{"id":684824,"date":"2024-01-29T12:06:14","date_gmt":"2024-01-29T08:06:14","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=684824"},"modified":"2024-01-29T12:06:14","modified_gmt":"2024-01-29T08:06:14","slug":"nazirlik-r%c9%99smisi-hepatit-a-xroniki-qaraciy%c9%99r-x%c9%99st%c9%99liyin%c9%99-s%c9%99b%c9%99b-olmur-ancaq-gizli-dovru-cox-yoluxdurucudur","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=684824","title":{"rendered":"Nazirlik r\u0259smisi: \u201cHepatit A xroniki qaraciy\u0259r x\u0259st\u0259liyin\u0259 s\u0259b\u0259b olmur, ancaq gizli d\u00f6vr\u00fc \u00e7ox yoluxdurucudur\u201d"},"content":{"rendered":"<p>S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyinin m\u00fct\u0259x\u0259ssis-eksperti, qastroenteroloq Emin M\u0259mm\u0259dov hepatit B v\u0259 C-d\u0259n f\u0259rqli olaraq, hepatit A virusunun xroniki qaraciy\u0259r x\u0259st\u0259liyin\u0259 s\u0259b\u0259b olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 deyib.<\/p>\n<p>O xat\u0131rlad\u0131b ki, hepatit A (infeksion sar\u0131l\u0131q v\u0259 ya Botkin x\u0259st\u0259liyi) qaraciy\u0259rin virus x\u0259st\u0259liyidir.<\/p>\n<p>H\u0259kimin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, bu, qaraciy\u0259rd\u0259 k\u0259skin iltihab yaradaraq, \u00f6z-\u00f6z\u00fcn\u0259 sa\u011falan, qaraciy\u0259rd\u0259 x\u0259sar\u0259t yaratmayan x\u0259st\u0259likdir:<\/p>\n<p>\u201cHepatit B v\u0259 C-d\u0259n f\u0259rqli olaraq, hepatit A xroniki qaraciy\u0259r x\u0259st\u0259liyin\u0259 s\u0259b\u0259b olmur. Uzun ill\u0259rdir ki, bu virus m\u00f6vcuddur, tam \u00f6yr\u0259nilib v\u0259 h\u0259tta ona qar\u015f\u0131 vaksin var. Yoluxma b\u0259zi gigiyena qaydalar\u0131n\u0131n pozulmas\u0131 n\u0259tic\u0259sind\u0259 yaran\u0131r v\u0259 yay\u0131lmas\u0131na s\u0259b\u0259b olur. Hepatit A virusu, \u0259sas\u0259n, fekal-oral yolu il\u0259 \u00f6t\u00fcr\u00fcl\u00fcr. Bu zaman \u015f\u0259xs \u00f6z n\u0259cis ifrazat\u0131 v\u0259 \u00e7irkl\u0259nmi\u015f \u0259li il\u0259 infeksiyan\u0131 \u0259trafa yay\u0131r. Bel\u0259likl\u0259, x\u0259st\u0259 \u015f\u0259xsl\u0259 \u0259l kontakt\u0131 v\u0259 ya yoluxan \u015f\u0259xs \u0259trafda olan a\u011f\u0131za d\u00fc\u015f\u0259 bil\u0259c\u0259k n\u0259y\u0259 toxunubsa (qida, su), dig\u0259rl\u0259rini asanl\u0131qla yoluxdura bil\u0259r\u201d.<\/p>\n<p>\u201cMeyv\u0259 v\u0259 t\u0259r\u0259v\u0259zl\u0259r yuyulmad\u0131\u011f\u0131 t\u0259qdird\u0259 virusa yoluxma ehtimal\u0131 x\u00fcsusil\u0259 y\u00fcks\u0259kdir. \u00c7\u00fcnki virus soyu\u011fa, istiy\u0259, h\u0259tta m\u0259d\u0259nin qat\u0131 tur\u015f m\u00fchitin\u0259 davaml\u0131d\u0131r. Lakin suyu qaynamaqla onu tamamil\u0259 m\u0259hv etm\u0259k olar. Hepatit A virusu orqanizm\u0259 h\u0259zm sistemi vasit\u0259sil\u0259 daxil ola bil\u0259r. Dig\u0259r &#8211; qan v\u0259 ya cinsi -yoluxma da m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Lakin bu hallar daha az rast g\u0259linir v\u0259 k\u00fctl\u0259vi yoluxmalara s\u0259b\u0259b olmur\u201d, &#8211; m\u00fct\u0259x\u0259ssis vur\u011fulay\u0131b.<\/p>\n<p>Virusa yoluxan insanda gizli d\u00f6vr\u00fcn oldu\u011funa diqq\u0259t \u00e7\u0259k\u0259n nazirlik r\u0259smisi \u0259lav\u0259 edib ki, inkubasiya m\u00fcdd\u0259ti ortalama iki-d\u00f6rd h\u0259ft\u0259 davam edir:<\/p>\n<p>\u201cX\u0259st\u0259lik insanda hals\u0131zl\u0131q, tez yorulma, \u0259z\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259 a\u011fr\u0131, i\u015ftahas\u0131zl\u0131q, qusma, m\u0259d\u0259 a\u011fr\u0131s\u0131, ishal \u0259lam\u0259tl\u0259ri il\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fc g\u00f6st\u0259rir. Bu d\u00f6vr \u0259n \u00e7ox yoluxdurucu oldu\u011fu d\u00f6n\u0259mdir. Daha sonra sar\u0131l\u0131q d\u0259rid\u0259 qa\u015f\u0131nma \u0259lam\u0259tl\u0259ri il\u0259 \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131x\u0131r v\u0259 x\u0259st\u0259nin daha \u00f6nc\u0259ki \u0259lam\u0259tl\u0259rind\u0259 rahatlama m\u00fc\u015fahid\u0259 