{"id":649237,"date":"2023-10-25T08:49:03","date_gmt":"2023-10-25T04:49:03","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=649237"},"modified":"2023-10-25T08:49:03","modified_gmt":"2023-10-25T04:49:03","slug":"q%c9%99rbi-az%c9%99rbaycan-xronikasi-erm%c9%99ni-alim-saxtakarlarin-gizli-%c9%99m%c9%99lini-ifsa-etdi-video","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=649237","title":{"rendered":"Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan Xronikas\u0131: Erm\u0259ni alim saxtakarlar\u0131n gizli \u0259m\u0259lini if\u015fa etdi &#8211; V\u0130DEO"},"content":{"rendered":"<article class=\"news\">\n<div class=\"news-inner\">\n<p>Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan Xronikas\u0131 layih\u0259si \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 s\u0259n\u0259t\u015f\u00fcnasl\u0131q \u00fczr\u0259 f\u0259ls\u0259f\u0259 doktoru El\u00e7in \u018flib\u0259ylinin t\u0259qdimat\u0131nda \u201cYuxuda g\u00f6rd\u00fcy\u00fcn\u0259 abid\u0259 qoyub, tarix yaradan erm\u0259ninin s\u0259rs\u0259m \u0259m\u0259li\u201d adl\u0131 verili\u015f efir\u0259 gedib.<\/p>\n<p>Verili\u015fd\u0259 tan\u0131nm\u0131\u015f etnoqraf alim, yaz\u0131\u00e7\u0131, Erm\u0259nistan PEN M\u0259rk\u0259zinin qad\u0131n b\u00f6lm\u0259sinin r\u0259hb\u0259ri Lusine Xaratyan\u0131n G\u00f6y\u00e7\u0259 mahal\u0131n\u0131n Basarke\u00e7\u0259r rayonunun 1988-ci ild\u0259n erm\u0259nil\u0259\u015fdirm\u0259 siyas\u0259tinin qurban\u0131 olmas\u0131, bu \u0259razil\u0259r\u0259 erm\u0259nil\u0259rin k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fclm\u0259si, yer adlar\u0131n\u0131n d\u0259yi\u015fdirilm\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131 elmi m\u0259qal\u0259sind\u0259n s\u00f6z a\u00e7\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>O, yaz\u0131s\u0131nda erm\u0259nil\u0259rin Erm\u0259nistanda yerl\u0259\u015fdirilm\u0259si v\u0259 m\u00fcxt\u0259lif yerl\u0259rd\u0259n g\u0259ldikl\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn bir-birin\u0259 yad olmas\u0131, yerli xalq olan az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n tarixini, abid\u0259sini m\u0259nims\u0259m\u0259 prosesini G\u00f6y\u00e7\u0259 mahal\u0131n\u0131n Basarke\u00e7\u0259r\u00a0(Vardenis) rayonunun timsal\u0131nda t\u0259hlil edir, erm\u0259nil\u0259rin k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fclm\u0259 m\u0259rh\u0259l\u0259l\u0259rin\u0259 n\u0259z\u0259r yetir\u0259r\u0259k onun kulturoloji \u0259ng\u0259ll\u0259r yaratd\u0131\u011f\u0131n\u0131 ayd\u0131n \u015f\u0259kild\u0259 n\u0259z\u0259r\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131r.<\/p>\n<p>Bildirilir ki, L.Xaratyan erm\u0259nil\u0259rin yadda\u015f dalan\u0131nda qald\u0131\u011f\u0131na g\u00f6r\u0259, b\u0259\u015f\u0259ri d\u0259y\u0259rl\u0259r\u0259 qovu\u015fa bilm\u0259diyini, intiqam, qisas v\u0259 m\u00fcnaqi\u015f\u0259 ruhunda ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131 qeyd edir, Basarke\u00e7\u0259rd\u0259 olan az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n q\u0259bir yerl\u0259rin\u0259, abid\u0259l\u0259rin\u0259 olan m\u00fcnasib\u0259td\u0259 erm\u0259ni qisas\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131, saxtala\u015fd\u0131rma, evl\u0259ri, k\u0259nd adlar\u0131n\u0131 \u201cerm\u0259nil\u0259\u015fdir\u0259n\u201d qa\u00e7q\u0131nlar\u0131n q\u0259birl\u0259r\u0259 olan m\u00fcnasib\u0259tini if\u015fa edir:<\/p>\n<p>\u201c\u018fn parlaq n\u00fcmun\u0259 k\u0259nd