{"id":642326,"date":"2023-10-07T08:31:53","date_gmt":"2023-10-07T04:31:53","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=642326"},"modified":"2023-10-07T08:31:53","modified_gmt":"2023-10-07T04:31:53","slug":"t%c9%99yyar%c9%99d%c9%99-namaz-qilan-iki-qazax","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=642326","title":{"rendered":"T\u0259yyar\u0259d\u0259 namaz q\u0131lan iki qazax&#8230;"},"content":{"rendered":"<p>4-5 il \u0259vv\u0259l iki m\u00f6min h\u0259mkar-qarda\u015fla birlikd\u0259 Astanaya u\u00e7urduq. Orucluq vaxt\u0131yd\u0131 v\u0259 qarda\u015flar oruc tutmu\u015fdular. G\u00fcnortadan bir az sonrayd\u0131. T\u0259yyar\u0259d\u0259 yem\u0259k veril\u0259nd\u0259 \u0259k\u0259-b\u00fck\u0259 m\u00fcct\u0259hidl\u0259r kimi onlara dedim ki, s\u0259f\u0259r \u00fcst\u0259 oldu\u011funuzdan orucunuzu poza bil\u0259rsiniz, icaz\u0259 var. Onlar dedil\u0259r, yox, \u00e7atar\u0131q, Astanada namaz\u0131m\u0131z\u0131 da q\u0131lar\u0131q, iftar\u0131m\u0131z\u0131 da a\u00e7ar\u0131q.<\/p>\n<p>Bir m\u00fcdd\u0259td\u0259n sonra fikir verdim ki, arxa oturacaqlarda oturmu\u015f uzun saqqall\u0131, orta ya\u015fl\u0131 iki qazax ki\u015fi durub qaba\u011fa g\u0259ldil\u0259r, bizd\u0259n \u00f6nd\u0259ki tamamil\u0259 bo\u015f oturacaqlarda oturub \u00fczl\u0259rini c\u0259nuba t\u0259r\u0259f tutaraq namaz q\u0131lma\u011fa ba\u015flad\u0131lar. T\u0259s\u0259vv\u00fcr edin, saatda 800-900 kilometr s\u00fcr\u0259tl\u0259 u\u00e7an t\u0259yyar\u0259d\u0259 M\u0259kk\u0259y\u0259 tu\u015flanmaq nec\u0259 \u00e7\u0259tin idi.<\/p>\n<p>Yan\u0131mdak\u0131 m\u00f6min qarda\u015fa x\u0131s\u0131ldad\u0131m ki, indi bunlar Astanaya \u00e7atandan sonra q\u0259za namaz\u0131 q\u0131la bilm\u0259zl\u0259rmi?<\/p>\n<p>H\u0259mkar\u0131m dedi, inanc m\u0259s\u0259l\u0259sidir, qoy q\u0131ls\u0131nlar. Mane olmaq fikrim yox idi, onsuz da. Amma dedim, b\u0259s siz niy\u0259 q\u0131lm\u0131rs\u0131n\u0131z. Qarda\u015f dedi, ehtiyac yoxdur, m\u0259nzil ba\u015f\u0131na \u00e7atandan sonra q\u0259za namaz\u0131 q\u0131laca\u011f\u0131q.<\/p>\n<p>Qazax ki\u015fil\u0259r t\u0259yyar\u0259d\u0259ki b\u00fct\u00fcn s\u0259rni\u015finl\u0259r\u0259 g\u00f6st\u0259r\u0259-g\u00f6st\u0259r\u0259 namazlar\u0131n\u0131 q\u0131ld\u0131lar v\u0259 ke\u00e7ib \u00f6z yerl\u0259rind\u0259 \u0259yl\u0259\u015fdil\u0259r.<\/p>\n<p>Fikirl\u0259\u015fdim ki, yax\u015f\u0131, t\u0259yyar\u0259d\u0259 bo\u015f oturacaqlar olmasa, bunlar n\u0259 ed\u0259c\u0259kdi, kokpit\u0259 gedib, pilota \u201cbiz\u0259 \u015f\u0259rait yarat, namaz q\u0131laq\u201d dey\u0259c\u0259kdil\u0259r?<\/p>\n<p>X\u00fcl\u0259seyi-k\u0259lam, bu epizod yadda\u015f\u0131ma h\u0259kk oldu. Astanaya \u00e7atandan sonra fikir verdim ki, k\u00fc\u00e7\u0259d\u0259 uzun saqqal\u0131 adamlar, m\u00f6minl\u0259r \u00e7oxdur. H\u0259tta \u015f\u0259h\u0259rd\u0259ki b\u00f6y\u00fck prospektl\u0259 ir\u0259lil\u0259y\u0259nd\u0259 xeyli adam\u0131n qrup hal\u0131nda son ill\u0259rd\u0259 tikilmi\u015f b\u00f6y\u00fck m\u0259scid\u0259 ibad\u0259t\u0259 getdiyini g\u00f6rd\u00fcm.