{"id":629884,"date":"2023-09-07T10:28:11","date_gmt":"2023-09-07T06:28:11","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=629884"},"modified":"2023-09-07T10:28:11","modified_gmt":"2023-09-07T06:28:11","slug":"3-gunluk-%c9%99d%c9%99biyyat-yoxsa-boyuk-baslangic","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=629884","title":{"rendered":"3 g\u00fcnl\u00fck \u0259d\u0259biyyat, yoxsa B\u00f6y\u00fck ba\u015flan\u011f\u0131c?"},"content":{"rendered":"<p><strong>Heyd\u0259r \u018fliyev Fondu v\u0259 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 M\u0259d\u0259niyy\u0259t Nazirliyinin t\u0259\u015fkilat\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131 il\u0259 3 g\u00fcn davam ed\u0259n \u201cAZ\u018fRBAYCAN DI\u0307LI\u0307 V\u018f \u018fD\u018fBI\u0307YYATI\u201d FORUMU \u00f6z i\u015fin\u0259 yekun vurdu! U\u0308MUMMI\u0307LLI\u0307 LI\u0307DER HEYD\u018fR \u018fLI\u0307YEVI\u0307N 100 illik yubileyi \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 ke\u00e7iril\u0259n bu forum bir n\u00f6v Ulu \u00d6nd\u0259rin ideallar\u0131n\u0131n, Az\u0259rbaycan dilin\u0259 h\u0259mi\u015f\u0259 verdiyi b\u00f6y\u00fck d\u0259y\u0259rin davam idi.<\/strong><\/p>\n<p>Biz indiy\u0259 q\u0259d\u0259r \u00f6yr\u0259\u015fmi\u015f v\u0259 v\u0259rdi\u015f etmi\u015fdik ki, Az\u0259rbaycan dili m\u0259s\u0259l\u0259sini h\u0259mi\u015f\u0259 t\u0259hsil, elm, ictimai hadis\u0259 kimi t\u0259qdim v\u0259 q\u0259bul ed\u0259k. M\u0259n\u0259 g\u00f6r\u0259, forumun \u00f6z\u0259lliyi ondan ibar\u0259t idi ki, bu d\u0259f\u0259 Az\u0259rbaycan dili m\u0259s\u0259l\u0259sin\u0259 m\u0259d\u0259niyy\u0259t p\u0259nc\u0259r\u0259sind\u0259n baxma\u011fa \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131. M\u00f6t\u0259b\u0259r t\u0259dbir idi \u2013 Az\u0259rbaycan dili movzu olduqda, \u0259lb\u0259tt\u0259 ki, m\u00f6t\u0259b\u0259rdir: t\u0259dbird\u0259 i\u015ftirak v\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f ed\u0259n y\u00fcks\u0259k \u00e7inli m\u0259murlar, \u00f6lk\u0259mizin tan\u0131nm\u0131\u015f alim v\u0259 yaz\u0131\u00e7\u0131lar\u0131, \u00fcmumilikd\u0259 bu sah\u0259d\u0259 az v\u0259 ya \u00e7ox ad\u0131 ke\u00e7\u0259n, \u00fczd\u0259 olan g\u0259nc v\u0259 ya ya\u015fl\u0131 insanlar\u0131n\u0131n i\u015ftirak\u0131 foruma bir daha r\u0259ng qat\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p>Uzun ill\u0259ri idi ki, biz M\u0259d\u0259niyy\u0259t Nazirliyinin f\u0259aliyy\u0259tind\u0259 m\u0259d\u0259niyy\u0259timiz\u0259 ciddi, konseptual bir yana\u015fma hiss etmirdik. Daha \u00e7ox adlar\u0131n verilm\u0259si, bir-iki konsert t\u0259dbirl\u0259ri il\u0259 yadda qalan m\u0259d\u0259ni hadis\u0259l\u0259ri izl\u0259yirdik. Uzun m\u00fcdd\u0259tli m\u0259d\u0259niyy\u0259t strategiyas\u0131na, konseptin\u0259 ciddi ehtiyac var v\u0259 bunun \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 elmi, n\u0259z\u0259ri, praktik add\u0131mlar at\u0131lmal\u0131d\u0131r. M\u0259hz m\u0259d\u0259niyy\u0259t nazirliyinin t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fc il\u0259 ke\u00e7iril\u0259n bu v\u0259 bunun kimi elmi-k\u00fctl\u0259vi forumlar adamda \u00fcmid yarad\u0131r, yen\u0259 h\u0259v\u0259sl\u0259nirs\u0259n. Sevinirs\u0259n ki, bu d\u0259f\u0259 n\u0259s\u0259 olacaq. Bundan \u00f6nc\u0259 kino v\u0259 teatr forumlar\u0131n\u0131n ke\u00e7irilm\u0259si d\u0259 bu q\u0259bild\u0259n vacib \u0259m\u0259ll\u0259r idi. Az\u0259rbaycan dili v\u0259 \u018fd\u0259biyyat forumu is\u0259 dil m\u00f6vzusunda y\u0131\u011f\u0131l\u0131b qalm\u0131\u015f, \u00fcr\u0259kl\u0259ri narahat ed\u0259n \u00e7oxlu m\u0259tl\u0259bl\u0259ri bir daha y\u00fcks\u0259k k\u00fcrs\u00fcd\u0259n yada sald\u0131 v\u0259 g\u00f6r\u00fclm\u0259li olan \u00e7ox i\u015fl\u0259rin varl\u0131\u011f\u0131ndan x\u0259b\u0259r verdi.