{"id":675235,"date":"2023-12-29T12:47:04","date_gmt":"2023-12-29T08:47:04","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=675235"},"modified":"2023-12-29T12:47:04","modified_gmt":"2023-12-29T08:47:04","slug":"sob%c9%99-mudiri-qizilca-peyv%c9%99ndl%c9%99m%c9%99-il%c9%99-idar%c9%99-olunan-yoluxucu-x%c9%99st%c9%99likl%c9%99r-qrupuna-daxildir-musahib%c9%99-foto","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=675235","title":{"rendered":"\u015e\u00f6b\u0259 m\u00fcdiri: \u201cQ\u0131z\u0131lca peyv\u0259ndl\u0259m\u0259 il\u0259 idar\u0259 olunan yoluxucu x\u0259st\u0259likl\u0259r qrupuna daxildir\u201d &#8211; M\u00dcSAH\u0130B\u018f + FOTO"},"content":{"rendered":"<p>\u201cQ\u0131z\u0131lca peyv\u0259ndl\u0259m\u0259 il\u0259 idar\u0259 olunan yoluxucu x\u0259st\u0259likl\u0259r qrupuna daxildir\u201d.<\/p>\n<p>Bunu S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyi V.Y.Axundov ad\u0131na Elmi-T\u0259dqiqat Tibbi Profilaktika \u0130nstitutunun \u015f\u00f6b\u0259 m\u00fcdiri Lal\u0259 R\u00fcst\u0259mova deyib.<\/p>\n<p><strong>&#8211; Lal\u0259 xan\u0131m, \u00f6nc\u0259 q\u0131z\u0131lca infeksiyas\u0131 haqq\u0131nda m\u0259lumat ver\u0259rdiniz&#8230;<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; Q\u0131z\u0131lca hava-damc\u0131 yolu il\u0259 \u00f6t\u00fcr\u00fcl\u0259n virus infeksiyas\u0131d\u0131r. Q\u0131z\u0131lca infeksiyas\u0131n\u0131n etioloji amili \u201cParamyxoviridae\u201d f\u0259sil\u0259sinin Morbilli virus cinsin\u0259 aid olan RNT t\u0259rkibli virusdur. Virus sferik formada olub, diametri 120-230 nm-dir. Q\u0131z\u0131lca virusu \u0259traf m\u00fchitd\u0259 az davaml\u0131 olaraq, 2 saat aktiv qala bilir.<\/p>\n<p>\u0130nfeksiya m\u0259nb\u0259yi q\u0131z\u0131lca il\u0259 x\u0259st\u0259 \u015f\u0259xsdir v\u0259 inkubasiya d\u00f6vr\u00fcn\u00fcn (8-17 g\u00fcn) 4-c\u00fc g\u00fcn\u00fcnd\u0259n s\u0259pgil\u0259rin 4-c\u00fc g\u00fcn\u00fcn\u0259 q\u0259d\u0259r yoluxdurucu olur. S\u0259pgil\u0259rin 5-ci g\u00fcn\u00fc x\u0259st\u0259 art\u0131q yoluxdurucu olmur. X\u0259st\u0259d\u0259 38-40\u00b0\u0421 h\u0259rar\u0259t, z\u00f6k\u0259m, quru \u00f6sk\u00fcr\u0259k, i\u015f\u0131qdan qorxma, ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131, konyuktivan\u0131n q\u0131zarmas\u0131, \u0259sn\u0259yin hiperemiyas\u0131, enantema (b\u0259rk v\u0259 yum\u015faq damaqda q\u0131rm\u0131z\u0131 l\u0259k\u0259l\u0259r) qeyd olunur.<\/p>\n<p><strong>&#8211; Q\u0131z\u0131lca infeksiyas\u0131n\u0131n yay\u0131lmas\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131nda epidemioloji n\u0259zar\u0259tin rolu n\u0259 d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259dir?<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; \u00dcmumd\u00fcnya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n (\u00dcST) son t\u00f6vsiy\u0259l\u0259rin\u0259 \u0259sas\u0259n, haz\u0131rda epidemioloji n\u0259zar\u0259tin iki \u0259sas n\u00f6v\u00fc qeyd olunur: indikator \u0259sasl\u0131 v\u0259 siqnal hadis\u0259l\u0259r\u0259 \u0259saslanan epidemioloji n\u0259zar\u0259t.<\/p>\n<p>Q\u0131z\u0131lcan\u0131n eliminasiyas\u0131 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 x\u00fcsusil\u0259 siqnal hadis\u0259l\u0259r\u0259 \u0259saslanan epidemioloji n\u0259zar\u0259tin apar\u0131lmas\u0131 v\u0259 q\u0131z\u0131lca virusunun popuyasiyada d\u00f6vr etm\u0259sinin a\u015fkar edilm\u0259si \u00e7ox vacibdir. Eyni zamanda, h\u0259r bir \u0259razid\u0259 q\u0131z\u0131lca hadis\u0259l\u0259rinin olmas\u0131 bar\u0259d\u0259 bildiri\u015fl\u0259rin h\u0259ft\u0259lik toplanmas\u0131, 48 saat \u0259rzind\u0259 \u015f\u00fcbh\u0259li hallar\u0131n tam ara\u015fd\u0131d\u0131lmas\u0131, adekvat m\u00fcayin\u0259 olunan hallar\u0131n, laborator m\u00fcayin\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn n\u00fcmun\u0259 g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u0259n, ilk 4 g\u00fcnd\u0259 laborator m\u00fcayin\u0259 apar\u0131lan hallar\u0131n x\u00fcsusi \u00e7\u0259kisinin m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirilm\u0259si \u00e7ox m\u00fch\u00fcmd\u00fcr.