{"id":677909,"date":"2024-01-09T06:42:12","date_gmt":"2024-01-09T02:42:12","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=677909"},"modified":"2024-01-09T06:42:12","modified_gmt":"2024-01-09T02:42:12","slug":"qayidis-konsepsiyasindan-ir%c9%99li-g%c9%99l%c9%99n-v%c9%99zif%c9%99l%c9%99rin-t%c9%99bligi-prioritetdir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=677909","title":{"rendered":"Qay\u0131d\u0131\u015f Konsepsiyas\u0131ndan ir\u0259li g\u0259l\u0259n v\u0259zif\u0259l\u0259rin t\u0259bli\u011fi prioritetdir"},"content":{"rendered":"<p>Prezident \u0130lham \u018fliyev 2022-ci il dekabr\u0131n 24-d\u0259 Q\u0259rbi Az\u0259rbaycandan olan bir qrup ziyal\u0131 il\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc zaman\u0131 bunu bir daha b\u0259yan etdi: \u201cXX \u0259srin \u0259vv\u0259ll\u0259rin\u0259 t\u0259sad\u00fcf ed\u0259n x\u0259rit\u0259 bir daha onu g\u00f6st\u0259rir ki, Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan tarixi Az\u0259rbaycan diyar\u0131d\u0131r, \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rin, k\u0259ndl\u0259rin adlar\u0131 Az\u0259rbaycan m\u0259n\u015f\u0259lidir v\u0259 biz yax\u015f\u0131 bilirik ki, indiki Erm\u0259nistan \u0259razisind\u0259 tarix boyu Az\u0259rbaycan xalq\u0131 ya\u015fay\u0131b. \u0130ndi \u0259sas v\u0259zif\u0259 ondan ibar\u0259tdir ki, d\u00fcnya ictimaiyy\u0259ti d\u0259 bunu bilsin\u201d.<\/p>\n<p>\u00d6lk\u0259 ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131n\u0131n tap\u015f\u0131r\u0131\u011f\u0131 il\u0259 son zamanlar h\u0259yata ke\u00e7iril\u0259n t\u0259dbirl\u0259r say\u0259sind\u0259 Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan m\u0259s\u0259l\u0259si art\u0131q beyn\u0259lxalq ictimaiyy\u0259tin g\u00fcnd\u0259min\u0259 daxil edilib. Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan \u0130cmas\u0131n\u0131n BMT Ba\u015f Assambleyas\u0131n\u0131n v\u0259 T\u0259h\u00fck\u0259sizlik \u015euras\u0131n\u0131n \u00fczvl\u0259rin\u0259, UNESCO-nun Ba\u015f direktoruna, BMT-nin Ba\u015f katibin\u0259, BMT-nin \u0130nsan H\u00fcquqlar\u0131 \u00fczr\u0259 Ali Komissar\u0131na \u00fcnvanland\u0131\u011f\u0131 m\u0259ktublara veril\u0259n cavablar bu m\u0259nada diqq\u0259ti \u00e7\u0259kir. M\u0259s\u0259l\u0259n, \u201cAravot\u201d q\u0259zetinin d\u0259rc etdiyi m\u0259lumatda deyilir ki, UNESCO Erm\u0259nistan Xarici \u0130\u015fl\u0259r Nazirliyin\u0259 Q\u0259rbi Az\u0259rbaycanda abid\u0259l\u0259rin da\u011f\u0131d\u0131lmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 s\u0259n\u0259d g\u00f6nd\u0259rib. Bu faktla r\u0259smi Bak\u0131 art\u0131q Q\u0259rbi Az\u0259rbaycanla ba\u011fl\u0131 prosesi beyn\u0259lxalq m\u00fcst\u0259viy\u0259 ke\u00e7irib v\u0259 Erm\u0259nistan h\u00f6kum\u0259ti qoyulan t\u0259l\u0259bl\u0259r qar\u015f\u0131s\u0131nda geri \u00e7\u0259kilir. Erm\u0259ni etnoqraf Hranu\u015f Xaratyan is\u0259 bildirib ki, Erm\u0259nistan Xarici \u0130\u015fl\u0259r Nazirliyinin Q\u0259rbi Az\u0259rbaycanla ba\u011fl\u0131 s\u0259n\u0259di q\u0259bul etm\u0259si r\u0259smi \u0130r\u0259van\u0131n az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n qay\u0131d\u0131\u015f\u0131 m\u0259s\u0259l\u0259si il\u0259 raz\u0131la\u015fmas\u0131n\u0131n g\u00f6st\u0259ricisidir.<\/p>\n<p>B\u00fct\u00fcn tarixi m\u0259nb\u0259l\u0259r, s\u0259n\u0259dl\u0259r, x\u0259rit\u0259l\u0259r t\u0259sdiq edir ki, Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan \u0259razisi\u201a y\u0259ni Z\u0259ng\u0259zur\u201a G\u00f6y\u00e7\u0259 v\u0259 \u0130r\u0259van az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n min ill\u0259r boyu ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 do\u011fma torpaqlar\u0131d\u0131r. Erm\u0259nil\u0259r bu torpaqlara XIX \u0259srd\u0259 rus imperiyas\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n Osmanl\u0131 T\u00fcrkiy\u0259sind\u0259n v\u0259 \u0130randan m\u0259qs\u0259dy\u00f6nl\u00fc v\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclm\u00fc\u015f \u015f\u0259klid\u0259 k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fcl\u00fcbl\u0259r. Sovet-bol\u015fevik h\u00f6kum\u0259ti d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 