<\/p>\n<p><em><strong>3 g\u00fcn davam ed\u0259n forum \u00fcmumilikd\u0259 5 paneld\u0259, 5 ana ba\u015fl\u0131qda m\u00fczakir\u0259l\u0259r\u0259, \u00e7\u0131x\u0131\u015flara c\u0259lb edildi:<\/strong><\/em><\/p>\n<p><em><strong>1. \u201cQloballas\u0327man\u0131n Az\u0259rbaycan dilin\u0259 t\u0259siri v\u0259 ana dilimizin safl\u0131g\u0306\u0131n\u0131n qorunmas\u0131 mexanizml\u0259ri\u201d<\/strong><\/em><\/p>\n<p><em><strong>2. \u201cAz\u0259rbaycan dili v\u0259 \u0259d\u0259biyyat\u0131 zaman kontekstind\u0259: klassik \u0259n\u0259n\u0259l\u0259r v\u0259 mu\u0308asir trendl\u0259r\u201d<\/strong><\/em><\/p>\n<p><em><strong>3. \u201cTeatr v\u0259 kinonun inkis\u0327af\u0131nda \u0259d\u0259biyyat faktoru: \u0259s\u0259rd\u0259n s\u0259hn\u0259y\u0259, s\u0259hn\u0259d\u0259n ekrana\u201d<\/strong><\/em><\/p>\n<p><em><strong>4. \u201cUs\u0327aq v\u0259 yeniyetm\u0259l\u0259r aras\u0131nda mu\u0308tali\u0259nin t\u0259blig\u0306i. Az\u0259rbaycan us\u0327aq \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n v\u0259ziyy\u0259ti\u201d<\/strong><\/em><\/p>\n<p><em><strong>5. \u201cD\u0259y\u0259rl\u0259r v\u0259 etik davran\u0131s\u0327 kodeksl\u0259ri: kitab\u0131n f\u0259rdi v\u0259 sosial h\u0259yatda \u0259h\u0259miyy\u0259ti v\u0259 funksiyalar\u0131\u201d<\/strong><\/em><\/p>\n<p>Bu is\u0259, dem\u0259k olar ki, dilin vacib oldu\u011fu \u0259sas sah\u0259l\u0259r, toxundu\u011fu m\u0259qamlar\u0131 \u0259hat\u0259 edirdi. \u00c7\u00fcnki Az\u0259rbaycan dili bu xalq\u0131n, mill\u0259tin ana dili v\u0259 d\u00f6vl\u0259t dili oldu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn taley\u00fckl\u00fc m\u0259s\u0259l\u0259dir. H\u0259r bir sah\u0259 \u00f6z n\u00f6vb\u0259sind\u0259 borcunu, m\u0259suliyy\u0259tini d\u0259rk etm\u0259lidir. G\u00f6r\u00fcn\u0259n o oldu ki, h\u0259l\u0259 toxunulmam\u0131\u015f, dan\u0131\u015f\u0131lmam\u0131\u015f m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r d\u0259 qal\u0131r v\u0259 bu \u00fc\u00e7 g\u00fcn kifay\u0259t etmir. \u00c7\u00fcnki \u201cm\u0259tbuatda dil\u201d, \u201cr\u0259smi-i\u015fg\u00fczar dil\u201d, \u201cd\u0259rslikl\u0259rd\u0259 dil\u201d m\u00f6vzular\u0131 ayr\u0131ca forum v\u0259 ya m\u00fczakir\u0259 ist\u0259yir.<\/p>\n<p>Bu forum \u00e7ox laz\u0131m idi, \u00fcmumilikd\u0259 m\u0259qs\u0259din\u0259 d\u0259 \u00e7atd\u0131. Y\u0131\u011f\u0131l\u0131b qalan probleml\u0259r m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259rin dilind\u0259n s\u0259sl\u0259ndirildi, dan\u0131\u015f\u0131ld\u0131, h\u0259lli yollar\u0131 t\u00f6vsiy\u0259 edildi, diqq\u0259t\u0259 \u00e7at\u0131d\u0131r\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>A\u00e7\u0131\u011f\u0131, m\u0259nd\u0259 \u00fcmid yaran\u0131r ki, M\u0259d\u0259niyy\u0259t Nazirliyi qar\u015f\u0131da g\u00f6r\u0259c\u0259yi ciddi layih\u0259l\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn alt baza haz\u0131rlay\u0131r, bu c\u00fcr forumlardan \u00e7\u0131xan m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rin sistemli h\u0259llin\u0259 haz\u0131rla\u015f\u0131r. \u00c7\u00fcnki Az\u0259rbaycan dilinin safl\u0131\u011f\u0131, inki\u015faf\u0131 v\u0259 g\u00fccl\u0259nm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn konseptual layih\u0259l\u0259rl\u0259 i\u015fl\u0259m\u0259yin vacib oldu\u011funu bilir. \u00dcmummilli m\u0259s\u0259l\u0259 oldu\u011fundan dilimizin m\u0259nafeyini h\u0259r yerd\u0259, h\u0259r add\u0131mda diqq\u0259td\u0259 saxlan\u0131lmal\u0131 oldu\u011funu anlay\u0131r. Ax\u0131 minillikl\u0259rl\u0259 tarixi olan, m\u00fcxt\u0259lif zamanlarda f\u0259rqli siyasi rejiml\u0259rin repressiyas\u0131na m\u0259ruz qalmas\u0131na baxmayaraq bu g\u00fcn ya\u015fayan, h\u0259m\u00e7inin t\u00fcrk dill\u0259ri i\u00e7\u0259risind\u0259 \u00f6z g\u00fccl\u00fc m\u00f6vqeyini qoruya bil\u0259n dild\u0259n s\u00f6hb\u0259t gedir.