{"id":616960,"date":"2023-08-08T08:10:36","date_gmt":"2023-08-08T04:10:36","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=616960"},"modified":"2023-08-08T08:10:36","modified_gmt":"2023-08-08T04:10:36","slug":"yay-movsumund%c9%99-hansi-qidalara-ustunluk-verilm%c9%99lidir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=616960","title":{"rendered":"Yay m\u00f6vs\u00fcm\u00fcnd\u0259 hans\u0131 qidalara \u00fcst\u00fcnl\u00fck verilm\u0259lidir?"},"content":{"rendered":"<p>Yay f\u0259slind\u0259 havalar\u0131n isti ke\u00e7m\u0259si orqanizmd\u0259 bir s\u0131ra d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r\u0259 s\u0259b\u0259b olur. \u0130sti havada orqanizm b\u0259d\u0259n temperaturunu sabit saxlamaq \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259r ifraz\u0131n\u0131 art\u0131r\u0131r ki, bu da n\u0259tic\u0259 etibaril\u0259 h\u0259m maye, h\u0259m d\u0259 elektrolit (\u0259ritdikd\u0259 elektrik c\u0259r\u0259yan\u0131 ke\u00e7ir\u0259n madd\u0259l\u0259r) itkisi yarad\u0131r.<\/p>\n<p><b>ARANTV.AZ <\/b>x\u0259b\u0259r verir ki, bu bar\u0259d\u0259 T\u018fB\u0130B-in tabeliyind\u0259 f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n Bak\u0131 Ba\u015f S\u0259hiyy\u0259 M\u0259rk\u0259zinin 20 n\u00f6mr\u0259li \u015e\u0259h\u0259r Poliklinikas\u0131n\u0131n h\u0259kim-terapevti G\u00fcnel F\u0259t\u0259liyeva m\u0259lumat verib.<\/p>\n<p>H\u0259kimin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, yay m\u00f6vs\u00fcm\u00fcnd\u0259 v\u0259 havan\u0131n isti ke\u00e7diyi d\u00f6vrl\u0259rd\u0259 duz v\u0259 duzlu qidalar\u0131 (\u015forbalar, kolbasa m\u0259hsullar\u0131, \u00e7ipsl\u0259r v\u0259 s.) m\u00fcmk\u00fcn q\u0259d\u0259r azaltmaq laz\u0131md\u0131r:<\/p>\n<p>\u201cBu c\u00fcr qidalar b\u0259d\u0259nd\u0259 y\u00fcks\u0259k t\u0259zyiq v\u0259 \u00f6dem (b\u0259d\u0259nd\u0259 \u015fi\u015fkinlik) yaratmaq x\u00fcsusiyy\u0259tin\u0259 malikdir. \u018ft v\u0259 \u0259t m\u0259hsullar\u0131 q\u0131zartmaq \u0259v\u0259zin\u0259 manqalda bi\u015firm\u0259kl\u0259, ya da soyutma hal\u0131nda q\u0259bul edil\u0259 bil\u0259r. Salatlar haz\u0131rlanark\u0259n mayonez, ket\u00e7up kimi ya\u011fl\u0131 souslar\u0131n yerin\u0259 sirk\u0259, limon suyu, bitki ya\u011f\u0131ndan istifad\u0259 edilm\u0259lidir. Un m\u0259mulatlar\u0131ndan haz\u0131rlanm\u0131\u015f \u015firniyyatlar\u0131n \u0259v\u0259zin\u0259 dondurmalar, meyv\u0259 salatlar\u0131 v\u0259 s\u00fcdd\u0259n haz\u0131rlanan \u015firniyyatlara \u00fcst\u00fcnl\u00fck verilm\u0259lidir. \u00dcmumiyy\u0259tl\u0259, isti ke\u00e7\u0259n yay aylar\u0131nda meyv\u0259 v\u0259 t\u0259r\u0259v\u0259zl\u0259rd\u0259n bol-bol istifad\u0259 edilm\u0259lidir\u201d.<\/p>\n<p>H\u0259kim-terapevt qeyd edir ki, yay aylar\u0131nda ya\u011flar\u0131n v\u0259 karbohidratlar\u0131n q\u0259bulunu azaltmaq m\u0259sl\u0259h\u0259tdir:<\/p>\n<p>\u201cH\u0259dd\u0259n \u00e7ox kalorili qidalanma piy k\u00fctl\u0259sinin \u00e7oxalmas\u0131na, \u00e7\u0259ki art\u0131m\u0131na, h\u0259m\u00e7inin insan\u0131n hals\u0131z v\u0259 \u0259zgin olmas\u0131na g\u0259tirib \u00e7\u0131xar\u0131r. Diabet x\u0259st\u0259l\u0259rind\u0259 hipoqlikemiyaya (qan \u015f\u0259k\u0259rinin ani d\u00fc\u015fm\u0259si) \u00e7ox rast g\u0259linir ki, bunun da qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq m\u0259qs\u0259dil\u0259 yem\u0259k aralar\u0131nda quru meyv\u0259l\u0259rd\u0259n, eyni zamanda, ayrandan istifad\u0259 etm\u0259k m\u0259sl\u0259h\u0259tdir\u201d.