q\u0259biristanl\u0131qlar\u0131d\u0131r. \u018fvv\u0259ll\u0259r yaln\u0131z az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 o k\u0259ndl\u0259rd\u0259 erm\u0259ni qa\u00e7q\u0131nlar\u0131 g\u0259l\u0259n\u0259 q\u0259d\u0259r ancaq az\u0259rbaycanl\u0131 q\u0259biristanl\u0131\u011f\u0131 var idi. K\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fcld\u00fckd\u0259n v\u0259 yeni yerd\u0259 ilk \u00f6l\u00fcml\u0259rd\u0259n sonra erm\u0259nil\u0259r \u00f6z q\u0259biristanl\u0131qlar\u0131n\u0131 qurdular. Ad\u0259t\u0259n h\u0259r iki q\u0259biristanl\u0131q k\u0259ndin k\u0259nar\u0131nda yerl\u0259\u015fir v\u0259 \u00e7ox vaxt erm\u0259ni q\u0259biristanl\u0131\u011f\u0131 Az\u0259rbaycan q\u0259biristanl\u0131\u011f\u0131 il\u0259 k\u0259narda \u00fczb\u0259\u00fcz sal\u0131n\u0131r. \u018fvv\u0259lc\u0259 d\u0259fnl\u0259r xaotik \u015f\u0259kild\u0259 apar\u0131lsa da, get-ged\u0259 nizaml\u0131 bir erm\u0259ni q\u0259biristanl\u0131\u011f\u0131 t\u0259\u015fkil edildi\u201d.<\/p>\n<p>Diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131l\u0131r ki, etnoqraf alim erm\u0259nil\u0259rin da\u015f basd\u0131r\u0131b tarix uydurmaq \u0259m\u0259lini \u0259yani \u015f\u0259kild\u0259 \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131xar\u0131r,\u00a0 yuxu g\u00f6rm\u0259 n\u0259tic\u0259sind\u0259 yaranan abid\u0259l\u0259rin b\u00fct\u00fcn k\u0259ndl\u0259rd\u0259 oldu\u011funu vur\u011fulay\u0131r, saxta erm\u0259ni tarixinin nec\u0259 yarand\u0131\u011f\u0131n\u0131, Az\u0259rbaycan izl\u0259rinin silin\u0259r\u0259k yeni \u201cq\u0259dim\u201d n\u00fcmun\u0259l\u0259r sal\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131 ger\u00e7\u0259k s\u00fcbutlarla ortaya qoyur.<\/p>\n<p>Sonda qeyd olunur ki, erm\u0259nil\u0259r saxta tarix v\u0259 m\u0259d\u0259niyy\u0259t na\u011f\u0131l\u0131 uydurmaq il\u0259 m\u0259\u015f\u011fuldurlar:<\/p>\n<p>\u201cH\u0259tta erm\u0259ni mill\u0259t\u00e7iliyi il\u0259 z\u0259h\u0259rl\u0259nmi\u015f Lusine Xaratyan Zod v\u0259 Babacan k\u0259ndind\u0259 uydurmalar, ba\u015fqas\u0131n\u0131n tarixin\u0259 sahib \u00e7\u0131xmaq oyunlar\u0131na ironik yana\u015fmaya bilmir. Bu \u0259lam\u0259tl\u0259r xroniki \u201cErm\u0259ni x\u0259st\u0259liyi\u201dnin k\u0259skinl\u0259\u015fm\u0259si v\u0259 yan f\u0259sadlar verdiyini, yoluxucu oldu\u011funu g\u00f6st\u0259rir. Art\u0131q yuxu v\u0259 adi kriminal hadis\u0259d\u0259n \u0259satir yaratmaq sindromu b\u00fct\u00f6v bir \u0259raziy\u0259 yay\u0131l\u0131b v\u0259 Erm\u0259nistandan b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyada olan erm\u0259nil\u0259r\u0259 ke\u00e7m\u0259k ehtimal\u0131 var. \u201cD\u0259mir yumruq\u201d erm\u0259ni x\u0259st\u0259liyini d\u0259 m\u00fcalic\u0259 ed\u0259r\u0259k, b\u00fct\u00f6v bir toplunu xilas etm\u0259k missiyas\u0131n\u0131 \u00fcz\u0259rin\u0259 g\u00f6t\u00fcrm\u0259s\u0259 erm\u0259nil\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7ox a\u011f\u0131r olacaq durum yarana bil\u0259r\u201d.