<\/p>\n<p>Forum \u00dcmumrespublika \u0259h\u0259miyy\u0259tli olsa da t\u0259\u0259ss\u00fcf ki, \u015f\u0259xsi eqolara, replikalara, arzulara, ist\u0259kl\u0259r\u0259, yor\u011fan davalar\u0131na q\u0259d\u0259r d\u0259 en\u0259 bildi. B\u0259lk\u0259 d\u0259, bu t\u0259biidir. Amma v\u0259 lakin bu c\u00fcr m\u00f6t\u0259b\u0259r t\u0259dbird\u0259 kims\u0259 \u015feirinin d\u0259rsliy\u0259 sal\u0131nmamas\u0131ndan qaynaqlanan etiraz\u0131n\u0131, kims\u0259 kitab\u0131n\u0131n niy\u0259 \u00e7ap edilm\u0259m\u0259sind\u0259n, kims\u0259 d\u00f6v\u015fan s\u00f6z\u00fcn\u00fcn yaz\u0131l\u0131\u015f\u0131ndan, kims\u0259 \u00f6z m\u00f6t\u0259b\u0259r yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131ndan dan\u0131\u015f\u0131rsa, dem\u0259li, yen\u0259 m\u0259tl\u0259bi anlam\u0131r, s\u0259hv istiqam\u0259t\u0259 y\u00f6nl\u0259ndiririk.<\/p>\n<p>H\u0259r d\u0259f\u0259 c\u0259miyy\u0259t n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259ri etiraz edir ki, m\u0259murlar bizi dinl\u0259mir, e\u015fitmir, fikrimiz\u0259 \u00f6n\u0259m vermir. Forumun ekspert \u015furas\u0131nda yer alan, t\u0259dbir ba\u015flamam\u0131\u015fdan \u0259vv\u0259l d\u0259 prosesin i\u00e7ind\u0259 olan insan kimi arada \u00fcr\u0259yimd\u0259n ke\u00e7irdi ki, vallah, bizi dinl\u0259m\u0259s\u0259l\u0259r, yax\u015f\u0131d\u0131r. G\u0259nc M\u0259d\u0259niyy\u0259t naziri h\u0259v\u0259sl\u0259 \u00fcmumi m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259n dan\u0131\u015f\u0131r, tezisl\u0259r t\u0259qdim edir, dilin inki\u015faf\u0131na t\u0259sir ed\u0259n mexanizml\u0259rin hans\u0131lar oldu\u011funu, bunu nec\u0259 inki\u015faf etdirm\u0259yin yollar\u0131n\u0131 axtar\u0131r, m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259rd\u0259n fikir g\u00f6zl\u0259yir&#8230; Amma biz&#8230;<\/p>\n<p>M\u0259n M\u0259d\u0259niyy\u0259t Nazirliyini h\u0259m d\u0259 ona g\u00f6r\u0259 t\u0259brik edir\u0259m ki, bu t\u0259dbird\u0259 g\u0259ncl\u0259rl\u0259 ya\u015fl\u0131 n\u0259slin n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259rin\u0259 eyni tirubunan\u0131 ver\u0259 bildi. Bu, \u00e7ox c\u0259sar\u0259tli v\u0259 yenilik\u00e7i add\u0131m idi. Etiraf ed\u0259k ki, el\u0259 maraql\u0131 m\u00fczakir\u0259l\u0259r, debatlar da bu iki q\u00fcvv\u0259 aras\u0131nda oldu. H\u0259, y\u0131\u011f\u0131l\u0131b qalan probleml\u0259ri daha \u00e7ox g\u0259ncl\u0259rin dil\u0259 g\u0259tirdiyini, ya\u015fl\u0131 n\u0259slin is\u0259 m\u00fcdafi\u0259y\u0259 ke\u00e7diyini d\u0259 g\u00f6rd\u00fck. \u018fslind\u0259, bu da atalar v\u0259 o\u011fullar problemi bax\u0131m\u0131ndan tarixi z\u0259rur\u0259tdir. Amma d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr\u0259m ki, a\u011fsaqqal alim v\u0259 yaz\u0131\u00e7\u0131lar\u0131m\u0131z m\u0259hz m\u00fcdafi\u0259 xarakterli m\u00f6vqed\u0259 olmamal\u0131 idi. \u00c7\u00fcnki he\u00e7 bir g\u0259nc \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u00e7\u0131 durub a\u00e7\u0131q-a\u015fkar \u201cBu q\u0259d\u0259r problem varsa, g\u00fcnahkar\u0131 sizsiniz, uzun ill\u0259r s\u00f6z sahibi siz olmusunuz\u201d \u2013 dem\u0259di. Bel\u0259 deyilm\u0259di, \u0259v\u0259zind\u0259 ehtiyatla, inc\u0259 toxunu\u015flarla yenilik arzular\u0131n\u0131 dil\u0259 g\u0259tirib t\u0259klifl\u0259r verdil\u0259r.<\/p>\n<p>H\u0259r \u015fey\u0259 r\u0259\u011fm\u0259n m\u0259n bu prosesd\u0259n z\u00f6vq ald\u0131m. Az\u0259rbaycan dili v\u0259 \u018fd\u0259biyyat came\u0259sinin bir arada \u00fc\u00e7 g\u00fcn ke\u00e7irm\u0259si, h\u0259m r\u0259smi, h\u0259m d\u0259 qeyri-r\u0259smi s\u00f6hb\u0259tl\u0259rd\u0259 sad\u0259c\u0259 dilimizin durumundan dan\u0131\u015f\u0131lmas\u0131 \u00fcr\u0259ka\u00e7an hadis\u0259 idi. \u0130ndi qal\u0131r, bunun \u0259m\u0259li n\u0259tic\u0259l\u0259rini g\u00f6zl\u0259m\u0259k v\u0259 g\u00f6rm\u0259k.