<\/p>\n<p>Dig\u0259r f\u0259sill\u0259rl\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 yay m\u00f6vs\u00fcm\u00fcnd\u0259, x\u00fcsus\u0259n d\u0259 havan\u0131n isti ke\u00e7diyi g\u00fcnl\u0259rd\u0259 maye q\u0259bulunu art\u0131rmaq m\u00fctl\u0259qdir:<\/p>\n<p>\u201c\u00c7\u00fcnki hava isindikc\u0259 orqanizm b\u0259d\u0259n temperaturunu sabit saxlama\u011fa \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Bu zaman is\u0259 orqanizm t\u0259r ifraz\u0131n\u0131 art\u0131r\u0131r v\u0259 n\u0259tic\u0259d\u0259 b\u0259d\u0259nd\u0259 maye itkisi yaran\u0131r. G\u00fcn \u0259rzind\u0259 t\u0259xmin\u0259n 2,5-3 litr su q\u0259bul edilm\u0259si m\u0259sl\u0259h\u0259tdir. \u0130lk se\u00e7im, \u0259lb\u0259tt\u0259 ki, sudur. Lakin t\u0259rl\u0259 h\u0259m d\u0259 elektrolitl\u0259r itirildiyind\u0259n ayran v\u0259 mineral sulara da \u00fcst\u00fcnl\u00fck verilm\u0259lidir. Bununla yana\u015f\u0131, bitki \u00e7aylar\u0131 v\u0259 t\u0259z\u0259 \u00e7\u0259kilmi\u015f meyv\u0259 \u015fir\u0259l\u0259ri d\u0259 i\u00e7il\u0259 bil\u0259r. \u00c7ay v\u0259 q\u0259hv\u0259 is\u0259 isti v\u0259 soyuq halda m\u0259sl\u0259h\u0259t deyil. \u00c7\u00fcnki bunlar q\u0131sa m\u00fcdd\u0259t\u0259 maye ehtiyac\u0131n\u0131 \u00f6d\u0259s\u0259 d\u0259, uzunm\u00fcdd\u0259tli sidikqovucu effektl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, sonradan maye itkisin\u0259 s\u0259b\u0259b olurlar. Bundan \u0259lav\u0259, yay m\u00f6vs\u00fcm\u00fcnd\u0259 qida z\u0259h\u0259rl\u0259nm\u0259l\u0259ri artd\u0131\u011f\u0131ndan \u0259rzaqlar\u0131n son istifad\u0259 tarixin\u0259 v\u0259 saxlanma \u015f\u0259raitin\u0259 m\u00fctl\u0259q diqq\u0259t yetirilm\u0259lidir\u201d.<\/p>\n<p>H\u0259kim bildirib ki, s\u0259hh\u0259td\u0259 yaranan ist\u0259nil\u0259n probleml\u0259 ba\u011fl\u0131 ilk n\u00f6vb\u0259d\u0259 ilkin s\u0259hiyy\u0259 xidm\u0259ti g\u00f6st\u0259r\u0259n tibb m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rin\u0259 m\u00fcraci\u0259t etm\u0259k laz\u0131md\u0131r. \u00c7\u00fcnki vaxt\u0131nda v\u0259 d\u0259qiq m\u00fcayin\u0259 m\u00fcalic\u0259nin yar\u0131s\u0131d\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Yay f\u0259slind\u0259 havalar\u0131n isti ke\u00e7m\u0259si orqanizmd\u0259 bir s\u0131ra d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r\u0259 s\u0259b\u0259b olur. \u0130sti havada orqanizm b\u0259d\u0259n temperaturunu sabit saxlamaq \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259r ifraz\u0131n\u0131 art\u0131r\u0131r ki, bu da n\u0259tic\u0259 etibaril\u0259 h\u0259m maye, h\u0259m d\u0259 elektrolit (\u0259ritdikd\u0259 elektrik c\u0259r\u0259yan\u0131 ke\u00e7ir\u0259n madd\u0259l\u0259r) itkisi yarad\u0131r. ARANTV.AZ x\u0259b\u0259r verir ki, bu bar\u0259d\u0259 T\u018fB\u0130B-in