<\/p>\n<p>Xat\u0131rladaq ki, Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan Xronikas\u0131 layih\u0259sinin m\u0259qs\u0259di tarixi torpaqlar\u0131m\u0131z\u0131n ad\u0131n\u0131n ya\u015fad\u0131lmas\u0131, tan\u0131d\u0131lmas\u0131, h\u0259m\u00e7inin az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n erm\u0259nil\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n deportasiyaya m\u0259ruz qoyulmas\u0131ndan, h\u0259min \u0259razil\u0259rd\u0259 m\u00f6vcud olmu\u015f, lakin ad\u0131 silin\u0259n toponiml\u0259rin, says\u0131z-hesabs\u0131z yeralt\u0131 v\u0259 yer\u00fcst\u00fc maddi m\u0259d\u0259niyy\u0259t n\u00fcmun\u0259l\u0259ri &#8211;\u00a0q\u0259dim ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259sk\u0259nl\u0259ri, nekropollar, kurqanlar, qala, saray v\u0259 istehkam qal\u0131qlar\u0131, karvansaralar, k\u00f6rp\u00fcl\u0259r, q\u0259bir\u00fcst\u00fc s\u0259nduq\u0259l\u0259r, xa\u00e7da\u015flar, at-qo\u00e7 heyk\u0259ll\u0259ri, m\u0259b\u0259d, kils\u0259, m\u0259scid, pir v\u0259 ocaqlar\u0131n \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131xar\u0131lmas\u0131, h\u0259min \u0259razinin t\u0259miz o\u011fuz-t\u00fcrk m\u0259sk\u0259nl\u0259ri oldu\u011funu t\u0259sdiq ed\u0259n faktlar\u0131n d\u00fcnya ictimaiyy\u0259tin\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131lmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>H\u0259m\u00e7inin Prezident\u00a0<strong>\u0130lham \u018fliyevin<\/strong>\u00a0Q\u0259rbi Az\u0259rbaycanla ba\u011fl\u0131 dediyi \u201cXX \u0259srin \u0259vv\u0259ll\u0259rin\u0259 t\u0259sad\u00fcf ed\u0259n x\u0259rit\u0259 bir daha onu g\u00f6st\u0259rir ki, Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan tarixi Az\u0259rbaycan diyar\u0131d\u0131r, \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rin, k\u0259ndl\u0259rin adlar\u0131 Az\u0259rbaycan m\u0259n\u015f\u0259lidir v\u0259 biz yax\u015f\u0131 bilirik ki, indiki Erm\u0259nistan \u0259razisind\u0259 tarix boyu Az\u0259rbaycan xalq\u0131 ya\u015fay\u0131b. \u0130ndi \u0259sas v\u0259zif\u0259 ondan ibar\u0259tdir ki, d\u00fcnya ictimaiyy\u0259ti d\u0259 bunu bilsin\u201d, &#8211;\u00a0fikrini \u0259sas tutaraq, Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan \u0130cmas\u0131n\u0131n haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 Qay\u0131d\u0131\u015f Konsepsiyas\u0131ndan ir\u0259li g\u0259l\u0259n v\u0259zif\u0259l\u0259rin t\u0259bli\u011fidir.<\/p>\n<p>Bundan \u0259lav\u0259, Q\u0259rbi Az\u0259rbaycanla ba\u011fl\u0131 tarix\u00e7il\u0259rin, ara\u015fd\u0131rma\u00e7\u0131lar\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259l\u0259rini, deportasiyaya m\u0259ruz qalm\u0131\u015f \u015f\u0259xsl\u0259rin h\u0259yat hekay\u0259sini i\u015f\u0131qland\u0131rmaqd\u0131r.<\/p>\n<p>\u018ftrafl\u0131 Baku TV-nin s\u00fcjetind\u0259:<\/p>\n<div><iframe loading=\"lazy\" title=\"YouTube video player\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/jjoOlsYcfoU?si=2FeIFLyZSRqW-dtI\" width=\"560\" height=\"315\" frameborder=\"0\" allowfullscreen=\"allowfullscreen\" data-mce-fragment=\"1\"><\/iframe><\/div>\n<\/div>\n<\/article>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan Xronikas\u0131 layih\u0259si \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 s\u0259n\u0259t\u015f\u00fcnasl\u0131q \u00fczr\u0259 f\u0259ls\u0259f\u0259 doktoru El\u00e7in \u018flib\u0259ylinin t\u0259qdimat\u0131nda \u201cYuxuda g\u00f6rd\u00fcy\u00fcn\u0259 abid\u0259 qoyub, tarix yaradan erm\u0259ninin s\u0259rs\u0259m \u0259m\u0259li\u201d adl\u0131 verili\u015f efir\u0259 gedib. Verili\u015fd\u0259 tan\u0131nm\u0131\u015f etnoqraf alim, yaz\u0131\u00e7\u0131, Erm\u0259nistan PEN M\u0259rk\u0259zinin qad\u0131n b\u00f6lm\u0259sinin r\u0259hb\u0259ri Lusine Xaratyan\u0131n G\u00f6y\u00e7\u0259 mahal\u0131n\u0131n Basarke\u00e7\u0259r rayonunun 1988-ci ild\u0259n erm\u0259nil\u0259\u015fdirm\u0259 siyas\u0259tinin qurban\u0131 olmas\u0131, bu \u0259razil\u0259r\u0259 erm\u0259nil\u0259rin