<\/p>\n<p>Forumdan ald\u0131\u011f\u0131m ilhamla bundan sonrak\u0131 prosesl\u0259rd\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259li m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri \u00f6z d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259ml\u0259 dil\u0259 g\u0259tirs\u0259m, \u00fcmumi i\u015f\u0259 azac\u0131q da olsa, xeyrim d\u0259y\u0259r. D\u00fczd\u00fcr, m\u0259n d\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u00e7\u0131lar aras\u0131nda idim, m\u00fc\u0259yy\u0259n m\u0259tl\u0259bl\u0259ri s\u0259sl\u0259ndir\u0259 d\u0259 bildim, amma vaxt m\u0259hdudiyy\u0259ti v\u0259 \u015fifahi nitq ist\u0259k v\u0259 arzular\u0131m\u0131z\u0131 \u00e7atd\u0131rma\u011fa tam imkan verm\u0259di. Onun \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 bir ne\u00e7\u0259 t\u0259klifi yaz\u0131l\u0131 qeyd etm\u0259yi d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcm. \u00c7\u0131x\u0131\u015f\u0131m m\u0259hz n\u0259\u015friyyat sektorunun probleml\u0259rin\u0259 k\u00f6kl\u0259ndiyi \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259klifl\u0259rimi d\u0259 bu askpektd\u0259n yazma\u011fa q\u0259rara ald\u0131m.<\/p>\n<p>Yax\u015f\u0131 bilirik ki, dilin inki\u015faf\u0131, z\u0259nginl\u0259\u015fm\u0259si birba\u015fa \u0259d\u0259biyyatla ba\u011fl\u0131d\u0131r. Bu g\u00fcn is\u0259 \u0259d\u0259biyyat daha \u00e7ox yaz\u0131l\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 m\u00f6vcuddur, \u015fifahi \u0259d\u0259biyyat\u0131n g\u00fcc\u00fc yaz\u0131l\u0131 \u0259d\u0259biyyatdan qat-qat a\u015fa\u011f\u0131d\u0131r. \u018fd\u0259biyyat\u0131n t\u0259qdimat\u0131 kitab s\u0259nayesi il\u0259 ayr\u0131lmazd\u0131r. \u018fg\u0259r biz geni\u015f oxucu k\u00fctl\u0259sin\u0259 \u00e7ata, m\u00fctali\u0259 ed\u0259nl\u0259rin say\u0131n\u0131 v\u0259 keyfiyy\u0259tini y\u00fcks\u0259ld\u0259 bils\u0259k, dem\u0259li, dilimizin d\u0259 inki\u015faf\u0131na xidm\u0259t etmi\u015f olar\u0131q. \u0130st\u0259r musiqi v\u0259 ya r\u0259ssaml\u0131q, ist\u0259r radio v\u0259 ya televiziya, ist\u0259r teatr v\u0259 ya kino, ist\u0259rs\u0259 d\u0259 m\u0259d\u0259niyy\u0259tin dig\u0259r sah\u0259l\u0259ri h\u0259mi\u015f\u0259 \u0259d\u0259biyyatla eyni yolu gedir. Amma bu g\u00fcn \u00f6lk\u0259mizd\u0259 kitab s\u0259nayesinin v\u0259ziyy\u0259ti \u00fcr\u0259ka\u00e7an olmamas\u0131 ac\u0131 bir h\u0259qiq\u0259tdir. Oxucu azl\u0131\u011f\u0131 yaz\u0131\u00e7\u0131lar\u0131m\u0131z\u0131n da stimulla\u015fmas\u0131na ciddi t\u0259sir edir. Bu da \u0259d\u0259bi m\u00fchitin \u00f6lm\u0259sin\u0259 v\u0259 dilimiz\u0259 xo\u015fag\u0259lm\u0259z t\u0259sir\u0259 g\u0259tirib \u00e7\u0131xar\u0131r. B\u0259s n\u0259 etm\u0259liyik?<\/p>\n<p><strong>1. G\u0259nc yaz\u0131c\u0327\u0131lar\u0131n yarad\u0131c\u0131l\u0131g\u0306\u0131n\u0131 stimullas\u0327d\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259st\u0259yin verilm\u0259si<\/strong><\/p>\n<p>Yaz\u0131c\u0327\u0131lar\u0131 yarad\u0131c\u0131l\u0131g\u0306a, n\u0259s\u0327riyyatlar\u0131 is\u0259 g\u0259nc m\u00fc\u0259llifl\u0259ri n\u0259s\u0327r etm\u0259y\u0259 t\u0259s\u0327viq u\u0308c\u0327u\u0308n nazirlik t\u0259r\u0259find\u0259n g\u0259nc yaz\u0131c\u0327\u0131lar\u0131n n\u0259s\u0327r x\u0259rcl\u0259rinin bir hiss\u0259sini qars\u0327\u0131lama\u011f\u0131 h\u0259d\u0259f g\u00f6t\u00fcr\u0259n d\u0259st\u0259k plan\u0131 haz\u0131rlana bil\u0259r. Bu t\u0259klifi qrant layih\u0259si kimi t\u0259qdim etm\u0259k olar. Bel\u0259 ki, mu\u0308\u0259yy\u0259n bu\u0308dc\u0259 ayr\u0131la, n\u0259s\u0327riyyatlar qrant u\u0308c\u0327u\u0308n layih\u0259 t\u0259qdim ed\u0259 bil\u0259r. Layih\u0259d\u0259 mu\u0308\u0259yy\u0259n t\u0259l\u0259bl\u0259rin olmas\u0131 is\u0259 is\u0327in du\u0308zgu\u0308n t\u0259s\u0327kilin\u0259 yard\u0131m ed\u0259c\u0259k. H\u0259r bir layih\u0259d\u0259 c\u0327ap olunacaq kitab\u0131n 