{"id":690387,"date":"2024-02-13T19:07:02","date_gmt":"2024-02-13T15:07:02","guid":{"rendered":"https:\/\/arantv.az\/?p=690387"},"modified":"2024-02-13T19:07:02","modified_gmt":"2024-02-13T15:07:02","slug":"qizilca-t%c9%99hluk%c9%99si-sovusmur-n%c9%99l%c9%99r%c9%99-diqq%c9%99t-ed%c9%99k-ki","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arantv.az\/?p=690387","title":{"rendered":"Q\u0131z\u0131lca t\u0259hl\u00fck\u0259si sovu\u015fmur: N\u0259l\u0259r\u0259 diqq\u0259t ed\u0259k ki\u2026"},"content":{"rendered":"<p><em><strong>X\u0259st\u0259likd\u0259n \u0259n birinci qorunma yolu peyv\u0259nd olunmaqd\u0131r<\/strong><\/em><\/p>\n<p><em><strong>\u00dcmumd\u00fcnya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n (\u00dcST) m\u0259lumat\u0131na g\u00f6r\u0259, 2023-c\u00fc ild\u0259 Avropa regionunda 30 mind\u0259n \u00e7ox q\u0131z\u0131lcaya yoluxma hadis\u0259si qeyd\u0259 al\u0131n\u0131b.\u00a0\u00dcST-\u00fcn m\u0259lumat\u0131nda, AB\u015e v\u0259 B\u00f6y\u00fck Britaniya kimi \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 q\u0131z\u0131lcan\u0131n daha s\u00fcr\u0259tl\u0259 yay\u0131lmas\u0131 qeyd olunub. U\u015faqlar\u0131n sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131na sars\u0131d\u0131c\u0131 t\u0259sir g\u00f6st\u0259r\u0259n q\u0131z\u0131lca b\u0259zi hallarda \u00f6l\u00fcmc\u00fcl n\u0259tic\u0259l\u0259r\u0259 g\u0259tirib \u00e7\u0131xar\u0131r. X\u0259st\u0259lik u\u015faqlar\u0131n immun sisteml\u0259rinin z\u0259ifl\u0259m\u0259sin\u0259 s\u0259b\u0259b olur, onlar\u0131 bir \u00e7ox yoluxucu x\u0259st\u0259likl\u0259r\u0259, o c\u00fcml\u0259d\u0259n pnevmoniyaya qar\u015f\u0131 daha h\u0259ssas edir.<\/strong><\/em><\/p>\n<p><em><strong><img src=\"https:\/\/ikisahil.az\/upload\/\/2019\/02\/12\/1549974140_2970832.jpg\" alt=\"\" \/><\/strong><\/em><\/p>\n<p>\u00dcmumd\u00fcnya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131 buna s\u0259b\u0259b olaraq COVID-19 pandemiyas\u0131 il\u0259 \u0259laq\u0259dar d\u00fcnyada q\u0131z\u0131lcaya qar\u015f\u0131 peyv\u0259ndl\u0259nm\u0259nin \u0259hat\u0259 dair\u0259sinin azald\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6st\u0259rir. Peyv\u0259ndl\u0259nm\u0259nin \u0259hat\u0259 dair\u0259sinin 95 faizd\u0259n a\u015fa\u011f\u0131 oldu\u011fu \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 x\u0259st\u0259liyin geni\u015f yay\u0131lma riski meydana \u00e7\u0131xd\u0131\u011f\u0131 bildirilir. \u00dcST b\u00fct\u00fcn \u00f6lk\u0259l\u0259ri q\u0131z\u0131lca v\u0259 dig\u0259r x\u0259st\u0259likl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 h\u0259r bir u\u015fa\u011f\u0131n peyv\u0259nd olunmas\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 s\u0259yl\u0259ri art\u0131rma\u011fa \u00e7a\u011f\u0131r\u0131r. M\u00fc\u0259yy\u0259n virus infeksiyalar\u0131n\u0131n m\u00fcalic\u0259sind\u0259 vaksinasiya \u0259n effektiv yol hesab olunur. D\u00fcnyada peyv\u0259ndl\u0259nm\u0259 ba\u015flad\u0131qdan sonra h\u0259r il 90 milyon x\u0259st\u0259liyin, 1,54 milyon \u00f6l\u00fcm\u00fcn qar\u015f\u0131s\u0131 al\u0131n\u0131b. Lakin peyv\u0259nd edilm\u0259mi\u015f bir t\u0259b\u0259q\u0259nin h\u0259l\u0259 d\u0259 var olmas\u0131 h\u0259r il 40 milyon yoluxma, 1,19 milyon \u00f6l\u00fcm hadis\u0259sinin olmas\u0131n\u0131 t\u0259min edir.