k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fclm\u0259si, yer adlar\u0131n\u0131n d\u0259yi\u015fdirilm\u0259si&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":649238,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[4],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/380482396_864996498220635_2235778926614455768_n.jpg",620,413,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/380482396_864996498220635_2235778926614455768_n.jpg",620,413,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/380482396_864996498220635_2235778926614455768_n.jpg",620,413,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/380482396_864996498220635_2235778926614455768_n-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/380482396_864996498220635_2235778926614455768_n-548x365.jpg",548,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/380482396_864996498220635_2235778926614455768_n.jpg",620,413,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/380482396_864996498220635_2235778926614455768_n.jpg",620,413,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/380482396_864996498220635_2235778926614455768_n.jpg",620,413,false],"newsmatic-featured":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/380482396_864996498220635_2235778926614455768_n.jpg",620,413,false],"newsmatic-list":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/380482396_864996498220635_2235778926614455768_n.jpg",600,400,false],"newsmatic-thumb":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/380482396_864996498220635_2235778926614455768_n.jpg",300,200,false],"newsmatic-small":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/380482396_864996498220635_2235778926614455768_n.jpg",143,95,false],"newsmatic-grid":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/380482396_864996498220635_2235778926614455768_n.jpg",375,250,false],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/380482396_864996498220635_2235778926614455768_n.jpg",620,413,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=4\" rel=\"category\">Siyas\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan Xronikas\u0131 layih\u0259si \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 s\u0259n\u0259t\u015f\u00fcnasl\u0131q \u00fczr\u0259 f\u0259ls\u0259f\u0259 doktoru El\u00e7in \u018flib\u0259ylinin t\u0259qdimat\u0131nda \u201cYuxuda g\u00f6rd\u00fcy\u00fcn\u0259 abid\u0259 qoyub, tarix yaradan erm\u0259ninin s\u0259rs\u0259m \u0259m\u0259li\u201d adl\u0131 verili\u015f efir\u0259 gedib. Verili\u015fd\u0259 tan\u0131nm\u0131\u015f etnoqraf alim, yaz\u0131\u00e7\u0131, Erm\u0259nistan PEN M\u0259rk\u0259zinin qad\u0131n b\u00f6lm\u0259sinin r\u0259hb\u0259ri Lusine Xaratyan\u0131n G\u00f6y\u00e7\u0259 mahal\u0131n\u0131n Basarke\u00e7\u0259r rayonunun 1988-ci ild\u0259n erm\u0259nil\u0259\u015fdirm\u0259 siyas\u0259tinin qurban\u0131 olmas\u0131, bu \u0259razil\u0259r\u0259 erm\u0259nil\u0259rin k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fclm\u0259si, yer adlar\u0131n\u0131n d\u0259yi\u015fdirilm\u0259si...","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/649237"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=649237"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/649237\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/649238"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=649237"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=649237"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=649237"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}