1000 tiraj\u0131n\u0131n x\u0259rci v\u0259 mu\u0308\u0259llifin qonarar\u0131 u\u0308c\u0327u\u0308n bu\u0308dc\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015f\u0259, redakt\u0259, korrekt\u0259, dizayn x\u0259rcl\u0259rini d\u0259 n\u0259s\u0327riyyatlar o\u0308zl\u0259ri qar\u015f\u0131laya bil\u0259r. C\u0327apdan sonra h\u0259r bir n\u0259s\u0327riyyat\u0131n o\u0308hd\u0259liyi o ola bil\u0259r ki, 200 tiraj do\u0308vl\u0259t kitabxanalar\u0131na t\u0259qdim etsin. Bel\u0259c\u0259, h\u0259m m\u00fc\u0259llifl\u0259r\u0259 normal qonorar veril\u0259, h\u0259m n\u0259s\u0327riyyatlar g\u0259ncl\u0259rin \u0259s\u0259rl\u0259rini c\u0327ap etm\u0259k u\u0308c\u0327u\u0308n maliyy\u0259 yard\u0131m\u0131 ala, h\u0259m d\u0259 yeni n\u0259s\u0327rl\u0259r do\u0308vl\u0259t kitabxanalar\u0131na go\u0308nd\u0259ril\u0259 bil\u0259r. Bu da h\u0259r u\u0308c\u0327 t\u0259r\u0259f u\u0308c\u0327u\u0308n bo\u0308yu\u0308k stimul olar. Bu, h\u0259m d\u0259 milli \u0259d\u0259biyyat\u0131n inki\u015faf\u0131na ciddi d\u0259st\u0259k olar.<\/p>\n<p><strong>2. Kitab s\u0259nayesinin vergid\u0259n azad edilm\u0259si<\/strong><\/p>\n<p>Kitab s\u0259nayesinin inki\u015faf\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fc\u0259yy\u0259n m\u00fcdd\u0259td\u0259 n\u0259\u015friyyatlar\u0131n vergid\u0259n azad edilm\u0259si proqram\u0131 haz\u0131rlana bil\u0259r. Bu \u00f6rn\u0259k d\u00fcnyan\u0131n bir \u00e7ox \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 var. Kitab yaln\u0131z biznes deyil, h\u0259m strateji, h\u0259m d\u0259 ideoloji m\u0259s\u0259l\u0259dir. Bunun \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 t\u0259dris kitablar\u0131na edil\u0259n vergi g\u00fcz\u0259\u015fti eynil\u0259 b\u0259dii \u0259d\u0259biyyata v\u0259 dig\u0259r motivli \u0259s\u0259rl\u0259r\u0259 \u015famil edil\u0259rs\u0259, ciddi ir\u0259lil\u0259yi\u015f olar.<\/p>\n<p><strong>3. Az\u0259rbaycan \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n du\u0308nyada tan\u0131d\u0131lmas\u0131<\/strong><\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n du\u0308nya dill\u0259rind\u0259 n\u0259s\u0327ri v\u0259 tan\u0131d\u0131lmas\u0131 u\u0308c\u0327u\u0308n d\u0259st\u0259k fondunun yarad\u0131lmas\u0131, bu fondun f\u0259aliyy\u0259tinin s\u0327\u0259ffafl\u0131g\u0306\u0131n\u0131n t\u0259mini, bu\u0308tu\u0308n xarici n\u0259s\u0327riyyatlara bu fondun tenderind\u0259 is\u0327tirak etm\u0259k u\u0308c\u0327u\u0308n demokratik s\u0327\u0259raitin yarad\u0131lmas\u0131 \u0259d\u0259biyyat\u0131m\u0131z\u0131n inkis\u0327af\u0131 u\u0308c\u0327u\u0308n c\u0327ox vacibdir. Du\u0308nyan\u0131n \u0259ks\u0259r o\u0308lk\u0259l\u0259rind\u0259 bu cu\u0308r s\u0327\u0259ffaf qurumlar var, onlar \u0259d\u0259biyyatlar\u0131n\u0131 t\u0259blig\u0306 edir, tan\u0131d\u0131rlar. Az\u0259rbaycan bir c\u0327ox sah\u0259d\u0259, xu\u0308sus\u0259n d\u0259 idmanda buna ciddi s\u0327\u0259kild\u0259 nail olub, lakin bu gu\u0308n el\u0259 Az\u0259rbaycan yaz\u0131c\u0327\u0131s\u0131 yoxdur ki, t\u0259bii yolla hans\u0131sa xarici n\u0259s\u0327riyyatla mu\u0308qavil\u0259 bag\u0306lay\u0131b qonorar als\u0131n, kitab\u0131 c\u0327ap edilsin. Bu da yaz\u0131c\u0327\u0131lar\u0131m\u0131z\u0131n stimulunu as\u0327ag\u0306\u0131 sal\u0131r. S\u00f6z\u00fcgd\u0259n layih\u0259nin h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259si ona g\u0259tirib c\u0327\u0131xarar ki, xarici na\u015firl\u0259r az\u0259rbaycanl\u0131 yaz\u0131c\u0327\u0131lar\u0131n \u0259s\u0259rl\u0259rini c\u0327ap etm\u0259k arzusuna du\u0308s\u0327\u0259r v\u0259 Az\u0259rbaycan yaz\u0131c\u0327\u0131s\u0131 du\u0308nyaya c\u0327\u0131xar, stimul alar, eyni zamanda yarad\u0131c\u0131l\u0131q mu\u0308hiti genis\u0327l\u0259n\u0259r.