{"id":674609,"date":"2023-12-27T21:56:48","date_gmt":"2023-12-27T17:56:48","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=674609"},"modified":"2023-12-27T21:56:48","modified_gmt":"2023-12-27T17:56:48","slug":"q%c9%99rbi-az%c9%99rbaycan-xronikasi-anadoludan-kocurul%c9%99n-erm%c9%99nil%c9%99r-c%c9%99mb%c9%99r%c9%99y%c9%99-nec%c9%99-yerl%c9%99sdirilib-video","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=674609","title":{"rendered":"Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan Xronikas\u0131: Anadoludan k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fcl\u0259n erm\u0259nil\u0259r \u00c7\u0259mb\u0259r\u0259y\u0259 nec\u0259 yerl\u0259\u015fdirilib? &#8211; V\u0130DEO"},"content":{"rendered":"<article class=\"news\">\n<div class=\"news-inner\">\n<p>Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan Xronikas\u0131 layih\u0259si \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 jurnalist \u018fsg\u00a0\u0130brahimovun m\u00fc\u0259llifliyi il\u0259\u00a0XIX \u0259srin ikinci yar\u0131s\u0131ndan ba\u015flayaraq \u0259halisi m\u0259n\u0259vi i\u015fg\u0259nc\u0259l\u0259r\u0259 m\u0259ruz qalan, h\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n o\u011fuz yurdu il\u0259 \u0259hat\u0259 olunan \u00c7\u0259mb\u0259r\u0259k rayonu haqq\u0131nda s\u00fcjet haz\u0131rlan\u0131b.<\/p>\n<p><strong>ARANTV.AZ <\/strong>\u00a0x\u0259b\u0259r verir ki, \u201c\u00c7\u0259mb\u0259r\u0259kd\u0259 erm\u0259ni t\u0259cav\u00fcz\u00fcn\u00fcn ac\u0131 m\u0259nz\u0259r\u0259si\u201d adl\u0131 s\u00fcjetd\u0259 o\u011fuz t\u00fcrkl\u0259rinin q\u0259dim ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259sk\u0259ni olan indiki Erm\u0259nistan \u0259razisin\u0259 erm\u0259nil\u0259rin 1828-ci ild\u0259 k\u00fctl\u0259vi sur\u0259td\u0259 k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fclm\u0259sind\u0259n, bundan sonra ruslara arxalanaraq \u0259razinin k\u00f6kl\u00fc sakinl\u0259ri olan az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131 s\u0131x\u0131\u015fd\u0131rmas\u0131ndan b\u0259hs edilir.<\/p>\n<p>Bildirilir ki, Q\u0259rbi Az\u0259rbaycanda G\u00f6y\u00e7\u0259 mahal\u0131 v\u0259 Qaraqoyunlu d\u0259r\u0259si \u0259razisind\u0259 inzibati rayon olan \u00c7\u0259mb\u0259r\u0259k A\u011fstafa\u00e7ay\u00a0\u00e7ay\u0131n\u0131n qolu olan Getik \u00e7ay\u0131n\u0131n yuxar\u0131 hiss\u0259sind\u0259 yerl\u0259\u015fir. Toponimi Az\u0259rbaycan dilind\u0259 \u015fam a\u011fac\u0131n ad\u0131n\u0131 bildir\u0259n \u201c\u00e7am\u201d\u00a0s\u00f6z\u00fc il\u0259\u00a0\u201dbaraq\u201d\u00a0t\u00fcrk etnonimind\u0259n\u00a0\u0259m\u0259l\u0259 g\u0259lib. \u018fsas\u0131 1830-cu ild\u0259 qoyulan rayonun sah\u0259si ilk d\u00f6vrl\u0259rd\u0259 6 kvadrat kilometr olub. \u00c7\u0259mb\u0259r\u0259k rayonu \u0259razisind\u0259 malakanlar XVIII \u0259srin \u0259vv\u0259ll\u0259rin\u0259 \u00c7ar Rusiyas\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fcl\u00fcbl\u0259r v\u0259 1835-1840-c\u0131 ill\u0259rd\u0259 rayon Mixailovka adlan\u0131b. Sovet d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 is\u0259 Krasnoselo adland\u0131r\u0131l\u0131b. 1918-1919-cu ill\u0259r\u0259d\u0259 bu \u0259razil\u0259r erm\u0259nil\u0259rin h\u00fccumlar\u0131na m\u0259ruz qal\u0131b, burada ya\u015fayan az\u0259rbaycanl\u0131lar do\u011fma yurdlar\u0131ndan qovulub, Erm\u0259nistanda sovet hakimiyy\u0259ti qurulandan sonra onlar\u0131n bir qismi geri qay\u0131d\u0131b.