<\/p>\n<p>A\u00e7\u0131\u011f\u0131, indiy\u0259d\u0259k adlar\u0131 yeyib-i\u00e7\u0259n, bir az da rusla\u015fm\u0131\u015f camaat kimi \u00e7\u0131xan qazaxlar\u0131n tam \u015f\u0259kild\u0259 qazaxla\u015fmadan, bird\u0259n-bir\u0259 din\u0259 bel\u0259 meyll\u0259nib, \u0259r\u0259bl\u0259\u015fm\u0259si t\u0259\u0259cc\u00fcbl\u00fcyd\u00fc. \u00c7\u00fcnki bel\u0259 bir q\u0259na\u0259t vard\u0131 ki, t\u00fcrk xalqlar\u0131n\u0131n i\u00e7ind\u0259 dindarlar\u0131 az olan xalq qazaxlard\u0131r. Uzun m\u00fcdd\u0259t o \u00f6lk\u0259d\u0259 ya\u015fayan dostlar dan\u0131\u015f\u0131rd\u0131lar ki, qazaxlar ruslardan da \u00e7ox i\u00e7irl\u0259r, h\u0259tta \u00f6zl\u0259ri zarafatla deyirl\u0259r ki, ruslar biz\u0259 araq i\u00e7m\u0259yi \u00f6yr\u0259tdi, amma n\u0259 vaxt dayanma\u011f\u0131 \u00f6yr\u0259tm\u0259dil\u0259r.<\/p>\n<p>G\u00f6r\u00fcn, v\u0259ziyy\u0259t nec\u0259 d\u0259yi\u015fmi\u015fdis\u0259, qazaxlar t\u0259yyar\u0259d\u0259 namaz q\u0131l\u0131rd\u0131lar.<\/p>\n<p>\u0130ndi x\u0259b\u0259r yay\u0131l\u0131b ki, qarda\u015f Qazax\u0131standa ictimai yerl\u0259rd\u0259 hicaba v\u0259 niqaba qada\u011fa qoyulmas\u0131 m\u00fczakir\u0259y\u0259 \u00e7\u0131xar\u0131lacaq, qanunvericilik normalar\u0131 s\u0259rtl\u0259\u015fdiril\u0259c\u0259k. M\u0259d\u0259niyy\u0259t v\u0259 informasiya naziri Aida Balayeva deyib ki, bu, milli t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik m\u0259s\u0259l\u0259sidir. \u0130ctimai yerl\u0259rd\u0259 \u00fcz \u00f6rt\u00fcl\u00fc olmamal\u0131d\u0131r, adam\u0131 tan\u0131maq olmur.<\/p>\n<p>Bu t\u0259sad\u00fcfi b\u0259yanat deyil. Bir-iki h\u0259ft\u0259dir ki, qarda\u015f \u00f6lk\u0259d\u0259 radikal dini ideologiyaya, ekstremist qruplara qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 kampaniyas\u0131 ba\u015flay\u0131b. \u00d6lk\u0259d\u0259 dini radikalizmi yayan, ekstremizm t\u0259bli\u011fat\u0131 aparanlar\u0131 h\u0259bs edirl\u0259r.<\/p>\n<p>Parlamentin deputat\u0131 Ermurat Bap\u0131 deyib ki, Qazax\u0131standa v\u0259hhabilik v\u0259 s\u0259l\u0259filiyin yay\u0131lmas\u0131n\u0131n s\u0259b\u0259bkar\u0131 Nursultan Nazarbayevin qarda\u015f\u0131 o\u011flu Kayrat Sat\u0131bald\u0131 olub. O, n\u0259yi sat\u0131b-al\u0131bsa, prezident \u0259misinin r\u00fcsx\u0259ti il\u0259 radikallara ya\u015f\u0131l i\u015f\u0131q yand\u0131r\u0131b. Bel\u0259c\u0259, qazaxlar ba\u015flay\u0131b \u015falvar\u0131 g\u00f6d\u0259ldib, saqqal\u0131 uzatma\u011fa.<\/p>\n<p>B\u0259s Nazarbayev\u0259 n\u0259 d\u00fc\u015fm\u00fc\u015fd\u00fc ki, d\u00fcny\u0259vi \u00f6lk\u0259d\u0259, Avropa standartlar\u0131 il\u0259 ya\u015fayan Qazax\u0131standa bird\u0259n-bir\u0259 radikal dini c\u0259r\u0259yan\u0131n \u00f6lk\u0259ni \u0259r\u0259bl\u0259\u015fdirm\u0259sin\u0259 \u015f\u0259rait yarats\u0131n?