<\/p>\n<p><strong>4. T\u0259rc\u00fcm\u0259 \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n stimulla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131<\/strong><\/p>\n<p>D\u00fcnyan\u0131n tan\u0131nm\u0131\u015f yaz\u0131\u00e7\u0131 v\u0259 aliml\u0259rinin \u0259s\u0259rl\u0259rinin dilimiz\u0259 k\u00fctl\u0259vi n\u0259\u015frini n\u0259z\u0259rd\u0259 tutan geni\u015f layih\u0259y\u0259 ehtiyac var. Na\u015firl\u0259r \u00f6z imkanlar\u0131 hesab\u0131na n\u0259l\u0259rs\u0259 edir, amma oxucu azl\u0131\u011f\u0131, sat\u0131\u015f\u0131n normal olmamas\u0131 bu i\u015fi xeyli l\u0259ngidir. \u018fg\u0259r t\u0259rc\u00fcm\u0259 \u0259d\u0259biyyat\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 qrant layih\u0259si olsa, m\u00fc\u0259yy\u0259n meyarlarla na\u015firl\u0259r bu i\u015f\u0259 t\u0259\u015fviq edils\u0259, daha \u00e7ox \u0259d\u0259biyyat\u0131n dilimizd\u0259 t\u0259rc\u00fcm\u0259si yaranar. Bu proses eyni zamanda t\u0259rc\u00fcm\u0259l\u0259rin keyfiyy\u0259tin\u0259 m\u00fcsb\u0259t t\u0259sir ed\u0259r. Amma bunu bir n\u0259\u015friyyatla deyil, \u00f6nc\u0259d\u0259n elan edil\u0259n meyarlar \u0259sas\u0131nda m\u00fcxt\u0259lif n\u0259\u015friyyatlar\u0131n bu prosesd\u0259 \u0259dal\u0259tli i\u015ftirak\u0131n\u0131 t\u0259min etm\u0259kl\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irm\u0259k olar. Bir n\u0259\u015friyyat bils\u0259 ki, t\u0259rc\u00fcm\u0259 etdiyi kitab \u00f6lk\u0259nin mind\u0259n \u00e7ox kitabxanas\u0131na al\u0131nacaq, o zaman qoyulan t\u0259l\u0259bl\u0259r\u0259 cavab verm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn r\u0259qab\u0259t\u0259 gir\u0259r. Bu, m\u00fcst\u0259qil bazarda h\u0259min kitab\u0131n sat\u0131\u015f qiym\u0259tin\u0259 d\u0259 b\u00f6y\u00fck t\u0259sir ed\u0259r. Etiraf ed\u0259k ki, onsuz da Az\u0259rbaycan bu g\u00f6r\u00fcnm\u0259z v\u0259saiti itirir. Bu g\u00fcn xarici \u0259d\u0259biyyat \u00f6lk\u0259mizd\u0259 daha \u00e7ox t\u00fcrk v\u0259 rus dill\u0259rind\u0259 sat\u0131l\u0131r ki, h\u0259min pullar Az\u0259rbaycan v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131n\u0131n, d\u00f6vl\u0259tinin b\u00fcdc\u0259sind\u0259n gedir. 300-500 tirajla d\u00fcnya bestsellerini \u00e7ap etm\u0259kl\u0259 biz h\u0259mi\u015f\u0259 d\u00fcnya bazar\u0131na uduzaca\u011f\u0131q.<\/p>\n<p><strong>5. Milli m\u00fckafat\u0131n t\u0259sis edilm\u0259si<\/strong><\/p>\n<p>Bu g\u00fcn b\u00fct\u00fcn \u0259d\u0259bi ictimaiyy\u0259t t\u0259r\u0259find\u0259n s\u0259birsizlikl\u0259 g\u00f6zl\u0259nil\u0259n geni\u015f\u00e7apl\u0131 milli m\u00fckafat\u0131m\u0131z h\u0259l\u0259 d\u0259 yoxdur. D\u00f6vl\u0259t s\u0259viyy\u0259sind\u0259 kitab\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131n m\u00fcxt\u0259lif istiqam\u0259tl\u0259rini \u0259hat\u0259 ed\u0259n bel\u0259 bir m\u00fckafata ehtiyac var. Sad\u0259c\u0259 hans\u0131sa romana yox, \u201c\u0259n yax\u015f\u0131 u\u015faq \u0259d\u0259biyyat\u0131\u201d, \u201c\u0259n yax\u015f\u0131 elmi-k\u00fctl\u0259vi \u0259s\u0259r\u201d, \u201c\u0259n yax\u015f\u0131 dramaturji \u0259s\u0259r\u201d v\u0259 sair\u0259 nominasiyalar\u0131 \u00f6z\u00fcnd\u0259 birl\u0259\u015fdir\u0259n u\u011furlu m\u00fckafat t\u0259sis etm\u0259k \u00e7ox vacibdir. M\u00fckafatlara da ciddi m\u0259bl\u0259\u011f qoyularsa, h\u0259m b\u00f6y\u00fck rezonans g\u0259tir\u0259r, h\u0259m d\u0259 yaz\u0131\u00e7\u0131lar\u0131m\u0131z\u0131n maliyy\u0259 bax\u0131m\u0131ndan stimulla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131na xidm\u0259t ed\u0259r. Burda yaln\u0131z d\u00f6vl\u0259tin yox, h\u0259m\u00e7inin b\u00f6y\u00fck \u015firk\u0259tl\u0259rin sponsorlu\u011fundan da yararlanmaq m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Sad\u0259c\u0259 mexanizm qurulmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p><strong>6. B\u00f6lg\u0259l\u0259rd\u0259 kitab s\u0259rgil\u0259rinin intensivl\u0259\u015fm\u0259si<\/strong><\/p>\n<p>Bak\u0131 