<\/p>\n<p><strong>&#8211; Q\u0131z\u0131lca il\u0259 x\u0259st\u0259l\u0259nm\u0259 hallar\u0131n\u0131n t\u0259sdiql\u0259nm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn laborator diaqnostikan\u0131n rolu n\u0259d\u0259n ibar\u0259tdir?<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; Q\u0131z\u0131lcan\u0131n son diaqnozu laborator t\u0259sdiq olduqda, yaxud dig\u0259r t\u0259sdiq olunmu\u015f hal il\u0259 epidemik \u0259laq\u0259 olduqda m\u00fc\u0259yy\u0259n edilir. Q\u0131z\u0131lca il\u0259 x\u0259st\u0259l\u0259nm\u0259nin azald\u0131lmas\u0131nda virus izolyatlar\u0131n\u0131n identifikasiyas\u0131 v\u0259 onlar\u0131n endogen, yaxud xaricd\u0259n g\u0259lm\u0259 oldu\u011funun t\u0259yin edilm\u0259sidir. \u00dcST-nin ekspertl\u0259rinin fikrinc\u0259, molekulyar epidemiologiya \u00fcsullar\u0131 qlobal miqyasda q\u0131z\u0131lca virusunun d\u00f6vr etm\u0259sinin izl\u0259nm\u0259sind\u0259 standart al\u0259t olmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>T\u0259cr\u00fcb\u0259 g\u00f6st\u0259rir ki, q\u0131z\u0131lca virusunun Avropa, Asiya v\u0259 Amerika \u015ftamlar\u0131n\u0131n d\u00f6vr etm\u0259 areal\u0131 d\u0259yi\u015fib. Bu g\u00fcn\u0259 q\u0259d\u0259r q\u0131z\u0131lca virusunun 7 m\u00fcxt\u0259lif qrup \u015ftamm\u0131 identifikasiya olunub v\u0259 haz\u0131rda istifad\u0259 olunan vaksinl\u0259r b\u00fct\u00fcn bu \u015ftammlara qar\u015f\u0131 effektivdir.<\/p>\n<p><strong>&#8211; Q\u0131z\u0131lca infeksiyas\u0131n\u0131n eliminasiyas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259halinin peyv\u0259nd olunmas\u0131n\u0131n \u0259h\u0259miyy\u0259ti bar\u0259d\u0259 n\u0259 dey\u0259 bil\u0259rsiniz?<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; Q\u0131z\u0131lca infeksiyas\u0131n\u0131n eliminasiyas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259halinin q\u0131z\u0131lcaya qar\u015f\u0131 kollektiv immunitetinin v\u0259ziyy\u0259tinin monitorinqi d\u0259 m\u00fch\u00fcm m\u0259lumat verir. Vaksinasiya apar\u0131ld\u0131\u011f\u0131na g\u00f6r\u0259, q\u0131z\u0131lca idar\u0259 olunan infeksiyalar qrupuna daxildir. Q\u0131z\u0131lca infeksiyas\u0131na qar\u015f\u0131 vaksinasiya d\u00fcnyan\u0131n \u0259ks\u0259r \u00f6lk\u0259sind\u0259, o c\u00fcml\u0259d\u0259n d\u0259 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131nda Milli Peyv\u0259ndl\u0259r T\u0259qvimin\u0259 daxildir.<\/p>\n<p>Q\u0131z\u0131lca peyv\u0259ndi 2 dozada vurulur: biri 1 ya\u015fda, dig\u0259ri is\u0259 4-6 ya\u015f aras\u0131nda. Q\u0131z\u0131lca peyv\u0259ndinin ilk dozas\u0131n\u0131n qoruyuculu\u011fu 95%-dir. \u0130lk peyv\u0259ndd\u0259n 4 h\u0259ft\u0259 ke\u00e7ibs\u0259, ikinci peyv\u0259ndi vurmaq olar. Peyv\u0259ndl\u0259 yana\u015f\u0131, u\u015faqlar\u0131n qorunmas\u0131 da son d\u0259r\u0259c\u0259 vacibdir. 6 aydan \u0259vv\u0259l u\u015faqlara peyv\u0259nd vurulmur, \u0259g\u0259r q\u0131z\u0131lca k\u00fctl\u0259vi hal al\u0131bsa, 6 aydan sonra, y\u0259ni 1 ya\u015f\u0131 g\u00f6zl\u0259m\u0259d\u0259n peyv\u0259ndl\u0259m\u0259k olar.