<\/p>\n<p>2023-c\u00fc ilin sonlar\u0131ndan \u00f6lk\u0259 \u0259razisind\u0259 u\u015faqlar v\u0259 b\u00f6y\u00fckl\u0259r aras\u0131nda ba\u015flayan q\u0131z\u0131lca x\u0259st\u0259liyinin yay\u0131lmas\u0131 davam edir. Epidemioloji v\u0259ziyy\u0259tin t\u0259hlili x\u0259st\u0259likd\u0259n a\u011f\u0131rla\u015fma hallar\u0131n\u0131n, \u0259sas\u0259n q\u0131z\u0131lcaya qar\u015f\u0131 vaksinasiya olunmayan \u015f\u0259xsl\u0259rd\u0259 m\u00fc\u015fahid\u0259 olundu\u011funu g\u00f6st\u0259rir. M\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259rin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259,\u00a0 q\u0131z\u0131lcaya yoluxma b\u00fct\u00fcn ya\u015f qruplar\u0131nda ba\u015f ver\u0259 bil\u0259r.<\/p>\n<p><strong>Q\u0131z\u0131lca \u0259lam\u0259tl\u0259ri virusa yoluxduqdan 8-12 g\u00fcn sonra\u00a0 meydana \u00e7\u0131x\u0131r<\/strong><\/p>\n<p>Q\u0131z\u0131lca il\u0259 ba\u011fl\u0131 dig\u0259r m\u00fch\u00fcm m\u0259qamlara is\u0259 19 n\u00f6mr\u0259li\u00a0\u015f\u0259h\u0259r poliklinikas\u0131n\u0131n ba\u015f\u00a0h\u0259kiminin m\u00fcavini\u00a0<strong>Yegan\u0259 C\u0259f\u0259rova<\/strong>\u00a0il\u0259 birlikd\u0259 n\u0259z\u0259r sald\u0131q. H\u0259ms\u00f6hb\u0259timiz m\u00f6vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131\u00a0<strong>\u201c\u0130ki sahil\u201d<\/strong>\u0259 a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda bildirdi ki, q\u0131z\u0131lca virusu b\u00fct\u00fcn b\u0259d\u0259nd\u0259 \u0259sas\u0259n s\u0259pgil\u0259rl\u0259 m\u00fc\u015fayi\u0259t olunan, respirator simptomlarla ke\u00e7\u0259n yoluxucu infeksion x\u0259st\u0259likdir. Y\u00fcks\u0259k h\u0259rar\u0259t v\u0259 hals\u0131zl\u0131qla \u00f6z\u00fcn\u00fc g\u00f6st\u0259r\u0259n q\u0131z\u0131lca infeksiyaya yoluxan x\u0259st\u0259l\u0259rin \u00f6sk\u00fcrm\u0259si, asq\u0131rmas\u0131 v\u0259 dan\u0131\u015fmas\u0131 \u0259snas\u0131nda hava-damc\u0131 yolu il\u0259 yay\u0131l\u0131r. Q\u0131z\u0131lca \u0259lam\u0259tl\u0259ri virusa yoluxduqdan sonra 8-12 g\u00fcn aras\u0131 meydana \u00e7\u0131x\u0131r. X\u0259st\u0259liyin \u0259sas spesifik x\u00fcsusiyy\u0259ti odur ki, a\u011f\u0131r gedi\u015fli olur. Bir ne\u00e7\u0259 orqanlar\u0131 z\u0259d\u0259l\u0259yir. Orqanlarda funksiya pozulmalar\u0131 m\u00fc\u015fahid\u0259 olunur.<\/p>\n<p><strong>Pnevmoniya v\u0259 beyin z\u0259d\u0259l\u0259nm\u0259l\u0259ri<\/strong><\/p>\n<p>M\u00fct\u0259x\u0259ssisin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, q\u0131z\u0131lcadan \u00f6l\u00fcm hallar\u0131na s\u0259b\u0259b x\u0259st\u0259liyin a\u011f\u0131rla\u015fmalar\u0131 v\u0259 f\u0259sadla\u015fma hallar\u0131d\u0131r. X\u0259st\u0259liy\u0259 xas olan \u0259n a\u011f\u0131r f\u0259sadlar pnevmoniya v\u0259 beyin z\u0259d\u0259l\u0259nm\u0259l\u0259ridir. Q\u0131z\u0131lca a\u011fciy\u0259rl\u0259rd\u0259 h\u0259r hans\u0131 bir iltihabla\u015fma prosesin\u0259 yol a\u00e7arsa bunun f\u0259sad\u0131 olaraq pnevmoniya n\u0259tic\u0259sind\u0259 