<\/p>\n<p>He\u00e7 dem\u0259, bunun b\u00f6y\u00fck sirri yoxmu\u015f v\u0259 bu, he\u00e7 d\u0259 Nazarbayevl\u0259rin d\u0259rin dini inanc\u0131ndan ir\u0259li g\u0259lmirmi\u015f. Deputat Bap\u0131 deyib ki, v\u0259hhabilikd\u0259 d\u00f6vl\u0259t ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131na qar\u015f\u0131 \u00e7\u0131xmamaq kimi bir qanun var v\u0259 Qazax\u0131stan\u0131n hakim ail\u0259si bundan \u00f6z maraqlar\u0131na uy\u011fun istifad\u0259 edib. Y\u0259ni ist\u0259yibl\u0259r ki, qazaxlar \u0259sl m\u00fcs\u0259lman olsunlar v\u0259 onlara qar\u015f\u0131 \u00e7\u0131xmas\u0131nlar.<\/p>\n<p>Bu, \u00e7oxdan m\u0259lumdur ki, h\u0259l\u0259 5-6 y\u00fcz il qabaq da din xadiml\u0259ri \u201cpad\u015fah Yer \u00fcz\u00fcnd\u0259 Allah\u0131n k\u00f6lg\u0259sidir, ona qar\u015f\u0131 \u00e7\u0131xmaq k\u00fcfrd\u00fcr, haramd\u0131r\u201d dey\u0259 \u00f6z d\u00f6vrl\u0259rinin h\u00f6kmdarlar\u0131na, bir n\u00f6v, trolluq edibl\u0259r. Amma Nazarbayevd\u0259n bel\u0259 \u015fey g\u00f6zl\u0259m\u0259k olmazd\u0131. 60 il konyak, araq, \u015f\u0259rab, q\u0131m\u0131z i\u00e7mi\u015f adamd\u0131r.<\/p>\n<p>B\u0259s bunun xeyri oldumu? Olmad\u0131. \u0130ki il qabaq qazaxlar Nazarbayevin \u00fcz\u00fcn\u0259 a\u011f oldular, \u201cAllah\u0131n Yer \u00fcz\u00fcnd\u0259ki k\u00f6lg\u0259si\u201dn\u0259 asi d\u00fc\u015fd\u00fcl\u0259r, faktiki h\u00f6kmdarl\u0131\u011f\u0131na son qoydular. Haz\u0131rda da onun imtiyazlar\u0131n\u0131 \u0259lind\u0259n bir-bir al\u0131rlar. H\u0259r\u00e7\u0259nd a\u011fsaqqal\u0131n \u00f6z xalq\u0131 qar\u015f\u0131s\u0131nda b\u00f6y\u00fck xidm\u0259tl\u0259ri d\u0259 vard\u0131. N\u0259z\u0259r\u0259 alan yoxdur.<\/p>\n<p>Elba\u015f\u0131n\u0131n himay\u0259 etdiyi radikal dindarlar is\u0259 Qazax\u0131standa nec\u0259 k\u00f6kl\u0259nib, ri\u015f\u0259l\u0259nibl\u0259rs\u0259, art\u0131q d\u00f6vl\u0259t \u00f6z xalq\u0131n\u0131n milli kimliyini qorumaq q\u0259rar\u0131na g\u0259lib v\u0259 onlarla m\u00fcbariz\u0259 apar\u0131r.<\/p>\n<p>El\u0259 bir tendensiya \u00d6zb\u0259kistanda da var. Bu \u00f6lk\u0259nin m\u00fcftisi bu yax\u0131nlarda demi\u015fdi ki, islam dini bir mill\u0259tin v\u0259 bir iqlimin dini deyil, \u0259r\u0259bl\u0259r kimi geyinm\u0259y\u0259 ehtiyac yoxdur.<\/p>\n<p>Do\u011frudan da. \u018fg\u0259r \u0130slam dini Finlandiyada yaranm\u0131\u015f olsa, sonra \u00fcz\u00fc b\u0259ril\u0259r\u0259 yay\u0131lsa, nec\u0259 olacaqd\u0131, camaat\u0131 yay\u0131n c\u0131rhac\u0131r\u0131nda finl\u0259r kimi k\u00fcrk gey\u0259c\u0259kdi?<\/p>\n<p>H\u0259r mill\u0259t \u00f6z\u00fc olsa, \u00f6z\u00fc kimi geyins\u0259, d\u00fc\u015f\u00fcns\u0259, dan\u0131\u015fsa yax\u015f\u0131d\u0131r. Nec\u0259 dey\u0259rl\u0259r, \u00fcr\u0259yini Allahla d\u00fcz tut, ya\u015fa, getsin.