{"id":673694,"date":"2023-12-26T12:49:50","date_gmt":"2023-12-26T08:49:50","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=673694"},"modified":"2023-12-26T12:49:50","modified_gmt":"2023-12-26T08:49:50","slug":"h%c9%99kim-k%c9%99skin-respirator-virus-infeksiyalari-x%c9%99st%c9%99likl%c9%99rind%c9%99n-qorunmaq-mumkundur-foto","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=673694","title":{"rendered":"H\u0259kim: \u201cK\u0259skin respirator virus infeksiyalar\u0131 x\u0259st\u0259likl\u0259rind\u0259n qorunmaq m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr\u201d &#8211; FOTO"},"content":{"rendered":"<p>\u201cProfilaktik t\u0259dbirl\u0259r\u0259 \u0259m\u0259l ed\u0259r\u0259k k\u0259skin respirator virus infeksiyalar\u0131 x\u0259st\u0259likl\u0259rind\u0259n qorunmaq m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr\u201d.<\/p>\n<p>Bunu S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyi K.Y.F\u0259r\u0259cova ad\u0131na Elmi-T\u0259dqiqat Pediatriya \u0130nstitutunun h\u0259kim-infeksionisti G\u00fcnay \u018fliyeva qurumun sayt\u0131na m\u00fcsahib\u0259sind\u0259 deyib.<\/p>\n<p>M\u00fcsahib\u0259ni t\u0259qdim edirik:<\/p>\n<p><strong>&#8211; G\u00fcnay xan\u0131m, k\u0259skin respirator virus infeksiyalar\u0131na yoluxma daha \u00e7ox hans\u0131 ya\u015flarda rast g\u0259linir?<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; K\u0259skin respirator virus infeksiyalar\u0131 (KRV\u0130) k\u0259skin yoluxucu virus x\u0259st\u0259likl\u0259rinin b\u00f6y\u00fck qrupunu \u00f6z\u00fcnd\u0259 birl\u0259\u015fdirir. \u018fsas\u0259n, t\u0259n\u0259ff\u00fcs yollar\u0131n\u0131n selikli qi\u015fas\u0131n\u0131n z\u0259d\u0259l\u0259nm\u0259si il\u0259 xarakteriz\u0259 olunur. Bu qrup x\u0259st\u0259likl\u0259r\u0259 qrip, paraqrip, adenovirus, rotavirus, respirator sinisitial, rivovirus, reovirus v\u0259 s. aiddir.<\/p>\n<p>X\u0259st\u0259l\u0259nm\u0259 \u0259n \u00e7ox be\u015f ya\u015f\u0131na q\u0259d\u0259r u\u015faqlar\u0131n pay\u0131na d\u00fc\u015f\u00fcr. Bu, h\u0259min ya\u015f qrupuna aid, art\u0131q k\u0259skin respirator virus infeksiyalar\u0131na yoluxan u\u015faqlar\u0131n u\u015faq m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rin\u0259 getm\u0259si il\u0259 \u0259laq\u0259dard\u0131r. T\u0259krar x\u0259st\u0259l\u0259nm\u0259 hallar\u0131 u\u015faq orqanizminin m\u00fchafiz\u0259 q\u00fcvv\u0259sinin z\u0259ifl\u0259m\u0259sin\u0259, xroniki infeksiya ocaqlar\u0131n\u0131n formala\u015fmas\u0131na s\u0259b\u0259b olur.<\/p>\n<p><strong>&#8211; Bu x\u0259st\u0259likl\u0259r\u0259 ilin hans\u0131 m\u00f6vs\u00fcm\u00fcnd\u0259 daha \u00e7ox rast g\u0259linir?<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; K\u0259skin respirator virus infeksiyalar\u0131n\u0131n yay\u0131lmas\u0131 daha \u00e7ox yaz v\u0259 pay\u0131z aylar\u0131nda m\u00fc\u015fahid\u0259 edilir. Bunun \u0259sas s\u0259b\u0259bi yaz aylar\u0131nda immunitetin z\u0259ifl\u0259m\u0259si, dig\u0259r s\u0259b\u0259bi is\u0259 soyu\u011fun t\u0259sirind\u0259n t\u0259n\u0259ff\u00fcs yollar\u0131n\u0131n selikli qi\u015fas\u0131n\u0131n z\u0259d\u0259l\u0259nm\u0259si n\u0259tic\u0259sind\u0259 t\u0259n\u0259ff\u00fcs yollar\u0131 x\u0259st\u0259likl\u0259rinin ba\u015f verm\u0259sidir. Yenido\u011fulmu\u015flar v\u0259 alt\u0131 ay\u0131na q\u0259d\u0259r u\u015faqlar dig\u0259r ya\u015fdak\u0131 u\u015faqlara nisb\u0259t\u0259n t\u0259crid olundu\u011funa g\u00f6r\u0259 v\u0259 anadan transplasentar yolla al\u0131nm\u0131\u015f passiv immunitet saxlan\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan x\u0259st\u0259liy\u0259 daha az hallarda yoluxurlar. Anadang\u0259lm\u0259 immunitet z\u0259if oldu\u011fu hallarda yenido\u011fulmu\u015f v\u0259 x\u00fcsusil\u0259 erk\u0259n do\u011fulmu\u015f u\u015faqlar da KRV\u0130 il\u0259 x\u0259st\u0259l\u0259n\u0259 bil\u0259rl\u0259r.