a\u011fciy\u0259r \u00e7at\u0131\u015fmazl\u0131\u011f\u0131ndan x\u0259st\u0259l\u0259ri itir\u0259 bilirik. Bundan ba\u015fqa, \u00f6l\u00fcm hallar\u0131na \u0259sas s\u0259b\u0259b b\u0259zi xroniki x\u0259st\u0259likl\u0259rin h\u0259m k\u0259skinl\u0259\u015fm\u0259si, o c\u00fcml\u0259d\u0259n miningit, ensefalit (ba\u015f beyinin iltihab\u0131, x\u0259st\u0259likt\u00f6r\u0259d\u0259n mikroorqanizml\u0259rin beyin\u0259 ke\u00e7m\u0259si\u00a0n\u0259tic\u0259sind\u0259\u00a0ba\u015f ver\u0259n infeksion x\u0259st\u0259lik) n\u0259tic\u0259sind\u0259 beyin qi\u015falar\u0131n\u0131n infeksiyala\u015fmas\u0131 s\u0259b\u0259bind\u0259n ola bil\u0259r. \u00a0Eyni zamanda, \u00fcr\u0259k x\u0259st\u0259likl\u0259rin\u0259\u00a0 d\u0259 yol a\u00e7a bilir.<\/p>\n<p>Yegan\u0259 C\u0259f\u0259rova diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131rd\u0131 ki, peyv\u0259nd almayan, immuniteti z\u0259if, xroniki x\u0259st\u0259liyi olan \u015f\u0259xsl\u0259r q\u0131z\u0131lcan\u0131 a\u011f\u0131r ke\u00e7irir: \u201c\u00dcmumiyy\u0259tl\u0259, q\u0131z\u0131lca x\u0259st\u0259liyi ke\u00e7ir\u0259n \u015f\u0259xsl\u0259rd\u0259 \u00f6m\u00fcrl\u00fck immunitet yarand\u0131\u011f\u0131ndan t\u0259krar yoluxma hallar\u0131 m\u00fc\u015fahid\u0259 olunmur\u201d.<\/p>\n<p><strong>Q\u0131z\u0131lca zaman\u0131 nec\u0259 qidalanmal\u0131?<\/strong><\/p>\n<p>M\u00fcsahibimiz x\u00fcsusi olaraq diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131rd\u0131 ki, q\u0131z\u0131lcaya yoluxanlar ilk olaraq h\u0259kim t\u0259r\u0259find\u0259n simptomatik m\u00fcalic\u0259 olunmal\u0131d\u0131r: \u201dY\u0259ni, \u015fikay\u0259tl\u0259rin\u0259 uy\u011fun m\u00fcalic\u0259\u00a0 almal\u0131, izolyasiya olunmal\u0131, bol maye q\u0259bul\u00a0 etm\u0259li v\u0259 oldu\u011fu m\u00fchitin havas\u0131n\u0131 tez tez d\u0259yi\u015fm\u0259lidirl\u0259r. Q\u0131z\u0131lca zaman\u0131 qidalanma h\u0259r k\u0259s, x\u00fcsusil\u0259 d\u0259 u\u015faqlar \u00fc\u00e7\u00fcn \u00f6n\u0259mlidir.\u00a0 T\u0259rkibind\u0259 A vitamini olan qidalar infeksiyalara qar\u015f\u0131 m\u00fcqavim\u0259ti art\u0131r\u0131r, diareya, pnevmoniya, z\u00fclal-enerji \u00e7at\u0131\u015fmazl\u0131\u011f\u0131 kimi ikincili a\u011f\u0131rla\u015fmalarla ba\u011fl\u0131 \u00f6l\u00fcml\u0259ri azald\u0131r. A vitamini bir \u00e7ox heyvan v\u0259 bitki m\u0259n\u015f\u0259li qidalarda m\u00fcxt\u0259lif miqdarda olur. D\u0259nli bitkil\u0259r, q\u0131rm\u0131z\u0131 v\u0259 a\u011f \u0259t, d\u0259niz m\u0259hsullar\u0131, nar\u0131nc\u0131 v\u0259 sar\u0131 r\u0259ngli meyv\u0259-t\u0259r\u0259v\u0259zl\u0259r, s\u00fcd v\u0259 ondan haz\u0131rlanan m\u0259mulatlar x\u00fcsusil\u0259 A vitamininin m\u00fch\u00fcm m\u0259nb\u0259l\u0259ridir. X\u0259st\u0259lik zaman\u0131 orqanizmin susuzla\u015fmas\u0131n\u0131n \u00a0qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn bol maye q\u0259bul etm\u0259k vacibdir.