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>4-5 il \u0259vv\u0259l iki m\u00f6min h\u0259mkar-qarda\u015fla birlikd\u0259 Astanaya u\u00e7urduq. Orucluq vaxt\u0131yd\u0131 v\u0259 qarda\u015flar oruc tutmu\u015fdular. G\u00fcnortadan bir az sonrayd\u0131. T\u0259yyar\u0259d\u0259 yem\u0259k veril\u0259nd\u0259 \u0259k\u0259-b\u00fck\u0259 m\u00fcct\u0259hidl\u0259r kimi onlara dedim ki, s\u0259f\u0259r \u00fcst\u0259 oldu\u011funuzdan orucunuzu poza bil\u0259rsiniz, icaz\u0259 var. Onlar dedil\u0259r, yox, \u00e7atar\u0131q, Astanada namaz\u0131m\u0131z\u0131 da q\u0131lar\u0131q, iftar\u0131m\u0131z\u0131 da a\u00e7ar\u0131q. Bir m\u00fcdd\u0259td\u0259n sonra fikir verdim ki, arxa oturacaqlarda oturmu\u015f uzun saqqall\u0131, orta ya\u015fl\u0131 iki qazax ki\u015fi durub qaba\u011fa g\u0259ldil\u0259r, bizd\u0259n \u00f6nd\u0259ki tamamil\u0259 bo\u015f oturacaqlarda oturub \u00fczl\u0259rini c\u0259nuba t\u0259r\u0259f tutaraq namaz q\u0131lma\u011fa ba\u015flad\u0131lar. T\u0259s\u0259vv\u00fcr edin, saatda 800-900 kilometr s\u00fcr\u0259tl\u0259 u\u00e7an t\u0259yyar\u0259d\u0259 M\u0259kk\u0259y\u0259 tu\u015flanmaq nec\u0259&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":642329,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/db52c950ed13e290f28d8dfc60f945a1.jpg",655,433,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/db52c950ed13e290f28d8dfc60f945a1.jpg",655,433,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/db52c950ed13e290f28d8dfc60f945a1.jpg",655,433,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/db52c950ed13e290f28d8dfc60f945a1-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/db52c950ed13e290f28d8dfc60f945a1-552x365.jpg",552,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/db52c950ed13e290f28d8dfc60f945a1.jpg",640,423,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/db52c950ed13e290f28d8dfc60f945a1.jpg",655,433,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/db52c950ed13e290f28d8dfc60f945a1.jpg",655,433,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/db52c950ed13e290f28d8dfc60f945a1-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/db52c950ed13e290f28d8dfc60f945a1.jpg",655,433,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"4-5 il \u0259vv\u0259l iki m\u00f6min h\u0259mkar-qarda\u015fla birlikd\u0259 Astanaya u\u00e7urduq. Orucluq vaxt\u0131yd\u0131 v\u0259 qarda\u015flar oruc tutmu\u015fdular. G\u00fcnortadan bir az sonrayd\u0131. T\u0259yyar\u0259d\u0259 yem\u0259k veril\u0259nd\u0259 \u0259k\u0259-b\u00fck\u0259 m\u00fcct\u0259hidl\u0259r kimi onlara dedim ki, s\u0259f\u0259r \u00fcst\u0259 oldu\u011funuzdan orucunuzu poza bil\u0259rsiniz, icaz\u0259 var. Onlar dedil\u0259r, yox, \u00e7atar\u0131q, Astanada namaz\u0131m\u0131z\u0131 da q\u0131lar\u0131q, iftar\u0131m\u0131z\u0131 da a\u00e7ar\u0131q. Bir m\u00fcdd\u0259td\u0259n sonra fikir verdim ki, arxa oturacaqlarda&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/642326"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=642326"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/642326\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/642329"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=642326"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=642326"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=642326"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}