<\/p>\n<p><strong>&#8211; Doktor, q\u0131z\u0131lcadan nec\u0259 qorunmaq olar?<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; Qeyd etm\u0259k ist\u0259rdim ki, q\u0131z\u0131lca x\u0259st\u0259liyinin x\u00fcsusi m\u00fcalic\u0259sinin olmamas\u0131na baxmayaraq, u\u015fa\u011f\u0131n immunitetinin g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259si, simptomlar\u0131n y\u00fcng\u00fcll\u0259\u015fdirilm\u0259si v\u0259 f\u0259sadlar\u0131n aradan qald\u0131r\u0131lmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n<p>Valideynl\u0259ri \u00f6vladlar\u0131n\u0131n sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131na art\u0131q d\u0259r\u0259c\u0259 diqq\u0259tli olma\u011fa \u00e7a\u011f\u0131r\u0131ram. Q\u0131z\u0131lcadan qorumaq v\u0259 infeksiyan\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq m\u0259qs\u0259dil\u0259 onlar m\u00fctl\u0259q olaraq bir v\u0259 alt\u0131 ya\u015flar\u0131nda iki d\u0259f\u0259 peyv\u0259nd edilm\u0259lidirl\u0259r. T\u00f6vsiy\u0259 olunur ki, valideynl\u0259r u\u015faqlar\u0131n\u0131n vaksinasiyas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn onlar\u0131n ya\u015fay\u0131\u015f yeri \u00fczr\u0259 u\u015faq \u0259halisin\u0259 ambulator-poliklinik xidm\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n tibb m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rin\u0259 m\u00fcraci\u0259t etsinl\u0259r.<\/p>\n<p>Peyv\u0259ndin birinci dozas\u0131n\u0131 vaxt\u0131nda almayan u\u015faqlar tez bir zamanda vaksinasiya olunmal\u0131, alt\u0131 ya\u015f\u0131na \u00e7atd\u0131qda is\u0259 peyv\u0259ndin ikinci dozas\u0131n\u0131 almal\u0131d\u0131rlar. M\u00fc\u0259yy\u0259n s\u0259b\u0259bl\u0259rd\u0259n peyv\u0259ndin ikinci dozas\u0131n\u0131 vaxt\u0131nda almayan 10 ya\u015fa q\u0259d\u0259r u\u015faqlar is\u0259 gecikm\u0259d\u0259n peyv\u0259ndin ikinci dozas\u0131n\u0131 almal\u0131d\u0131rlar.<\/p>\n<p>Eyni zamanda, peyv\u0259ndin h\u0259r iki dozas\u0131n\u0131 vaxt\u0131nda almam\u0131\u015f 10 ya\u015f\u0131nad\u0259k u\u015faqlara peyv\u0259ndin birinci v\u0259 ikinci dozalar\u0131 \u0259n az\u0131 d\u00f6rd h\u0259ft\u0259lik fasil\u0259 il\u0259 apar\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p><strong>&#8211; B\u0259zi valideynl\u0259r u\u015faqlar\u0131na peyv\u0259nd etdirm\u0259kd\u0259n imtina edirl\u0259r. Bu q\u0259rar n\u0259 d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 d\u00fczg\u00fcnd\u00fcr?<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; Peyv\u0259ndl\u0259nm\u0259 bu x\u0259st\u0259likl\u0259rd\u0259n qorunma\u011f\u0131n \u0259n t\u0259sirli \u00fcsuludur. S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyi t\u0259r\u0259find\u0259n \u00f6lk\u0259miz\u0259 g\u0259tiril\u0259n peyv\u0259ndl\u0259r t\u0259hl\u00fck\u0259sizdir v\u0259 keyfiyy\u0259tc\u0259 standartlara uy\u011fundur. Peyv\u0259nd yoluxucu x\u0259st\u0259likl\u0259rin geni\u015f yay\u0131lmas\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 al\u0131r, yoluxma hal\u0131nda is\u0259 daha y\u00fcng\u00fcl, q\u0131sam\u00fcdd\u0259tli t\u0259sir verir.<\/p>\n<p>Peyv\u0259nd olunmaq h\u0259r bir u\u015fa\u011f\u0131n h\u00fcququdur. U\u015faqlar\u0131n\u0131za Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyi t\u0259r\u0259find\u0259n m\u00fc\u0259yy\u0259n edil\u0259n peyv\u0259nd t\u0259qvimin\u0259 uy\u011fun olaraq peyv\u0259ndl\u0259rin vurulmas\u0131n\u0131 t\u00f6vsiy\u0259 edir\u0259m.