tabeliyind\u0259 f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n Bak\u0131 Ba\u015f S\u0259hiyy\u0259 M\u0259rk\u0259zinin 20 n\u00f6mr\u0259li \u015e\u0259h\u0259r Poliklinikas\u0131n\u0131n h\u0259kim-terapevti G\u00fcnel F\u0259t\u0259liyeva m\u0259lumat verib. H\u0259kimin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, yay m\u00f6vs\u00fcm\u00fcnd\u0259 v\u0259 havan\u0131n isti ke\u00e7diyi d\u00f6vrl\u0259rd\u0259 duz v\u0259 duzlu qidalar\u0131 (\u015forbalar, kolbasa m\u0259hsullar\u0131, \u00e7ipsl\u0259r v\u0259 s.) m\u00fcmk\u00fcn q\u0259d\u0259r azaltmaq laz\u0131md\u0131r: \u201cBu c\u00fcr qidalar b\u0259d\u0259nd\u0259&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":616961,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/366156409_260852956705084_2260730617508871907_n.jpg",620,413,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/366156409_260852956705084_2260730617508871907_n.jpg",620,413,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/366156409_260852956705084_2260730617508871907_n.jpg",620,413,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/366156409_260852956705084_2260730617508871907_n-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/366156409_260852956705084_2260730617508871907_n-548x365.jpg",548,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/366156409_260852956705084_2260730617508871907_n.jpg",620,413,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/366156409_260852956705084_2260730617508871907_n.jpg",620,413,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/366156409_260852956705084_2260730617508871907_n.jpg",620,413,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/366156409_260852956705084_2260730617508871907_n-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/366156409_260852956705084_2260730617508871907_n.jpg",620,413,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"Yay f\u0259slind\u0259 havalar\u0131n isti ke\u00e7m\u0259si orqanizmd\u0259 bir s\u0131ra d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r\u0259 s\u0259b\u0259b olur. \u0130sti havada orqanizm b\u0259d\u0259n temperaturunu sabit saxlamaq \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259r ifraz\u0131n\u0131 art\u0131r\u0131r ki, bu da n\u0259tic\u0259 etibaril\u0259 h\u0259m maye, h\u0259m d\u0259 elektrolit (\u0259ritdikd\u0259 elektrik c\u0259r\u0259yan\u0131 ke\u00e7ir\u0259n madd\u0259l\u0259r) itkisi yarad\u0131r. ARANTV.AZ x\u0259b\u0259r verir ki, bu bar\u0259d\u0259 T\u018fB\u0130B-in tabeliyind\u0259 f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n Bak\u0131 Ba\u015f S\u0259hiyy\u0259 M\u0259rk\u0259zinin 20 n\u00f6mr\u0259li&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/616960"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=616960"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/616960\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/616961"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=616960"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=616960"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=616960"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}