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<div class=\"gallery\">\n<div class=\"gallery-i\"><img src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjMvMTIvMjkvMTIvMTYvMzkvOTRmNGIzMTctMzI1Zi00MmMxLWI4ZGUtZjI4Mzg4NDU2YWQwLzlhYmUyZDcxLTFkMTUtNGYzMC04MzBkLTBiM2NhZGE5YTljNy5qcGciXSxbInAiLCJlbmNvZGUiLCJqcGciLCItcXVhbGl0eSA4MCJdLFsicCIsInRodW1iIiwiNTkweDU5MFx1MDAzZSJdXQ?sha=a91fc66a52aae839\" \/><\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u201cQ\u0131z\u0131lca peyv\u0259ndl\u0259m\u0259 il\u0259 idar\u0259 olunan yoluxucu x\u0259st\u0259likl\u0259r qrupuna daxildir\u201d. Bunu S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyi V.Y.Axundov ad\u0131na Elmi-T\u0259dqiqat Tibbi Profilaktika \u0130nstitutunun \u015f\u00f6b\u0259 m\u00fcdiri Lal\u0259 R\u00fcst\u0259mova deyib. &#8211; Lal\u0259 xan\u0131m, \u00f6nc\u0259 q\u0131z\u0131lca infeksiyas\u0131 haqq\u0131nda m\u0259lumat ver\u0259rdiniz&#8230; &#8211; Q\u0131z\u0131lca hava-damc\u0131 yolu il\u0259 \u00f6t\u00fcr\u00fcl\u0259n virus infeksiyas\u0131d\u0131r. Q\u0131z\u0131lca infeksiyas\u0131n\u0131n etioloji amili \u201cParamyxoviridae\u201d f\u0259sil\u0259sinin Morbilli virus cinsin\u0259 aid olan RNT t\u0259rkibli virusdur. Virus sferik formada olub, diametri 120-230 nm-dir. Q\u0131z\u0131lca virusu \u0259traf m\u00fchitd\u0259 az davaml\u0131 olaraq, 2 saat aktiv qala bilir. \u0130nfeksiya m\u0259nb\u0259yi q\u0131z\u0131lca il\u0259 x\u0259st\u0259 \u015f\u0259xsdir v\u0259 inkubasiya d\u00f6vr\u00fcn\u00fcn (8-17 g\u00fcn) 4-c\u00fc g\u00fcn\u00fcnd\u0259n s\u0259pgil\u0259rin 4-c\u00fc g\u00fcn\u00fcn\u0259 q\u0259d\u0259r&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":675236,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/3a475b61-755b-3d27-b3d2-01eee69cd550_850.jpg",620,413,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/3a475b61-755b-3d27-b3d2-01eee69cd550_850.jpg",620,413,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/3a475b61-755b-3d27-b3d2-01eee69cd550_850.jpg",620,413,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/3a475b61-755b-3d27-b3d2-01eee69cd550_850-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/3a475b61-755b-3d27-b3d2-01eee69cd550_850-548x365.jpg",548,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/3a475b61-755b-3d27-b3d2-01eee69cd550_850.jpg",620,413,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/3a475b61-755b-3d27-b3d2-01eee69cd550_850.jpg",620,413,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/3a475b61-755b-3d27-b3d2-01eee69cd550_850.jpg",620,413,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/3a475b61-755b-3d27-b3d2-01eee69cd550_850-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/3a475b61-755b-3d27-b3d2-01eee69cd550_850.jpg",620,413,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"\u201cQ\u0131z\u0131lca peyv\u0259ndl\u0259m\u0259 il\u0259 idar\u0259 olunan yoluxucu x\u0259st\u0259likl\u0259r qrupuna daxildir\u201d. Bunu S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyi V.Y.Axundov ad\u0131na Elmi-T\u0259dqiqat Tibbi Profilaktika \u0130nstitutunun \u015f\u00f6b\u0259 m\u00fcdiri Lal\u0259 R\u00fcst\u0259mova deyib. &#8211; Lal\u0259 xan\u0131m, \u00f6nc\u0259 q\u0131z\u0131lca infeksiyas\u0131 haqq\u0131nda m\u0259lumat ver\u0259rdiniz&#8230; &#8211; Q\u0131z\u0131lca hava-damc\u0131 yolu il\u0259 \u00f6t\u00fcr\u00fcl\u0259n virus infeksiyas\u0131d\u0131r. Q\u0131z\u0131lca infeksiyas\u0131n\u0131n etioloji amili \u201cParamyxoviridae\u201d f\u0259sil\u0259sinin Morbilli virus cinsin\u0259 aid olan RNT t\u0259rkibli virusdur. Virus&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/675235"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=675235"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/675235\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/675236"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=675235"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=675235"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=675235"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}