<\/p>\n<p><strong>&#8211; KRV\u0130 nec\u0259 m\u00fcalic\u0259 edilir?<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; Yuxar\u0131 t\u0259n\u0259ff\u00fcs yollar\u0131n\u0131n k\u0259skin iltihab\u0131n\u0131 t\u00f6r\u0259d\u0259n bu x\u0259st\u0259likl\u0259rin m\u00fcalic\u0259si simptomatikdir. Y\u0259ni x\u0259st\u0259liyin simptomlar\u0131n\u0131 azaltma\u011fa, x\u0259st\u0259liyi daha y\u00fcng\u00fcl ke\u00e7irm\u0259y\u0259, a\u011f\u0131rla\u015fmalar\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 alma\u011fa y\u00f6n\u0259likdir. KRV\u0130 viruslar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n t\u00f6r\u0259dildiyind\u0259n, antibiotik t\u0259yini \u0259sass\u0131zd\u0131r. Lakin b\u0259zi hallarda ikincili infeksiya qo\u015fularsa, a\u011f\u0131rla\u015fma ver\u0259 bil\u0259r. Bunlardan otitl\u0259ri, sinusitl\u0259ri, pnevmoniyalar\u0131, meningitl\u0259ri v\u0259 s. g\u00f6st\u0259rm\u0259k olar. Bu zaman a\u011f\u0131rla\u015fmalar\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259kim m\u0259sl\u0259h\u0259ti il\u0259 antibiotik terapiya t\u0259yin olunmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p><strong>&#8211; Bu x\u0259st\u0259likl\u0259rd\u0259n qorunmaq \u00fc\u00e7\u00fcn n\u0259l\u0259ri etm\u0259liyik?<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; Profilaktik t\u0259dbirl\u0259r\u0259 \u0259m\u0259l ed\u0259r\u0259k KRV\u0130 x\u0259st\u0259likl\u0259rind\u0259n qorunmaq m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Bu x\u0259st\u0259likl\u0259r, ilk n\u00f6vb\u0259d\u0259, hava-damc\u0131 yolu il\u0259 yoluxdu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259n\u0259ff\u00fcs yollar\u0131n\u0131 qoruyan gigiyenik vasit\u0259l\u0259rd\u0259n, y\u0259ni tibbi maskalardan istifad\u0259 etm\u0259k laz\u0131md\u0131r. \u0130kinci yoluxma yolu is\u0259 kontakt yoludur. Bunun qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259ll\u0259rinizi tez-tez yuyun. \u0130nsanlar\u0131n \u00e7ox oldu\u011fu qapal\u0131 yerl\u0259r\u0259 m\u00fcmk\u00fcn q\u0259d\u0259r az gedilm\u0259li, evl\u0259rd\u0259, ofisl\u0259rd\u0259 otaqlar\u0131n havas\u0131 tez-tez d\u0259yi\u015fdirilm\u0259lidir. H\u0259m\u00e7inin, immun sisteminizi yax\u015f\u0131 v\u0259ziyy\u0259td\u0259 saxlamaq \u00fc\u00e7\u00fcn balansl\u0131 qidalanmal\u0131, yuxu rejimin\u0259 d\u00fczg\u00fcn riay\u0259t etm\u0259lisiniz, stresd\u0259n v\u0259 z\u0259r\u0259rli v\u0259rdi\u015fl\u0259rd\u0259n uzaq olmaq laz\u0131md\u0131r. X\u0259st\u0259likl\u0259r\u0259 yoluxma v\u0259 onlar\u0131 a\u011f\u0131r ke\u00e7irm\u0259 \u0259ks\u0259r hallarda immun sisteminin z\u0259ifl\u0259m\u0259si il\u0259 \u0259laq\u0259dar olur. Bu qaydalara riay\u0259t ed\u0259r\u0259k virus x\u0259st\u0259likl\u0259rini y\u00fcng\u00fcl ke\u00e7ir\u0259 v\u0259 he\u00e7 yoluxmaya bil\u0259rik.<\/p>\n<p>Bununla bel\u0259, u\u015faqlar\u0131 yoluxucu x\u0259st\u0259likl\u0259rd\u0259n qoruma\u011f\u0131n \u0259n yax\u015f\u0131 yollar\u0131ndan biri d\u0259 peyv\u0259ndl\u0259rdir. Peyv\u0259ndl\u0259r erk\u0259n ya\u015fda apar\u0131lmal\u0131d\u0131r, \u00e7\u00fcnki bu ya\u015fda u\u015faqlar t\u0259hl\u00fck\u0259li x\u0259st\u0259likl\u0259r\u0259 daha \u00e7ox m\u0259ruz qal\u0131rlar.