0259r&#8221;.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ekspertl\u0259r aidiyy\u0259ti qurumlar\u0131 bigan\u0259likd\u0259 g\u00fcnahland\u0131rd\u0131; \u201cBir ne\u00e7\u0259 qurum bu i\u015f\u0259 n\u0259zar\u0259t etm\u0259li, m\u0259\u015fq\u00e7i m\u00fc\u0259lliml\u0259rin se\u00e7ilm\u0259sin\u0259 diqq\u0259ti art\u0131rmal\u0131d\u0131r\u201d Sumqay\u0131t \u015f\u0259h\u0259ri 19 n\u00f6mr\u0259li tam orta m\u0259kt\u0259bin idman zal\u0131nda Avropa oyunlar\u0131n\u0131n m\u00fckafat\u00e7\u0131s\u0131, idman ustas\u0131, m\u0259\u015fq\u00e7i-m\u00fc\u0259llim Mehman X\u0259lilovun ora yenic\u0259 m\u0259\u015fq\u0259 g\u0259l\u0259n 2016-c\u0131 il t\u0259v\u0259ll\u00fcdl\u00fc F\u0259rid Bakarovu i\u015fg\u0259nc\u0259 il\u0259 \u00f6ld\u00fcrm\u0259si idman zallar\u0131 v\u0259 m\u0259\u015fq\u00e7il\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 ciddi probleml\u0259rin oldu\u011funu \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131xar\u0131b. Bu hadis\u0259 ba\u015f verdikd\u0259n sonra sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259rd\u0259 y\u00fczl\u0259rl\u0259 \u015f\u0259xs bildirir ki, onun ail\u0259 \u00fczv\u00fc v\u0259 ya qohumu olan u\u015faqlar da zaman-zaman idman zallar\u0131nda fiziki v\u0259 psixoloji i\u015fg\u0259nc\u0259l\u0259r\u0259 m\u0259ruz qal\u0131blar, bir \u00e7oxlar\u0131n\u0131n sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131na, psixikas\u0131na ciddi&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":597318,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/a902eca83ed952d865b0477dd6973053.jpg",870,500,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/a902eca83ed952d865b0477dd6973053.jpg",870,500,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/a902eca83ed952d865b0477dd6973053.jpg",870,500,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/a902eca83ed952d865b0477dd6973053-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/a902eca83ed952d865b0477dd6973053-635x365.jpg",635,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/a902eca83ed952d865b0477dd6973053-840x483.jpg",640,368,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/a902eca83ed952d865b0477dd6973053.jpg",870,500,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/a902eca83ed952d865b0477dd6973053.jpg",870,500,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/a902eca83ed952d865b0477dd6973053-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/a902eca83ed952d865b0477dd6973053.jpg",870,500,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"Ekspertl\u0259r aidiyy\u0259ti qurumlar\u0131 bigan\u0259likd\u0259 g\u00fcnahland\u0131rd\u0131; \u201cBir ne\u00e7\u0259 qurum bu i\u015f\u0259 n\u0259zar\u0259t etm\u0259li, m\u0259\u015fq\u00e7i m\u00fc\u0259lliml\u0259rin se\u00e7ilm\u0259sin\u0259 diqq\u0259ti art\u0131rmal\u0131d\u0131r\u201d Sumqay\u0131t \u015f\u0259h\u0259ri 19 n\u00f6mr\u0259li tam orta m\u0259kt\u0259bin idman zal\u0131nda Avropa oyunlar\u0131n\u0131n m\u00fckafat\u00e7\u0131s\u0131, idman ustas\u0131, m\u0259\u015fq\u00e7i-m\u00fc\u0259llim Mehman X\u0259lilovun ora yenic\u0259 m\u0259\u015fq\u0259 g\u0259l\u0259n 2016-c\u0131 il t\u0259v\u0259ll\u00fcdl\u00fc F\u0259rid Bakarovu i\u015fg\u0259nc\u0259 il\u0259 \u00f6ld\u00fcrm\u0259si idman zallar\u0131 v\u0259 m\u0259\u015fq\u00e7il\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 ciddi probleml\u0259rin oldu\u011funu \u00fcz\u0259&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/597317"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=597317"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/597317\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/597318"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=597317"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=597317"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=597317"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}