bu proses davam etmi\u015fdir. Sovet h\u00f6kum\u0259tinin qat\u0131 erm\u0259nip\u0259r\u0259st siyas\u0259ti n\u0259tic\u0259sind\u0259 Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan torpaqlar\u0131 qeyri-qanuni olaraq tamamil\u0259 erm\u0259nil\u0259r\u0259 verilmi\u015f v\u0259 bu \u0259razid\u0259 Sovet h\u00f6kum\u0259ti t\u0259r\u0259find\u0259n indiki Erm\u0259nistan d\u00f6vl\u0259ti yarad\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r. M\u0259hz bundan sonra Q\u0259rbi Az\u0259rbaycanda ya\u015fayan soyda\u015flar\u0131m\u0131za qar\u015f\u0131 qanl\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 siyas\u0259ti h\u0259yata ke\u00e7irilmi\u015fdir.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n zaman-zaman Q\u0259rbi Az\u0259rbaycandan, y\u0259ni indiki Erm\u0259nistan \u0259razisind\u0259n qovulmas\u0131 tarixin \u0259n b\u00f6y\u00fck \u0259dal\u0259tsizliyidir. Bu proses 1905-1906, 1918-1921, 1948-1953 v\u0259 1988-1991-ci ill\u0259rd\u0259 x\u00fcsusil\u0259 \u015fidd\u0259tli v\u0259 amans\u0131z olub. Apar\u0131lm\u0131\u015f etnik t\u0259mizl\u0259m\u0259 n\u0259tic\u0259sind\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lar h\u0259min \u0259razil\u0259rd\u0259n s\u00fcrg\u00fcn edilib v\u0259 haz\u0131rda o yerl\u0259rd\u0259 ancaq erm\u0259nil\u0259r ya\u015fay\u0131r. \u0130ndi Erm\u0259nistan adlanan \u0259razid\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lara m\u0259xsus tarixi v\u0259 m\u0259d\u0259ni irs, o c\u00fcml\u0259d\u0259n m\u0259scidl\u0259r v\u0259 q\u0259biristanl\u0131qlar k\u00fctl\u0259vi \u015f\u0259kild\u0259 da\u011f\u0131d\u0131l\u0131b, yer adlar\u0131 d\u0259yi\u015fdirilib.<\/p>\n<p>\u00d6t\u0259n \u0259srin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259-1918-ci il may\u0131n 28-d\u0259 ke\u00e7mi\u015f \u0130r\u0259van xanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u0259razisind\u0259 v\u0259 tarixi Az\u0259rbaycan \u0259razil\u0259rind\u0259 Erm\u0259nistan adl\u0131 d\u00f6vl\u0259tin yarad\u0131lmas\u0131ndan sonra orada ya\u015fayan soyda\u015flar\u0131m\u0131z zaman-zaman \u00f6z tarixi torpaqlar\u0131ndan deportasiya olunublar. Az\u0259rbaycanl\u0131lara m\u0259xsus tikilil\u0259r, habel\u0259 \u0130r\u0259van \u015f\u0259h\u0259rind\u0259ki t\u00fcrk-m\u00fcs\u0259lman abid\u0259l\u0259ri, tarixi-memarl\u0131q incil\u0259ri erm\u0259ni vandalizminin qurban\u0131 olub. 1988-1989-cu ill\u0259rd\u0259 Erm\u0259nistandan 250 min\u0259 yax\u0131n az\u0259rbaycanl\u0131 deportasiya edilib. Bununla da tarixi Az\u0259rbaycan torpaqlar\u0131nda monoetnik erm\u0259ni d\u00f6vl\u0259tinin \u0259sas\u0131 qoyulub. M\u0259hz bundan sonra Erm\u0259nistan qanunverici orqan\u0131n\u0131n q\u0259rarlar\u0131 il\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lara m\u0259xsus ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259nt\u0259q\u0259l\u0259rinin, eyni zamanda, \u00e7aylar\u0131n, g\u00f6ll\u0259rin, t\u0259p\u0259l\u0259rin adlar\u0131 d\u0259yi\u015fdirilib, tarixi, maddi-m\u0259d\u0259ni irs tamamil\u0259 silinib v\u0259 erm\u0259nil\u0259\u015fdirilib. Vaxtil\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n ya\u015fad\u0131qlar\u0131 b\u00f6lg\u0259l\u0259rd\u0259 234 m\u0259kt\u0259b, 214 kitabxana, 268 m\u0259d\u0259niyy\u0259t m\u00fc\u0259ssis\u0259si, 235 s\u0259hiyy\u0259 oca\u011f\u0131, 112 u\u015faq ba\u011f\u00e7as\u0131, 152 m\u0259i\u015f\u0259t evi erm\u0259nil\u0259rin \u0259lin\u0259 ke\u00e7ib. Az\u0259rbaycanl\u0131lara m\u0259xsus 223 q\u0259biristanl\u0131q, 49 m\u0259scid, 68 tarixi, 7memarl\u0131q abid\u0259si t\u0259dric\u0259n erm\u0259ni vandallar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n da\u011f\u0131d\u0131l\u0131b. M\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259rin bildirdiyin\u0259 g\u00f6r\u0259, indiki Erm\u0259nistan \u0259razisind\u0259, y\u0259ni Q\u0259rbi Az\u0259rbaycanda erm\u0259nil\u0259r 3500 tarix v\u0259 m\u0259d\u0259niyy\u0259t abid\u0259l\u0259rimizi tamamil\u0259 yox edibl\u0259r.