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<div class=\"gallery\">\n<div class=\"gallery-i\"><img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjMvMTIvMjYvMTIvMDgvNTgvZmIzMDQ1N2MtZmZlMy00ODg2LTg0YzctNzUyNDUwYWY0OTMzL3doYXRzYXBwX2ltYWdlXzIwMjMtMTItMjVfYXRfMjJfMTZfNTcgKDEpLmpwZWciXSxbInAiLCJlbmNvZGUiLCJqcGciLCItcXVhbGl0eSA4MCJdLFsicCIsInRodW1iIiwiNTkweDU5MFx1MDAzZSJdXQ?sha=2d7d30556afe167a\" alt=\"\" \/><\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u201cProfilaktik t\u0259dbirl\u0259r\u0259 \u0259m\u0259l ed\u0259r\u0259k k\u0259skin respirator virus infeksiyalar\u0131 x\u0259st\u0259likl\u0259rind\u0259n qorunmaq m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr\u201d. Bunu S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyi K.Y.F\u0259r\u0259cova ad\u0131na Elmi-T\u0259dqiqat Pediatriya \u0130nstitutunun h\u0259kim-infeksionisti G\u00fcnay \u018fliyeva qurumun sayt\u0131na m\u00fcsahib\u0259sind\u0259 deyib. M\u00fcsahib\u0259ni t\u0259qdim edirik: &#8211; G\u00fcnay xan\u0131m, k\u0259skin respirator virus infeksiyalar\u0131na yoluxma daha \u00e7ox hans\u0131 ya\u015flarda rast g\u0259linir? &#8211; K\u0259skin respirator virus infeksiyalar\u0131 (KRV\u0130) k\u0259skin yoluxucu virus x\u0259st\u0259likl\u0259rinin b\u00f6y\u00fck qrupunu \u00f6z\u00fcnd\u0259 birl\u0259\u015fdirir. \u018fsas\u0259n, t\u0259n\u0259ff\u00fcs yollar\u0131n\u0131n selikli qi\u015fas\u0131n\u0131n z\u0259d\u0259l\u0259nm\u0259si il\u0259 xarakteriz\u0259 olunur. Bu qrup x\u0259st\u0259likl\u0259r\u0259 qrip, paraqrip, adenovirus, rotavirus, respirator sinisitial, rivovirus, reovirus v\u0259 s. aiddir. X\u0259st\u0259l\u0259nm\u0259 \u0259n \u00e7ox be\u015f ya\u015f\u0131na q\u0259d\u0259r u\u015faqlar\u0131n pay\u0131na d\u00fc\u015f\u00fcr. Bu,&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":673695,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/0-199.jpg",620,413,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/0-199.jpg",620,413,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/0-199.jpg",620,413,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/0-199-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/0-199-548x365.jpg",548,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/0-199.jpg",620,413,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/0-199.jpg",620,413,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/0-199.jpg",620,413,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/0-199-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/0-199.jpg",620,413,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"\u201cProfilaktik t\u0259dbirl\u0259r\u0259 \u0259m\u0259l ed\u0259r\u0259k k\u0259skin respirator virus infeksiyalar\u0131 x\u0259st\u0259likl\u0259rind\u0259n qorunmaq m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr\u201d. Bunu S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyi K.Y.F\u0259r\u0259cova ad\u0131na Elmi-T\u0259dqiqat Pediatriya \u0130nstitutunun h\u0259kim-infeksionisti G\u00fcnay \u018fliyeva qurumun sayt\u0131na m\u00fcsahib\u0259sind\u0259 deyib. M\u00fcsahib\u0259ni t\u0259qdim edirik: &#8211; G\u00fcnay xan\u0131m, k\u0259skin respirator virus infeksiyalar\u0131na yoluxma daha \u00e7ox hans\u0131 ya\u015flarda rast g\u0259linir? &#8211; K\u0259skin respirator virus infeksiyalar\u0131 (KRV\u0130) k\u0259skin yoluxucu virus x\u0259st\u0259likl\u0259rinin b\u00f6y\u00fck qrupunu&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/673694"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=673694"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/673694\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/673695"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=673694"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=673694"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=673694"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}