\u201d<\/p>\n<p>M\u00fct\u0259x\u0259ssisin q\u0131z\u0131lcadan qorunmaq ist\u0259y\u0259nl\u0259r\u0259 t\u00f6vsiy\u0259si is\u0259 bel\u0259 oldu: \u201cQ\u0131z\u0131lca hava-damc\u0131 yolu il\u0259 yoluxdu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259n\u0259ff\u00fcs yollar\u0131n\u0131 qoruyan gigiyenik vasit\u0259l\u0259rd\u0259n, y\u0259ni tibbi maskalardan istifad\u0259 etm\u0259k laz\u0131md\u0131r. H\u0259m\u00e7inin \u015f\u0259xsi gigiyena qaydalar\u0131na \u0259m\u0259l etm\u0259k, qapal\u0131 v\u0259 insanlar\u0131n s\u0131x topla\u015fd\u0131\u011f\u0131 m\u0259kanlara m\u00fcmk\u00fcn q\u0259d\u0259r getm\u0259m\u0259k laz\u0131md\u0131r. Evl\u0259rd\u0259, ofisl\u0259rd\u0259 otaqlar\u0131n havas\u0131 tez-tez d\u0259yi\u015fdirilm\u0259lidir. H\u0259m\u00e7inin immun sistemini q\u00fcvv\u0259tl\u0259ndirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn balansl\u0131 qidalanmal\u0131, yuxu rejimin\u0259 d\u00fczg\u00fcn riay\u0259t etm\u0259li, stresd\u0259n v\u0259 z\u0259r\u0259rli v\u0259rdi\u015fl\u0259rd\u0259n uzaq durmaq laz\u0131md\u0131r&#8221;.<\/p>\n<p><strong>Q\u0131z\u0131lca peyv\u0259ndi m\u0259xm\u0259r\u0259k peyv\u0259ndi il\u0259 birg\u0259 vuruldu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn\u2026<\/strong><\/p>\n<p>H\u0259ms\u00f6hb\u0259timiz \u0259lav\u0259 etdi ki, q\u0131z\u0131lcadan qorunman\u0131n \u0259n birinci yolu peyv\u0259nd olunmaqd\u0131r: \u201cQ\u0131z\u0131lca zaman\u0131 a\u011f\u0131rla\u015fmalar x\u0259st\u0259liyin ist\u0259nil\u0259n d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 ba\u015f ver\u0259 bil\u0259r. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 antitell\u0259r\u0259 sahib olmayan \u015f\u0259xsl\u0259r, hamil\u0259 qad\u0131nlar, u\u015faqlar, ya\u015fl\u0131lar v\u0259 xroniki x\u0259st\u0259liyi olanlar risk qrupuna daxildirl\u0259r. Q\u0131z\u0131lcadan qorunmaq \u00fc\u00e7\u00fcn peyv\u0259nd t\u00f6vsiy\u0259 edilir. O, x\u0259st\u0259liyin a\u011f\u0131rla\u015fmas\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 al\u0131r. Haz\u0131rda q\u0131z\u0131lca il\u0259 ba\u011fl\u0131 vaksinasiya prosesi apar\u0131l\u0131r. Peyv\u0259ndl\u0259nm\u0259 daha \u00e7ox 6-40 ya\u015f aral\u0131\u011f\u0131nda olan \u0259hali qrupu aras\u0131nda daha geni\u015f apar\u0131l\u0131r. Epidemioloji m\u0259rk\u0259zl\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n haradaki q\u0131z\u0131lca x\u0259st\u0259liyi a\u015fkarlan\u0131b h\u0259mir yerl\u0259rd\u0259 t\u0259mizl\u0259nm\u0259 i\u015fl\u0259ri apar\u0131l\u0131r, oradak\u0131 insanlar aras\u0131nda sanitar-maarifl\u0259ndirm\u0259 t\u0259dbirl\u0259ri g\u00f6r\u00fcl\u00fcr ki,\u00a0 insanlar bilsin ki, q\u0131z\u0131lcaya yoluxmu\u015f x\u0259st\u0259 il\u0259 t\u0259masda olduqda hans\u0131 qabaqlay\u0131c\u0131 t\u0259dbirl\u0259r g\u00f6r\u00fclm\u0259lidir\u201d.<\/p>\n<p>M\u00fct\u0259x\u0259ssisin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, q\u0131z\u0131lca peyv\u0259ndi m\u0259xm\u0259r\u0259k peyv\u0259ndi il\u0259 birg\u0259 vuruldu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn insan\u0131 h\u0259r iki x\u0259st\u0259likd\u0259n qoruyur. Peyv\u0259ndl\u0259nmi\u015f \u015f\u0259xsl\u0259r x\u0259st\u0259 insanla t\u0259masda olsalar da, ya x\u0259st\u0259liy\u0259 yoluxmurlar, ya da \u00e7ox y\u00fcng\u00fcl ke\u00e7irirl\u0259r. X\u00fcsus\u0259n d\u0259 q\u0131z\u0131lcaya qar\u015f\u0131 vaxt\u0131nda peyv\u0259nd edil\u0259n u\u015faqlarda x\u0259st\u0259liyin a\u011f\u0131rla\u015fmalar\u0131 m\u00fc\u015fahid\u0259 edil\u00admir.