Beyn\u0259lxalq Kitab S\u0259rgisi h\u0259r il inki\u015faf edir, format\u0131 geni\u015fl\u0259nir, bunun fonunda b\u00f6lg\u0259l\u0259rimizd\u0259ki kitab s\u0259rgil\u0259ri, festivallar\u0131, yarmarkalar\u0131 da geni\u015f v\u00fcs\u0259t almal\u0131 v\u0259 m\u00fct\u0259madi ke\u00e7irilm\u0259lidir. Bu proses\u0259 yerli icra orqanlar\u0131, i\u015f adamlar\u0131 c\u0259lb edilm\u0259li, h\u0259m maddi, h\u0259m d\u0259 siyasi d\u0259st\u0259kl\u0259r formala\u015fmal\u0131d\u0131r. Bu g\u00fcn hans\u0131sa rayonumuzda bir s\u0259rgi ke\u00e7irm\u0259k ist\u0259s\u0259k, maliyy\u0259 m\u0259s\u0259l\u0259si h\u0259ll edils\u0259 d\u0259, icra strukturlar\u0131n\u0131n bu proses\u0259 b\u00fcrokratik \u0259ng\u0259ll\u0259r yaratmas\u0131, \u0259lini he\u00e7 bir da\u015f\u0131n alt\u0131na qoymamas\u0131 i\u015fi xeyli l\u0259ngid\u0259r v\u0259 mane\u0259l\u0259rd\u0259n yorulan \u00f6z\u0259l sektor h\u0259r\u0259k\u0259td\u0259n d\u00fc\u015f\u0259r.<\/p>\n<p><strong>7. Kitablar\u0131n reklam-tan\u0131t\u0131m is\u0327in\u0259 d\u0259st\u0259k verilm\u0259si<\/strong><\/p>\n<p>Bildiyiniz kimi, \u00f6lk\u0259mizd\u0259 kitab az g\u0259lirli sah\u0259 hesab olunur. Bunun bir s\u0259b\u0259bi reklam strategiyas\u0131n\u0131n du\u0308zgu\u0308n qurulmamas\u0131d\u0131r. Kitab sektoru reklam bazar\u0131nda dig\u0259r sah\u0259l\u0259rl\u0259 ayaqlas\u0327a bilmir. N\u0259z\u0259r\u0259 alsaq ki, kitab\u00e7\u0131l\u0131q biznes sektorundan \u0259lav\u0259 h\u0259m d\u0259 strateji v\u0259 ideoloji m\u0259s\u0259l\u0259dir, dem\u0259li, \u0259d\u0259biyyat\u0131n t\u0259bli\u011fi il\u0259 ba\u011fl\u0131 televiziya v\u0259 radiolarda silsil\u0259 verilis\u0327l\u0259rin, sosial reklamlar\u0131n olmas\u0131 d\u00f6vl\u0259t \u00fcc\u0327\u00fcn d\u0259 vacib olmal\u0131d\u0131r. Kitablar\u0131n reklam\u0131 Az\u0259rbaycan D\u00f6vl\u0259t Reklam Agentliyind\u0259 sosial reklam kimi q\u0259bul olunsa, AZTV, \u0130TV kimi do\u0308vl\u0259t televiziyalar\u0131nda kitabla bag\u0306l\u0131 verilis\u0327l\u0259r, sosial c\u0327arxlar yay\u0131mlansa, bu is\u0327\u0259 t\u0259kan vermis\u0327 olar\u0131q.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan N\u0259\u015friyyatlar\u0131 Assosiasiyas\u0131 olaraq d\u00f6vl\u0259timizin v\u0259 mill\u0259timizin h\u0259yat\u0131na m\u00fcsb\u0259t t\u0259sir ed\u0259c\u0259k h\u0259r bir i\u015fd\u0259 var\u0131q, \u0259limizi k\u00f6n\u00fcll\u00fc olaraq da\u015f\u0131n alt\u0131na qoyma\u011fa haz\u0131r\u0131q. Art\u0131q 3 ildir ki, f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n ANA\u0130B \u201cB\u00f6lg\u0259l\u0259r\u0259 kitabla ged\u0259k\u201d layih\u0259si il\u0259 Nax\u00e7\u0131van, G\u0259nc\u0259, Sumqay\u0131t, L\u0259nk\u0259ran, Ab\u015feron kimi \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rimizd\u0259 \u0259n\u0259n\u0259vi s\u0259rgil\u0259r ke\u00e7irir, kitab marafonlar\u0131 t\u0259\u015fkil edir.<br \/>\n\u201cAZ\u018fRBAYCAN DI\u0307LI\u0307 V\u018f \u018fD\u018fBI\u0307YYATI\u201d forumunun ke\u00e7irilm\u0259si, bir panelinin b\u00fct\u00f6vl\u00fckd\u0259 kitab s\u0259nayesin\u0259 ayr\u0131lmas\u0131 alq\u0131\u015flan\u0131las\u0131 hald\u0131r. \u00dczv\u00fcm\u00fcz olan 26 na\u015fir ad\u0131ndan dey\u0259 bil\u0259r\u0259m ki, bu tarixi hadis\u0259 h\u0259r bir na\u015fird\u0259, yaz\u0131\u00e7\u0131da \u00fcmid i\u015f\u0131\u011f\u0131 yand\u0131r\u0131b v\u0259 bu i\u015f\u0131\u011f\u0131n tezlikl\u0259 g\u0259ncl\u0259rimiz\u0259, oxucular\u0131m\u0131za yax\u015f\u0131 m\u0259nada ciddi t\u0259sir g\u00f6st\u0259r\u0259c\u0259yin\u0259 \u00fcmidliyik.