<\/p>\n<p>B\u00fct\u00fcn bunlar\u0131n fonunda bir daha dem\u0259k olar ki, bu g\u00fcn Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan \u0130cmas\u0131n\u0131n haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 Qay\u0131d\u0131\u015f Konsepsiyas\u0131ndan ir\u0259li g\u0259l\u0259n v\u0259zif\u0259l\u0259rin t\u0259bli\u011fi \u0259sas prioritetl\u0259rd\u0259n biridir. Sevindirici hald\u0131r ki, q\u0131sa m\u00fcdd\u0259td\u0259 bu istiqam\u0259td\u0259 ciddi ad\u0131mlar at\u0131l\u0131b, m\u00fch\u00fcm i\u015fl\u0259r g\u00f6r\u00fcl\u00fcb.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Prezident \u0130lham \u018fliyev 2022-ci il dekabr\u0131n 24-d\u0259 Q\u0259rbi Az\u0259rbaycandan olan bir qrup ziyal\u0131 il\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc zaman\u0131 bunu bir daha b\u0259yan etdi: \u201cXX \u0259srin \u0259vv\u0259ll\u0259rin\u0259 t\u0259sad\u00fcf ed\u0259n x\u0259rit\u0259 bir daha onu g\u00f6st\u0259rir ki, Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan tarixi Az\u0259rbaycan diyar\u0131d\u0131r, \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rin, k\u0259ndl\u0259rin adlar\u0131 Az\u0259rbaycan m\u0259n\u015f\u0259lidir v\u0259 biz yax\u015f\u0131 bilirik ki, indiki Erm\u0259nistan \u0259razisind\u0259 tarix boyu Az\u0259rbaycan xalq\u0131 ya\u015fay\u0131b. \u0130ndi \u0259sas v\u0259zif\u0259 ondan ibar\u0259tdir ki, d\u00fcnya ictimaiyy\u0259ti d\u0259 bunu bilsin\u201d. \u00d6lk\u0259 ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131n\u0131n tap\u015f\u0131r\u0131\u011f\u0131 il\u0259 son zamanlar h\u0259yata ke\u00e7iril\u0259n t\u0259dbirl\u0259r say\u0259sind\u0259 Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan m\u0259s\u0259l\u0259si art\u0131q beyn\u0259lxalq ictimaiyy\u0259tin g\u00fcnd\u0259min\u0259 daxil edilib. Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan \u0130cmas\u0131n\u0131n BMT Ba\u015f&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":677910,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[19],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/b1adda1416739410367225928051026256.jpg",975,540,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/b1adda1416739410367225928051026256.jpg",975,540,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/b1adda1416739410367225928051026256.jpg",975,540,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/b1adda1416739410367225928051026256-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/b1adda1416739410367225928051026256-660x365.jpg",660,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/b1adda1416739410367225928051026256-840x465.jpg",640,354,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/b1adda1416739410367225928051026256.jpg",975,540,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/b1adda1416739410367225928051026256.jpg",975,540,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/b1adda1416739410367225928051026256-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/b1adda1416739410367225928051026256.jpg",975,540,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=19\" rel=\"category\">G\u00fcnd\u0259m<\/a>","rttpg_excerpt":"Prezident \u0130lham \u018fliyev 2022-ci il dekabr\u0131n 24-d\u0259 Q\u0259rbi Az\u0259rbaycandan olan bir qrup ziyal\u0131 il\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc zaman\u0131 bunu bir daha b\u0259yan etdi: \u201cXX \u0259srin \u0259vv\u0259ll\u0259rin\u0259 t\u0259sad\u00fcf ed\u0259n x\u0259rit\u0259 bir daha onu g\u00f6st\u0259rir ki, Q\u0259rbi Az\u0259rbaycan tarixi Az\u0259rbaycan diyar\u0131d\u0131r, \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rin, k\u0259ndl\u0259rin adlar\u0131 Az\u0259rbaycan m\u0259n\u015f\u0259lidir v\u0259 biz yax\u015f\u0131 bilirik ki, indiki Erm\u0259nistan \u0259razisind\u0259 tarix boyu Az\u0259rbaycan xalq\u0131 ya\u015fay\u0131b.&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/677909"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=677909"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/677909\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/677910"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=677909"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=677909"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=677909"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}