<\/p>\n<p>Qeyd ed\u0259k ki, S\u0259hiyy\u0259 Nazirliyi vaksin preparatlar\u0131n\u0131n \u00f6lk\u0259y\u0259 g\u0259tirilm\u0259sini t\u0259\u015fkil edib. Al\u0131nan vaksinl\u0259r Niderland istehsal\u0131d\u0131r, \u00dcST v\u0259 Avropa \u015euras\u0131n\u0131n t\u00f6vsiy\u0259l\u0259rin\u0259 uy\u011fundur. \u018fhalinin sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131n\u0131n qorunmas\u0131 v\u0259 yoluxmalar\u0131n, h\u0259m\u00e7inin x\u0259st\u0259liyin a\u011f\u0131rla\u015fmalar\u0131n\u0131n v\u0259 \u00f6l\u00fcm hallar\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131 m\u0259qs\u0259dil\u0259 \u0259ks-epidemik, profilaktik t\u0259dbirl\u0259r \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 10 ya\u015fad\u0259k u\u015faqlar\u0131n Milli Peyv\u0259nd Proqram\u0131na \u0259sas\u0259n peyv\u0259ndl\u0259nm\u0259si il\u0259 yana\u015f\u0131, 11-40 ya\u015fl\u0131 \u0259hali aras\u0131nda da peyv\u0259ndl\u0259nm\u0259 t\u0259dbirl\u0259ri apar\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>Peyv\u0259ndl\u0259nm\u0259 prosesi Bak\u0131 \u015f\u0259h\u0259ri v\u0259 regionlarda u\u015faqlara v\u0259 b\u00f6y\u00fckl\u0259r\u0259 ambulator-poliklinik xidm\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n tibb m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rind\u0259 k\u00f6n\u00fcll\u00fcl\u00fck prinsipi \u0259sas\u0131nda apar\u0131l\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>X\u0259st\u0259likd\u0259n \u0259n birinci qorunma yolu peyv\u0259nd olunmaqd\u0131r \u00dcmumd\u00fcnya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n (\u00dcST) m\u0259lumat\u0131na g\u00f6r\u0259, 2023-c\u00fc ild\u0259 Avropa regionunda 30 mind\u0259n \u00e7ox q\u0131z\u0131lcaya yoluxma hadis\u0259si qeyd\u0259 al\u0131n\u0131b.\u00a0\u00dcST-\u00fcn m\u0259lumat\u0131nda, AB\u015e v\u0259 B\u00f6y\u00fck Britaniya kimi \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 q\u0131z\u0131lcan\u0131n daha s\u00fcr\u0259tl\u0259 yay\u0131lmas\u0131 qeyd olunub. U\u015faqlar\u0131n sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131na sars\u0131d\u0131c\u0131 t\u0259sir g\u00f6st\u0259r\u0259n q\u0131z\u0131lca b\u0259zi hallarda \u00f6l\u00fcmc\u00fcl n\u0259tic\u0259l\u0259r\u0259 g\u0259tirib \u00e7\u0131xar\u0131r. X\u0259st\u0259lik u\u015faqlar\u0131n immun sisteml\u0259rinin z\u0259ifl\u0259m\u0259sin\u0259 s\u0259b\u0259b olur, onlar\u0131 bir \u00e7ox yoluxucu x\u0259st\u0259likl\u0259r\u0259, o c\u00fcml\u0259d\u0259n pnevmoniyaya qar\u015f\u0131 daha h\u0259ssas edir. \u00dcmumd\u00fcnya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131 buna s\u0259b\u0259b olaraq COVID-19 pandemiyas\u0131 il\u0259 \u0259laq\u0259dar d\u00fcnyada q\u0131z\u0131lcaya qar\u015f\u0131 peyv\u0259ndl\u0259nm\u0259nin \u0259hat\u0259 dair\u0259sinin azald\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6st\u0259rir. Peyv\u0259ndl\u0259nm\u0259nin \u0259hat\u0259 