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/cdn.musavat.com\/news\/thumbnails\/74dd183ff8cd0a5592524a1f1aad9985.jpg\" alt=\"WhatsApp Image 2023-09-07 at 10.07.55.jpeg (290 KB)\" width=\"500\" height=\"368\" \/><\/p>\n<p><strong>\u015e\u0259mil Sadiq,<\/strong><br \/>\n<strong>filologiya elml\u0259ri \u00fczr\u0259 f\u0259ls\u0259f\u0259 doktoru<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Heyd\u0259r \u018fliyev Fondu v\u0259 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 M\u0259d\u0259niyy\u0259t Nazirliyinin t\u0259\u015fkilat\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131 il\u0259 3 g\u00fcn davam ed\u0259n \u201cAZ\u018fRBAYCAN DI\u0307LI\u0307 V\u018f \u018fD\u018fBI\u0307YYATI\u201d FORUMU \u00f6z i\u015fin\u0259 yekun vurdu! U\u0308MUMMI\u0307LLI\u0307 LI\u0307DER HEYD\u018fR \u018fLI\u0307YEVI\u0307N 100 illik yubileyi \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 ke\u00e7iril\u0259n bu forum bir n\u00f6v Ulu \u00d6nd\u0259rin ideallar\u0131n\u0131n, Az\u0259rbaycan dilin\u0259 h\u0259mi\u015f\u0259 verdiyi b\u00f6y\u00fck d\u0259y\u0259rin davam idi. Biz indiy\u0259 q\u0259d\u0259r \u00f6yr\u0259\u015fmi\u015f v\u0259 v\u0259rdi\u015f etmi\u015fdik ki, Az\u0259rbaycan dili m\u0259s\u0259l\u0259sini h\u0259mi\u015f\u0259 t\u0259hsil, elm, ictimai hadis\u0259 kimi t\u0259qdim v\u0259 q\u0259bul ed\u0259k. M\u0259n\u0259 g\u00f6r\u0259, forumun \u00f6z\u0259lliyi ondan ibar\u0259t idi ki, bu d\u0259f\u0259 Az\u0259rbaycan dili m\u0259s\u0259l\u0259sin\u0259 m\u0259d\u0259niyy\u0259t p\u0259nc\u0259r\u0259sind\u0259n baxma\u011fa \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131. M\u00f6t\u0259b\u0259r t\u0259dbir idi \u2013 Az\u0259rbaycan&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":629888,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/6e884c18c4161745c54d90d07b930261.jpg",870,500,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/6e884c18c4161745c54d90d07b930261.jpg",870,500,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/6e884c18c4161745c54d90d07b930261.jpg",870,500,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/6e884c18c4161745c54d90d07b930261-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/6e884c18c4161745c54d90d07b930261-635x365.jpg",635,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/6e884c18c4161745c54d90d07b930261-840x483.jpg",640,368,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/6e884c18c4161745c54d90d07b930261.jpg",870,500,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/6e884c18c4161745c54d90d07b930261.jpg",870,500,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/6e884c18c4161745c54d90d07b930261-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/6e884c18c4161745c54d90d07b930261.jpg",870,500,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"Heyd\u0259r \u018fliyev Fondu v\u0259 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 M\u0259d\u0259niyy\u0259t Nazirliyinin t\u0259\u015fkilat\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131 il\u0259 3 g\u00fcn davam ed\u0259n \u201cAZ\u018fRBAYCAN DI\u0307LI\u0307 V\u018f \u018fD\u018fBI\u0307YYATI\u201d FORUMU \u00f6z i\u015fin\u0259 yekun vurdu! U\u0308MUMMI\u0307LLI\u0307 LI\u0307DER HEYD\u018fR \u018fLI\u0307YEVI\u0307N 100 illik yubileyi \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 ke\u00e7iril\u0259n bu forum bir n\u00f6v Ulu \u00d6nd\u0259rin ideallar\u0131n\u0131n, Az\u0259rbaycan dilin\u0259 h\u0259mi\u015f\u0259 verdiyi b\u00f6y\u00fck d\u0259y\u0259rin davam idi. Biz indiy\u0259 q\u0259d\u0259r \u00f6yr\u0259\u015fmi\u015f v\u0259 v\u0259rdi\u015f etmi\u015fdik ki,&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/629884"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=629884"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/629884\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/629888"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=629884"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=629884"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=629884"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}