edilir. Sar\u0131l\u0131q ba\u015f verdikd\u0259n sonra qaraciy\u0259rin \u0259vv\u0259lki s\u0259viyy\u0259y\u0259 qay\u0131tmas\u0131 be\u015f aya q\u0259d\u0259r \u00e7\u0259k\u0259 bil\u0259r. X\u00fcsusil\u0259 5-14 ya\u015f qrupu u\u015faqlar hepatit A virusuna daha \u00e7ox yoluxurlar. X\u00fcsusi m\u00fcalic\u0259 \u00fcsulu v\u0259 spesifik bir antivirus preparat\u0131 yoxdur. Yaln\u0131z simptomatik d\u0259rmanlar v\u0259 infuziyalar t\u00f6vsiy\u0259 edil\u0259 bil\u0259r. Hepatit A x\u0259st\u0259l\u0259rin\u0259 \u00e7ox d\u0259rman istifad\u0259si m\u0259qs\u0259d\u0259uy\u011fun deyil. Vaksinasiya hepatit A virusunun spesifik profilaktika \u00fcsuludur. \u0130ki doza peyv\u0259nd alaraq, bu x\u0259st\u0259likd\u0259n tam qorunmaq m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyinin m\u00fct\u0259x\u0259ssis-eksperti, qastroenteroloq Emin M\u0259mm\u0259dov hepatit B v\u0259 C-d\u0259n f\u0259rqli olaraq, hepatit A virusunun xroniki qaraciy\u0259r x\u0259st\u0259liyin\u0259 s\u0259b\u0259b olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 deyib. O xat\u0131rlad\u0131b ki, hepatit A (infeksion sar\u0131l\u0131q v\u0259 ya Botkin x\u0259st\u0259liyi) qaraciy\u0259rin virus x\u0259st\u0259liyidir. H\u0259kimin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, bu, qaraciy\u0259rd\u0259 k\u0259skin iltihab yaradaraq, \u00f6z-\u00f6z\u00fcn\u0259 sa\u011falan, qaraciy\u0259rd\u0259 x\u0259sar\u0259t yaratmayan x\u0259st\u0259likdir: \u201cHepatit B v\u0259 C-d\u0259n f\u0259rqli olaraq, hepatit A xroniki qaraciy\u0259r x\u0259st\u0259liyin\u0259 s\u0259b\u0259b olmur. Uzun ill\u0259rdir ki, bu virus m\u00f6vcuddur, tam \u00f6yr\u0259nilib v\u0259 h\u0259tta ona qar\u015f\u0131 vaksin var. Yoluxma b\u0259zi gigiyena qaydalar\u0131n\u0131n pozulmas\u0131 n\u0259tic\u0259sind\u0259 yaran\u0131r v\u0259 yay\u0131lmas\u0131na s\u0259b\u0259b olur. Hepatit A virusu,&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":684825,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/images-3.jpg",300,168,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/images-3.jpg",300,168,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/images-3.jpg",300,168,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/images-3.jpg",300,168,false],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/images-3.jpg",300,168,false],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/images-3.jpg",300,168,false],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/images-3.jpg",300,168,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/images-3.jpg",300,168,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/images-3-240x168.jpg",240,168,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/images-3.jpg",300,168,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyinin m\u00fct\u0259x\u0259ssis-eksperti, qastroenteroloq Emin M\u0259mm\u0259dov hepatit B v\u0259 C-d\u0259n f\u0259rqli olaraq, hepatit A virusunun xroniki qaraciy\u0259r x\u0259st\u0259liyin\u0259 s\u0259b\u0259b olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 deyib. O xat\u0131rlad\u0131b ki, hepatit A (infeksion sar\u0131l\u0131q v\u0259 ya Botkin x\u0259st\u0259liyi) qaraciy\u0259rin virus x\u0259st\u0259liyidir. H\u0259kimin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, bu, qaraciy\u0259rd\u0259 k\u0259skin iltihab yaradaraq, \u00f6z-\u00f6z\u00fcn\u0259 sa\u011falan, qaraciy\u0259rd\u0259 x\u0259sar\u0259t yaratmayan x\u0259st\u0259likdir: \u201cHepatit B v\u0259 C-d\u0259n f\u0259rqli olaraq,&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/684824"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=684824"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/684824\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/684825"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=684824"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=684824"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=684824"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}