dair\u0259sinin&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":690388,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"gutentor_comment":0,"rttpg_featured_image_url":{"full":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/2f73168b170783248940418334410748665.jpg",975,540,false],"landscape":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/2f73168b170783248940418334410748665.jpg",975,540,false],"portraits":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/2f73168b170783248940418334410748665.jpg",975,540,false],"thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/2f73168b170783248940418334410748665-500x280.jpg",500,280,true],"medium":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/2f73168b170783248940418334410748665-660x365.jpg",660,365,true],"large":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/2f73168b170783248940418334410748665-840x465.jpg",640,354,true],"1536x1536":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/2f73168b170783248940418334410748665.jpg",975,540,false],"2048x2048":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/2f73168b170783248940418334410748665.jpg",975,540,false],"post-thumbnail":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/2f73168b170783248940418334410748665-240x172.jpg",240,172,true],"advps-thumb-one":["https:\/\/arantv.az\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/2f73168b170783248940418334410748665.jpg",975,540,false]},"rttpg_author":{"display_name":"V\u00fcsal Rafiqo\u011flu","author_link":"https:\/\/arantv.az\/?author=2"},"rttpg_comment":0,"rttpg_category":"<a href=\"https:\/\/arantv.az\/?cat=1\" rel=\"category\">C\u0259miyy\u0259t<\/a>","rttpg_excerpt":"X\u0259st\u0259likd\u0259n \u0259n birinci qorunma yolu peyv\u0259nd olunmaqd\u0131r \u00dcmumd\u00fcnya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n (\u00dcST) m\u0259lumat\u0131na g\u00f6r\u0259, 2023-c\u00fc ild\u0259 Avropa regionunda 30 mind\u0259n \u00e7ox q\u0131z\u0131lcaya yoluxma hadis\u0259si qeyd\u0259 al\u0131n\u0131b.\u00a0\u00dcST-\u00fcn m\u0259lumat\u0131nda, AB\u015e v\u0259 B\u00f6y\u00fck Britaniya kimi \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 q\u0131z\u0131lcan\u0131n daha s\u00fcr\u0259tl\u0259 yay\u0131lmas\u0131 qeyd olunub. U\u015faqlar\u0131n sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131na sars\u0131d\u0131c\u0131 t\u0259sir g\u00f6st\u0259r\u0259n q\u0131z\u0131lca b\u0259zi hallarda \u00f6l\u00fcmc\u00fcl n\u0259tic\u0259l\u0259r\u0259 g\u0259tirib \u00e7\u0131xar\u0131r. X\u0259st\u0259lik u\u015faqlar\u0131n immun sisteml\u0259rinin z\u0259ifl\u0259m\u0259sin\u0259&hellip;","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/690387"}],"collection":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=690387"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/690387\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/690388"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=690387"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=690387"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arantv.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=690387"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}