<\/p>\n<p>Qeyd olunur ki, \u00c7\u0259mb\u0259r\u0259k rayonu G\u0259nc\u0259\/Yelizavetpol quberniyas\u0131n\u0131n Qazax q\u0259zas\u0131n\u0131n \u00c7\u0259mb\u0259r\u0259k nahiyy\u0259si kimi 1920-ci iln sonunad\u0259k Az\u0259rbaycan\u0131n t\u0259rkibind\u0259 olub: \u201cBura erm\u0259nil\u0259r \u0130r\u0259van xanl\u0131\u011f\u0131 \u00c7ar Rusiyas\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n i\u015f\u011fal edildikd\u0259n sonra Anadoludan k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fcl\u00fcb. \u00c7\u0259mb\u0259r\u0259k rayonunun Az\u0259rbaycandan qopar\u0131lmas\u0131 Erm\u0259nistanda SSR-nin qurulmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r. Bel\u0259 ki, XI rus ordusu Q\u0259rbi Az\u0259rbaycanda Erm\u0259nistan SSR qurduqdan sonra 1920-ci ild\u0259 G\u00f6y\u00e7\u0259 v\u0259 Qaraqoyunlu, y\u0259ni 6 min kvadratkilometrlik \u0259razi Az\u0259rbaycandan al\u0131naraq Erm\u0259nistan SSR-y\u0259 verilib. Bu \u0259razi b\u00f6lg\u0259d\u0259 sovet hakimiyy\u0259ti qurulana q\u0259d\u0259r \u00c7\u0259mb\u0259r\u0259k adlan\u0131b. Krasnoselo rayonu is\u0259 1937-ci il dekabr\u0131n 31-d\u0259 yarad\u0131l\u0131b\u201d.<\/p>\n<p>Vur\u011fulan\u0131r ki, 1988-ci ilin noyabr-dekabr aylar\u0131nda Erm\u0259nistan r\u0259hb\u0259rliyi t\u0259r\u0259find\u0259n r\u0259smi deportasiya ba\u015flay\u0131b, erm\u0259nil\u0259rin n\u00f6vb\u0259ti saxtala\u015fd\u0131rma planlar\u0131 daha da asanla\u015f\u0131b, m\u00fcxt\u0259lif q\u0259rarlarla rayon \u00fczr\u0259 20-d\u0259n \u00e7ox yer adlar\u0131 d\u0259yi\u015fdirilib. N\u0259hay\u0259t, 1995-ci il aprelin 11-d\u0259 \u00c7\u0259mb\u0259r\u0259k rayonu l\u0259\u011fv edil\u0259r\u0259k Geqark\u00fcnik m\u0259rzliyinin t\u0259rkibin\u0259 daxil edilib.<\/p>\n<p>Sonda diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131l\u0131r ki, ad\u0131 v\u0259 \u0259razisi \u201c\u00f6z\u0259ll\u0259\u015fdirilmi\u015f\u201d bu o\u011fuz yurdlar\u0131n\u0131n \u0259sl sahibl\u0259ri \u00a0erm\u0259nil\u0259rin \u00e7irkli f\u0259aliyy\u0259tinin arxas\u0131nda gizl\u0259n\u0259n etnosiyasi m\u0259qs\u0259dl\u0259rin if\u015fas\u0131na nail olacaq v\u0259 d\u0259d\u0259-baba yurdlar\u0131nda yenid\u0259n m\u0259sk\u0259n salacaqlar.<\/p>\n<p>Xat\u0131rladaq ki, Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan Xronikas\u0131 layih\u0259sinin m\u0259qs\u0259di tarixi q\u0259dim torpaqlar\u0131m\u0131z\u0131n ad\u0131n\u0131n ya\u015fad\u0131lmas\u0131, tan\u0131d\u0131lmas\u0131, h\u0259m\u00e7inin az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n erm\u0259nil\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n deportasiyaya m\u0259ruz qoyulmas\u0131ndan, h\u0259min \u0259razil\u0259rd\u0259 m\u00f6vcud olmu\u015f, lakin ad\u0131 silin\u0259n toponiml\u0259rin, says\u0131z-hesabs\u0131z yeralt\u0131 v\u0259 yer\u00fcst\u00fc maddi m\u0259d\u0259niyy\u0259t n\u00fcmun\u0259l\u0259ri &#8211; q\u0259dim ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259sk\u0259nl\u0259ri, nekropollar, kurqanlar, qala, saray v\u0259 istehkam qal\u0131qlar\u0131, karvansaralar, k\u00f6rp\u00fcl\u0259r, q\u0259bir\u00fcst\u00fc s\u0259nduq\u0259l\u0259r, xa\u00e7da\u015flar, at-qo\u00e7 heyk\u0259ll\u0259ri, m\u0259b\u0259d, kils\u0259, m\u0259scid, pir v\u0259 ocaqlar\u0131n \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131xar\u0131lmas\u0131, h\u0259min \u0259razinin t\u0259miz o\u011fuz-t\u00fcrk m\u0259sk\u0259nl\u0259ri oldu\u011funu t\u0259sdiq ed\u0259n faktlar\u0131n d\u00fcnya ictimaiyy\u0259tin\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131lmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>H\u0259m\u00e7inin Prezident\u00a0<strong>\u0130lham \u018fliyevin<\/strong>\u00a0Q\u0259rbi Az\u0259rbaycanla ba\u011fl\u0131 dediyi \u201cXX \u0259srin \u0259vv\u0259ll\u0259rin\u0259 t\u0259sad\u00fcf ed\u0259n x\u0259rit\u0259 bir daha onu g\u00f6st\u0259rir ki, Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan tarixi Az\u0259rbaycan diyar\u0131d\u0131r, \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rin, k\u0259ndl\u0259rin adlar\u0131 Az\u0259rbaycan m\u0259n\u015f\u0259lidir v\u0259 biz yax\u015f\u0131 bilirik ki, indiki Erm\u0259nistan \u0259razisind\u0259 tarix boyu Az\u0259rbaycan xalq\u0131 ya\u015fay\u0131b. \u0130ndi \u0259sas v\u0259zif\u0259 ondan ibar\u0259tdir ki, d\u00fcnya ictimaiyy\u0259ti d\u0259 bunu bilsin\u201d, &#8211; fikrini \u0259sas tutaraq Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan \u0130cmas\u0131n\u0131n haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 Qay\u0131d\u0131\u015f Konsepsiyas\u0131ndan ir\u0259li g\u0259l\u0259n v\u0259zif\u0259l\u0259rin t\u0259bli\u011fidir.<\/p>\n<p>Bundan \u0259lav\u0259, Q\u0259rbi Az\u0259rbaycanla ba\u011fl\u0131 tarix\u00e7il\u0259rin, ara\u015fd\u0131rma\u00e7\u0131lar\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259l\u0259rini, deportasiyaya m\u0259ruz qalm\u0131\u015f \u015f\u0259xsl\u0259rin h\u0259yat hekay\u0259sini i\u015f\u0131qland\u0131rmaqd\u0131r.<\/p>\n<p>\u018ftrafl\u0131 Baku TV-nin s\u00fcjetind\u0259:<\/p>\n<div><iframe loading=\"lazy\" title=\"YouTube video player\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/ma6v1qxtTAY?si=zNeJtxeG6Rc1R5rh\" width=\"560\" height=\"315\" frameborder=\"0\" allowfullscreen=\"allowfullscreen\" data-mce-fragment=\"1\"><\/iframe><\/div>\n<\/div>\n<\/article>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan Xronikas\u0131 layih\u0259si \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 jurnalist \u018fsg\u00a0\u0130brahimovun m\u00fc\u0259llifliyi il\u0259\u00a0XIX \u0259srin ikinci yar\u0131s\u0131ndan ba\u015flayaraq \u0259halisi m\u0259n\u0259vi i\u015fg\u0259nc\u0259l\u0259r\u0259 m\u0259ruz qalan, h\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n o\u011fuz yurdu il\u0259 \u0259hat\u0259 olunan \u00c7\u0259mb\u0259r\u0259k rayonu haqq\u0131nda s\u00fcjet haz\u0131rlan\u0131b. ARANTV.AZ \u00a0x\u0259b\u0259r verir ki, \u201c\u00c7\u0259mb\u0259r\u0259kd\u0259 erm\u0259ni t\u0259cav\u00fcz\u00fcn\u00fcn ac\u0131 m\u0259nz\u0259r\u0259si\u201d adl\u0131 s\u00fcjetd\u0259 o\u011fuz t\u00fcrkl\u0259rinin q\u0259dim ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259sk\u0259ni olan indiki Erm\u0259nistan \u0259razisin\u0259 erm\u0259nil\u0259rin 1828-ci ild\u0259 k\u00fctl\u0259vi sur\u0259td\u0259 k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fclm\u0259sind\u0259n, bundan sonra ruslara arxalanaraq \u0259razinin k\u00f6kl\u00fc sakinl\u0259ri olan az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131 s\u0131x\u0131\u015fd\u0131rmas\u0131ndan b\u0259hs edilir. Bildirilir ki, Q\u0259rbi Az\u0259rbaycanda G\u00f6y\u00e7\u0259 mahal\u0131 v\u0259 Qaraqoyunlu d\u0259r\u0259si \u0259razisind\u0259 inzibati rayon olan \u00c7\u0259mb\u0259r\u0259k A\u011fstafa\u00e7ay\u00a0\u00e7ay\u0131n\u0131n qolu olan Getik \u00e7ay\u0131n\u0131n yuxar\u0131 hiss\u0259sind\u0259 yerl\u0259\u015fir.&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":674610,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[4],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/FotoJet-9-13.jpg",620,413,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/FotoJet-9-13.jpg",620,413,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/FotoJet-9-13.jpg",620,413,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/FotoJet-9-13-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/FotoJet-9-13-548x365.jpg",548,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/FotoJet-9-13.jpg",620,413,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/FotoJet-9-13.jpg",620,413,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/FotoJet-9-13.jpg",620,413,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/FotoJet-9-13-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/FotoJet-9-13.jpg",620,413,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=4\" rel=\"category\">Siyas\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan Xronikas\u0131 layih\u0259si \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 jurnalist \u018fsg\u00a0\u0130brahimovun m\u00fc\u0259llifliyi il\u0259\u00a0XIX \u0259srin ikinci yar\u0131s\u0131ndan ba\u015flayaraq \u0259halisi m\u0259n\u0259vi i\u015fg\u0259nc\u0259l\u0259r\u0259 m\u0259ruz qalan, h\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n o\u011fuz yurdu il\u0259 \u0259hat\u0259 olunan \u00c7\u0259mb\u0259r\u0259k rayonu haqq\u0131nda s\u00fcjet haz\u0131rlan\u0131b. ARANTV.AZ \u00a0x\u0259b\u0259r verir ki, \u201c\u00c7\u0259mb\u0259r\u0259kd\u0259 erm\u0259ni t\u0259cav\u00fcz\u00fcn\u00fcn ac\u0131 m\u0259nz\u0259r\u0259si\u201d adl\u0131 s\u00fcjetd\u0259 o\u011fuz t\u00fcrkl\u0259rinin q\u0259dim ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259sk\u0259ni olan indiki Erm\u0259nistan \u0259razisin\u0259 erm\u0259nil\u0259rin 1828-ci ild\u0259 k\u00fctl\u0259vi sur\u0259td\u0259&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/674609"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=674609"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/674609\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/674610"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=674609"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=674609"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=674609"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}